Кіріспе

Тунистің көпсалалы спорт клубы

«Этуаль Спортив дю Сахель» (النجم الرياضي الساحلي), көбінесе «Этуаль SS» немесе қысқаша «ESS» деп аталады, Тунистің Сахель аймағындағы Сусс қаласында орналасқан футбол клубы. Олардың үй стадионы – Сосс Олимпиада стадионы, 40 000 көрерменге сыйымды. Қазіргі уақытта клуб Тунистің жоғары лигасы – Ligue Professionnelle 1-де ойнайды. Клуб 1925 жылдың 11 мамырында Чедли Бужемла, Али Лаарби және Ахмет Заклауи төрағалығымен өткен жалпы жиналыстан кейін, Соссаның ескі қаласының орталығында, Ларусси Зарук көшесіндегі ежелгі француз араб мектебінің қауымдастығының кеңсесінде құрылды. Кездесудің мақсаты спорттық білім беру қоғамын құру болды. Команданың түстерін таңдауда Тунистің туы үлгі ретінде алынды. Жұлдызы бар қызыл жейде және ақ шорты. Француз отаршылдық билігі бұл түстерді пайдалануға тыйым салды, бірақ команда жетекшілерінің қысымымен олар қолданысқа енді және соңында осы формамен ойнады. Ағылшын тілінде атау «Сахельдің (жағажайдың) спорттық жұлдызы» дегенді білдіреді. Континенттік деңгейде «Этуаль дю Сахель» басқа тунистік командалардан көбірек CAF кубоктарын жеңіп алды. Клубтың 1 CAF Чемпиондар лигасы, 2 CAF Суперкубогы, 2 CAF Конфедерациялар кубогы және 2 Африка Кубогының жеңімпаздары кубогы бар. Халықаралық аренада «Этуаль дю Сахель» ФИФА Клубтар әлем чемпионатында қатысқан алғашқы тунистік клуб болды. Олар 2007 жылы Жапонияда өткен турнирдің бесінші бақырсында өнер көрсетті. 2006 жылы «Аль-Ахли» клубынан кейін, CAF өкілі ретінде ФИФА Клубтар әлем чемпионатының жартылай финалына жеткен екінші клуб осы клуб болды, олар 2007 жылғы ФИФА Клубтар әлем чемпионатының ширек финалында «Пачука CF» клубын жеңді.

Басталуы (19251931)

Клуб Соссадағы Ларусси Заррук көшесіндегі француз-тунис мектебінде өткен қоғамдық жиын кезінде құрылды. Чедли Буемла көпсалалы клубтың бірінші төрағасы болып сайланды. "Ла-Суссен" және "Ла-Мусулман" ("Мұсылман") аттары "Этоль Спортив" пайдасына қабылданбады. Клуб мүшелері ақырында Сусседен гөрі кеңірек аймақты бейнелеу мақсатында "Этоль Спортив дю Сахель" деген атқа тоқталды. Протекторат әкімшілігі клубты 1925 жылдың 17 шілдесінде ресми түрде мойындады. 1926 жылдың наурызында Әли Ларби Тунис футбол федерациясына қосылған клубтың футбол бөлімінің төрағасы болды. Оның алғашқы құрамында Мұхаммед Бурауи, Абделькадер Бен Амор, Абдельхамид Бадай, Садок Зментар, Әли Гермачи, Мохамед Мтир, Бенайса Хичери, Бешир Дардур және Тахар Кенани болды. 1926 жылдың наурызында Әли Лаарби Тунис футбол лигасының (№4922) мүшесі футбол секциясының президенті болды. Бір жылдық дайындықтан кейін, достық матчтар ойнағаннан соң, клуб Оңтүстік-Оңтүстік құрмет дивизионының астындағы екінші дивизионға сай келетін Құрмет дивизионының орталық тобына қатысты, ол аймақтық чемпиондықты ұсынады. ESS ұлттық чемпионаттың финалында Солтүстік чемпионына қарсы ойнады. Құрамы: Мұхаммед Бурауи, Абделькадер Бен Амор, Абдельхамид Бадай, Садок Зментар, Садок Шалуат, Әли Гермачи, Мохамед Мтир, Бенайса Хичери, Башир Дардур және Тахар Кенани. Клуб 1930-1931 жылдары өркендеп, жетекші рөлдерді атқарды, аймақтық чемпионатты жеңіп алды, содан кейін Оңтүстік-Батыс ("Ла Гафсиен") және Оңтүстік ("Club Sportif Gabesien") чемпиондарымен күш сынасты. Төменгі лигаға түсіп қалмау үшін клуб Құрмет дивизионына өтті.

Тосқауылдар (1940-1946 жылдар)

Екінші дүниежүзілік соғыстың басталуы спорттық іс-шараларды тоқтатты: команда 1941 жылы «Эль Макарем де Махдия» және «Патриоте де Сусс» командаларымен ойнады, ал 1942 жылы «Орталық-Оңтүстік» аймағындағы финалда «CS Gabèsien» командасына есе жіберді. Осы кезеңде Хабиб Мугу, Садок Сусси, Абдалла Гомрасни, Абдельхамид Блал және Алея Дуик сияқты көрнекті ойыншылар өнер көрсетті. Аймақтағы жарыстардың тоқтатылуы «Громбалия Спорт» құрамына қосылуға себеп болды. Команда 1946 жылы қызметін жаңартты: «Орталық-Оңтүстік» чемпионатын жеңіп алды, бірақ ұлттық финалда «CA Bizertin» командасына, сондай-ақ Бизерттің тағы бір клубы «Patrie Football Club bizertin» командасына қарсы Тунис кубогының финалында жеңіліс тапты.

