Кіріспе

АҚШ-тың солтүстік-шығысындағы құрылмай қалған дүкендер желісі Filene's (алғашқыда William Filene & Sons Co.) американдық дүкендер желісі болды; оны 1881 жылы Уильям Филин құрды. Бостондағы алғашқы толық ассортиментті дүкеннің табысы 1908 жылы Filene's Basement атты арзан бағалы дүкенін ашу арқылы күшейді. Filene's, Abraham & Straus, Lazarus және Shillito's компанияларымен бірлесіп, 1929 жылы құрылған Federated Department Stores холдингтік компаниясының негізгі мүшесі болды. Filene's 20-ғасырдың соңғы жартысында Жаңа Англия және Нью-Йорк штатындағы сауда орталықтарында кеңейді және Бостон қаласындағы Jordan Marsh дүкенімен бәсекелестікке түсті. 1988 жылы Federated компаниясы Filene's-ті The May Department Stores Company-ге сатты және Filene's Basement-ті жеке компания ретінде бөліп шығарды. Осы қайта ұйымдастырудың нәтижесінде Filene's таңбасы 1992 жылы Хартфордтағы G. Fox & Co., ал 1994 жылы Steiger's дүкендерін алмастырды; 2002 жылы дүкен Питтсбургтегі Kaufmann's дүкендер желісін өзіне бағындырды. 2005 жылы Federated компаниясы May-ді сатып алды; Filene's таңбасы қолданудан шығарылды және 2006 жылдың қыркүйегіне дейін дүкендердің көпшілігі Federated компаниясына тиесілі Цинциннатидегі Macy's таңбасына айналдырылды. Federated компаниясы 2007 жылы Macy's, Inc. деп өз атауын өзгертті. Бостон қаласындағы Downtown Crossing-тегі бұрынғы Filene's флагмандық дүкені Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген; қазіргі кезде ол Arnold Worldwide және Havas Media жарнама агенттіктерімен және жылдам сәнді Primark сауда желісімен жалға алынып пайдаланылуда. Бұл ғимарат 2006 жылы Бостон қаласының тарихи ескерткіштері комиссиясы тарапынан Бостонның маңызды нысаны деп танылды.

Ерте тарих

Негізгі компанияның алғысы 1881 жылы Уильям Филин ашқан дүкен болды. Филен – Пруссияның Позен қаласынан (қазір Польшаның Познань қаласы) келген неміс-иудей иммигранты. Ол 1848 жылы Бостонға көшіп келді. Уильям Филин Filene’s-ті құрғандыққа лайық деп есептелсе де, бизнесті едәуір кеңейткен оның ұлдары – Эдвард Филин және Абрахам Линкольн Филин болды. Эдвард пен Линкольн Америкадағы ең танымал кәсіпкерлердің қатарында болды және олар әкелерінің киім дүкенін елдегі ең ірі универмагтардың біріне айналдыруға жауапты болды. Екі ұл 1891 жылы дүкенді басқаруды өз міндетіне алды және 1901 жылы әкелерінің қайтысынан кейін дүкенді мұрагерлік етті; сол кезде компания «Уильям Филиннің ұлдары және компаниясы» деп аталды. Ол сонымен қатар тауардың бағасын төмендету үшін автоматты кесте жасады, ол ондаған жылдар бойы қолданылып келді. Эдвардтың ықпалы Filene’s-ке клиентке бағытталған дүкен ретінде ерте танымалдық әкелді, оның ұрандары «қанағаттанбасаңыз, ақшаңызды қайтарып аласыз» деген сияқты болды. 1912 жылы Вашингтон және Саммер көшелерінің бұрышында Чикаголық сәулетші Дэниел Бернхам өзінің соңғы маңызды жобасы ретінде жаңа бас универмаг, Filene’s универмагын аяқтады. 1929 жылы Filene’s бас ғимаратты кеңейтіп, Вашингтон, Саммер, Хоули және Франклин көшелерінің айналасындағы кварталды бір универмагқа біріктірді, сондай-ақ 1994 жылы May компаниясының тағы екі бөлімшесі – Steiger’s компаниясын қосты. 1990 жылдары May компаниясы жаңа дүкендерге инвестиция салғанда және Filene’s бағасы мен тауар ассортиментін әртараптандырғанда Filene’s ұйымы екі есеге өсті. 2002 жылы Filene’s Огайо, Пенсильвания, Батыс Вирджиния және Нью-Йорк штатының батысындағы Kaufmann’s дүкендерінің операциялық басқаруын өз қолына алды.

