Кіріспе

Сания Мирза (1986 жылы туған) – Үндістанның бұрынғы кәсіби теннисшісі. Бұрынғы қос әлемнің бірінші ракеткасы, ол алты үлкен турнирде жеңіс одіс – әйелдер жұбында үш, аралас жұптарда үш. 2003 жылдан бастап 2013 жылы жекелей сында зейнетке шыққанға дейін Әйелдер теннис қауымдастығы (WTA) оны Үндістандағы жекелей сындағы бірінші нөмірлі ойыншы ретінде санды. Мансабында Мирза Үндістандағы ең танымал, ең жоғары жалақы алатын және ықпалды спортшылардың бірі ретінде танылды. Жекелей сында Мирза Светлана Кузнецова, Вера Звонарёва және Марион Бартоли сияқты ойыншыларды жеңіп, сондай-ақ бұрынғы әлемнің бірінші ракеткалары Мартина Хингис, Динара Сафина және Виктория Азаренкадан басымдық танытты. Ол ең жоғары рейтингтегі үндістандық әйел теннисші, 2007 жылдың ортасында әлемдік рейтингте 27-орынға жеткен. Бірақ, ауыр білек жарақаты оны жұптық сында ойнауға итермеледі. Мирза Үндістандағы әйелдер теннисінде көптеген алғашқы жетістіктерге қол жеткізді, оның ішінде мансабында 1 миллион АҚШ долларынан астам табыс тапқан (қазіргі уақытта 7,2 миллион АҚШ долларынан астам), WTA турнирінде жекелей сында жеңіске жеткен және үлкен турнирде жеңіс одіс. Сондай-ақ, ол 2014 жылы жұптық сында Кара Блэкпен бірге WTA финалына қатысып (әрі жеңіске жетіп), келесі жылы Мартина Хингиспен серіктестік жасап, титулын қорғады. Мирза 2023 жылдың ақпан айында кәсіби теннис карьерасын аяқтады. Ол WTA турнирінде жеңіс одісқан екі үндістандық әйелдің бірі және жекелей сында топ-100-ге енген жалғыз ойыншы. Мирза Ашық дәуірдегі үшінші үндістандық әйел (Нірупама Манкад пен Нирупама Санжиевтен кейін, ал Санжиевтен кейін жекелей сында екінші), үлкен турнирде матч өткізіп, жеңіске жеткен және екінші раундтан өткен алғашқы ойыншы. Жұптық сында Мирза 43 титул жеңіп алды және 91 апта әлемнің бірінші ракеткасы болды. 2005 жылы Мирза WTA-да «Жылдың жаңа жұлдызы» атанды, ал 2015 жылы Мартина Хингиспен бірге «Жылдың жұптық командасы» атанды, олар тарихтағы ең ұзақ сериялардың біріне – 44 матчты жеңіспен аяқтады. Мирза Азия ойындары, Достастық ойындары және Афро-Азия ойындары сияқты үш ірі көп түрлі спорттық іс-шарада барлығы 14 медаль (оның ішінде алты алтын) жеңіп алды. 2005 жылдың қазан айында Time журналы Мирзаны «Азияның 50 батыры» тізіміне енгізді. 2010 жылдың наурыз айында The Economic Times Мирзаны «Үндістанды мақтан тұтатын 33 әйел» тізіміне қосты. 2013 жылдың 25 қарашасында Халықаралық әйелдерге қарсы зорлық-зомбылықты жою күнінде ол Оңтүстік Азиядағы БҰҰ әйелдерінің ізгі ниет елшісі болып тағайындалды. 2016 жылы ол Time журналының әлемдегі ең ықпалды 100 адамның тізіміне енді.

Ерте өмір

Сания Мирза 1986 жылғы 15 қарашада Мумбайда, хайдарабади мұсылман отбасында дүниеге келді. Оның әкесі Имран Мирза – спорт журналисі, ал анасы Насима – баспа бизнесімен айналысты. Ол туғаннан кейін көп ұзамай отбасысы Хайдарабадқа көшіп келді, онда Сания және оның кіші қарындасы Анам діни сенімді, сүнни мұсылман отбасында тәрбиеленді. Анам крикетші Мохаммад Асадудинге үйленген, ол бұрынғы Үндістан құрамасының капитаны Мохаммад Ажаруддиннің ұлы. Сания бұрынғы крикет капитандары Гүлам Ахмед (Үндістан) және Асиф Икбалдың (Пәкістан) алыс туысы. Ол алты жасында тенниспен айналыса бастады. Оның жаттықтырушылары әкесі және Роджер Андерсон болды. Сания Хайдарабадтағы Наср мектебінде оқыды, кейін Хайдарабадтағы Сент-Мэри колледжін бітірді. 2008 жылғы 11 желтоқсанда Сания Мирза Ченнаи қаласындағы Д. М. Г. Р. Білім және зерттеу институтынан құрметті әдебиет докторы дәрежесін алды.

2001-2003: ITF Жас циркінде табысты

Мирза алты жасында теннис ойнай бастады және 2003 жылы кәсіпқойға айналды. Оны әкесі тәрбиеледі. Мирза жасөспірім ретінде он жеке және он үш жұптық титул жеңіп алды. 2003 жылы Уимблдон чемпионатында Алиса Клейбановамен бірге қыздар жұптық сынында жеңіске жетті. Сондай-ақ, Сана Бхамбримен бірге 2003 жылғы АҚШ ашық чемпионатының қыздар жұптық сынында жартылай финалға, ал 2002 жылғы АҚШ ашық чемпионатының қыздар жұптық сынында ширек финалға өтті. Үлкендер арасында Мирза 2001 жылдың сәуір айында 15 жасында ITF турнирінде дебют жасады. 2001 жылғы ең маңызды жетістіктері – Пунадағы ширек финал және Нью-Делидегі жартылай финал. 2002 жылғы маусымның басында ол алғашқы жеңілістерден кейін үш турнирде қатарынан жеңіске жетті; біріншісі туған қаласы Хайдарабадта, ал қалған екеуі Филиппиннің Манила қаласында. Мирза 2002 жылғы Үндістанның Ұлттық ойындарында Хайдарабадта өткен әйелдер теннис турнирінде алтын медаль жеңіп алды. 2003 жылдың ақпан айында Мирзаға туған қаласындағы Хайдарабад ашық турниріне қатысуға алғашқы WTA турниріне жолдама берілді. Ол бірінші раундта австралиялық Эви Доминовичке үш сетте еңсеге тіресе де жеңіліске ұшырады. Келесі аптада Катар әйелдер ашық турнирінде чех Ольга Блахотовадан бірінші іріктеу турында жеңілді. Ол Федералдық кубокта Үндістанды сәтті өкілдік етіп, үш матчты қатарынан жеңіп алды. 2002 жылғы Азия ойындарында (Бусан) Леандер Паеспен бірге аралас жұптық сында Индияға қола медаль жеңіп беруге көмектесті. Сонымен қатар, Мирза 2003 жылғы Хайдарабадта өткен Афро-Азия ойындарында төрт алтын медаль жеңіп алды.

