Қара мамба жыланы – Африкадағы аса улы, екінші ең ұзын жылан. Түсі сұрдан қоңырға дейін өзгереді, жас ұрғашылары ақшыл болып келеді. Жылан туралы толық ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уытты жылан түрлері
Species of venomous snake
Қара мамба (Dendroaspis polylepis) – Elapidae тұқымдасына жататын, өте уытты жылан түрі. Ол Сахара Африкасының кейбір аймақтарында таралған. Алғаш рет 1864 жылы Альберт Гюнтер ресми түрде сипаттаған. Патша кобрасынан кейін екінші ең ұзын уытты жылан болып табылады; ересек түлегінің ұзындығы әдетте одан да асады және жиіге өседі. 5,8 метрге дейін жететін мысалдар да кездеседі. Оның терісінің түсі сұрдан қою қоңырға дейін өзгереді. Жас қара мамбалар ересектерге қарағанда ақшыл болып келеді және жасы ұлғайған сайын қараңғыланады. Атауына қарамастан, қара мамбаның терісі қара емес, керісінше, оның аузының ішкі жағын сипаттайды, ол қорқыныш сезімінде көрсетеді. Бұл түр құрлықта да, ағаштарда да тіршілік етеді; саваннада, орманды жерлерде, тасты беткейлерде және кейбір аймақтарда тығыз орманды мекендейді. Ол күндіз белсенді және құстар мен ұсақ сүтқоректілермен қоректенеді. Жақсы жағдайдағы беттерде қысқа қашықтыққа дейін сағатына 20 километрге дейін жылдамдықпен қозғала алады. Ересек қара мамбалардың табиғи жауы аз. Қауіптің белгісі ретінде қара мамба көбінесе қарауытқан аузын ашып, мойнының тар жағын жайып, кейде сызылдайды. Ол біршама қашықтықтан шағып, тез арада бірнеше рет шағуға қабілетті. Оның уының құрамында негізінен нейротоксиндер бар, олар көбінесе он минут ішінде симптомдарды тудырады және уқалау (антивеном) енгізбесе, көбінесе өлімге әкеледі. Қара мамбаның қатал және агрессивті түрі ретінде танылғанына қарамастан, ол адамдарға тек қана қауіп төнгенде немесе жолы болмағанда ғана шабуыл жасайды. Халықаралық табиғатты қорғау одағының (IUCN) Қауіпке ұшыраған түрлердің қызыл тізімінде алаңдаушылық тудырмайтын түр ретінде тіркелген.
The black mamba (Dendroaspis polylepis) is a species of highly venomous snake belonging to the family Elapidae. It is native to parts of sub Saharan Africa. First formally described by Albert Günther in 1864, it is the second longest venomous snake after the king cobra; mature specimens generally exceed and commonly grow to Specimens of have been reported. Its skin colour varies from grey to dark brown. Juvenile black mambas tend to be paler than adults and darken with age. Despite the common name, the skin of a black mamba is not black, but rather describes the inside of its mouth, which it displays when feeling threatened. The species is both terrestrial (ground living) and arboreal (tree living); it inhabits savannah, woodland, rocky slopes and in some regions, dense forest. It is diurnal and is known to prey on birds and small mammals. Over suitable surfaces, it can move at speeds up to for short distances. Adult black mambas have few natural predators. In a threat display, the black mamba usually opens its inky black mouth, spreads its narrow neck flap and sometimes hisses. It is capable of striking at considerable range and may deliver a series of bites in rapid succession. Its venom is primarily composed of neurotoxins that often induce symptoms within ten minutes, and is frequently fatal unless antivenom is administered. Despite its reputation as a formidable and highly aggressive species, the black mamba attacks humans only if it is threatened or cornered. It is rated as least concern on the International Union for Conservation of Nature (IUCN)'s Red List of Threatened Species.