Ұлттық деңгейдегі артықшылықты жағдай (1947-1955 жж.)

1946-1947 жылдары Тунистің футбол чемпионаты ұлттық деңгейде ұйымдастырылды. "Ең үздік" дивизионы деп аталатын ұлттық лигадан ешқашан түспеген команда. 1947 жылы команда жергілікті лигада төртінші орынды иеленді, сондай-ақ, US Béja-ға қарсы 16-шы раундта кубоктан ерте шығып қалды. Хабиб Мугу 13 гол соғып, команданың үздік мергені атанды, одан кейін Хамед Дуик 6 голмен екінші орынды иеленді. Келесі жылы ES Sahel лигадағы орнын сақтап, жартылай финалда Patrie Football Club bizertin командасына қарсы кубокта жеңілді. Мугу екінші жыл қатарынан команданың үздік мергені болды, ол 11 гол соқты. 1949 жылы команда жақсарып, турнирде екінші орынды алды, ал Хабиб Мугу тағы да 10 гол соғып, мерген атанды. Команда CS Hammam Lif-ке қарсы ширек финалда кубоктан шығып қалды. Команда алғашқы лига титулын жеңу үшін 1950 жылға дейін күтті, Хабиб Мугу 20 голмен ұлттық лиганың үздік мергені болды, бірақ кубок финалында CS Hammam Lif-ке қайта жеңілді. ESS-тің алғашқы маңызды жетістігі – 1950 жылғы Тунистің Ligue Professionnelle 1 титулы болды, бірақ оны қайта жеңу үшін 8 жыл күтуге тура келді. Осы маусымнан кейін команда чемпионатта алтыншы орынды иеленді, ал команданың үздік мергені Бешир Жерби болды, ол Мугудың үстемдігін тоқтатты. Сонымен қатар, үшінші жыл қатарынан CS Hammam Lif-ке қарсы ширек финалда кубоктан шығып қалды. 1952 жылы саяси жағдайлар мен Тунистің Франциядан тәуелсіздік талап етуіне байланысты турнир тоқтатылды. Бұл ES Sahel-дің ES Tunis-ке қарсы ширек финалда кубоктан жеңілуіне кедергі болмады. Екі жылдан кейін турнир қайта жанданды, команда төртінші орынды иеленді, Хабиб Мугу 11 гол соқты, ал команда финалда CS Hammam Lif-ке қарсы кубокта жеңілді. Келесі жылы команда сол жағдайда болды, олар ширек финалда сол командаға қарсы кубокта жеңілді. Хабиб та маусымды 12 голмен аяқтады. Сондай-ақ, олар 1950 жылы Солтүстік Африка кубогының ширек финалына дейін жетті, бұл әлі де жұмыс істеп тұрған ең көне марокколық клуб – Racing de Casablanca-ны жеңу арқылы мүмкін болды.

Тәуелсіздік алғаннан кейін және таратылуы (19561961)

Тәуелсіздік алғаннан кейін клуб көбінесе бірінші және үшінші орын арасында тербелді. Ол Тунис кубогының төрт қатарынан өткен финалында ойнады, бірақ тек біреуін жеңіп алды, ал 1958 жылы чемпионатты ұтты. Олар 1959 жылы алғашқы Тунис президенті кубогын жеңіп алды және 1963 жылы лига мен кубокты бірдей ұтып алды. Команда Тунистің футбол федерациясы ұйымдастырған Тунис лигасының екінші орынында қалып қойды, бұрынғысы француз футбол федерациясы болған. Хабиб Мугу чемпионатта 25 гол соғып, үздік гол соққан ойыншы атанды, бірақ титул жеңе алмады, себебі Тунис кубогының ширек финалында «Клуб Африкенге» 3:0 есебімен жеңіліп қалды. Келесі жылы команда Джордж Берримен келісімшарт жасады, ол команданың алғашқы ағылшын жаттықтырушысы болды. Команда чемпионатта үшінші орын алды және кубок финалына жетті, бірақ «Эсперанс де Тунис» командасына 2:1 есебімен ұтылып қалды. Берри маусым бойы бас жаттықтырушы болып қалды, осы кезде ES Sahel лига титулын жеңіп алды және Тунис кубогының финалына жетті, бірақ «Стад Тунис» командасына 2:0 есебімен жеңіліп қалды. 1959 жылы команда жергілікті лигада екінші орынды иеленді, бірақ финалда «ЭС Тунис» командасын 3:2 есебімен жеңіп, тарихында тұңғыш рет Тунис кубогын жеңді. 1960 жылы команданың көрсеткіштері төмендеді, олар лигада жетінші орынға түсіп, Кубок финалында «Стад Тунис» командасына 2:0 есебімен жеңіліп қалды. 1961 жылғы маусым ES Sahel үшін апатты болды, себебі олар Кубоктың ширек финалында «Эсперанс» командасына 2:0 есебімен жеңіліп қалды. Команда 17-турға дейін титул үшін күресіп, үшінші орында болғаннан кейін таратылды. «Эсперанс Спортив де Тунис» командасымен бәсекелестік құмарлықты тудырады және 1961 жылы Кубоктың ширек финалында қарсыласынан (0:2) жеңілген матчтан кейін артық қимылдар орын алды. Ұлттық билік клубты тарату туралы шешім қабылдады; Жастар және спорт басқармасы мәлімдеме жасады, онда Республика Президенті 20 наурызда сағат 17:00-де Монастырдағы үйінде басқару комитетін қабылдап, мүшелеріне өз наразылығын білдірді: аталған матч кезінде болған оқиғалар жастардың жүрегінде ашу мен жеккөрушілікті қоздырып, олардың арасында араздық тудыруы мүмкін. Осы оқиғалар азаматтардың қауіпсіздігіне қауіп төндіргендіктен және қатысты бірлестіктің басшылары өз міндеттерін орындамағандықтан, Тунис футбол чиновниктерінің бұл мысалдан сабақ алуын қажет деп есептеді, Республика Президенті – жалғасып жатқан сот процестеріне қоса – Etoile Sportive du Sahel бірлестігін таратуға және оның басшылары мен ойыншыларын қызметтен шеттетуге шешім қабылдады.