2004-2005: WTA турнелі және Гранд Слем турнирлеріндегі табыстар

Өзінің туған қаласындағы Хайдарабад Ашық турнирінде Мирза қатысып, жолдама алды. Ол бірінші раундта төртінші нөмірлі және болашақ чемпион Николь Праттқа қарсы жақсы ойын көрсетті, бірақ үш сетте жеңілді. Ол сол турнирде Лизел Хубермен бірге жұптасып, алғашқы WTA қос сынында жеңіске жетті. Содан кейін Мароккодағы Касабланка турниріне қатысуға жолдама алды, бірақ бірінші раундта болашақ чемпион Эмили Лойттан жеңілді. ITF турнирлерінде Мирза Палм-Бич-Гарденс Челленджерде екінші орынды иеленді, онда Сесил Каратанчеваға есе жіберді. 2004 жылы Мирза ITF жеке сынында алты титул жеңіп алды. 2005 жылғы Австралия Ашық турнирінде ол бірінші және екінші раундтарда Синди Уотсон мен Петра Мандуладан жеңіске жетіп, үшінші раундқа өтті, онда болашақ чемпион Серена Уильямстан тікелей үш сетте жеңілді. Ақпан айында Мирза өзінің туған қаласындағы Хайдарабад Ашық турнирін жеңіп, финалда тоғызыншы нөмірлі Алона Бондаренконы ұтып, WTA турнирінде алғаш рет жеңіске жетті. Дубайда ол екінші раундта 4-ші нөмірлі және АҚШ Ашық чемпионатының чемпионы Светлана Кузнецовадан жеңіп, мансабындағы ең үлкен ширек финалға өтті. Уимблдон чемпионатының екінші раундында ол Кузнецоваға тартысты үш сетте жеңілді. Тамыз айында Стэнфорд Классикасының үшінші раундына жетті, бірақ Моригамиге есе жіберді. Мирза Форст Хиллз Теннис Классикасында екінші рет WTA финалына өтті, бірақ Люси Шафаровадан жеңілді. Мирза АҚШ Ашық чемпионатында Машона Вашингтонды, Мария Елена Камеринді және Марион Бартолиді жеңіп, Гранд Слем турнирінің төртінші раундына жеткен алғашқы үндістандық әйел болды. Жапония Ашық чемпионатында Мирза Вильмари Кастелви, Айко Накамура және Вера Звонаревадан жеңіске жетіп, жартылай финалға өтті, бірақ Татьяна Головиннан жеңілді. 2005 жылғы табысты маусымының арқасында Мирза WTA-ның «Жылдың жаңа жұлдызы» атанды.

20062007: Топ-30 синглдеріндегі жетістік

Мырза 2006 жылғы Австралия ашық чемпионатында (Ұлы шлем турнирінде іріктеуден өткен тұңғыш үнді әйел теннисші), тек Микаэлла Кражичекке есе жіберді. Содан кейін Бангалор ашық турнирінде Камиль Пинге ұтылды, бірақ Хьюбермен жұптасып, қос сында жеңіске жетті. Дубай теннис чемпионатына қатысты, бірақ Мартина Хингиске есе жіберді. Индиан-Уэллс ашық турнирінде үшінші раундқа өтті, бірақ Елена Дементьевадан жеңілді. French Open Grand Slam турнирінің бірінші раундында Анастасия Мыскинадан ұтылды. Келесі турнирі Бирмингем классикасы болды, онда Алона Бондаренко мен Шенай Перриді жеңіп, үшінші раундқа өтті, бірақ Мейлен Ту одан басым түсті. Цинциннати ашық турнирінің ширек финалына және Стэнфорд классикасының үшінші раундына да ілікті, сәйкесінше Пэтти Шнайдер мен Елена Дементьеваға есе жіберді. АҚШ ашық турнирінің екінші раундына жетіп, Франческа Шиавонеден жеңілді. Қыркүйек айында Сан-Диего ашық турнирінің жартылай финалына өтті, бірақ болашақ чемпион және бірінші нөмірлі Мартина Хингиске ұтылды. Сол турнирде Хьюбермен жұптасып, қос сында да жеңіске жетті. Мырза Корея ашық турнирінің (жолда бірінші нөмірлі Хингисті жеңіп) және Ташкент ашық турнирінің ширек финалына өтті. Желтоқсан айында Дохадағы Азия ойындарында үш медаль – аралас жұптасып алтын, әйелдер жекелеме және командалық сында күміс жүлделер жеңіп алды. 2006 жылы Мырза Светлана Кузнецова, Надя Петрова және Мартина Хингиске қарсы үш топ-10 ойыншыны жеңді. 2007 жылды Мырза Хобарттағы жартылай финалға, Австралия ашық чемпионатының екінші раундына, Паттайядағы жартылай финалға және Бангалордағы ширек финалға қатысып, сәтті бастады. French Open турнирінде екінші раундта Ана Ивановичке есе жіберді. Уимблдон чемпионатына да екінші раундта Надя Петроваға ұтылды. Мырза 2007 жылғы жазғы хард корт маусымында мансабының ең жақсы нәтижелерін көрсетті, 2007 жылғы АҚШ ашық сериясында сегізінші орынға ие болды және жекелей рейтингте әлемнің 27-ші нөміріне жетті. Сан-Диегода ширек финалға, Цинциннатиде жартылай финалға, ал Стэнфордта финалға өтті. Цинциннатиде Шахар Пирмен жұптасып, қос сында жеңіске жетті. АҚШ ашық турнирінде үшінші раундқа жетіп, соңғы апталарда үшінші рет Анна Чакветадзеден жеңілді. Қос сында жақсы өнер көрсетті, серіктесі Махеш Бхупатимен аралас жұптасып, Бетани Маттекпен әйелдер жұптасып, ширек финалға өтті, оның ішінде екінші нөмірлі Лиза Реймонд пен Саманта Стосурды жеңді. 2007 жылы төрт қос жүлде жеңіп алды.

