Жұмсақ көйлексіздер: Халық толқуының тарихы мен мағынасы
Descamisado
Дескамисадо – испан тіліндегі "көйлексіз" мағынасындағы сөз. Бұл термин 1823 жылғы Испан революциясындағы халықты бейнелеу үшін қолданылған. Тарихы мен мағынасы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Испан тіліндегі термин, көбінесе революциялық испан халқына қатысты.
Spanish term, usually referring to the revolutionary Spanish masses
Descamisado (deskamiˈsaðo) – испан тіліндегі сөз, сөзбе-сөз "көйлексіз" дегенді білдіреді.
Descamisado (deskamiˈsaðo) is a Spanish word that literally means "without shirt" or "shirtless".
Тарих
Терминді алғаш рет Виктор Гюгоның 1862 жылы жарық көрген «Көңілсіздер» романында испан революциялық массаларын атау үшін қолданған. Ватерлоо шайқасында Наполеон Бонапарттың жеңілісінен кейін француз (бурбон) монархиясы билікке қайта келді. Бурбондар 1823 жылғы испан соғысында испандық әлеуметтік революцияның халық күштеріне қарсы испан монархиясын қолдауға тырысты. Гюгоның кейіпкері француз бурбондарының жақтастары бұл терминді қолдануына қатысты пікір білдіреді. Бұл сөз француз халық массаларына, 1789 жылғы француз буржуазиясы төңкерісінің сан-кулоттарына қатысты қолданылған қарапайым есіммен салыстырғанда, одан да жеңілтектеп айтылған сөз болды. 20 ғасырда бұл сөз Аргентина элитасы Хуан Перонның, 1946 жылдан 1955 жылға дейін, содан кейін 1973 жылдан 1974 жылға дейін Аргентина президенті болған ізбасарларын сипаттау үшін қорлау мағынасында қолданылды. Кейін бұл термин мақтанышпен қабылданып, Хуан Перон мен оның әйелі Ева Перон өздерінің жақтастарын «descamisados» деп сүйіспеншілікпен атады. 1945 жылы президенттік науқаны барысында Хуан Перон елді аралап, «Эль Декамисадо» деп атаған пойызбен сапар шекті. Дегенмен, бұл терминнің Аргентина тарихындағы алғашқы қолданылуы 19 ғасырға дейін барып жетеді. Томас де Ириарте естеліктерінде Карлос Мария де Альвеармен бірге келе жатқанда Мануэль Доррегоның кірленген және жыртылған киіммен жүргенін көргенін айтады. Ириарте былай деп жазды: «Бұл көпшіліктің назарын аудару үшін жасалғаны сөзсіз, көйлексіздердің арасында». «Эль Декамисадо» Аргентинаның Буэнос-Айрес қаласында шығатын анархистік газеттің де аты болды. Көптеген мәліметтер бойынша, бұл терминнің қазіргі мағынасы 1945 жылғы 17 қазанда Хуан Перонның мыңдаған жақтастары Каса Росада алдында жиналып, Перонның түрмеден босатылуын талап ету үшін демонстрация өткізген кезде пайда болды. Осы ыстық күні Перонды күтіп тұрған көпшілік ішіндегі көптеген ер адамдар көйлектерін шешкендіктен, «көйлексіздер» деген термин пайда болды. Алайда, ғалымдар бұл атаудың шығу тегі туралы әртүрлі пікірлер білдіреді. Кейбіреулер бұл сөздің жұмысшы кедейлерін, Перонның саяси қолдауының ең көп бөлігін алған әлеуметтік топты сипаттау үшін қолданылғанын айтады. Перондықтардың декамисадолары кейде француз төңкерісінің сан-кулоттарымен салыстырылады. Бұл топқа жататын адамдар денсаулық сақтау және білім беруге жаппай қол жеткізудің, сондай-ақ Хуан Перонның президенттігінің алғашқы екі мерзімінде (1946-1955) Аргентинадағы индустрияландыру процесінің арқасында орта тапқа қосыла алды. 1989 жылы Фернандо Коллор де Мелло президенттік науқанында кедейлерді атау үшін «descamisados» және «pés descalços» («жалаңаяқтар») сөздерін қолданды.
The term was originally used by the narrator in Victor Hugo's seminal 1862 novel Les Misérables to refer to the revolutionary Spanish masses. Following the defeat of Napoleon Bonaparte at the Battle of Waterloo, the French (Bourbon) monarchy was restored to power. The Bourbons acted to prop up the Spanish monarchy against the popular forces of the Spanish social revolution in the Spanish War of 1823. Hugo's character is commenting on the use of the term by the supporters of the French Bourbons. The word was used pejoratively and in direct comparison to the derogative term applied to the French popular masses, the sans culottes of the French bourgeoisie revolution of 1789. In the 20th century, it was also used as an insult by the elite of Argentina to describe the followers of Juan Perón, who served as president of Argentina from 1946 until 1955, and then again briefly from 1973 to 1974. The term was later reclaimed as a term of pride, with Juan Perón and his wife Eva Perón affectionately referring to their followers as "descamisados". During his 1945 campaign for president, Juan Perón toured the country on a train that he named El Descamisado. However, the first usage of the term in the history of Argentina dates back to the 19th century. Tomás de Iriarte described in his memories a time when he was walking with Carlos María de Alvear and found Manuel Dorrego with dirty and torn clothes. Iriarte wrote that "Excusado es decir que esto era estudiado para captarse la multitud, los descamisados." ("Needless to say, this was planned to captivate the multitude, the shirtless.") El Descamisado was also the name of an anarchist newspaper in Buenos Aires, Argentina. By most accounts, the term has its modern origins on October 17, 1945, when thousands of supporters of Juan Perón gathered in front of the Casa Rosada making a demonstration to demand Perón's release from prison. While waiting for Perón on this hot day, many men in the crowd removed their shirts—hence the term "shirtless". However, there is much debate among scholars with regard to the origins of the label. Some claim that the word was coined to describe the working poor, the social class from which Perón drew the greatest amount of his political backing. The descamisados of Peronism have occasionally been compared to the sans culottes of the French Revolution. This segment of the population was able to join the ranks of the middle class thanks to mass access to healthcare and education opportunities and the process of industrialisation that took place in Argentina during the first two terms of Juan Perón's presidency (1946 1955). In 1989, Fernando Collor de Mello in his presidential campaign used descamisados and pés descalços ("shoeless") to refer to the poor people.