Үлкен нәтижелер (1962-1978 жылдар)

Бір жылдық тарап кеткеннен кейін, клубтың өркендеу кезеңі басталып, ұлттық және Мағриб чемпионаттарында жеңістерге жетті. Бұл кезеңді екі тұлға символдайды: президент Хамед Каруи (1961–1981) және Абдельмажид Четали, 1970 жылға дейін ойыншы, содан кейін жаттықтырушы (1971–1978). Команданың жарысқа оралуымен бірге югославиялық жаттықтырушы Божидар Дреновац келді, олар алғашқы рет лига титулын және Тунис кубогын жеңіп алды, «Клуб Африкен» командасын 2:1 есебімен жеңіп, клубтың тарихындағы тұңғыш «дубль» жасады. Келесі маусымда команда чемпионатты алтыншы орында аяқтады және Тунис кубогының ширек финалында «Стад Тунис» командасына 2:0 есебімен жеңілді. Дреновац 1965 жылға дейін команданы басқарды, олар лигада үшінші орынды иеленді, бірақ «АС Марса» командасынан 1:0 есебімен жеңілгеннен кейін кубоктан ерте шықты. Команда басшылығы шетелдік жаттықтырушыларды тағайындауды жалғастырды, олардың арасында жергілікті лигада жеңіске жеткен кеңес жаттықтырушысы Алексей Парамонов болды. Хабиб Акид пен Салем Кедади 17 голдан соғып, команданың үздік мергендері атанды, бірақ команда кубоктың ширек финалында тағы да қарсыластарынан жеңілді. Келесі жылы команда турнирде екінші орынды алды және Кубок финалында «Клуб Африкен» командасына 2:0 есебімен жеңілді, бұл Парамоновтың қызметтен босатылуына себеп болды. Келесі кезең жаттықтырушылардың тұрақсыздығымен сипатталды, венгр жаттықтырушысы Харзег келгеннен кейін команда чемпионатты төртінші орында аяқтады және кубоктан 32-ші турда «Клуб Африкен» командасына 1:0 есебімен жеңілді. Бұрынғы ойыншылар Бешир Жерби мен Хабиб Мугу да 1969 жылы команданы жаттықтырды, бірақ команда чемпионатты бесінші орында аяқтады және кубок жарысында «Стад Спортив Сфаксиен» командасынан ерте шықты. Югославиялық жаттықтырушы Дориновац команданы қайтадан басқарды, олар жарыста үшінші орынды иеленді және Тунис кубогынан «АС Марса» командасына 3:2 есебімен жеңілді. 1970 жылы клуб өзінің тәрбиеленушісі Абдельмажид Четалиді команданы басқаруға тағайындады, олар чемпионатты төртінші орында аяқтады және «Эсперанс» командасы жеңген Кубок финалына жетті. Жаттықтырушы келесі жылы лига титулын жеңіп алды, ал Адхума маусымды тоғыз голмен аяқтады, бірақ команда 1/4 финалда «Клуб Африкен» командасына 1:0 есебімен жеңілгеннен кейін кубоктан шықты. 1973 жылы «ES Sahel» командасы аймақтық жарысқа қатысып, алжирлік «CR Belouizdad» клубын 2:0 есебімен жеңіп, тарихында алғаш рет Мағриб Чемпиондар кубогын жеңіп алды. Олар сондай-ақ «Клуб Африкен» командасын 5:2 есебімен жеңіп, алғаш рет Тунис Суперкубогын жеңіп алды. Бұл жыл жергілікті деңгейде сәтті болмады, себебі команда чемпионатта екінші орынды иеленді және кубоктың 1/4 финалында «Стад Тунис» командасына 1:0 есебімен жеңілді. 1974 жылы команда жергілікті чемпионатта үшінші орынды иеленді. Олар «Клуб Африкен» командасын 1:0 есебімен жеңіп, үшінші рет кубокты жеңіп алды. Команда Мағриб Чемпиондар кубогына да қатысып, жартылай финалда «JS Kabylie» командасын пенальтилер сериясында жеңіп, үшінші орын үшін өткен матчта марокколық «KAC Kénitra» командасын 1:0 есебімен жеңіп, үшінші орынды иеленді. 1975 жылы команда маусымды үшінші орында екінші рет аяқтады. Команда сондай-ақ финалда «El Makarem de Mahdia» командасын 3:0 есебімен жеңіп, кубокты қайта жеңіп алды. Бұл командаға Мағриб кубогының жеңімпаздары кубогына қатысуға және финалда «Union Sidi Kacem», «MC Alger» және «SCC Mohammédia» командаларын жеңіп, оны жеңіп алуға мүмкіндік берді, осылайша Четалидің жаттықтыру кезеңі аяқталды. Келесі жылдары команда осы стильде ойнауын жалғастырды, бірақ бұл оларға 1976 жылы чемпионатты бірінші орында аяқтағанына қарамастан, кубоктарды жеңіп алуға мүмкіндік бермеді, себебі «Эсперанс де Тунис» командасына қарсы плей-оффта жеңілді. Команда сондай-ақ кубоктың жартылай финалында «Клуб Африкен» командасынан 1:0 есебімен жеңілді. Кеңес жаттықтырушысы Парамонов команданы қайтадан басқарды, бірақ команда чемпионатты төртінші орында аяқтады және кубок финалында «Клуб Африкен» командасына 3:1 есебімен жеңілді. 1978 жылы команда жергілікті чемпионатта үшінші орынды иеленді. Бұл жылы кубок жарысы өткізілмеді, себебі Тунис командасы 1978 жылы Абдельмажид Четалидің басшылығымен алғаш рет ФИФА Әлем чемпионатына қатысқан болатын.