2008-2009 жж: Grand Slam аралас-қос чемпионаты

Мирза Хобартта 6-шы нөмірлі ойыншы ретінде ширек финалға жетіп, үш сетте Флавия Пеннеттадан жеңілді. Австралия ашық чемпионатының үшінші раундына 31-ші нөмірлі ойыншы ретінде ілікті, онда бірінші сетте үзіліс алғаннан кейін 8-ші нөмірлі Венус Уильямсқа есе жіберді. Австралия ашық чемпионатында Махеш Бхупатимен жұптасып, аралас жұптарда екінші орынға ие болды, бірақ финалда Сунь Тьянтиан мен Ненад Зимонжичке тікелей есе жіберді. Сол жақ аймақ бұлшық етінің созылуына байланысты Паттайя ашық турнирінен бас тартуға мәжбүр болды. Indian Wells турнирінде 21-ші нөмірлі ойыншы ретінде төртінші раундқа жетіп, жолында 9-шы нөмірлі Шахар Пиерді жеңді, бірақ 5-ші нөмірлі Даниела Хантуховадан жеңілді. Шөптегі ойында Мирзаны Бирмингем турнирінің екінші раундында Марина Еракович жеңіп алды. 2008 жылғы Уимблдон чемпионатында 32-ші нөмірлі ойыншы ретінде Мария Хосе Мартинес Санческе екінші раундта бірнеше матч ұпайларына ие болған күйі жеңілді. Пекин жазғы Олимпиадасында Үндістанды өкілдік етіп, оң білегінің жарақатынан кейін Ивета Бенешоваға қарсы матчын аяқтамай шығарылды. Жұптық сында Сунита Раомен бірінші раундты өтті, бірақ екінші раундта орыс жұбына есе жіберді. 2008 жылы Мирзаның білегі бірнеше рет жарақаттанды, нәтижесінде French Open және US Open турнирлерінен бас тартуға тура келді. Мирза жылын Hobart International турнирінде жұптық сында ойнаудан бастады. Франческа Шиавонемен бірге олар ширек финалға жетті. 2009 жылғы Австралия ашық чемпионатында бірінші раундта Марта Домаховсканы жеңіп, екінші раундта 10-шы нөмірлі Надя Петровадан жеңілді. Жұптық сында Ванья Кингпен бірге бірінші раундта жеңілді. Бірақ аралас жұптық сында Мирза өзінің алғашқы Австралия ашық чемпионатының жүлдесін жеңіп алды. Махеш Бхупатимен бірге финалда Натали Деши мен Энди Рамды жеңіп, жеңіске жетті. Содан кейін Паттайя әйелдер ашық чемпионатында жақсы өнер көрсетіп финалға жетті, бірақ Вера Звонаревадан жеңілді. Осы турнирде жұптық сында жартылай финалға шықты. Содан кейін Мирза Indian Wells турнирінде екінші раундта Флавия Пеннеттадан жеңілді. Майами ашық чемпионатының бірінші раундында Матильда Йоханссоннан жеңілді. Алайда, Мирза және оның жұптасы Чуан Чья Чжун әйелдер жұптарының жартылай финалына шықты. Мирза MPS Group Championships турнирінің бірінші раундында жеңіліп, Чуанмен бірге жұптық сында жеңіске жетті. Roland Garros турнирінде бірінші раундта Галина Воскобоевадан жеңілді. Шөптегі ойында Мирза Бирмингем Классикасына қатысып, жартылай финалға жетіп, Магдалена Рибариковадан жеңілді. Уимблдонда Мирза бірінші раундта Анна Лена Гренфельдті жеңіп, екінші раундта 28-ші нөмірлі Sorana Cîrsteaдан жеңілді. Сондай-ақ, жұптық (Чуанмен) және аралас жұптық (Бхупатимен) сында екінші раундта жеңілді. Содан кейін Мирза Лексингтонға теннис чемпионатына қатысып, бірнеше жеңістен кейін чемпион атанды. Келесі екі турнир Канадада өтті, онда оның нәтижелері әртүрлі болды. Ванкуверде өткен финалға дейін жетті, бірақ Стефани Дюбуадан жеңілді. Роджерс кубогында екінші іріктеу кезеңінде Хайди Эль Табахтан жеңілді. US Open турнирінде Ольга Говорцованы бірінші раундта жеңіп, екінші раундта 10-шы нөмірлі Флавия Пеннеттадан екі есе жеңілді. Жұптық сында (Франческа Шиавонемен бірге) Шахар Пир мен Жизела Дулькодан жеңілді. Содан кейін Мирза Жапонияға барып, Токиодағы Pan Pacific Open турниріне қатысып, бірінші раундта Чжэн Цзеден жеңілді. Осака турнирінде Мирза 5-ші нөмірлі Шахар Пиер мен Виктория Кутузованы жеңіп, ширек финалда 2-ші нөмірлі Марион Бартолиді матчтан шығуына байланысты жеңіске жетті. Мирза жартылай финалға өтті, онда Франческа Шиавонеден жеңілді.