Таксономия
Қара мамба алғаш рет 1864 жылы неміс текті британдық зоолог Альберт Гюнтер тарапынан ресми түрде сипатталды. Бұл үлгі – голотип, ол Лондонның Табиғи тарих мұражайында сақталады. "Мамба" термині зулу тіліндегі "imamba" сөзінен шыққан. Танзаниядағы жергілікті нгиндо тіліндегі аты – ндемалуньяо ("шөп кесуші"), себебі ол шөпті кесіп тастайды деген сенім бар. 1873 жылы неміс натуралисі Вильгельм Петерс итальяндық саяхатшы Орацио Антиноридің қазіргі Солтүстік Эритрея аймағынан жинаған үлгісінен Dendraspis Antinorii-ді сипаттады. Бұл кейіннен 1946 жылға дейін күшінде болған, Оңтүстік Африка герпетологы Вивиан Фицсимонс оларды қайтадан жеке түрлерге бөлгенге дейін, бір түрдің ішіндегі түрше ретінде қарастырылды.
The first formal description of the black mamba was made in 1864 by German born British zoologist Albert Günther. This specimen is the holotype and is housed in the Natural History Museum, London. The term "mamba" is derived from the Zulu word "imamba". In Tanzania, a local Ngindo name is ndemalunyayo ("grass cutter") because it supposedly clips grass. In 1873, German naturalist Wilhelm Peters described Dendraspis Antinorii from a specimen in the museum of Genoa that had been collected by Italian explorer Orazio Antinori in what is now northern Eritrea. This was subsequently regarded as a subspecies a lumping diagnosis that remained in force until 1946 when South African herpetologist Vivian FitzSimons again split them into separate species.
Сипаттама
Қара мамба - ұзын, жұқа, цилиндр тәрізді жылан. Оның басы табыт сияқты, маңдай жотасы шамалы айқын көрінеді және көзі орташа өлшемді. Бұл уытты жыландардың ең ұзын түрлерінің ішінде екіншісі, ұзындығы бойынша тек король кобрадан ғана асып түседі. Уыт бездері жоғарғы жақ сүйегінің алдыңғы бөлігінде орналасқан. Бұл түрдің құйрығы ұзын және жұқа, құйрық омыртқалары дене ұзындығының 17–25% құрайды. Жеке даналардың түсі әртүрлі болуы мүмкін, оның ішінде зәйтүн, сары қоңыр, хаки және мысқылы түстер кездеседі, бірақ қара түсі сирек. Кейбір даналардың шашағы күлгін реңді болуы мүмкін. Кейде денесінің артқы жағында қараңғы дақтар пайда болады, олар диагональды жолақтар түрінде көрінеді. Қара мамбалардың ішкі жағы сұрғылт ақ түсті. Бұл жыланның аты аузының ішкі жағының түсінен шыққан, ол қою көкшіл сұрдан қараға дейін жетеді. Мамбаның көздері сұрғылт қоңырдан қара түске дейін болады, көздің қарамағы күміс ақ немесе сары түсті шеңбермен оралған. Жас жыландар ересектерге қарағанда ашық түсті болады, әдетте сұр немесе зәйтүн жасыл түсті және жасы ұлғайған сайын түсі қараяды. Қара мамбаның денесінің орта тұсында 23–25 қатар арқалық шашақтары, 248–281 ішкі шашақтары, 109–132 бөлінген құйрық асты шашақтары және бөлінген анальдық шашақтары болады. Аузының үстінде 7–8 супралабиальдық шашақтары бар, олардың төртіншісі, ал кейде үшіншісі де көздің астында орналасқан, ал төменгі жағында 10–14 сублабиальдық шашақтары бар. Көздерінің үстінде 3 немесе кейде 4 преокулярлық және 2–5 постокулярлық шашақтары бар.