Жергілікті тұрақтылық (1978-1993)

ES Sahel жергілікті чемпионатта үшінші орын алды және Тунис кубогының 1/16 финалында JS Kairouan командасына 1–0 есебімен жеңіліп, ерте шығып қалды. 1980 жылғы маусым да алдыңғы маусымға ұқсас болды, команда сол көрсеткіште қалды және кубоктан CS Sfaxien командасына қарсы 1–0 есебімен шығып қалды. Келесі маусымда президент Хамед Каруи 20 жылдық президенттік қызметтен кейін саяси жұмысқа өту үшін команданы тастады. Клубтың тәрбиеленушісі Мохсен Хабаха да команданың бапкері болып тағайындалды. Команда лигада төртінші орынға ие болғанына қарамастан, Stade Tunisien командасын 3–1 есебімен жеңіп, Тунис кубогын жеңіп алды. 1982 жылы ESS сол көрсеткіште қалды, лигада үшінші орын алды және кубоктың ширек финалында CA Bizertin командасына қарсы 2–1 есебімен шығып қалды. 1983 жылы команда Тунис лигасында алтыншы орынға ие болды, бірақ Тунис кубогын жеңіп алды, финалда AS Marsa командасын 2–1 есебімен жеңді. 1984 жылы команда чемпионатта үшінші орын алды және кубоктан 1/16 финалында CS Hammam Lif командасына қарсы 2–1 есебімен шығып қалды. Келесі жылы команда төртінші орын алды және кубоктың ширек финалында CS Sfaxien командасына қарсы 2–1 есебімен жеңіліске ұшырады. Бапкер Амор Дхиб Тунис кубогында сәтсіздікке ұшырағанына қарамастан, 1/16 финалында Espérance командасына қарсы 2–0 есебімен жеңіліп, командаға 14 жылдан кейін лиганы қайтаруға қол жеткізді. Сондай-ақ, олар Espérance командасын жеңіп, Тунис Суперкубогын тарихында екінші рет жеңіп алды. 1986 жылы жас бапкер Фаузи Бензарти команданың бас бапкері болып тағайындалды. Ол лигада екінші рет жеңіске жетті, сонымен қатар Тунис кубогынан 1/16 финалында CO Transports командасына қарсы пенальтилер сериясында жеңіліп шықты. Команда сонымен қатар CA Bizertin командасынан бұрын жергілікті Суперкубокты екінші рет жеңіп алды. Команда 1987 жылы Араб клубтары Чемпиондар кубогына қатысты, бірінші турда JS Kabylie және Raja Casablanca командаларын жеңіп, екінші турда ирактық Al Rasheed және саудтық Al Ittihad командаларына жеңіліп, турнирден шықты. 1980-ші жылдардың соңы мен 1990-шы жылдардың басында команданың көрсеткіштері төмендеді, подиумға ілесе алмады. Бұл кезеңде бапкерлер мен команда басшылығында көп өзгерістер болды, президенттердің ауысуы тұрақтылықты бұзды. 1988 жылы команда бесінші орын алды және кубоктың жартылай финалында Club Africain командасына пенальтилер сериясында жеңіліп шықты. 1989 жылы команда лигада үшінші орын алды және жартылай финалда Espérance командасына қарсы 1–0 есебімен жеңіліске ұшырады. Команда 1989 жылы Араб клубтары Чемпиондар кубогына қатысып, бірінші турдан өтті, онда JS Kabylie және CLAS Casablanca командалары болды, Wydad Casablanca командасын жеңіп, жартылай финалға шықты, бірақ Сауд Арабиясының Al Hilal командасына жеңіліп қалды. 1990 жылы команда маусымды төртінші орында аяқтады және Тунис кубогының 1/16 финалында Océano Club de Kerkennah командасына қарсы 3–0 есебімен ойсырауына ұшырады. 1991 жылы Фаузи Бензарти команданың бапкері болып қайта келді және үшінші орын алды, кубок финалына жетті, бірақ El Menzah стадионында Espérance командасына 2–1 есебімен жеңіліп қалды. 1992 жылы ESS маусымды бесінші орында аяқтады және Тунис кубогының жартылай финалында Club Africain командасына қарсы пенальтилер сериясында жеңіліп шықты. 1993 жылғы маусым команда үшін апатты болды, өйткені олар тоғызыншы орынға ие болды, Тунис тәуелсіздігінен бергі ең нашар көрсеткіш, және кубоктың жартылай финалында AS Marsa командасына қарсы 4–0 есебімен жеңіліске ұшырады. Команда президенті Хаммади Местири сол маусымда команданы тастады, оның орнына клубтың тәрбиеленушісі Осман Женея клуб президенті болды.