2010-2012 жж.: жарақат, күрес және қос мамандық

Мирза жылының басын Окленд Ашық турнирінде бастады, онда ол Стефани Вогелеге қарсы бірінші раундта жеңіске жетті, бірақ екінші раундта төртінші сіріккен Франческа Шиавонеден ойсырап қалды. Содан кейін Мирза Хобарт Интернешнл және Австралия Ашық турнирінде бірінші раундта екі рет жеңіліске ұшырады. Ақпан айында ол Паттайя Ашық турниріне алтыншы сірікпен қатысты, бірақ Татьяна Малек оны жеңіп алды. Содан кейін Дубайда ойнады, бірақ бірінші раундта Анабель Медина Гарригеске есе жіберді. Мирза оң білегінің жарақатынан кейін Майами Ашық, Индиан Уэллс Ашық және Отбасылық шеңбер кубогынан шығуға мәжбүр болды. Осы жарақат оның French Open турниріне қатыспауына да себеп болды. Ол Бірмингем Классигіне оралды, онда екінші раундта Тамарин Танасугарнға үш сетте ұтылды. Содан кейін Мирза Истборндағы іріктеуден өтпеді, сондай-ақ Уимблдонның бірінші раундында жеңіліске ұшырады. Дегенмен, ол GB Pro Series Wrexham турнирінде екінші орынды иеленді. Оның нашар формасы жалғасты, өйткені ол Ванкувер Ашық турнирінің екінші раундында және Цинциннати Ашық турнирі мен Роджерс кубогының іріктеу раундтарында жеңіліске ұшырады. Мирза АҚШ Ашық турнирінде бірінші раундта Мишель Ларчер де Бритоны жеңіп, екінші раундта 20-шы сіріккен Анастасия Павлюченковаға есе жіберді. Қыркүйек айында Мирза Гуанчжоу халықаралық турниріне қатысып, маусымның бірінші ширек финалына өтті. Содан кейін ол Ташкент Ашық турнирінің бірінші раундында, Люксембург Ашық турнирінің іріктеуінде және Тайбэй Ашық турнирінің бірінші раундында жеңіліске ұшырады. Жұптық сында Мирза Гуанчжоуда (Эдина Галловицпен) жеңіске жетті, ал Тайбэйде (Хси Су Вэймен) екінші орынды иеленді. Қазан айында ол 2010 жылғы Комонвелл ойындарында екінші сірікпен өнер танытты. Финалда Австралиялық Анастасия Родионовадан жеңілгенге дейін Бриттани Тей (Кук аралдары), Марина Эракович (Жаңа Зеландия) және Оливия Роговсканы (Австралия) жеңді. Жұптық сында ол үндістандық Рушми Чакравартимен бірге жартылай финалда Анастасия Родионова мен Салли Пирске (Австралия) есе жіберді. Мирза мен Чакраварти елдестері Пуажашри Венкатеша мен Нирупама Санжиевті жеңіп, қола жүлдегер атанды. Қараша айында 2010 жылғы Азия ойындарында Үндістанның намысын қорғады. Алғашқы турда Чан Винг Яуды жеңді. Содан кейін ол алтыншы сіріккен Чжан Шуайды тікелей екі сетпен жеңіп, ширек финалға өтті. Ширек финалда Мирза екінші сіріккен Тамарин Танасугарнға қарсы жеңіске жетіп, жартылай финалға өтті, онда үшінші сіріккен Акгуль Аманмурадовадан жеңіліп, жекелей сында қола медальді жеңіп алды. Аралас жұптық сында ол Үндістанның Вишну Варданмен серіктесіп, финалда Чан Юнгжан мен Ян Цунг Хуаға есе жіберіп, күміс медаль жеңіп алды. Желтоқсан айында ол Дубайға "Әл Хабтур" сынағына қатысып, жеңімпаз атанды. Ол турнирде бірінші орынға ие болған Ксения Первакты, жоғарғы орынға ие болған Юлия Гёргес пен Евгения Родинаны жеңіп, финалда екінші орынға ие болған Бояна Йовановскиді жеңіп алды. Мирза Австралия Ашық турнирінің алғашқы турларында және оның жылыту турнирлерінде жеңіліске ұшырады. Осыдан кейін ол Дубай және Катар Ашық чемпионаттарында ойнауға жолдама алды. Ол екі турдың да екінші раундына шықты, тиісінше Аюми Морита мен Елена Янковичке есе жіберді. Сондай-ақ, Елена Веснинамен жұптық сында да ширек финалға шықты. Наурыз айында өткен Премьер-Мандаторлық турнирде Мирза екеуінде де екінші турға шықты. Жұптық сында ол өзінің алғашқы Премьер-лигалық титулын Индиан-Уэллсте Веснинамен бірге жеңіп, Бетани Маттек Сэндс пен Меганн Шонессиді жеңді. Мирза Оңтүстік Каролинада өткен Чарльстон Ашық чемпионатына қатысты. Жекелей сында ол 2007 жылдың тамызында Сан-Диегодан бері бірінші рет Премьер-лиганың ширек финалына шықты. Жұптық сында Мирза Веснинамен бірге жеңімпаз атанды: Индо-Ресейлік дуэт осы маусымда екінші рет финалда Маттек Сэндс пен Шогнессиді жеңді. Мирза өзінің 11-ші WTA турда жұптық жүлдесін жеңіп алды. Бұдан кейін ол Мадрид Ашық турниріне қатысып, бірінші раундта жұптық серіктесі Елена Веснинадан жеңілді. Жұптық