The black mamba is a long, slender, cylindrical snake. It has a coffin shaped head with a somewhat pronounced brow ridge and a medium sized eye. and the second longest venomous snake species overall, exceeded in length only by the king cobra. located at the front of the maxilla. The tail of the species is long and thin, the caudal vertebrae making up 17–25% of its body length. Specimens vary considerably in colour, including olive, yellowish brown, khaki and gunmetal but are rarely black. The scales of some individuals may have a purplish sheen. Individuals occasionally display dark mottling towards the posterior, which may appear in the form of diagonal crossbands. Black mambas have greyish white underbellies. The common name is derived from the appearance of the inside of the mouth, dark bluish grey to nearly black. Mamba eyes range between greyish brown and shades of black; the pupil is surrounded by a silvery white or yellow colour. Juvenile snakes are lighter in colour than adults; these are typically grey or olive green and darken as they age. The black mamba has between 23 and 25 rows of dorsal scales at midbody, 248 to 281 ventral scales, 109 to 132 divided subcaudal scales, and a divided anal scale. Its mouth is lined with 7–8 supralabial scales above, with the fourth and sometimes also the third one located under the eye, and 10 14 sublabial scales below. Its eyes have 3 or occasionally 4 preocular and 2–5 postocular scales.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Қара мамба Сахарадан оңтүстіктегі Африканың кең аумағында қоныстанды; оның ареалына Буркина-Фасо, Камерун, Орталық Африка Республикасы, Конго Демократиялық Республикасы, Оңтүстік Судан, Эфиопия, Эритрея, Сомали, Кения, Уганда, Танзания, Бурунди, Руанда, Мозамбик, Эсватини, Малави, Замбия, Зимбабве, Ботсвана, Оңтүстік Африка, Намибия және Ангола кіреді. Батыс Африканың кейбір бөліктерінде қара мамбаның таралуы күмәнді. 1954 жылы Сенегалдың Дакар аймағында қара мамба тіркелген. Бұл байқау және 1956 жылы осы аймақта екінші дана анықталған келесі байқау расталмаған, сондықтан осы аймақтағы жыланның таралуы нақты емес. Қорғаныш көрсету кезінде, басып кірген адамның кез келген күрт қозғалысы жыланды бірнеше жылдам шабуылдар жасауға итермелейді, бұл ауыр улануға алып келеді. Олар көбінесе жылы қанды жемді қалайды, бірақ басқа жыландарды да жейді. Оңтүстік Африканың Трансвааль аймағында тіркелген барлық дерлік жем өте кішкентай болған, көбінесе кеміргіштерден және олармен салыстырылатын кішкентай немесе жас сүтқоректілерден, сондай-ақ мамбаның дене салмағының шамамен 1,9–7,8% құрайтын қос қанатты құстардан тұрған. Қара мамба әдетте шаққаннан кейін жемді ұстап тұрмайды; керісінше, ол жемді босатып, параличке ұшырап, өлгенше күтеді, содан кейін жұтады. Жыланның қуатты ас қорыту жүйесі жемді толық қорытуға сегіз-он сағат жұмсайтыны анықталды. Қара мамбаларды аулайтын немесе кемінде жейтін басқа да бүркіттерге қара бүркіт және жауынгерлік бүркіт жатады. Жас жыландар Кейптік иілгіш жыланның жемі ретінде тіркелген. Мангустар, мамба уына белгілі бір төзімділікке ие және көбінесе шабуылдан қашуға жеткілікті жылдам, кейде қара мамбаны мазақтап немесе жем ретінде аулайды және оларды ағаштарда қуады. Сол сияқты жыртқыш бал арасы да мамба уына төзімді. Екі сүтқоректінің де механизмі олардың бұлшық еттеріндегі никотиндік ацетилхолин рецепторлары жыланның альфа-нейротоксиндерімен байланыспайды деп есептеледі. Серенгетидегі жас мамбалар оңтүстік жер мүйізді бұталары, батпақтық сұңқарлар және қапталды құстардың жеміне айналады.
