Кіріспе
Vachellia farnesiana, сондай-ақ Acacia farnesiana, және бұрын Mimosa farnesiana деп белгілі болған, көбінесе тәтті акация, хуисаче немесе инелі бұта деп аталатын, бұл құрғақтар тұқымдасының (Fabaceae) бұта немесе кішкентай ағаш түрі. Оның гүлдері парфюмерия өнеркәсібінде қолданылады.
Vachellia farnesiana, also known as Acacia farnesiana, and previously Mimosa farnesiana, commonly known as sweet acacia, huisache, or needle bush, is a species of shrub or small tree in the legume family, Fabaceae. Its flowers are used in the perfume industry.
Сипаттама
Өсімдік өсу аймағының бір бөлігінде жапырақты, бірақ көптеген жерлерде мәңгі жасыл. Бірнеше сабақтан өсіп, белгілі бір биіктікке жетеді. Жапырақ тамырының негізінде бұтақта екі түйреуш бар. Қара қоңыр жемісі – тұқымдық қапшық. 1753 жылы Карл Линней Альдинидің еңбегін өзінің Mimosa farnesiana таксоны үшін негіз ретінде пайдаланды. 1806 жылы Карл Людвиг Вильденоу бұл таксонды Акация туысына қосты. Көптеген синонимдердің болуына оның кең таралған ареалы себеп. Әсіресе АҚШ-та таксономия шатастырылған. 1809 жылы Вильденоу Орталық Америкадан жиналған және Гумбольдт пен Бонпландтың Америкаға ғылыми саяхаты барысында аталған Acacia acicularis-ты сипаттады. Acacia ferox 1843 жылы Бельгияда Мексикадан әкелінген үлгілер бойынша сипатталды. Acacia lenticellata 1859 жылы Австралияның барлық аймақтарында өсетін өсімдіктер үшін сипатталды. 1834 жылғы Prodromus Florae Peninsulae Indiae Orientalis еңбегінде Уайт пен Арнот Үндістанда өсетін Акация түрлерінің бір бөлігін жаңа Vachellia туысына көшіру арқылы Акация туысын бөлуге тырысты. Бұл кеңінен қолдау таппады, бірақ 1933 жылы Смолл Александрдың Льюизианада өсетін өсімдіктер үшін Vachellia densiflora атауын растады және Флоридада өсетін өсімдіктердің әртүрлі популяцияларына V. peninsularis және V. insularis атауларын берді. Кейіннен 2000 жылы осы үш ғалым бұл таксонды A. guanacastensis түріне дейін көтерді, ал 2006 жылы Сиглер мен Эбингер оны Vachellia guanacastensis түріне көшірді. 2002 жылы Кларк, Сиглер және Эбингер Acacia pinetorum-ды A. farnesiana-ның A. farnesiana subsp. pinetorum кіші түрі ретінде қарастырды (номинативті формасы A. farnesiana subsp. farnesiana). Кейіннен Сиглер мен Эбингер оны 2005 жылы Vachellia farnesiana var. pinetorum деп қайта жіктеді. Өсімдік тропиктік климатта толық күн сәулесін жақсы көреді. Адам қызметінің нәтижесінде өсімдік көптеген жаңа жерлерге тарады және Фиджиде оны зиянды шөп деп есептейді, жергілікті тұрғындар оны Эллингтонның қарғысы деп атайды.
Парфюмерия
Гүлдер дистилляция арқылы өңделіп, "тамаша" деп сипатталатын касси атты парфюмерия жасау үшін қолданылады. Ол Еуропадағы парфюмерия өнеркәсібінде кеңінен қолданылады. Өсімдіктің гүлдері парфюмериялық эссенцияны береді, осы эссенциядан биологиялық маңызды сесквитерпеноид – фарнезол аталған.
Қиыршық
Бұл құрғақшылыққа төзімді түр Техастағы ксерискептеуде жиі қолданылады. Филиппинде малдың тері ауруларын емдеу үшін оның жапырақтары дәстүрлі түрде теріге уқаланады. Малайзияда өсімдіктің гүлдері мен жапырақтарынан жасалған тұндырма зәрдәбімен араластырылып, босанғаннан кейінгі емдеу үшін қолданылады.