Кіріспе
Франческа Шиавоне (; 23 маусым 1980 жылы туған) – итальяндық бұрынғы теннисші. Ол 1998 жылы кәсіпқой болып, 2010 жылы «French Open» турнирінде жекелей сында жеңіске жетіп, жекелей сында «Grand Slam» турнирін жеңген алғашқы итальяндық әйел атанды. Сондай-ақ ол 2011 жылы «French Open» турнирінде күміс жүлдегер болды. Оның мансабындағы ең жоғары көрсеткіші – әлемдік рейтингте 4-орын, ол 2011 жылғы 31 қаңтарда қол жеткізілді. Бүгінгі күнге дейін Шиавоне – әйелдер теннисінде «Grand Slam» турнирін жеңіп алған соңғы бір қолмен соққы жасаушы ойыншы. Ол мансабында жалпы сегіз жекелей сындағы титул жеңіп алды, оның жетісі WTA турынде, ал біреуі «Roland Garros» турнирінде. Жұптық сында оның мансабындағы ең жоғары көрсеткіші – әлемдік рейтингте 8-орын, ол 2008 жылғы «French Open» турнирінің финалына қатысып, көрсетілді. Сонымен қатар, ол Италия құрамасына 2006, 2009 және 2010 жылдары «Fed Cup» турнирін жеңуге көмектесті және итальяндық команда үшін ең көп жеңіске жетті. Шиавоне «Grand Slam» турниріндегі әйелдер арасындағы ең ұзақ матчты өткізді, ол 2011 жылғы «Australian Open» турнирінің төртінші турында Светлана Кузнецоваға 6–4, 1–6, 16–14 есебімен жеңіліс тапты. Матч 4 сағат 44 минутқа созылды және ол «Australian Open» турниріндегі алғашқы және жалғыз ширек финалға жолдама алды. 2018 жылдың 5 қыркүйегінде Шиавоне «US Open» турнирінде тенниспен айналысуын тоқтатқанын жариялады. Ол жаттықтырушы ретінде «Grand Slam» турнирін жеңуді армандайтынын айтты. 2021 жылдың сәуір айында Шиавоне Петра Мартичті жаттықтыруға кірісті.
Francesca Schiavone (; born 23 June 1980) is an Italian former tennis player. She turned professional in 1998 and won the 2010 French Open singles title, becoming the first Italian woman to win a Grand Slam event in singles. She was also runner up at the 2011 French Open. Her career high ranking is world No. 4, achieved on 31 January 2011. To date, Schiavone is the last one handed backhand player to win a Grand Slam title on the women's tour. She won eight career singles titles in total, seven on the WTA Tour and one at Roland Garros. In doubles, her career high ranking is world No. 8, peaking with an appearance in the final of the 2008 French Open. Furthermore, she helped Italy to win the Fed Cup in 2006, 2009 and 2010, and has the most wins for the Italian team. Schiavone played in the longest ever women's singles match at a Grand Slam tournament, when she defeated Svetlana Kuznetsova 6–4, 1–6, 16–14 in the fourth round of the 2011 Australian Open women's singles draw, the match lasted 4 hours and 44 minutes and in the process secured her first and only quarterfinal at the Australian Open. On 5 September 2018, Schiavone announced her retirement from tennis at the US Open. During the announcement, she shared aspirations of winning a Grand Slam as a coach. In April 2021, Schiavone began coaching Petra Martić.
Жеке өмір
Шиавоне Италияның Милан қаласында, Оңтүстік Италиядағы Кампания облысының Авеллино провинциясындағы Манокалцати қаласынан шыққан Франко Шиавоне мен Солтүстік Италияның Брешия провинциясындағы Борнато қаласынан шыққан Луисита Минелли отбасында дүниеге келді.
Ойын стилі
Шиавоне барлық алаңды қамтитын ойын стилін қолданады және оның сазды корттағы ойынына өте классикалық көзқарасы бар. Ол бір қолмен соққанда өте шығыс тұғырын пайдаланады. Крис Фаулер мен Брэд Гилберт оның алға соққанды "шабуылдайтын қамшы" деп сипаттады.