Женяя дәуірі: Континенттік жарқындық (19932006)

Отман Женея команданың президенті болып тағайындалғаннан кейін алжирлік жаттықтырушы Рабах Сааданды команданың бапкері етіп тағайындады. 1994 жылы Кубок финалына жетіп, AS Marsa командасына қарсы жеңіліске ұшырады және маусымды Espérance командасынан кейін екінші орында аяқтады. Команда 1993 жылы Араб Кубогының жеңімпаздары кубогына қатысып, CO Casablanca командасынан жеңілгенге дейін жартылай финалға жетті. Келесі маусымда бразилиялық жаттықтырушы Хосе Дутра дос Сантос бапкер болып тағайындалды. Ол Оңтүстік Америкадан алғашқы бапкер болып, команданы отандық лигада үшінші орынға жеткізді. Команда 1995 жылы Гвинеялық AS Kaloum Star командасын 2:0 есебімен жеңіп, тарихында алғаш рет КАФ Кубогын жеңіп алды. Басшылық бразилиялық бапкерге деген сенімін жаңартты. Команда 13 жылдан кейін финалда JS Kairouan командасын 2:1 есебімен жеңіп, Тунис кубогын жеңіп алды және лигада екінші орын алды. Сонымен қатар, сол жылы КАФ Кубогының финалына жетті. 1997 жылғы маусымда команда 10 жылдан кейін лига чемпионы атанды, бірақ JS Kairouan командасына қарсы ширек финалда жеңіліске ұшырады. Сонымен қатар, команда 1997 жылы Африка кубогының жеңімпаздары кубогын жеңіп алды. Бразилиялық бапкермен келісімшарт бұзылып, хорват Иван Булянмен келісімшарт жасалды. Ол КАФ Суперкубогын тарихында алғаш рет жеңіп алды, лигада үшінші орын алды және Кубоктың ширек финалында AS Marsa командасына 2:1 есебімен жеңілді. Команда басшылығы Жан Фернандесті тағайындады, команда ұлттық чемпионатта төртінші орын алды және ES Zarzis командасына қарсы пенальти сериясында жеңіліске ұшырады. Кейін команда клубты жаттықтырушы Лотфи Бензартимен жаттықтыруға келісімшарт жасады. Лотфи 1999 жылы жартылай финалда "Замалек" және финалда "Уидад Касабланка" клубтарын жеңіп, КАФ кубогын жеңіп алды. ESS африкалық жарыстардағы өнер көрсетуін жалғастырды және команда 2000 жылы екінші орын алды, сондай-ақ Club Africain командасына қарсы жартылай финалдан шықты. Келесі маусымда серб жаттықтырушысы Ивица Тодоровпен команда екінші орынды жеңіп алды, содан кейін 2001 жылғы Жерорта теңізі ойындарына арналған Радестегі 7 қарашадағы стадионда өткен алғашқы кездесуде CS Hammam Lif командасына қарсы Кубок финалында жеңілді. Команда сондай-ақ сол жылы JS Kabylie командасынан жеңілгенге дейін КАФ кубогының финалына жетті. 2002 жылы ESS үшінші рет қатарынан лигада екінші орын алды, бірақ Тунис 2002 жылғы ФИФА әлем чемпионатына қатысқандықтан, Тунис кубогына қатыспады. 2003 жылы француз Рене Лобелло клубтың бапкері болып тағайындалды және команда жергілікті турнирде екінші орынды қайтадан жеңіп алды, сонымен қатар Espérance командасын ширек финалда 1:0 есебімен жеңді, бірақ команда 2003 жылы Нигериялық Julius Berger командасын 3:0 есебімен жеңіп, Африка кубогының жеңімпаздары кубогын жеңіп алды. Команда француз мектебімен клубтың бапкері болып Бернард Симондиді тағайындау үшін күресті жалғастырды. Команда жергілікті чемпионатта екінші орын алып, команданың түйініне айналды және олар Espérance командасына қарсы кубоктың жартылай финалынан пенальтилер бойынша шықты, сондай-ақ Африка Суперкубогында Enyimba командасына жеңілді. Команда сол маусымда 2003-04 Араб Чемпиондар Лигасында ойнады, кейін екінші турда Египеттің "Аль-Ахли" және "Исмаили" клубтарына қарсы қиындықпен ойнады. Жыл соңында Абдельмажид Четали команданың бас бапкері болды. Ол өз тарихында алғаш рет Африка Чемпиондар Лигасының финалына жеткен соң, Enyimba командасына қарсы финалда пенальти соққыларынан жеңілді. 2005 жылы команда Есперанске қарсы кубок финалының соңғы раундынан шығып, ФИФА соңғысына келісуді шешкенге дейін CS Sfaxien командасымен тең ұпайдан кейін турнирде екінші орын алды. Сол жылдың шілде айында команда босниялық жаттықтырушы Мехмед Баждаревичпен келісімшартқа қол қойды. Ол 2005 жылғы Чемпиондар лигасының финалына өз тарихында екінші рет жетті және FAR Рабат екінші раундты және Раджа Касабланканы жартылай финалда жеңгеннен кейін, бірақ финалда Аль Ахлиге қарсы 3:0 есебімен жеңілді. Жергілікті Кубокта команда CS Hammam Lif командасына қарсы 2:1 есебімен жеңілді. Баждаревич "Этоил" клубынан 2006 жылдың 12 сәуірінде, соңғы лига ойындарында "Монастир" клубынан 1:0 есебімен жеңілгеннен кейін, "Эсперанс" клубынан бір ұпайға артта қалып, Тунистің чемпионы атағына ие болды. Екі күннен кейін команда жаттықтырушы Фаузи Бензартимен келесі маусымда команданы басқаруға келісімшарт жасады.