2005-2006 жж.: Federated May бірігуі және жабылуы

2000 жылдардың басынан бері болжамдар айтылып келген, ал Federated компаниясы 2005 жылдың ақпан айында May компаниясын сатып алу жоспарын жариялады. May таңбасының Federated-қа тиесілі Macy's орнына ауысу мүмкіндігі мойындалды, себебі "[Federated] өңірлік дүкендерін Macy's ретінде қайта брендтеуде үлкен табысқа жеткені" және "аймақтық дүкендер негізінен бір бренд астында жұмыс істегендіктен, аймақтық саудагерлерден өзгеше, ұлттық деңгейде жарнамалай алады, бұл тиімдірек"; бұл өзгерістер 2006 жылға дейін жүзеге аспауы мүмкін еді. Шындығында, компанияның Macy's-ке толық айналуы шілдеде расталды, ал бірігу тамыз айында аяқталды. Federated Filene's және Macy's дүкендерінің екеуі де орналасқан сауда орталықтарындағы "қосымша" мүлікті сатуды жалғастырды; бірігуге дейін Filene's Коннектикут, Мэн, Массачусетс, Нью-Гэмпшир, Нью-Йорк, Род-Айленд және Вермонт штаттарында 47 дүкенді басқарды. Алайда, Downtown Crossing мәселесінде компания Filene's универмагын немесе жанындағы бұрынғы Jordan Marsh флагмандық дүкенін (1990 жылдардың ортасында Macy's айналған) сақтап қалуға көз жеткізбеді. Нәтижесінде, қазіргі Macy's орны өзгеріссіз қалды, ал Filene's дүкені 2006 жылы жабылды. Filene's дүкендерінің соңғысы 2006 жылдың 9 қыркүйегінде жабылды, May таңбаларының жаңадан құрылуымен Macy's 800-ден астам дүкені бар ұлттық бөлшек сауда желісіне айналды. 2007 жылы акционерлердің мақұлдауымен Federated өзі Macy's, Inc. деп аталып, бас директор Терри Лундгрен "[May компаниясының дүкендеріне өте жылдам көптеген өзгерістер енгізгеннен] бизнес қиындыққа тап болып отырғанын" мойындады.

Мұра

Филен жабылып қалған кезде Бостон ескерткіштер комиссиясы Филенге тиесілі екі ескі ғимаратты – 1912 жылғы бас дүкенді және қарсы бұрыштағы 1905 жылғы бұрынғы шыны және қытай ыдыс-аяқ сатушының ғимаратын сақтап қалу үшін бірауыздан дауыс берді. 1951 және 1973 жылдары салынған екі жаңа ғимарат 2008 жылы бұзылыпты. Көптеген бостондықтар жоғалтуды сезінгенмен, Чикагодағы Маршалл Филдс дүкенінің және Питтсбургтегі Кауфманн дүкенінің жабылуына қарағанда, халық наразылық білдірмегені таң қалдырды. Бостон бұл аймақтағы, әсіресе Нью-Йорк қаласындағы ірі компанияларға көптеген жергілікті компанияларын жоғалтқан болатын, соның ішінде The New York Times-тің «Бостон Глобусын» сатып алуы және Бостон банкі мен Флит банкінің Bank of America-ға қосылуы да болды. Осы жылдың басында ирландиялық жылдам сәндегі Primark АҚШ-тағы алғашқы дүкенін ашатынын хабарлады, ол кейін Burnham Building деп аталды. Ғимараттың Филен тарихымен байланысты суреті екінші қабаттағы қабырғаға бейнеленді.

Филеннің жертөлесі

Компания президенті Эдвард Филиннің басшылығымен 1909 жылы Филин өзінің әйгілі "Автоматты арзан бағада сату жертөлесін" ашты, ол көпшілікке танымал туристік орынға айналды. Арзан бағада сату жертөлесінің идеясы жаңа емес (Маршалл Филдс біріншісін 1879 жылы құрған), бірақ Филиннің жертөлесі жақсы жарықтандырылып, әсем безендірілген. Жертөледе өз қызметкерлері болды, олар артық тауарларды, зауыттардан түскен тауарларды, қоймадағы артық заттарды немесе сатудан алынған тауарларды сатып алатын. Филин бірде екі шілде күнінде 7000-нан астам жүн іш киім сатқанын мақтан тұтқан. Тауарлардың бағасы автоматты кесте бойынша төмендетілді; 12 күн сатылымда болған тауардың бағасы 25 пайызға, 18 күннен кейін 50 пайызға, 24 күннен кейін 75 пайызға, ал 30 күннен кейін тегін берілді. Жертөледе сатылған тауарлардың 90 пайызы сатудың алғашқы 12 күнінде сатып алынды. Filene's Basement 2009 жылға дейін Retail Ventures, Inc. компаниясының жеке меншігінде болды және оны тарату компаниясы Buxbaum Group-қа сатқанға дейін басқарды. Filene's Basement дүкендері Filene's/Macy's бірігуіне әсер етпеді. Дегенмен, 2007 жылы Filene's Basement-тің бастапқы орны жабылып, ескі Filene's ғимараты бұзылып, қайта жаңартылды. Жабылу кезінде дүкеннің 2010 жылы бұрынғы жертөлесіне қайта көшірілуі күтілді; алайда, Filene's Basement компаниясы 2011 жылдың қарашасында үшінші рет 11-тарау бойынша банкротқа өтініш берді және 2011 жылдың желтоқсанында барлық дүкендерін жабып, толығымен тоқтатты.