Бекітулер
Шиавоне кәсіби мансабының барысында бірнеше компанияның қолдауын алды. 2004 жылдан бастап ол Diadora компаниясымен киім және жабдық бойынша жұмыс істеді, ал 2007 жылы Lotto-ға ауысты. 2013 жылы Adidas компаниясына өтті, бірақ нашар нәтижелерге байланысты компаниямен келісімі тоқтатылып, 2014 жылы Asics-ке ауысты және мансабының соңына дейін осы компаниямен жұмыс істеді. Ракеткалар үшін Шиавоне 2006 жылға дейін Yonex ракеткаларын пайдаланды, содан кейін Babolat-қа ауысып, 2018 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін Pure Aero ракеткасын қолданды.
Кәсіби мансап
Шиавоне сегіз рет жекелей сында жеңіске жетті және он бір рет күміс жүлдегер атанды, олардың сегізін 2005 жылдың күзінен бастап иеленді. Ол 2007 жылдың шілдесінде алғашқы титулын жеңгенге дейін WTA туріндегі алғашқы сегіз финалда жеңіліске ұшырады. Ол және оның итальяндық әріптестері Мара Сантанжело, Флавия Пеннетта және Роберта Винчи 2006 жылғы Фед Кубогы финалында Бельгия командасын 3–2 есебімен жеңді. Юстин Хенин оң тізесіне жарақат алғандықтан бесінші және шешуші матчта қатыса алмады, бұл Италияға алғашқы Фед Кубогын жеңуге мүмкіндік берді. Бұл матч қос ойын болды, онда Кирстен Флипкенс Хенинмен, ал Роберта Винчи Шиавонемен жұптасты. 2009 жылы Италия құрамасы Шиавоне қатысуымен екінші рет АҚШ-қа қарсы Фед Кубогын жеңіп алды, сондай-ақ ол алғаш рет Уимблдон турнирінің ширек финалына өтті. 2010 жылы Италия Шиавонемен үшінші рет Фед Кубогын жеңді. Бұған қоса, ол 2008 жылғы Дубай Ашық турнирінің ширек финалында әлемнің бірінші ракеткасы және төрт дүркін чемпион Хенинге қарсы 7–6, 7–6 есебімен сенсациялық жеңіс оді. Ол сондай-ақ 2006 жылғы Фед Кубогында Амели Морезмоны жеңді, ол кезде Морезмо рейтингте бірінші орында тұрған. Австралиялық Кейси Делаккуамен жұптасып, Шиавоне 2008 жылғы Франция Ашық чемпионатында әйелдер арасындағы қос сында күміс жүлдегер атанды, онда олар Анабель Медина Гарригес және Вирджиния Руано Паскуальға есе жіберді. Шиавоне басқа үш Үлкен Дулыға турнирінде де қос сында жартылай финалға өтті.
2010: Ролан Гарроста бірінші ірі титул
Австралия Ашық чемпионатында Франческа француз теннисшілері Ализе Корнетті 0–6, 7–5, 6–0 есебімен, ал Джули Койнды 6–3, 6–4 есебімен жеңіп, 10-шы рет қойылған Агнешка Радвансканы 6–2, 6–2 есебімен күтпеген жеңіспен ұтты. Ол бұл жердегі ең жақсы нәтижесін (төртінші раунд) қайталаса да, бірінші сетті ұтып алғаннан кейін 6–3, 2–6, 1–6 есебімен 6-шы рет қойылған Венис Уильямсқа есесін берді. Барселонада өткен WTA турнирінде ол Альберта Брианти, Татьяна Гарбин, Карла Суарес Наварро, Ярослава Шведова және Роберта Винчиді тікелей екі сетте жеңіп, үшінші WTA титулын жеңіп алды. Франция Ашық чемпионатында 17-ші рет қойылған Шиавонеге чемпиондыққа үміткер ретінде қарағандар аз болды. Ол Регина Куликова, Софи Фергюсон, 11-ші рет қойылған Ли На және 30-шы рет қойылған Мария Кириленконы жеңіп, 2001 жылдан бері алғаш рет Франция Ашық чемпионатының ширек финалына өтті (онда ол Мартина Хингске ұтылған еді). Ширек финалда ол әлемнің 