The black mamba inhabits a wide range in sub Saharan Africa; its range includes Burkina Faso, Cameroon, Central African Republic, Democratic Republic of the Congo, South Sudan, Ethiopia, Eritrea, Somalia, Kenya, Uganda, Tanzania, Burundi, Rwanda, Mozambique, Eswatini, Malawi, Zambia, Zimbabwe, Botswana, South Africa, Namibia, and Angola. The black mamba's distribution in parts of West Africa has been disputed. In 1954, the black mamba was recorded in the Dakar region of Senegal. This observation, and a subsequent observation that identified a second specimen in the region in 1956, has not been confirmed and thus the snake's distribution in this area is inconclusive. During the threat display, any sudden movement by the intruder may provoke the snake into performing a series of rapid strikes, leading to severe envenomation. They generally prefer warm blooded prey but will also consume other snakes. In the Transvaal area of South Africa, almost all recorded prey was rather small, largely consisting of rodents and similarly sized small or juvenile mammals as well as passerine birds, estimated to weigh only 1.9–7.8% of the mamba's body mass. The black mamba does not typically hold onto its prey after biting; rather it releases its quarry and waits for it to succumb to paralysis and death before it is swallowed. The snake's potent digestive system has been recorded to fully digest prey in eight to ten hours. Other eagles known to hunt or at least consume grown black mambas include tawny eagles and martial eagles. Young snakes have been recorded as prey of the Cape file snake. Mongooses, which have some resistance to mamba venom and are often quick enough to evade a bite, will sometimes harass or take a black mamba for prey, and may pursue them in trees. The similarly predatory honey badger also has some resistance to mamba venom. The mechanism in both mammals is thought to be that their muscular nicotinic acetylcholine receptors do not bind snake alpha neurotoxins. Young mambas in the Serengeti are known to fall prey to southern ground hornbills, marsh owls and hooded vultures.
Уыт
Қара мамба Африкадағы ең қорқынышты жылан болып саналады, себебі оның мөлшері, агрессивтілігі, уының күштілігі және уланғаннан кейін симптомдардың жылдам дамуы, сондай-ақ Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымы оны медициналық маңызы бар жылан ретінде жіктейді. Медициналық маңызы бар жыландарға жоғары деңгейде ауруға және өлімге әкелетін аса қауіпті уы бар немесе жылан шағудың жиі себебі болатын жыландар жатады. Оңтүстік Африкада 1957 жылдан 1979 жылға дейінгі кезеңде жүргізілген зерттеуде 2553 улы жылан шағу тіркелді, оның 75-і қара мамбадан екені расталды. Осы 75 жағдайдың 63-і жүйелік улану белгілерін көрсетті, ал 21 адам қайтыс болды. 1962 жылға дейін шағылғандарға қара мамба уына тиімсіз болған поливалентті антидот берілді. 1962 жылы мамбаға тән антидот енгізілді, ал 1971 жылы толық поливалентті антидот қолданысқа кірді. Осы кезеңде қара мамба шаққан және антидот алған 38 адамның 5-і қайтыс болды. 1991 және 1992 жылдары Зимбабведе жүргізілген зерттеуде 274 жылан шағу жағдайы тіркелді, оның 5-і өліммен аяқталды. 15 жағдайдың ішінде қара мамба шағуы анықталды, оның 2-сі қайтыс болды. Өлім-жітімнің ең жоғары деңгейі - қыркүйектен ақпанға дейінгі көбелек маусымы, осы кезеңде қара мамбалар ең агрессивті болады. Көптеген улы жыландардың уынан айырмашылығы, қара мамба уында протеаза ферменттері жоқ. Оның шағуы көбінесе жергілікті ісік немесе некроз тудырмайды, ал алғашқы белгісі шағылған жерде қышыну сезімі болуы мүмкін. Жылан көбінесе бірнеше рет шағып, кейін босап жібереді, сондықтан бірнеше жара пайда болуы мүмкін. және 0,33 мг/кг. Басқа да неврологиялық симптомдарға көздің қарамағының тарылуы (миоз), көрудің нашарлауы немесе бұзылуы, теріде қышыну сезімі (парестезия), сөйлеудің бұзылуы (дисартрия), жұтудың қиындығы (дисфагия), тынысқырудың қиындығы (диспания), сілекейді жұтудың қиындығы, құсу рефлексінің жоқтығы, бұлшық еттердің дікілдеуі (фасцикуляциялар), координацияның бұзылуы (атаксия), бас айналу, ұйқышылдық және естен тану, тыныс алу параличі жатады. Тиісті антидотпен емдемесе, симптомдар әдетте тыныс жетіспеуге дейін жетеді, содан кейін жүрек-қан тамырларының жетіспеуіне және өлімге алып келеді. 