Африканың үстемдігі және халықаралық деңгейге көтерілуі (2006-2008)

2006 жылғы 8 маусымда Моез Дрисс президент болды, ал Фаузи Бензарти команданың бапкері болды. Бензарти командамен келісімшарт жасады, чемпионаттың екінші орын үшін күресті шешу және Африка аренасында жарқырау мақсатымен, ол қалағанын істеді. Команда 2006 жылғы КАФ Конфедерациялар кубогын жеңіп алды, өз отандасы «Эсперанспен» үй және сыртқы ойындарда жеңіске жетіп, финалда марокколық «ФАР Рабатты» жеңді. Бұл оларға Африка Суперкубогы үшін Мысырдың «Аль-Ахли» клубына қарсы ойнауға мүмкіндік берді, бірақ Эфиопияның Аддис-Абеба стадионында пенальтилер сериясында жеңіліске ұшырады. Бензарти лига титулын жеңіп алды, алдыңғы жеті жылдың ішінде екінші орынды алғаннан кейін, бірақ Кубоктағы ерте шығуға қарамастан, «CS Хаммам Лифке» қарсы ширек финалда пенальтилер сериясында жеңіліске ұшырады. 2007 жылдың мамыр айында Моез Дрисс КАФ Чемпиондар лигасының басталуына дейін Фаузи Бензартиді команданың жаттығуларынан кенеттен босату туралы хабарлады. Оның орнына француз Бертран Маршанд тағайындалды. Ол Африкалық жарыстың топтық кезеңінде «JS Кабилье», «Аль Иттихад» және «ФАР Рабатты» жеңіп, Суданның «Аль-Хилал» клубын жартылай финалда жеңіп, 4 жылдың ішінде үшінші рет финалға жолдама алды. Финалда «Аль-Ахли» клубымен кездесті, ол титулдар саны бойынша рекордты иеленеді, сондай-ақ 2005 жылғы финалда «ESS» клубын жеңіп, 2006 жылы өз отандасы «CS Сфаксиеннен» басымдық алып, «Аль-Ахлидің» алтыншы титулын жеңіп алды, әсіресе Соусс қаласындағы бірінші ойын 0-0 есебімен тең аяқталғаннан кейін. 2007 жылдың 9 қарашасында «ES Сахел» Каирде «Аль-Ахли» клубын 3-1 есебімен жеңіп, сенсация тудырды. Бұл жеңіс командаға тарихында алғаш рет Жапониядағы ФИФА клубтар әлем чемпионатында қатысуға мүмкіндік берді, онда олар әлемнің ең үздік клубтарының бірімен, мысалы, 2007 жылғы Еуропа чемпиондары «AC Миланмен» және «Копа Либертадорес» жеңімпазы «Бока Хуниорспен» кездеседі. Ширек финалда команда Солтүстік Америкадағы ең үздік клубтардың бірі – Мексиканың «Пачука» клубымен кездесті, әсіресе КОНКАКАФ Чемпиондар лигасының чемпионы. Бірақ тунистік команда 85-ші минутта ганалық Мусса Нарридің голымен жеңіске жетіп, «Аль-Ахлиден» кейін жартылай финалға шыққан екінші африкалық команда болды. Жартылай финалда команда «Бока Хуниорсқа» қарсы тұрды. «Бока Хуниорс» 1-0 есебімен жеңіске жетіп, «ES Сахелдің» финалда «AC Миланмен» кездесуіне жол бермеді. Үшінші орын үшін өткен матчта «ESS» 2-2 есебімен ойын аяқталып, жапондық «Урава Ред Даймондс» клубымен тең түсті, ал ойын аяқталуға 15 минут қалғанда Чермити гол соқты, бірақ пенальтилер сериясы жапондық команданың жеңісіне әкелді. «ESS» әлем чемпионатындағы алғашқы қатысуында төртінші орынды иеленді. Осы нәтижелерден кейін «ES Сахел» Тунисте және Африкада IFFHS клубтық рейтингінде бірінші орынға ие болды. Жергілікті жарыста «ES Сахел» лига титулын сақтап қалуға жақын болды, әсіресе ол сол кезде Тунистегі ең жақсы клуб болғандықтан, бірақ титул соңғы турда екі ұпайға ғана қысқарған «Club Africain» клубына бұйырды. Маршанд өзінің кететінін жариялады, сондықтан басшылық команданы басқару үшін швейцариялық бапкер Мишель Декастельді тағайындады. Команда Кубок финалына дейін жетті, бірақ «Эсперанс» клубына 2-1 есебімен жеңіліске ұшырады, бұл ойын неміс төрешісі Флориан Мейер команданың үш дұрыс голын есепке алмағаннан кейін көп дау тудырды. Осы жылы КАФ Чемпиондар лигасына қатысудан бас тартқанға қарамастан, «ES Сахел» өзінің көрсеткіштерін жалғастырды, бірінші турда «Эсперанс» клубын 2-0 есебімен жеңіп, топтық кезеңде «JS Кабилье», «Аль-Меррих» және «Асанте Котоко» клубтарын жеңіп, финалда өз отандасы «CS Сфаксиенмен» кездесті. Алайда, титул «CS Сфаксиенге» бұйырды, Соусс қаласындағы 2-2 есебінен кейін бапкер жұмыстан босатылып, тұрақсыздық кезеңі басталды.

