Кіріспе

Мейманхана немесе театрдың алдыңғы жағындағы құрылым – мейманхана немесе театрдың алдыңғы жағындағы құрылым.

Маркиза – мейманхана, театр, казино, теміржол вокзалы сияқты ғимараттың кіреберісінің үстіне орнатылатын құрылым. Онда көбінесе мекеменің аты немесе, театр болған жағдайда, сол жерде көрсетілетін қойылымның немесе фильмнің аты және актерлер туралы мәліметтер жазылады. Маркизаны көбінесе шамдармен (әдетте сары немесе ақ түсті) жарықтандырылған, ара-тұра немесе жылма-жылма жанған жарықтармен тануға болады.

Тарих

Америка Құрама Штаттарында кинотеатрлардың маңдайшаларының дизайны 20-ғасырдың әлеуметтік, саяси және экономикалық күштерімен тығыз байланысты. Автомобильдің ойдағыруы театр архитектурасының көптеген элементтеріне әсер етті. Маңдайша әсіресе үлкеніп, көшеден анық көрінетіндей болды, жаяу өтетін адамдардың бойындағы басқа да бизнес орталықтарынан физикалық және эстетикалық белгі ретінде қызмет етті. Оның пішіні кішкентай тіктөртбұрыштан трапецияға дейін өзгеріп, автомобильдерге көруге ыңғайлырақ болды. Мәтін де бұрынғыдай егжей-тегжейлі болмай, іріледі. Белгі мен мәтіннің үлкен өлшемдері, жан-жақты шамдар мен түстердің үйлесімі жылдам өтетін көліктерге фасадыны оңай көрінетін етті. 1930 жылдардағы кинотеатрлардың маңдайшаларының дизайны театр тарихшысы Бен М. Холлды оларды «электрлік тиаралар» деп атауға итермеледі. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде маңдайшаның эстетикалық ерекшеліктері еңбек және материалдардың қолжетімділігімен анықталды. Болат, мыс, қола және алюминий сияқты құрылыс материалдары шектеулі болды. Соғыстан кейінгі жылдарда да осы құрылыс материалдары көбінесе қайтып келген сарбаздар мен олардың отбасылары үшін азаматтық тұрғын үйлер салуға жұмсалды. Бетон мен шыны – бұл шектеусіз екі құрылыс материалы кинотеатр сәулетшілері үшін маңызды болды. Жарық та сәулетшілер үшін шексіз ресурс болды, ал шынымен біріктірілгенде, ол керемет визуалды эффектілер тудырды. Американың батыс жағалауы сияқты белгілі бір аймақтардың қолайлы климаты фарфор және пластик сияқты жеңіл материалдарды маңдайшаларда пайдалануға мүмкіндік берді. Жарық пен шыныны бірге пайдаланудың тағы бір артықшылығы (оның әсерлі көрінісінен басқа) оның төмен құнының экономикалық пайдасы болды. Маңдайшалар аркада ойындарының атын шкафтың үстінде жарықтандыру үшін де қолданылады.