2015 жылы қара мамба уының протеомы (толық ақуыздық профилі) зерттелді және жарияланды, нәтижесінде 41 түрлі ақуыз және бір нуклеозид анықталды. Уыттың құрамында екі негізгі токсиндер тобы бар: дендротоксиндер (I және K) және (аздау мөлшерде) үш саусақты токсиндер. Қара мамба уының құрамы басқа мамбалардың уынан ерекшеленеді, олардың барлығында негізінен үш саусақты токсиндер болады. Бұл, мүмкін, олардың тамақтану әдеттерімен байланысты болуы мүмкін – қара мамба негізінен құрлықта тіршілік етеді және кішкентай сүтқоректілермен қоректенеді, ал басқа мамбалар көбінесе құстармен қоректенеді. Көптеген жылан түрлерінен айырмашылығы, қара мамба уында фосфолипаза А2 мөлшері аз.
The black mamba is the most feared snake in Africa because of its size, aggression, venom toxicity and speed of onset of symptoms following envenomation, and is classified as a snake of medical importance by the World Health Organization. efn|1=Snakes of Medical Importance include those with highly dangerous venom resulting in high rates of morbidity and mortality, or those that are common agents in snakebite. A survey in South Africa from 1957 to 1979 recorded 2,553 venomous snakebites, 75 of which were confirmed as being from black mambas. Of these 75 cases, 63 had symptoms of systemic envenomation and 21 died. Those bitten before 1962 received a polyvalent antivenom that had no effect on black mamba venom, and 15 of 35 people who received the antivenom died. A mamba specific antivenom was introduced in 1962, followed by a fully polyvalent antivenom in 1971. Over this period, 5 of 38 people bitten by black mambas and given antivenom died. efn|1=In two other cases, it was not clear which antivenom had been given A census in rural Zimbabwe in 1991 and 1992 revealed 274 cases of snakebite, of which 5 died. Black mambas were confirmed in 15 cases, of which 2 died. The peak period for deaths is the species' breeding season from September to February, during which black mambas are most irritable. Unlike many venomous snake species, black mamba venom does not contain protease enzymes. Its bites do not generally cause local swelling or necrosis, and the only initial symptom may be a tingling sensation in the area of the bite. The snake tends to bite repeatedly and let go, so there can be multiple puncture wounds. and 0.33 mg/kg. Other neurological symptoms include miosis (constricted pupils), blurred or diminished vision, paresthesia (a tingling sensation on the skin), dysarthria (slurred speech), dysphagia (difficulty swallowing), dyspnea (shortness of breath), difficulty handling saliva, an absent gag reflex, fasciculations (muscle twitches), ataxia (impaired voluntary movement), vertigo, drowsiness and loss of consciousness, and respiratory paralysis. Without appropriate antivenom treatment, symptoms typically progress to respiratory failure, which leads to cardiovascular collapse and death. In 2015, the proteome (complete protein profile) of black mamba venom was assessed and published, revealing 41 distinct proteins and one nucleoside. The venom is composed of two main families of toxic agents, dendrotoxins (I and K) and (at a slightly lower proportion) three finger toxins. The composition of black mamba venom differs markedly from those of other mambas, all of which contain predominantly three finger toxin agents. It is thought this may reflect the preferred prey items – small mammals for the mainly land dwelling black mamba versus birds for the other predominantly arboreal mambas. Unlike many snake species, black mamba venom has little phospholipase A2 content.