Көңілді қалдырған оқиғалар (2008-2013)

Команда жергілікті лигада үшінші орын алды, бұл ESS-тің Африка Чемпиондар лигасына қатысуына кедергі келтірді. Команда сондай-ақ, Эсперанске 1:0 есебімен жеңіліп, Тунис Кубогының ширек финалында ойнады, бұл Рордың командадан кетуіне себеп болды. АҚШ Монастыр клубының бұрынғы жаттықтырушысы Лотфи Рим 2009 жылдың мамыр айында команданың жаттықтырушысы болып тағайындалды, осыдан кейін команда Африка Чемпиондар лигасының топтық кезеңіне шықты, бірінші турда ASO Chlef және Al Ahly Tripoli командаларын жеңіп өтті. Алайда, ESS жартылай финалға өте алмады, TP Mazembe және Heartland FC командаларынан жеңілді, сондай-ақ, AS Marsa командасына қарсы пенальтилер сериясінде жеңіліспен Тунис Кубогынан ерте шықты. Голландиялық жаттықтырушы Пит Хамберг 2010 жылғы CAF Конфедерация кубогынан ерте шығу және лигада үшінші орын алғаннан кейін команданы дағдарыстан шығара алмады. Бұл сәтсіздіктер команда басшылығының отставкаға кетуіне және бұрынғы ойыншы Хамед Каммун басқаратын жаңа басшылық органды сайлауға әкелді. Марокколық жаттықтырушы Мохамед Факир команданы басқаруға шақырылды, бірақ жергілікті чемпионатта жақсы бастағанына қарамастан, оның жаттығу кезеңі 4 айдан аспады. Оның орнына команданың нәтижелерін жақсартқан және Эсперанске 5:1 есебімен жеңіп, Кубок финалына шыққан Мондер Кебайер келді. Алайда, команда ақырында бұл екі титулдан да Эсперанскеге жеңілді. Африкалық жарыстарда Ashanti Gold командасын жеңіп, бірінші турдан өткеннен кейін, команда қауіпсіздік себептерімен Нигериядағы Кадуна Юнайтедпен кездесуге барудан бас тартты, нәтижесінде команда жарыстан шеттетілді. 2011 жылдың мамырында Хамед Каммун президенттік лауазымнан кеткеннен кейін туындаған үлкен дағдарыс команданың өнерін нашарлатты, бір маусымда 4 жаттықтырушы алмасты, бұл 2012 жылы лигада төртінші орын алған ES Sahel жанкүйерлері үшін жағымсыз жағдай болды. 2011 жылы Тунистегі саяси оқиғаларға байланысты Тунис Кубогы тоқтатылмады. Команданың жаңа басшылығы, Хафед Хмейд басқаруымен, командадағы дағдарысты аяқтауға қол жеткізе алмады. Ридха Шарфддин 2012 жылдың мамырында осы лауазымға тағайындалды. ESS 2012 жылғы CAF Чемпиондар лигасының топтық кезеңіне қатысты. 2012 жылдың 18 тамызында Сус қаласындағы Олимпиада стадионында болған тәртіпсіздіктер CAF-тің оларды турнирден шеттету туралы шешім қабылдауына себеп болды. Бұл команданың дағдарысын одан әрі ушықтырды.

Жергілікті және континенттік қайтару (20132019)