3-ші ракеткасы Каролина Возняцкиді тікелей екі сетте жеңіп, Grand Slam турнирінің жартылай финалына шыққан алғашқы итальяндық әйел болды. Франция Ашық чемпионатының жартылай финалында Grand Slam турнирінде ешқашан жеңіске жетпеген төрт ойыншы (Желена Янкович, Елена Дементьева, Саманта Стосур және Шиавоне) бақ сынасты; алайда, теннис қауымдастығының көпшілігі, соның ішінде ESPN-нің теннис комментаторлары Мэри Джо Фернандес, Патрик МакЭнро және Брэд Гилберт Шиавонені титулға күтпеген үміткер деп атады. Жарым финалда Шиавоне әлемнің 5-ші ракеткасы және 2004 жылғы финалист Дементьеваны жеңді (бірінші сетте тай-брейкте ұтылып, екінші сетте тізе бұлшығы жыртылып зейнеткерлікке шықты), бұл жеңіс Шиавонені Grand Slam финалына шыққан алғашқы итальяндық әйел етті және турнирден кейін ол алғаш рет топ-10-ға кіретінін қамтамасыз етті. Финалда Шиавоне 2009 жылғы Франция Ашық чемпионатының бірінші раундында Стосурға есесін берді, онда Стосур жеңіске жеткен (6–4, 6–2). Бұл бұрынғы нәтижеге және Стосурдың төрт дүркін Франция Ашық чемпионатының чемпионы Жюстин Энен, әлемнің 1-ші ракеткасы Серена Уильямс және әлемнің 4-ші ракеткасы Янковичті жеңіп финалға шығуына байланысты Стосур фаворит саналды. Алайда, 2010 жылдың 5 маусымында Шиавоне күтпеген жеңіспен 6–4, 7–6 есебімен Стосурды жеңіп, Grand Slam турнирінде жеңіске жеткен алғашқы итальяндық әйел болды. Бұл жеңіс оны Никола Пьетранджели мен Адриано Панатадан кейін жалғыз сында Grand Slam турнирін жеңген үшінші итальяндық ойыншы етті. Сондай-ақ ол Ашық дәуірде алғашқы Grand Slam титулын жеңген ең үлкен жастағы әйел атанды, бұл Жана Новотнаның бұрынғы рекордын жаңартты. Жеңісінің арқасында ол 2010 жылдың 7 маусымында әлем рейтингінде 6-шы орынға көтеріліп, Флавия Пеннеттадан кейін ең жоғары рейтингке ие болған итальяндық әйел атанды (Флавия Пеннетта 2009 жылы әлемнің 10-шы ракеткасы болған еді). Шиавоне келесі турнирде Истборнда Сорана Цирстеаға 5–7, 3–6 есебімен ұтылып, бірінші раундтан шықты. Уимблдон турнирінде 5-ші рет қойылған Шиавоне, Дементьеваның турнирден бас тартуына байланысты, бірінші раундта Вера Душевинаға 7–6, 5–7, 1–6 есебімен есесін берді. Шиавоне Роджерс кубогының ширек финалына жетті, онда ол бірінші ракетка Каролина Возняцкиге ұтылды. АҚШ Ашық чемпионатында 6-шы рет қойылған Шиавоне Аюми Морита, Мария Елена Камерин, 29-шы рет қойылған Алона Бондаренко және 20-шы рет қойылған Анастасия Павлюченкованы жеңіп, 2003 жылдан бері алғаш рет ширек финалға өтті (онда ол Дженнифер Каприатиден жеңілді). Ширек финалда ол жеті дүркін Grand Slam турнирінің жеңімпазы және 3-ші ракетка Венис Уильямсқа 6–7, 4–6 есебімен ұтылды. 5-ші рет қойылған Шиавоне Pan Pacific Open турнирінің жартылай финалына жетті, онда ол 7-ші ракетка Елена Дементьеваға ұтылды. Маусымды аяқтаған Тур Чемпионатында Шиавоне мансабында алғаш рет қатысты, бірақ дөңгелек робин кезеңінде шығарылды. Ол Каролина Возняцкиге үш сетте, ал Сэм Стосурға екі сетте ұтылды, бірақ Елена Дементьеваны жеңді, бұл Дементьеваның мансабындағы соңғы матч болды.