Емдеу
Уытты жылан шаққан деген күдік туған жағдайда, стандартты алғашқы көмек ретінде шаққан жерге қысымды таңғыш салу, зардап шегушінің қимылын барынша азайту және оны ең жылдам жолмен ауруханаға немесе емханаға жеткізу қажет. Қара мамбаның уының нейротоксикалық қасиеттері артериялық турникеттің пайдалы болуын қамтамасыз етеді. Оңтүстік Африка медициналық зерттеу институты жасаған поливалентті антидот қара мамба шағуын емдеу үшін қолданылады, ал Коста-Рика университетінің Клодомиро Пикадо институты жаңа антидотты әзірлеп жатыр.
Standard first aid treatment for any suspected bite from a venomous snake is the application of a pressure bandage to the bite site, minimisation of movement of the victim and conveyance to a hospital or clinic as quickly as possible. The neurotoxic nature of black mamba venom means an arterial tourniquet may be of benefit. A polyvalent antivenom produced by the South African Institute for Medical Research is used to treat black mamba bites, and a new antivenom was being developed by the Universidad de Costa Rica's Instituto Clodomiro Picado.
Белгілі тістер тістеу жағдайлары
Дани Пиэнар, кем дегенде 2009 жылдан бастап Оңтүстік Африка Ұлттық парктерінің ғылыми қызметтерінің басшысы және атқарушы басқарушысы болған, 1998 жылы удың қарсы сарысызда қара мамба шағып алғаннан аман қалды. Аурухана дәрігерлері оның жағдайын "орташа" улану деп бағалағанмен, Пиэнар бір кезде комаға түсіп, оның жағдайы "нашар" деп жарияланды. Ауруханаға жеткеннен кейін Пиэнар дереу интубацияланып, 3 күнге өмір сақтау аппаратына қосылды. Бесінші күні ауруханадан шығарылды. Шағылғаннан кейін сабырлы болу оның тірі қалу мүмкіндігін арттырды, сондай-ақ турникет салу да тиімді болды. 2008 жылдың наурызында 28 жастағы британдық сафари жетекшісі Натан Лейтонды Оңтүстік Африканың Лимпопо провинциясындағы Оңтүстік Африка Жабайы табиғат колледжінің жанында қара мамба шақты. Лейтонды жылан саусағына шақты, оны банкаға салу кезінде, алғашқы жәрдем көрсету білімі бар қызметкерлер оның дәрістерін жалғастыра беруге болатынын анықтады. Бірақ ол құлап, көп ұзамай қайтыс болды. Америкалық кәсіби фотограф Марк Лайта Орталық Америкадағы бір нысанда қара мамбаның суретін түсіру кезінде аяғынан шағылды. Көп қан кетуге ұшыраған ол медициналық көмекке жүгінбеді, және қатты ауырсыну мен аяғының ісінуінен басқа ешқандай әсері болмады. Бұл оған жыланның "құрғақ шағып" (усыз шағып) немесе қан кету уды сыртқа шығарғанын ойлатты. Кейбір пікір білдірушілер бұл у бездері хирургиялық жолмен алынып тасталған жылан болғанын болжады, бірақ Лайта оған келіспеді. Кейін ғана Лайта жыланның өзінің аяғын шаққан сәтін фотоға түсіргенін байқады. 2016 жылы кениялық әйел Чепосаит Адомо Кенияның Батыс Покот округінде үш қара мамбаның шабуылына ұшырады, олардың бірі оның аяғын бірнеше рет тістеді. Оған көмекке келгендер басқа жыландарды қуды, екеуін шапқышпен шауып тастады. Дәстүрлі емді қолданғаннан кейін, оны мотоциклге отырғызып, 45 минуттық сапармен жақын ауруханаға жеткізді, онда уға қарсы сарыс болды. Ол аман қалды. Оңтүстік Африканың апартеидке қарсы белсендісі және Еңбек сотының судьясы Антон Стинкамп 2019 жылдың мамыр айында Замбияда демалыста болғанда қара мамба шағып өлді. Ол медициналық көмекке бірнеше сағаттық қашықтықта болды және уға қарсы сарыс енгізілмей қайтыс болды. 2020 жылдың маусымында болгарлық ветеринар Георгий Еленский Хасково қаласынан қара мамба шақты, ол оның экзотикалық жануарлар коллекциясының бір бөлігі болды. Оның жағдайы бастапқыда өте ауыр болды, бірақ антиаруды енгізу және тыныс алуды қолдаумен ұзақ емдеуден кейін жазылып шықты. 2022 жылдың қаңтарында Зимбабведе бұрынғы газет кеңсесінің қызметкері және фермер Питер Дюбе қара мамба шағып өлді, себебі оны жеткізген ауруханада емдеуге қажетті уға қарсы сарыс болмады. 2023 жылдың қаңтарында Зимбабведегі 17 жастағы оқушы сабақ кезінде қара мамба сыныпқа кіргеннен кейін шағылып қайтыс болды.