сында Веснинамен үшінші раундқа дейін шықты. Мирза Спарта Прага Ашық чемпионатына қатысқан, бірақ Александра Круничке қарсы бірінші раундтағы матчта арқа жарақатынан кейін зейнеткерлікке шығуға мәжбүр болды. Келесі ойында ол Страсбургте ойнады, бірақ бірінші раундта Ализа Корнеттен есе жіберді. Мирза Ашық чемпионаттың бірінші раундында Кристина Барройсты тікелей екі сетпен жеңді. Содан кейін екінші раундта 12-ші сіріккен Агнешка Радваньскадан жеңілді. Жұптық сында Мирза өзінің мансабындағы ең жарқын сәттердің бірін бастан өткерді – Үлкен Дулығаның финалына жетті және Веснинамен бірге Андреа Хлавачкова мен Люсие Градецкаға есе жіберіп, екінші орынды иеленді. Шілде айында Мирза шөптік корт маусымында жекелей және жұптық сында Истборнда бірінші раундта жеңіліске ұшырады. Уимблдон теннис клубында ол Веснинамен бірге жартылай финалға жетіп, өзінің ең жақсы көрсеткішін жасады, бірақ Квета Пешке мен Катарина Среботникке есе жіберді. Олар 13-ші сіріккен Даниэла Хантухова мен Агнешка Радваньсканы 16-шы раундта және испандық дуэт Нурия Ллагостера Вивес пен Аранча Парра Сантоньяны ширек финалда жеңді. Жекелей сында ол Виржини Раззаноға қарсы үш сеттік тартысты ойында жеңіліске ұшырады. Содан кейін ол жекелей сында келесі бес әрекетінде де бірінші раундтан асып өте алмады, соның ішінде АҚШ Ашық турнирінде 23-ші сіріккен Шахар Пеерге қарсы тағы да үш сеттік тартысты ойында жеңіліске ұшырады. Екі рет Мирза іріктеу раундтарында екі жеңіске жетті, Роджерс кубогында Хейди Эль Табахты және Цинциннатиде Вания Кингті жеңді. Дегенмен, ол жұптық сындағы сәттілігін жалғастырды, Д. К. турнирінде Ярослава Шведовамен серіктесіп жеңіске жетті, финалда екінші сіріккен Ольга Говорцова мен Алла Кудрявцеваны жеңді. Веснинамен серіктесіп, Мирза Оңтүстік Калифорния Ашық турниріне қатысты, бірақ дуэт бірінші раундтағы матчында Елена Бовина мен Чжэн Цзеге қарсы 5–2 есебімен жеңіліп, матчтан шықты. Роджерс кубогында жұп 1-ші әлемдік сандық иегерлері, италиялық Сара Эррани мен Роберта Винчиге үш сетте есе жіберді. Флашинг Мидоуста Мирза мен Веснина чех дуэті Ивета Мельцер мен Барбора Захлавова Стрыцоваға қарсы ширек финалда жеңіліске ұшырады, бұрын Саманта Кроуфорд пен Мэдисон Киз, Виталия Диатченко мен Ольга Савчукке тікелей екі сетпен жеңіске жеткен еді. Жыл бойы жекелей сында үнемі ойнаған Мирза 2011 жылы жекелей сында топ-60-қа қайта оралды. Мирза 2012 жылы Оклендте 104-ші орында тұрып маусымын бастады. Ол бірінші іріктеу матчында КоКо Вандевегге есе жіберді. Жұптық сында ол Елена Веснинамен бірге жартылай финалға шықты, бірақ Юлия Гёргес пен Флавия Пеннеттаға есе жіберді. Келесі турнирі Сиднейде болды, онда ол Роберта Винчимен бірге тек жұптық сында ғана ойнады, бірақ бірінші раундта жеңіліске ұшырады. Австралия Ашық турниріне қатысқан Мирза бірінші раундта Цветана Пиронковадан жеңіліске ұшырады. Жұптық сында ол Веснинамен серіктесіп үшінші Үлкен Дулығаның жартылай финалына жетті, онда Светлана Кузнецова мен Вера Звонареваға есе жіберді. Аралас жұптық сында Мирза елдесі Махеш Бхупатимен серіктесіп, төртінші Үлкен Дулығаның жартылай финалына жетті. Мирза содан кейін Қытайдың Шэньчжэнь қаласында өткен Фед Кубогында Үндістанды өкілдік етті, онда олар Гонконгқа қарсы күш сынасты. Жекелей сында ол Чжан Линды жеңді. Иша Лакханимен серіктесіп, дуэт үш сетте Чан Винг Яу мен Чжанды жеңді. Осы нәтижемен Үндістан 2013 жылғы Азия/Океания аймақтық тобының I тобына жолдама алды. Мирза содан кейін Паттайя Ашық турнирінде ойнады, онда ол 2011 жылғы French Open турнирінен бері бірінші рет WTA негізгі турнирінде жеңіске жетті – 47 орыннан жоғары тұрған Аюми Моританы жеңіп алды. Екінші раундта ол Энн Киотавонгты жеңіп, ширек финалға өтті, онда Хси Су Вэйден жеңіліске ұшырады. Жұптық сында Анастасия Родионовамен бірге ол өзінің 13-ші WTA титулын жеңіп алды: олар тайвандық қарындастар Чан Хао Чинг пен Чан Юнг Янды жеңді. Мирза содан кейін Катардағы Доха қаласында өткен Катар әйелдерінің ашық турниріне барды, бірақ Паттайяда ойнағандықтан, іріктеу турнирінен шығуға мәжбүр болды...

