Кіріспе

Конденсацияланған ажырату (D ережесі) – екі формалды логикалық тұжырымдаманы ескере отырып, ең жалпы қорытындыны табу әдісі. Оны 1950 жылдары ирланд логигі Кареу Мередит әзірледі және ол Łukasiewicz еңбектерінен шабыттанды. Дж. А. Калман мынаны дәлелдеді: біркелкі алмастыру (көрсеткіштің барлық мысалдары бірдей мазмұнмен алмастырылады) және modus ponens қадамдарының тізбегі арқылы алынған кез келген қорытындыны, конденсацияланған ажыратудың өзі ғана шығара алады, немесе конденсацияланған ажыратудың өзі ғана шығара алатын нәрсенің алмастыру мысалы болып табылады. Бұл конденсацияланған ажыратуды, D-толық немесе толық емес екеніне қарамастан, modus ponens және алмастыру қағидаларына ие кез келген логикалық жүйе үшін пайдалы етеді.

D-белгісі

Берілген негізгі және кішігірім жорамалдар нақты бір қорытындыны анықтайтынын (айнымалылардың атауын өзгертуден басқа), Мередит екі ғана мәлімдемені көрсету жеткілікті екенін және қысқартылған ажыратуды қосымша белгілерсіз қолдануға болатынын атап өтті. Бұл дәлелдемелерді жазу үшін "D белгілеуіне" әкелді. Бұл белгілеуде "D" операторы қысқартылған ажыратуды білдіреді және стандартты префикс түрінде 2 аргумент қабылдайды. Мысалы, егер сізде төрт аксиома болса, D белгілеуімен жазылған үлгілі дәлел мынадай болуы мүмкін: DD12D34, бұл екі бұрынғы қысқартылған ажырату қадамдарының нәтижесін пайдаланып, қысқартылған ажырату қадамын көрсетеді, олардың біріншісі 1 және 2 аксиомаларын, ал екіншісі 3 және 4 аксиомаларын қолданды. Бұл белгілеу, кейбір автоматтандырылған теорема дәлелдеушілерде қолданылудан басқа, кейде дәлелдемелердің тізімдерінде де кездеседі. Мысалы, Metamath жобасының mmsolitaire-дегі "ең қысқа дәлелдемелер" дерекқоры мұндай дәлелдемелермен 196 теореманы қамтиды. Қысқартылған ажыратудың біріктіруді қолдануы 1965 жылы ұсынылған автоматтандырылған теоремаларды дәлелдеудің шешім әдісінен бұрын пайда болды.

Артықшылықтар

Автоматтандырылған теореманы дәлелдеу үшін конденсациялық ажырату, қарапайым modus ponens және біркелкі алмастырудан бірнеше артықшылықтарға ие. Modus Ponens және алмастыру арқылы дәлелдеу кезінде айнымалыларды алмастыру үшін шексіз көп мүмкіндіктер болады. Бұл, келесі қадамдардың саны да шексіз дегенді білдіреді. Ал конденсациялық ажыратуда дәлелдеудегі келесі қадамдардың саны шектеулі. Толық конденсациялық ажырату дәлелдерін белгілеу үшін қолданылатын D нотациясы, оларды каталогтау және іздеу мақсатында оңай сипаттауға мүмкіндік береді. Типикалық толық 30 қадамдық дәлелдеу D нотациясында 60 символдан кем болады (аксиомалардың тұжырымын есептемегенде).