Danie Pienaar, who was at various times from at least 2009 head of South African National Parks Scientific Services and acting managing executive, survived the bite of a black mamba without antivenom in 1998. Despite the hospital physicians having declared it a "moderate" envenomation, Pienaar lapsed into a coma at one point and his prognosis was declared "poor". Upon arrival at the hospital, Pienaar was immediately intubated and placed on life support for 3 days. He was released from the hospital on the fifth day. Remaining calm after being bitten increased his chances of survival, as did the application of a tourniquet. In March 2008, 28 year old British trainee safari guide Nathan Layton was bitten by a black mamba that had been found near his classroom at the Southern African Wildlife College in Hoedspruit, Limpopo, South Africa. Layton was bitten by the snake on his index finger while it was being put into a jar and first aid trained staff who examined him determined he could carry on with lectures. and collapsed and died shortly afterwards. American professional photographer Mark Laita was bitten on the leg by a black mamba during a photo shoot of a black mamba at a facility in Central America. Bleeding profusely, he did not seek medical attention, and except for intense pain and local swelling overnight, he was not affected. This led him to believe that either the snake gave him a "dry bite" (a bite without injecting venom) or the heavy bleeding pushed the venom out. Some commenters on the story suggested that it was a venomoid snake (in which the venom glands are surgically removed), but Laita responded that it was not. Only later did Laita find that he had captured the snake biting his leg in a photograph. In 2016, Kenyan woman Cheposait Adomo was attacked by three black mambas, one of which bit her repeatedly on the leg, in West Pokot County, Kenya. People coming to her aid drove off the other snakes, hacking two with a machete. After an attempt at using traditional medicine, they placed her on a motorcycle and conveyed her 45 minutes to the nearest hospital, which had antivenom. She survived. Prominent South African anti Apartheid activist and Labour Court judge Anton Steenkamp died after being bitten by a black mamba while on leave in Zambia in May 2019. He was several hours away from medical help and died before antivenom could be administered. In June 2020, Bulgarian veterinarian Georgi Elenski from Haskovo was bitten by a black mamba that was part of his personal collection of exotic animals. His initial condition was very serious, but he was able to recover after extensive treatment involving the administering of antivenom and respiratory support. In January 2022, a former newspaper office worker and farmer from Zimbabwe, Peter Dube, died after getting bitten by a black mamba, due to the hospital he was taken to not having any antivenom to treat him. In January 2023, a 17 year old student from Zimbabwe died after being bitten by a black mamba after it went into the high school classroom while the students were outside.