2011 жыл
Шиавоне жылды Италия құрамасы атынан Хопман кубогында бастады. Жекелей сында ол Лора Робсонды жеңіп, бірақ Бетхани Маттек-Сэндске есе жіберді. Шиавоне жарақат алып, Кристина Младеновичке қарсы матчтан шықты. Австралия Ашық турнирінде алтыншы рет қатысқан Шиавоне, 23-орындағы және екі мәрте «Grand Slam» жеңімпазы Светлана Кузнецовадан жеңіс алып, мансабында алғаш рет ширек финалға өтті. Төртінші раундтағы матчқа шамамен бес сағат (4:44; барлығы 47 гейм) кетті, Шиавоне алты матч-пойнтты сейіп, соңында 6–4, 1–6, 16–14 есебімен жеңіске жетті. Осы жеңіспен Шиавоне турнирден кейін әлемдік рейтингте 4-орынға көтерілді, бұл итальяндық теннисші үшін ең жоғары көрсеткіш, өзінің бұрынғы рекордын жаңартты. Ширек финалда әлемнің бірінші ракеткасы Каролина Возняцкиге қарсы матчта Шиавоне екінші сетте 3–1 есебімен алға шықты, бірақ Возняцки осы сетте екі рет, үшінші сетте екі рет брейк жасап, үш матч-пойнтты сейіп, 6–3, 3–6, 3–6 есебімен жеңіліске ұшырады. Дубай теннис турнирінде Шиавоне үшінші рет қатысты, бірақ 16-шы раундта Кузнецовадан жеңілді. Дохадағы Катар ашық турнирінде ол 16-шы раундта Пэн Шуайға есе жіберді. Содан кейін Малайзия ашық турнирінде болашақ чемпион Желена Докичке ұтылды. Шиавоне келесіде Индиан-Уэллс турнирінде де 16-шы раундқа жетіп, Шахар Пиерге ұтылды. Майами ашық турнирінде бесінші рет қатысқан ол 16-шы раундта Агнешка Радванскадан жеңілді. Шиавоне топырақ корттағы маусымын Porsche Tennis Grand Prix турнирінде Радванскадан жеңіліспен бастады. Содан кейін Мадрид ашық турнирінде де 16-шы раундқа жетіп, Маттек-Сэндске ұтылды. Мадридтен кейін Шиавоне Италия ашық турнирінің ширек финалына жетті, бірақ әлемнің жетінші ракеткасы Сэм Стосурға 2010 жылғы «French Open» финалының қайталануында есе жіберді. Содан кейін «French Open» турнирінен бұрын өткен Брюссель ашық турнирінің жартылай финалында әлемнің бірінші ракеткасы Каролина Возняцкиге үш сет бойынша ұтылды. Шиавоне «French Open» турниріне бесінші рет қатысып, чемпион атанды. Ол Мелани Удин, Весна Долонц, 29-орындағы Пэн Шуай, 10-орындағы Елена Янкович, 14-орындағы Анастасия Павлюченкова және 11-орындағы Марион Бартолиді жеңіп, финалға өтті, онда Ли Надан 4–6, 6–7 есебімен жеңілді. Содан кейін ол шөп кортқа көшіп, Уимблдонға дайындық ретінде Истборн турнирінде Агнешка Радванскаға ұтылды. Уимблдон турнирінде алтыншы рет қатысқан ол үшінші раундта Австриялық Тамира Пазекке ұтылды. Канада ашық турнирінде Шиавоне алғашқы раундта Екатерина Макарованы жеңіп, бірақ үшінші раундта Люси Шафаровадан жеңілді. «Western & Southern Open» турнирінде Шиавоне тағы да ерте раундта жеңілді. Мария Кириленконы жеңу үшін оған үш сет керек болды. Ол бұрынғы әлемнің бірінші ракеткасы Елена Янковичтен үшінші раундта үш сет бойынша ұтылды. «US Open» турниріне дейін Шиавоне Нью-Хейвен турниріне қатысты. Ол алғашқы екі раундта Александра Дульгеру мен Моника Никулескуді жеңді. Оның Анабель Медина Гарригеске қарсы матчта жеңіске жеткені есептелді. Шиавоне жартылай финалда Возняцкиден тікелей есеппен ұтылды. «US Open» турнирінде ол төртінші раундқа жетті, онда Анастасия Павлюченковадан жеңілді. Қытай ашық турнирінде Шиавоне бірінші раундта Бояна Йовановскиді жеңіп, бірақ екінші раундта Доминика Цибулковадан жеңілді.