2015-2016 жж: Әлемдік No1 орынға көтерілді және әйелдер арасындағы қос топтық турнирде жеңімпаз атанды

Мирза 2015 жылғы маусымын қос сарыданда 6-орында рейтингтеліп бастады. Ол сол кездегі әлемнің 5-інші ракеткасы, Қытай Тайпейінен Хси Су Вэймен жаңа серіктестік құрды, себебі Кара Блэк 2015 жылғы маусымды шектеулі форматта өткізуді шешкен еді. Жұп 2015 жылғы Брисбен халықаралық турнирінде бірінші нөмірлі болып қатысып, жартылай финалға жетті, бірақ супер тай-брейкте бірінші сетті ұтып алғаннан кейін төртінші нөмірлі Каролина Гарсия мен Катарина Среботникке есе жіберді. Мирза Сидней халықаралық турнирінде бұрынғы серіктесі және жақсы досы Бетани Маттек Сэндспен жұптасып, турнирде өзінің мансабындағы 23-інші титулын жеңіп алды (Маттек Сэндспен бесінші рет), ширек финалда екінші нөмірлі Мартина Хингис пен Флавия Пеннеттаны, ал финалда бірінші нөмірлі Ракель Копс Джонс пен Абигейл Спирсті жеңіп, бірақ Мельбурнда екінші турда жеңілді. Сонымен қатар, ол рейтингте алғашқы бестікке енді. Мирза Хси Су Вэймен бірге Дохада өткен Катар әйелдер ашық турнирінің финалына жетті. Алайда, бұл жұп америкалық Ракель Копс Джонс пен Абигейл Спирске есе жіберді. Содан кейін Мирза Хси Су Вэймен серіктестігін аяқтап, швейцариялық легенда Мартина Хингиспен жұптасты. Екі спортшы "Индиан-Уэллс" турниріне бірінші нөмірлі болып қатысып, дебюттік турнирде жеңіске жетті. Олар бұрынғы әлемнің бірінші ракеткалары Лиза Реймонд пен Сэм Стосурды қоса қарсыластарын жеңді. Хингис пен Мирза бірде-бір сетте төрт ойыннан артық жеңіліс көрген жоқ. Финалдың бірінші сетін жеңгеннен кейін, олар екінші сетте артта қалды, бірақ келесі төрт ойында жеңіске жетіп, екінші нөмірлі Екатерина Макарова мен Елена Веснинаны тікелей екі сетте жеңді. Сонымен қатар, олар Майами мастерс турниріне қатысып, сол қарсыластарын қайтадан жеңіп шықты. Мирза рейтингте екі сатыға көтеріліп, қос сарыданда мансабындағы ең жоғары нәтиже – 3-орынға ие болды. Дуэт Майами ашық турниріне де қатысып, финалда сол қарсыластарын жеңіп, екінші рет екі турнирдің чемпионы атанды. Бұл турнирде екі ойыншы бірде-бір сетті жоғалтпады, жаңа құрылған серіктестігі үшін 20-0 есебін тіркеді. Маямиде финалға жету алдында жұп Елена Богдан мен Николь Мелихар, Габриэла Дабровски мен Алича Росольска, Анастасия Родионова мен Арина Родионованы, сондай-ақ жетінші нөмірлі Тимеа Бабос пен Кристина Младеновичті жеңді. Олар финалда Веснина мен Макарованы тікелей екі сетте жеңді. Мирза мен Хингис 2015 жылғы сәуір айында Кейси Делаккуа мен Дария Джуракты жеңіп, Family Circle Cup турнирінде қос сарыданда жеңіске жетті, соның арқасында Мирза WTA қос сарыданының рейтингінде бірінші орынға ие болды – бұл үнді спортшысы үшін тарихи жетістік. Олар Porsche Tennis Grand Prix турнирінің бірінші раундында жеңілді. Олар Италия ашық турнирінің финалына жетті, бірақ Тимеа Бабос пен Кристина Младеновичтан жеңілді. French Open турнирінің ширек финалында Маттек Сэндс пен Шафаровадан жеңілді, онда дуэт ең жоғары сатыда болды. Мирзаға серіктес ретінде Бруно Соареспен аралас қос сарыданда да бірінші орын берілді. Дегенмен, жұп бірінші раундта Anna Lena Grönefeld және Jean Julien Rojerге қарсы 56 минутта жеңілді. Шөптік корт маусымында Мирза "Бирмингем Премьер" деңгейінде бірінші нөмірлі болып тіркелді және Кейси Делаккуамен серіктестік құрды. Алайда, команда 2015 жылдың 18 маусымында Бирмингемде тікелей екі сетте жеңіліс танытып, WTA турнирінен шығып кетті. Олар ашық раундта Zheng Jie және Chan Yung jan жұбынан жеңілді. Мирза мен Хингис Уимблдон чемпионатына қатысып, финалда Екатерина Макарова мен Елена Веснинаны үш сетте жеңіп, жеңіске жетті. Екі мәрте Гранд Слем чемпионы Макарова мен Веснинаға қарсы екі сетті өте тығыз бөлгеннен кейін, Хингис пен Мирза – олар екінші Гранд Слемді бірге ойнаған – үшінші сетте артта қалды. Бірақ, күшті шабуылдардың арқасында олар 5:5 есебімен теңесті. Жарық біткен соң, Орталық корттың төбесі жарты сағатқа жабылды, содан кейін бірінші нөмірлі швейцариялық-индиялық дуэт күшіне еніп, екінші нөмірлі ресейліктерді соңғы рет жеңіп, жеңіске жетті. Бұл жеңіс Мирзаға әйелдер арасындағы қос сарыданда тұңғыш Гранд Слем титулын, ал Хингиске оныншы титулын сыйлады. Финалға жету жолында олар қарсыластарынан бірде-бір сетті жеңіліс танытпады. Ашық екі раундта дуэт сейдсіз қарсыластары Зарина Дияс пен Чжэн Сайсайды және ветеран жапондық-итальяндық жұп Кимко Дате Крумм мен Франческа Шиавонеді жеңді. Үшінші раундта 16-шы нөмірлі испандық жұп Анабель Медина Гарригес пен Арантаса Парра Сантоняны, ширек финалда тоғызыншы нөмірлі Кейси Делакква мен Ярослава Шведованы ұтып, жартылай финалда бесінші нөмірлі Копс Джонс пен Спирсті (оларды бұдан бұрын жеңген) жеңіп, содан кейін финалда Макарова мен Веснинаны жеңді. Жеңіспен бірге Мирза мен Хингис 2015 жылғы Road to Singapore турнирінде Bethanie Mattek Sands пен Lucie Šafářováдан орын алмастырып, турнирде бірінші орынды қайтадан иеленді және WTA Finals турниріне қатысуға алғашқы болып іліккен команда атанды. Жұп Роджерс Кубогы мен Western & Southern Open турнирінің екі қатарынан өткен финалдарына жетті, бірақ Каролина Гарсия, Катарина Среботник және Чан Хао Чинг, Чан Юн Ян жұптарынан жеңілді. АҚШ ашық турнирінде жұп бірінші нөмірлі болып қатысып, финалда Кейси Делаккуа мен Ярослава Шведованы жеңіп, жеңіске жетті. Олар турнир барысында бірде-бір сетті жеңіліс танытпады, тікелей сеттерде Michaëlla Krajicek, Barbora Strýcová, Чан қарындастары, Sara Errani, Flavia Pennetta сияқты нөмірлі қарсыластарды жеңді. Бұл жұптың Уимблдоннан кейінгі екінші Гранд Слем титулы болды. Олардың жеңісті жолы жыл соңына дейін Guangzhou International Women's Open және Premier деңгейіндегі 2015 Wuhan Open, Premier Mandatory China Open турнирлерінде Xu Shilin мен You Xiaodi, Irina Camelia Begu мен Monica Niculescu, Чан қарындастарына қарсы жеңістерімен жалғасты. Жұп 2015 жылғы WTA Finals турниріне фаворит ретінде қатысып, күтілгендей, бірде-бір сетті жеңіліс танытпай, турнирде жеңіске жетті. Бұл Мирзаның финалдағы екінші қатарынан жеңісі болды және ол жыл соңындағы турнирде жеңіліссіз қала береді. Хингис-Мирза жұбы топта жеңіске жетіп, жартылай финалда Чан қарындастарын, ал финалда Garbiñe Muguruza мен Carla Suárez Navarro жұбын жеңіп, титулға ие болды. Осылайша, жұп 22 ойыннан тұратын жеңіліссіз сериясын аяқтады және Мирза жыл соңындағы No. 1 рейтингті иеленді, сонымен қатар 2015 жылғы маусымын екі Гранд Слем турнирі қоса 10 WTA титулымен аяқтады. Мирза мен Хингис 2016 жылғы WTA турын Австралияда Брисбен және Сидней турнирлерінде жеңіске жетіп бастады. Австралия ашық турнирінде бірінші нөмірлі болып тіркелген олар қос сарыданда жеңіске жетті, бұл Мирзаның үшінші Гранд Слем титулы болды. Мирза мен Хингис содан кейін тұңғыш рет өткізілген St. Petersburg Trophy турнирінде жеңіске жетті, финалда Dushevina/Krejčíková жұбын жеңді. Олар содан кейін Катар ашық турниріне қатысты, онда Daria Kasatkina/Elena Vesnina жұбынан күтпеген жеңіліс танытты. Бұл жеңіліс Хингис пен Мирзаның 41 ойыннан тұратын жеңіліссіз сериясін аяқтады. Олар содан кейін Indian Wells Open турниріне қатысты, онда алғаш рет бірге ойнаған, бірақ екінші раундта Vania King/Alla Kudryavtseva жұбынан жеңілді. Майами ашық турнирінде Мирза мен Хингис қайтадан екінші раундта Margarita Gasparyan мен Monica Niculescu жұбынан жеңілді. Соңғы бес матчтың үшеуінде жеңіліс танытқаннан кейін Мирза мен Хингис үзіліс жасады және Charleston Open турнирінде қатыспады, онда олар титулдың қорғаушылары болған. Мирза мен Хингис құмдық корт маусымын Porsche Grand Prix және Мадрид ашық турнирінің финалдарына жетіп бастады, бірақ екі турнирде де Kristina Mladenovic пен Caroline Garcia жұбынан жеңілді. Алайда, олар Internazionali d'Italia турнирінде үшінші қатарынан құмдық корттағы финалға жетіп, шешуші тай-брейкте Макарова мен Веснинаны жеңді.

