Тау велосипедінен жарыс (MTB) – таулы жердегі бәсекелі велоспорт түрі. UCI 1990 ж. мойындады, ал әлем чемпионаты 1988 ж. басталды. Велокросс жарысы негізгісі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жарысты велосипед спортының түрі
Competitive cycle sport discipline
Тау велосипеді жарысы (қысқаша MTB немесе ATB жарысы) – тау велосипедімен жүргізілетін жарысты велосипед спортының түрі, көлденең жолдарда өткізіледі. Халықаралық Велосипедтік Одақ (UCI) бұл дисциплинаны 1990 жылы салыстырмалы түрде кеш мойындады, Колорадо штатының Дюранго қаласында өткен әлем чемпионатына рұқсат берді. Алғашқы UCI тау велосипеді әлем кубогы сериясы 1988 жылы өтті. Оның тоғыз жарысы екі құрлықты – Еуропа мен Солтүстік Американы – қамтыды және Grundig компаниясы демеушілік етті. Осы кезде кросс-кантри жарысы ғана әлем кубогының спорты болып табылды. 1993 жылы алты кезеңдік құлау (downhill) әлем кубогы енгізілді. 1996 жылы тау велосипеді жарыстары Олимпиада ойындарына қосылды. 2006 жылы тау велосипеді жарыстары алғаш рет Сан-Францискода өткен Дүниежүзілік Саңыраулар Велосипед Чемпионатына енгізілді. АҚШ-та үш USA Cycling тау велосипеді ұлттық күнтізбесі бар: төзімділік, гравитация және ультра төзімділік. USA Cycling АҚШ тау велосипеді бойынша ұлттық чемпионатын өткізеді. UCI мойындамайтын тау велосипеді жарыстарының түрлері де бар, мысалы, IOF басқаратын тау велосипеді бағытталған жарыстар.
Mountain bike racing (shortened MTB or ATB racing) is the competitive cycle sport discipline of mountain biking held on off road terrain. The Union Cycliste Internationale (UCI) recognised the discipline relatively late in 1990, when it sanctioned the world championships in Durango, Colorado. The first UCI Mountain Bike World Cup series took place in 1988. Its nine race circuit covered two continents—Europe and North America—and was sponsored by Grundig. Cross country racing was the only World Cup sport at this time. In 1993, a six event downhill World Cup was introduced. In 1996, cross country mountain biking events were added to the Olympic Games. In 2006, cross country mountain biking events became part of the World Deaf Cycling Championships for the first time in San Francisco, USA. In the United States, there are three USA Cycling Mountain Bike National Calendars: Endurance, Gravity and Ultra Endurance. USA Cycling runs the USA Cycling Mountain Bike National Championships. There are mountain bike racing types that are not recognized by the UCI, such as mountain bike orienteering that is governed by the IOF.
Тарих
Тау велосипедтері жарысы тау велосипедінің алғаш пайда болуымен бірдей ескі, өздерін "кланкерлер" деп атаған алғашқы жарысшылар Калифорниядағы көптеген таулардан қазіргі тау велосипедтерінің алдыңғысы ретінде ауыр түрде өзгертілген жағажай велосипедтерімен төмен түсті, бұл кезде қарапайым уақыт өлшеу қолданылды. 1976 жылы Фэрфакс, Марин округі, Калифорниядағы уақытқа қарсы өтетін танымал "Репак" жарысы өтті. Дегенмен, ең көне ұйымдастырылған кросс-кантри (XC) жарысы 1978 жылы Колорадодағы Крестед-Баттен Аспенге дейін өткен деп саналады. UCI тау велосипедтері жарыстарын ресми велоспорт түрі деп мойындағанға дейін 10 жыл өтті, бұл 1990 жылы болды. Осы уақыт аралығында тау велосипедтері жарысы АҚШ-та NORBA ұйымының қолдауымен кеңінен тарады. Ең сенімді, бірақ әлі де болжамды себеп – тау велосипедтері жарысының трассаларының бастапқыда циклокросспен ұқсастығы, бірақ маңызды айырмашылықтар болды: тау велосипедтері жарысының трассасы әлдеқайда ұзын болды (циклокросс трассасы 2,5–3,5 км, ал XC трассасы 4 км-ден астам) және жасанды кедергілерден бос болды. Тау велосипедтерінің жабдықтары, әсіресе тежегіштер мен амортизаторлардың жылдам дамуы, жарыстарды одан да қиын трассаларда өткізуге мүмкіндік берді, бұл оларды циклокросстан одан да ерекшелендірді. Тау велосипедтері жарысы 1996 жылы Олимпиадалық спорт түріне енді және сол жылғы Атлантадағы жазғы Олимпиада ойындарынан бері осы типтегі жарыстар тұрақты түрде өткізіліп келеді. Тау велосипедінің өте алуан түрлі жерлерде жүруге қабілеттілігіне байланысты, жарысшылар өздерінің мамандануына қарай бөлініп кетті.
