Кіріспе

Қытай студентінің қаны төгілді

Жазушы Чжан Хонг Цзе (1979–2004), сонымен қатар Стеффи Чжан деп те белгілі, 24 жастағы халықаралық студент болған. Ол Австралиядағы Канберра университетінде коммуникация мамандығын оқыған. Оның денесі 2005 жылғы қаңтарда Белконнендегі пәтерінен табылды, ол 2004 жылғы маусымда өлтірілген еді. Оның өліміне байланысты жағдайлар және денесі табылғанға дейін өткен уақыттың ұзақтығы бүкіл елде кеңінен талқыланды, Австралия университеттерінің шетелдік студенттерге қамқорлық ету міндеті туралы пікірталас тудырды.

Қылмыс және оның ашылуы

2004 жылғы 10 маусымда жұбайлар арасында туған даудан кейін Стеффи бұрынғы жігіті Чжан Лонг оны компьютер кабелімен екі рет мойнына орап, алдыңғы жағынан байлап, тұншықтырып өлтірді. Лонг денесін жәндіктерге арналған дәрімен және парфюммен бүркеп, жамылғыларға орап, Қытайдың Дальян қаласына қайтып келді. Далянда Лонг Австралиядағы оқу маусымында қонақүйлерге тоқтады, соның арқасында ата-анасы оның әлі де оқуда екеніне сенді. Ол күдік тудырмау үшін Стеффи болып әрекет етіп, оның жоғалып кеткені туралы хабарламау үшін достары мен туыстарына электрондық хаттар жіберді.

Тергеу және тұтқындау

Бастапқыда оның есімін жариялауға тартынғанмен, полиция Жан Лонгты құлқынның жалғыз күдіктісі деп тез анықтады. 2005 жылдың 27 ақпанында ACT соты Лонгты қамауға алуға ордер шығарды. Әкесінің ынталандыруымен Лонг наурыз айында Қытай билігіне өздігінен бағынды және Стеффидің өлімі жазатайым оқиға екенін мәлімдеді. Ол 2004 жылдың 9 маусымында болған дау кезінде Чжан Хонг Цзе оны балғамен басына ұрғанын айтты. Жауап ретінде ол оны сол балғамен екі рет ұрып, содан кейін олар бір-бірінің тамағына қол салып, ол қозғалмай қалғанша күресті. Одан кейін ол денесін төсекке сүйреп, жамылғымен жапқан, ал мойнына компьютер кабелін байлағанын мәлімдеді. Лонг бірнеше жыл бойы айыптаусыз қамауда болды.

Өлім жазасы туралы дау

2005 жылдың қараша айында Лонг Қытайда қамауда болды, бірақ оған әлі де оның өліміне қатысты айып тағылмаған. Қытай заңдарына сәйкес, қылмыс шетелде болғанына қарамастан, мұндай жағдай мүмкін. Дегенмен, Джон Стенхоуп басқаратын ACT үкіметі, ACT полициясы ұсынған дәлелдер негізінде сотталған жағдайда өлім жазасы болмайтынына кепілдік берілмесе, Қытай билігімен ынтымақтастыққа баруға ықылымсыздық танытты. Австралия Федералдық үкіметі 2005 жылдың мамыр айында Джон Говардтың бас министр Стенхоупқа жазған хаты және маусым айында Әділет министрі Крис Эллисонның тағы бір өтініші арқылы Австралияның астаналық аумағына осы өлімге қатысты қытайлық тергеуге ынтымақтастық етуге қысым жасады. ACT үкіметі бұған келіспейді, себебі Чжан сотталған жағдайда Қытайда атылуға кесілуі мүмкін. ACT либералдық оппозициясы бас министрдің қытайлық байланыстарын пайдаланып, Чжанды "әділет алдына" алып келуді қалайды.

Салдары

Қаза болғаннан кейін Канберра университеті халықаралық студенттер мен басқару үшін саясатына өзгерістер енгізді.