20172018: Хингиспен бөлініп, босану демалысына шықты

2016 жылдың тамызында Мирза мен Хингис команда ретінде тарасу туралы өзара келісімге келгенін хабарлады, соңғы бірнеше ойындарының нәтижесі қанағаттандырмайтындығын айтты. 2016 жылғы WTA финалы Сингапурда олардың бірге өткізген соңғы турнирі болды. Мирза 2016 жылдың соңында Барбора Стрицовамен жұптасып, екі титул жеңіп алды, сондай-ақ 2017 жылғы маусымның бір бөлігінде ойнады. 2017 жылы ол Брисбенде досы Маттек Сэндспен бірге ойнап, жалғыз титулын жеңіп алды. Дегенмен, Мирза 2017 жылғы маусымда тұрақты жұптас табуға қиналды, нәтижесінде топ-5 тізімінен шығып қалды. Ол соңғы рет Қытай ашық турнирінде ойнады, онда Пэн Шуаймен бірге жартылай финалда жеңіліске ұшырады. Мирза 2017 жылдың қазан айында алған тізе жарақатына байланысты 2018 жылғы маусымның басындағы бірнеше турнирге, соның ішінде Аустралия ашық чемпионатына қатыспады. 2018 жылдың ақпан айының басында Мирза осы жарақаттың оны тағы екі айға жарыстан шеттетуі мүмкін екенін мәлімдеді. Сәуір айында Мирза Instagram желісінде күйеуі Шоaib Маликпен бірінші баласын күтіп жатқанын жариялады. Қазан айының соңында Мирза ұл таратты.

2020: Жеңіс қайтарылды

2018 жылдың соңында Мирза 2020 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына кәсіби тенниске оралуға үміттенедінін хабарлады. Ұлының бірінші туған күнін тойлап, екі жылдан астам уақыт кәсіби теннис турнирлерінен тыс болғаннан кейін, ол 2020 жылдың қаңтарында Хобарттағы халықаралық турнирде Надия Киченокпен бірге кортқа оралды. Жаңадан құрылған жұп финалда екінші нөмірлі Пэн Шуай/Жан Шуайды жеңіп, турнирде жеңіске жетті. Дегенмен, Мирзаның тізе жарақат алуына байланысты команда 2020 жылғы Австралия ашық чемпионатының бірінші турында жеңіліске ұшырады. Ол 2020 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында Анкита Райнамен бірге ойнады, бірақ бірінші турда Людмила Киченок пен Надия Киченоктан құралған украиналық жұптан жеңілді. Бұл Мирзаның Олимпиада ойындарында әйелдердің жұп сынында үшінші рет қатарынан бірінші раундтан шығуы болды.

2022: French Open үшінші раунды, WTA 1000 жартылай финалы, топ 25-ке оралу

Ол Люси Градецкаямен бірге WTA 1000 Qatar Open және Italian Open жартылай финалына, сондай-ақ French Open үшінші раундына өтті. Канадалық ашық турнирінде ол Мэдисон Кизбен бірге WTA 1000 деңгейіндегі ширек финалға жетіп, топқа кіретін Элис Мертенс пен Вероника Кудерметованы жеңді. Одан кейін олар София Кенин мен Юлия Путинцеваны жеңіп, жартылай финалға жолдама алды.

2023 ж. Зейнеткерлікке шығу

7 қаңтарда ол ақпандағы Дубай чемпионатындағы соңғы турнирінен кейін зейнеткерлікке шығатынын хабарлады. Мирза маусымды Анна Данилинамен бірге Аделаида халықаралық турнирінде бастады, онда олар үздіктер Сторм Хантер мен Барбора Крейчиковадан үш сетте жеңілді. Австралия ашық чемпионатында ол және Данилина сегізінші рет қойылды. Олар бірінші раундта Бернарда Пера мен Далма Гальфиді екі сетке дейін жеңіп, екінші раундта Анхелина Калинина мен Элисон Ван Уитванкке үш сетте ұтылып қалды. Екінші раундтағы матч Мирзаның үлкен турнирлердегі әйелдер арасындағы жұптық сындағы соңғы матчы болды. Аралас жұптарда Рохан Бопаннамен бірге Мирза финалға өтті. Дубайда ол карьерасының соңғы турнирінде Мэдисон Кизбен серіктестік құрды.