2012 жыл
Шиавон маусымды Брисбен Интернешнл турнирінде бастады. Үшінші ракетка ретінде қатысқан ол жартылай финалға жетті, онда болашақ чемпион Кая Канепитен жеңілді. Шиавон Италия құрамасы атынан Украинаға қарсы өткен Фед Кубогында күресіп, 100-ден төмен рейтингтегі ойыншы Леся Цуренкоға 1–6, 2–6 есебімен сүрінбей жеңілді, ал Катерина Бондаренконы 6–7, 7–5, 6–4 есебімен қиындықпен жеңді. Италия қиындықтарға қарамастан жартылай финалға өтті. Шиавон Доха мен Дубайда өткен турнирлерде ерте қадам шешті, екеуінде де жетінші ракетка ретінде қатысып, Дохада Янина Викмайерге 4–6, 6–7, ал Дубайда Ана Ивановичке 1–6, 5–7 есебімен жеңілді. Indian Wells Open турнирінде (10-шы ракетка ретінде) ол Фед Кубогындағы жеңілісін қайтарып, Леся Цуренконы 6–2, 6–4 есебімен жеңіп, үшінші раундта Люси Шафароваға қарсы өткен ойынның бірінші сетін 6–2 есебімен ұтып тұрғанда жарақат алып, матчты доғарып қалды. Майамиде ол Ксения Первактан 4–6, 6–4, 5–7 есебімен жеңілді, соңғы сетте 3–0 есебімен алда болған басымдығын жоғалтты. Ұтымды нәтижелерге жете алмағаннан кейін, Шиавон үшін балшықтың бетіне оралу – сүйікті бетінде қайтадан жақсы формаға ену мүмкіндігі болды, бірақ Барселона Ашық чемпионатындағы нашар формасы жалғасты, ол Ольга Говорстовадан алғашқы матчта жеңілді. Ол Италия құрамасының құрамында Чехияға қарсы өткен Фед Кубогының жартылай финалында ойнады, екі матчты да Люси Шафарова мен Петра Квитоваға жеңілді. Италия 1–4 есебімен жеңіліске ұшырады. Штутгартта Моника Никулескуға қарсы өткен алғашқы раундтан сәтті өткесімен, екінші раундта 3-ші ракетка Петра Квитовадан тікелей екі сетпен жеңілді. Сондай-ақ, ол Мадридте Варвара Лепченкоға және Римде Екатерина Макароваға қарсы өткен матчтарда да жеңіліске ұшырады. Алайда, Шиавон Франция Ашық чемпионаты алдында жақсы формаға енді, жартылай финалда Слоан Стивенс пен финалда Ализе Корнеді жеңіп, Страсбург турнирін жеңіп алды. Шиавон Франция Ашық чемпионатының үшінші раундына жетті, онда Варвара Лепченкодан жеңілді. Уимблдонда ол төртінші раундқа жетті, бірақ Петра Квитовадан үш сетте жеңілді, алайда Флавия Пеннеттамен бірге қос сында жартылай финалға өтті. Олимпиадада Шиавон алғашқы матчын жеңіп, екінші раундта Вера Звонаревадан жеңілді. 22-ші ракетка ретінде қатысқан Шиавон АҚШ Ашық чемпионатының бірінші раундында Слоан Стивенске қарсы шығып, екі сетпен жеңілді. Содан кейін Шиавон Пана-Тынық мұхиты Ашық чемпионатында бірінші раундта Ярослава Шведованы жеңіп, кейін Сэм Стосурға жеңілді. Одан кейін ол Пекинде Ли Наға, Осакада Ольга Пучковаға және Мәскеуде Урсула Радванскаға қарсы өткен бірінші раундта үш рет қатарынан жеңілді.