Кіріспе

Булау арқылы қалыпқа құю – қалып қуысына балқытылған металл құйылғанда буланып кететін материалдан жасалған үлгіні пайдаланатын құю процесінің бір түрі. Ең көп қолданылатын булау үлгісі – полистирол көбігі. Булау арқылы қалыпқа құюдың екі негізгі процесі: булау көбікпен құю, көбікті буландыру арқылы құю, жоғалған үлгімен құю, кастральдық процесс және кеңейтілген полистиролмен қалыптау. Фирмалық атауларға Styro cast, Foam Cast, Replicast, Policast жатады.

Тарих

Булау үлгісін құю процесінің алғашқы патенты 1956 жылғы сәуір айында Гарольд Ф. Шройерге тіркелді. Ол металл құю үшін дәстүрлі жасыл құмға енгізілген көбік үлгілерін пайдалануды патенттеді. Оның патентында кеңейтілген полистирол (EPS) блогынан үлгі жасалып, құю кезінде байланыстырылған құммен сүйеніш берілді. Бұл процесс қазір толық қалыпты құю процесі деп аталады. 1964 жылы М. К. Флемингс бұл процесс үшін еріксіз құмды қолданды. Солтүстік Америкадағы булау үлгісін құюды алғаш рет пайдаланған құйма зауыты Алабама штатының Александер-Сити қаласындағы Робинсон құйма зауыты болды. General Motors компаниясының осы процестерді қолданған алғашқы өнімі 1981 жылы Нью-Йорк штатының Массена қаласында жасалған 4,3 литрлік V6 дизельдік цилиндр басы болды. 1997 жылы жасалған зерттеуде АҚШ-та булаулы қалыпты құю процестері шамамен 140 000 тонна алюминий құюды құрады. Сол зерттеу 2010 жылға қарай булаулы қалыпты құю процестері алюминий нарығының 29% және темір құю нарығының 14% құрайтынын болжады.