Ойын стилі

Мирза – өте күшті соққылары бар, шабуылға баса назар аударатын теннисші. Ол соққыларының жоғары жылдамдығы арқасында тиімді шабуылдар ұйымдастырумен танымал. Оның ең басты қаруы – форхенді, сондай-ақ волейболдегі шеберлігі. Оның күшті ойыны румындық легенда Илие Настасемен салыстырылады. Ол сонымен қатар, сервісті керемет қайтарады, матчтар барысында көптеген жеңіс добын алады. Мирза жеңімпаздыққа ұмтылады, яғни ойынды әртүрлі бұрыштармен өткізуге тырысады. Мирза былай деді: «Менің форхенді мен бэкхендім кез келген ойыншыға тең келеді, мәселе соққының дұрыс бағытталуында. Мен допты кез келгеннен де қатты соға аламын». «Мен өте жылдам қозғалмаймын», – деп қосты ол, оның ең байқалатын кемшілігі – корттағы жылдамдығы, Мирза көбінесе кортта жылжу және жақынға жүгіруде қиындыққа тап болады. Мирзаның екінші сервісі мен төмендеу қозғалу қабілеті оның үлкен кемшіліктері ретінде жиі айтылады. Бірақ 2012 жылға қарай, бірқатар жарақаттар оның жекелей карьерасын тоқтатты.

Басқа қызмет түрлері

2014 жылы Мирза сол кезде жаңадан құрылған Телангана штатының мүдделерін ілгерілету үшін Үндістанның Телангана штатының бренд-амбассадоры болды. Мирза Хайдарабадта теннис академиясын ашты. Әлемнің бұрынғы бірінші ракеткалары және бірнеше Гранд Слем турнирінің жеңімпаздары Кара Блэк және Мартина Навратилова академияға әртүрлі уақыттарда келді. Мирза Оңтүстік Азия айманы бойынша БҰҰ Әйелдерінің ізгі ниет елшісі болып тағайындалды. Ұйым тарихында осы лауазымға тағайындалған алғашқы Оңтүстік Азия әйелі ол болды.

Даулар

2005 жылдың қыркүйегінде Мирзаға қарсы фетва шығарылды, оны Сүнни ғалымдар кеңесінің Хасеб уль Хасан Сиддики атты дін қызметкері жариялады. Фетвада оның теннис кортындағы киімі мен жарнамалық плакаттары ислам дініне қайшы екені айтылды. Кейін Мирза күзетшілер жалдауға шешім қабылдады. 2006 жылы бірнеше газет Мирзаның Үндістанның мұсылман қауымының наразылығынан сескеніп, израильдік теннисші Шахар Пеермен жұптық сында ойнаудан бас тартқанын хабарлады. 2008 жылдың 4 ақпанында Мирза, келесі айда өтетін 2008 жылғы Бангалор ашық турнирінен бастап, Үндістанда өтетін теннис турнирлеріне қатысудан бас тартатынын мәлімдеді, себебі бұл турнирлерге байланысты көптеген даулар туды және оның менеджері де оған кеңес берген. Бірақ Мирза 2010 жылы Делиде өткен Командалық ойындарға қатысуды жөн көрді. 2012 жылғы Олимпиадада Махеш Бхупати мен Рохан Бопанна Леандер Пееспен ерлер жұптық сынында ойнаудан бас тартқаннан кейін, Пеес аралас жұптық сында Мирзамен жұптасуды талап етті. Мирза, екі мәрте «Үлкен дулыға» турнирінде жеңіске жеткен Бхупатимен ойнағысы келгенін айтып, AITA (Үндістан Теннис қауымдастығы) Пеестің көңілін табу үшін оны «құрбандық» ретінде пайдаланды деді. Соңында Мирза Пееспен жұптасты, бірақ аралас жұптық сында ширек финалда жеңіліске ұшырады. Мирза Сунита Раомен бірге 2008 жылғы Пекин Олимпиадасының ашылу салтанатында киім талаптарын бұзып, суретке түсті. Жауап ретінде Мирза туған жеріне адал екенін мәлімдеді: «Подium-ға көтеріліп, ұлттық тудың көтерілуін көру – спортшының өміріндегі ең мақтанды сәт, мен оны Лондон Олимпиадасында өз көзіммен көргім келеді». Мирзаны «Пәкістанның келіні» деп атады және ол Телангана штатының бренд-амбассадоры болып тағайындалғаннан кейін Үндістан штабын ұсынуға лайық емес деп есептеді. Бұл пікір Мирзаның күйеуі, Пәкістандық крикетші Шоайб Малик туралы болды. Телангананың бас министрі Калвакунтла Чандрашекар Рао Мирзаға екі рет 1 крор (10 миллион) рупи берді. Ол көрсетілген қызметтер үшін салық төлемегені үшін салық департаментіне шақырылды, бірақ ол алған 1 крор рупи штаттың бренд-амбассадоры болғаны үшін емес, оқуға берілгенін мәлімдеді.

Әйелдер арасындағы қос ойын

Турнир200420052006200720082009201020112012201320142015201620172020202120222023СРВАвстралиялық АшықАА1R3R3R1R3R1RSF1RQF2RW3R1RA1R2R1 / 1523–14Француз АшықA2R3R1RA2RAF1R3RQFQF3R1RAA3RA0 / 1219–11УимблдонQ11R2R3RQF2R2RSF3R3R2RWQF3RNH2R1RA1 / 1529–13АҚШ АшықA1R3RQFA2R1R3R3RSFSFWQFSFA1RAA1 / 1331–12Жеңіс-жеңіліс0–01–35–47–45–23–43–311–48–48–411–416–214–38–40–11–22–31–13 / 55104–52

Аралас қос ойын

Турнир2005200620072008200920102011201220132014201520162017 202120222023СРВАвстралия АшықА1R1RFWAASFQFFSFSFFAQFF1 / 1232–11Француз АшықА1R2RA1RW1R2R1RFQFA2RA1 / 1117–10Уимблдон2R3R2R2R3RAQF2RQF3RQF2R3R3RSFA0 / 1428–14АҚШ АшықА1RQFA2RA1RQF1RW1R2R1R1RAA1 / 1114–10Жеңіс-жеңіліс0–01–35–47–46–32–33–311–48–48–411–416–214–32–26–33–13 / 4891–45

Өмірбаян

2016 жылдың шілдесінде Мирза өзінің қарым-қатынастар мен еңбек жолын баяндайтын "Қиындықтарға қарсы эйс" атты автобиографиясын жариялады. Кітапта оның кортта және одан тыс жерде болған есімде қалған кездесулері, сондай-ақ Мирзаның жеке тұлға және спортшы ретінде қалыптасуына үлес қосқан адамдар мен қарым-қатынастар туралы әңгімелеген.