Кіріспе
Гливс класының эсминшісі USS Gwin (DD 433) – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің Уильям Гвин атымен аталатын үшінші кемесі. Уильям Гвин – Азамат соғысындағы американ офицері, ол Алабамадағы Конфедерация күштеріне қарсы өзен кемелерін басқарған. Гвин 1940 жылдың 25 мамырында Бостон теңіз кеме жасаушылығында суға түсірілді, демеушісі – лейтенант-коммандер Гвиннің екінші туысы, Джесси Т. Липпинкотт әйелі. Эсминец 1941 жылдың 15 қаңтарында Бостонда әскери қызметке қабылданды. Гвин 1943 жылдың шілде айында Соломон аралдары кампаниясы аясындағы Коломангара шайқасында жапон эсминшісінен атылған торпедадан батып кетті.
USS Gwin (DD 433), a , was the third ship of the United States Navy to be named for Lieutenant Commander William Gwin, an American Civil War officer who commanded river boats against Confederate forces in Alabama. Gwin was launched on 25 May 1940 by the Boston Navy Yard; sponsored by Mrs. Jesse T. Lippincott, second cousin of Lt. Comdr. Gwin. The destroyer was commissioned at Boston on 15 January 1941. Gwin was sunk by a torpedo launched by a Japanese destroyer during the Battle of Kolombangara in the Solomon Islands Campaign in July 1943.
Қызмет тарихы
Гвин 1941 жылғы 20 сәуірде сынақ жаттығуларын аяқтады және Кариб теңізінде бейтараптық патрулін жүргізгенге дейін Бостон әскери-теңіз базасында соңғы жөндеулерден өтті. 1941 жылғы 28 қыркүйекте ол Исландияның Хвалфьёрдур портынан Солтүстік Атлантикадағы қызметін жалғастырды. 1942 жылдың ақпан айының басында Панама каналы арқылы Шығыс жағалауға, Калифорния штатының Сан-Франциско қаласына қайтып келді.
Тынық мұхит аймағындағы қызмет
1942 жылғы 3 сәуірде «Гвин» Сан-Франциско шығанағынан «Хорнет» авианосегінің эскорт тобының бір бөлігі ретінде шықты. «Хорнет» Токиоға бомбалау шабуылы үшін 16 Армия B-25 бомбалаушысын алып жүрді. Адмирал Уильям Ф. Холси «Энтерпрайз» авианосегімен Мидуэй аралының жанында тапсырма тобымен кездесті, ал генерал Джимми Дулиттлдің танымал шабуылшылары 18 сәуір күні таңертең Токиодан шамамен 600 миль шығысқа қарай ұшырылды. Тапсырма тобы Перл-Харборға жылдам қайтып келді, содан кейін 30 сәуірде оңтүстікке бет алды, Корал теңізі шайқасында «Йорктаун» және «Лексингтон» авианосегіне көмектесуді үміттене отырып. Бұл шайқас топ келгенге дейін аяқталды, ал «Гвин» 21 мамырда Мидуэй атолы үшін болжалып отырған шешуші шайқасқа жапондықтармен күресуге күндіз-түні дайындықтар жасау үшін Перл-Харборға оралды.
Мидуэй шайқасы
Гвин 1942 жылдың 23 мамырында Мидуэйге теңіз жаяу әскерін күшейту үшін Перл-Харбордан шығып, 1 маусымда портқа қайтып келді. Екі күннен кейін ол Мидуэйден жақындап келе жатқан жапон флотын іздеуге шыққан "Жылдам әуе тасымалдау тобы" (Fast Carrier Task Force) құрамына қосылуға асықты. 1942 жылдың 5 маусымында ол оқиға орнына келген кезде шайқас көбінесе аяқталған болатын. Жапонияның төрт ірі әуе тасымалдау кемесі мен бір крейсер, сондай-ақ шамамен 250 жау ұшағы мен олардың экипаждары теңіз түбінде жатты. Гвин Мидуэй шайқасында екі бомба мен екі торпедадан ауыр зақым алған "Йорктаун" кемесін құтқаруға көмектесу үшін құтқару тобын жіберді. 1942 жылдың 6 маусымында жапондық суасты қайығы "Йорктаунды" торпедамен шалып, оған жақын тұрған "Хамманн" эсминецін батырды. Құтқару тобы "Йорктаунды" тастап кетуге мәжбүр болды, ал аман қалғандар теңізден құтқарылды. Кеме 1942 жылдың 7 маусымында таңертең аударылып, батып кетті. Гвин екі кемеден аман қалған 102 адамды Перл-Харборға жеткізіп, 1942 жылдың 10 маусымында келді.