Mountain bike racing is as old as the first appearance of the mountain bike itself, when the originators, calling themselves klunkers, descended with their heavily modified beach cruiser bikes as predecessors of modern mountain bikes from numerous mountains in California against a rudimentary time measurement. The famous Repack racing down hill against the time near Fairfax, Marin County, CA took place in 1976. The oldest organised cross country (XC) racing like event, however, is believed to take place from Crested Butte to Aspen in Colorado in 1978. It took 10 years before the UCI recognised racing on mountain bikes as a regular cycling discipline in 1990. In the meantime, the phenomenon of mountain bike racing spread across the U. S. A. under the umbrella of NORBA. The most plausible, although still speculative reason, was an early resemblance of the racing courses for mountain bikes with the cyclo cross discipline, with a major difference: the mountain bike racing track was significantly longer (a cyclo cross course has 2.5–3.5 km versus 4+ km for a XC track) and free of artificial obstacles. With the rapid advancement of mountain bike gear, namely stronger brakes and suspension, the mountain bike racing could take place on even more technical tracks making it more dissimilar to the cyclo cross discipline. Mountain bike racing became an Olympic discipline in 1996 and a cross country type mountain biking race has been held ever since its debut at the summer Olympic games in Atlanta. Given the enormous variation of terrain a mountain bike can navigate, a division took place as a cause of riders' specialisation.
Ескерткіш оқиғалар
Тау велосипед жарыстарының негізгі шаралары – жазғы Олимпиада ойындарындағы кросс-кантри жарысы, UCI ұйымдастыратын әлем чемпионаты және әлем кубогы, олар әр жыл сайын әртүрлі елдерде өткізіледі. Сонымен қатар, кейбір елдерде Crankworx (Канада, Британ Колумбиясы, Уистлерде апталық іс-шара), Үндістандағы MTB Himalaya, Мексикадағы Хуарес қаласындағы Чупакабра, Оңтүстік Африка, Зимбабве және Ботсванадағы Nedbank Tour de Tuli, Оңтүстік Африкадағы Cape Epic, АҚШ-тағы Sea Otter Classic, Ұлыбританиядағы Mountain Mayhem, Коста-Рикадағы La Ruta de los Conquistadores және АҚШ, Вирджиния штатындағы Red Bull Rampage Tour сияқты басқа да маңызды жарыстар бар. Халықаралық триатлон одағы жыл сайын кросс-триатлон чемпионатын өткізеді. XTERRA триатлоны жеке серия болып табылады және жыл сайын Мауиде өткізілетін чемпионатпен аяқталады. Электр велосипедтері жарыстарына Enduro World Series EWS E, Union Cycliste Internationale E Mountain Bike Cross-country World Cup және Fédération Internationale de Motocyclisme E Xbike World Cup жатады.
The main events in mountain bike racing are the cross country event at the Summer Olympics and the World Championships and World Cup organized every year by the UCI at various venues around the World. There are also other notable events in some countries, like Crankworx, a week long event in Whistler, British Columbia, Canada; MTB Himalaya in India; Chupacabras, a race in Juárez, Mexico; The Nedbank Tour de Tuli in South Africa, Zimbabwe and Botswana, Cape Epic in South Africa; Sea Otter Classic in the United States; Mountain Mayhem in the United Kingdom; La Ruta de los Conquistadores in Costa Rica and Red Bull Rampage Tour in Virgin, UT. The International Triathlon Union conducts an annual Cross Triathlon Championship race annually. Additionally, the XTERRA Triathlon is a private off road series and concluding with a championship each year in Maui. Electric bicycle races include Enduro World Series's EWS E, Union Cycliste Internationale's E Mountain Bike Cross country World Cup and Fédération Internationale de Motocyclisme's E Xbike World Cup.