Гуадалканал
Гвин 1942 жылдың 15 шілдесінде Перл-Харбордан шығып, жапондық нысандарды, әскерлердің шоғырланған жерлерін және жабдықтау қоймаларын қиратып соққан жылдам тасымалдаушылардың эскортында қызмет етті. 1942 жылдың 7 тамызында Соломон аралдарындағы Гуадалканалға теңіз десанттары түскен кезде. Келесі айларда Гвин Гуадалканалға жабдықтау мен әскер күшейте түсуін конвоймен жеткізді. Крейсер-эсминецтер тобына қосылып, ол Соломон аралдары арасындағы "Слот" су жолында жапондық базаларды қолдау үшін "Токио экспресі" жүктемелерін, әскерлерді және соғыс кемелерін тоқтатуға қарауылдыққа тұрды. 1942 жылдың 13 қарашасында Гвин және тағы үш эсминец, "Оңтүстік Дакота" және "Вашингтон" линкорларымен бірігіп, Соломон аралдарына жақындап келе жатқан жаудың бомбалау-көліктік күштерін тосқауылдау үшін топ құрды. Келесі түнде топ Саво аралынан жауды тапты: жапондық "Кирисима" линкоры, төрт крейсер, 11 эсминец және төрт транспорт. Гуадалканал теңіз шайқасы қатаң жүрді. Гвин жеңіл крейсер "Нагара" және екі жапон эсминцісі ("Аянами" және "Уранами") мен төрт американ эсминцісі арасындағы оқ атысып, қақтығысқа түсті. Ол өз қозғалтқыш бөліміне снарядтан зардап шекті. Тағы бір снаряд кормасын түйірлендірді, ал жаудың торпедалары эсминецтердің төңірегінде жарыла бастады. Теңіз миналарының жарылысынан дірілдеген Гвин, жау қашықтықта болғанда оқ атуын жалғастырды. Ұзақ өтпей, қалған үш американ эсминцісі қимылсыз қалды; екеуі батып, "Бенхам" мұрты ішінара қираған күйде аман қалды. Гвин "Бенхамды" мұртынсыз Еспириту-Сантоға, Жаңа Гебрид аралдарына сүйреп әкелуге тырысты. Бірақ барлық үміттері күйрегенде, аман қалғандар Гвинге көшті, ол тастап кетілген "Бенхамды" оқпен батырды. Аман қалғандар 20 қарашада Ноумеаға, Жаңа Каледонияға жеткізілді, ал Гвин Гавайиге, содан кейін 19 желтоқсанда Маре аралы әскери-теңіз кемежайына бағытталды.
Соломон аралдарындағы кейінгі іс-әрекеттер
Гвин қайта жөнделгеннен кейін, 1943 жылғы 7 сәуірде Оңтүстік-Батыс Тынық мұхитындағы Соломон аралдарында әскер күштерін және жабдықтауларын сүйемелдеу үшін қайта келді. 30 маусымда ол контр-адмирал Ричмонд К. Тернердің басшылығымен Жаңа Джорджияға шабуыл жасаған ірі десант күштерімен бірге қызмет етті. Ол 30 маусымда Рендова аралының солтүстік жағалауына түскен десантты қолдады, бұл Мундадан Бланш бұғазы арқылы 8 шақырым қашықтықта болды. Әскерлердің бірінші толқыны Рендова жағасына жеткеннен кейін, Мунда аралының жағалау артиллериясы Бланш бұғазында күзетте тұрған төрт эсминецке атыс ашты. Гвинге бірінші залптан оқ тиді. Сәтке дейін, оның негізгі палубасында снаряд жарылып, үш адам қаза тауып, жеті адам жараланды және оның артқы қозғалтқышы тоқтады. Гвин жүк тасымалдаушы кемелерді қорғау үшін тиімді, густой түтін қоршауын жасағаннан кейін, жаудың жарым дюжина жағалау артиллериясы тез арада үнсіз қалды. Әуе шабуылдаушылары пайда болғанда, оның артиллериялық экипажы үш ұшақты атып түсірді. Рендова аралы көп ұзамай американдықтардың иелігіне көшті. Ол жапондық баржаларын тоқтату үшін маңызды моторлы торпедалық катерлер базасы және Соломон аралдарындағы әуе қолдауы үшін база ретінде пайдаланылды.
Суға бату
Гвин Гуадалканалдан Рендоваға күшейту эшелонын жеткізіп, содан кейін 7 шілдеде Кула шығанағы шайқасында жоғалған крейсер "Хеленаның" 87 аман қалған теңізшісін құтқару үшін "Слотқа" асықты. Ол контр-адмирал Уолден Л. Эйнсворт басқаратын крейсер-эсминецтер тобына қосылды, олар Соломон аралдары арқылы Вилаға әскер тасымалдауға бағытталған "Токио экспресі" күштерін тоқтатуға тырысты. Коломбангара шайқасы 13 шілде күні таңғы сағаттарда басталды. Жапондық жеңіл крейсер "Джинцу" тез арада суға батып, қарқынды атыс пен торпедалық шабуылдардың салдарынан қирады. Бірақ, Эйнсворт тобының бұрылуын күтіп отырған төрт жапондық эсминец американдық кемелерге 31 торпеда ұшырды. Оның флагманы "Гонолулу", крейсерлер "Сент-Луис" және "Гвин" жауға бағытталған негізгі артиллерияларын қолдану үшін маневр жасағанда, "ұзын сәулелі" торпедалардың тікелей жолына түсті. Екі крейсер де ауыр зақымдар алды, бірақ құлап жатпады. "Гвин" кемесінің орта бөлігіне торпеда тиіп, жарылыс болды. "Ральф Талбот" эсминецінің экипажы "Гвиннің" зақымды күйін түзету әрекеттері сәтсіз аяқталғаннан кейін, оның теңізшілерін алып кетті, содан кейін кемені суға батыруға мәжбүр болды. Эсминецпен бірге екі офицер мен 59 теңізші қаза тапты. "Гвин" Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін бес шайқас жұлдызымен марапатталды.