2013 жылдың ақпан айында Камерунның бұрынғы бапкері Денис Лаван команданы жергілікті чемпионаттың плей-офф кезеңіне іріктеу үшін басқарды және үшінші орын алды. Шын мәнінде, ESS соңғы турдың бірінші жартысында чемпион атанды. Команда бірінші турда JSM Béjaïa-дан басып өтті, бірақ 2013 жылғы КАФ Конфедерация кубогының жартылай финалына өте алмады. 2012 жылғы Тунис кубогы 2013 жылы аяқталды, ES Sahel CS Sfaxien-ді 1:0 есебімен жеңіп, соңғы бес жылда жеңген алғашқы трофейі болды. 2013 жылдың желтоқсан айында француз Роджер Лемер команданы басқаруға тағайындалды. Ол 2014 жылғы Тунис кубогын екінші рет жеңіп алды. Команда 2014 жылғы КАФ Конфедерация кубогының нәтижесіз өтуінен кейін бір айдан астам уақытқа дейін қызмет еткен серб Драган Цветковичпен келісімшарт жасады. Команда маусымды жергілікті чемпионатта екінші орында аяқтады, себебі арбитраждық дау команда басшылығының CS Hammam Lif командасымен ойынды ойнаудан бас тартуына себеп болды. Дегенмен, команда финалда Stade Gabèsien командасын 4:3 есебімен жеңіп, жергілікті кубокты үшінші рет жеңіп алды. Континенттік жарыста команда 2015 жылғы КАФ Конфедерация кубогында ойнады, бірінші турда Марокконың Раджа Касабланка командасынан басып өтті, содан кейін Stade Malien және оның отандасы Espérance командаларын жеңіп, жартылай финалға өтті. Онда Мысырдың Al Ahly командасын жеңіп, жартылай финалда Замалек командасын 5:1 есебімен жеңіп, финалда Орландо Пиратес командасын жеңіп, 2008 жылдан бергі алғашқы африкалық титулды жеңіп алды. Бұл африкалық титул жеңісі ESS-ке 2016 жылғы КАФ Суперкубогында TP Mazembe командасымен ойнауға мүмкіндік берді, бірақ команда 2:1 есебімен жеңілді. Жергілікті лигада команда тоғыз жылдан кейін 77 ұпай жинап, жеңіске жетті. Команда Кубоктың ширек финалында Espérance командасына 1:0 есебімен жеңіліп, шығарылды, ал сол жылы команда Енимба командасын 4:3 есебімен жеңіп, 2016 жылғы КАФ Конфедерация кубогына жолдама алды. Команданы үш жылға жуық басқарғаннан кейін Фаузи Бензарти мен команда басшылығы қаржылық себептермен Espérance de Tunis командасына кетті. Команданың басқарушы директоры TP Mazembe командасының бұрынғы бапкері Хубер Велуды команданың бапкері етіп тағайындады. Ол лигада Espérance командасымен бәсекелескеннен кейін екінші орын алды және CS Hammam Lif командасына қарсы Кубоктың ширек финалында айыппұлдар сериясында жеңілді. Континенттік жарыста команда Африка Чемпиондар Лигасының топтық кезеңінен өтті, Суданның екі командасы – Al Hilal және Al Merrikh командаларын жеңіп, 1/4 финалда Al Ahli Tripoli командасын 2:0 есебімен жеңіп, 10 жылдан кейін алғаш рет турнирдің жартылай финалына жолдама алды. Бірақ ESS Al Ahly командасына 7:3 есебімен жеңіліп, француздық бапкер Велуд жұмыстан босатылды. Әкімшіліктің көптеген мүшелері, мысалы Зиад Джазири және Хусейн Женая, отставкаға кетті. Алжирлік бапкер Кхейреддин Мадуидің келуімен команда Тунис кубогының финалына жетті, бірақ Club Africain командасына 4:1 есебімен жеңілді, маусымды үшінші орында аяқтады, тіпті Club Africain командасымен ұпай саны тең болды, бірақ тікелей бәсекелестік нәтижелері бойынша ұпай қосылды. Содан кейін Чихеб Эллили жұмысқа қабылданды, бірақ Чемпиондар лигасының ширек финалында Espérance командасына қиындықпен жеңілгеннен кейін ұзақ қалмады. Белгиялық бапкер Жорж Ликенс Тунис лигасындағы нәтижесіздікке байланысты жұмыстан босатылды. Роджер Лемерр команданың нәтижелерін жақсартты, лигада екінші орынға шықты, көшбасшыдан тек екі ұпай ғана кем болды және Тунис кубогының финалына жетті. Тунистен тыс жерде команда 2019 жылғы КАФ Конфедерация кубогының жартылай финалына жолдама алды. Сонымен қатар, команда бірінші турда Иорданияның Al Ramtha командасын, Касабланканың екі марокколық клубын – Wydad және Raja командаларын жеңіп, жартылай финалда Суданның Al Merrikh командасын жеңіп, Араб клубтары Чемпиондар кубогын тарихында алғаш рет жеңіп алды. Финалда Біріккен Араб Эмираттарының Әл-Айн қаласындағы Hazza bin Zayed стадионында Сауд Арабиясының Al Hilal командасын 2:1 есебімен жеңіп, 6 миллион доллар сыйлық алды.

Төмендеу және стадионнан алыстату (2019 қазіргі)

2019 жылдың маусым айында «Клуб Африкан» командасымен 2:0 есебімен жеңіске жеткен матч Сус олимпиадалық стадионында өткен соңғы ойын болды, одан кейін стадион жабылып, кеңейту жұмыстары басталды, бұл команданың нәтижелерінің нашарлауымен бірге орын алды.

Жарыстар

Тунистік классика – «Этоле Спортив дю Сахель» және басқа да ірі тунистік клубтар: «Эсперанс Спортив де Тунис» (EST), «Клуб Африка» (CA) және «Клуб Спортив Сфаксиен» (CSS) арасындағы футбол матчы. Бұл атау «Реал Мадрид» пен «ФК Барселона» арасындағы испандық «Эль Класикодан» шабыттанды. Географиялық тұрғыдан алғанда, ESS клуб өте шалқақтап жатыр, сондықтан «US Monastir», «ES Hammam Sousse» (Сусседен солтүстікке қарай) және «CS M'saken» командаларымен өтетін ойындар жергілікті дербилер деп есептеледі.

Клубтық әлем рейтингі

Футбол деректер қоры клубтарының ұпайлары 2 тамыз 2020 жыл. Орын. Команда Ұпай 186 Атлетико Насьональ 1549 187 Монако 1547 188 Этоль дю Сахель 1546 189 Левски София 1545 190 Ньюэллс Олд Бойз 1545

CAF клубтарының рейтингтері

Футбол деректер қоры клубтарының ұпайлары 2 тамыз 2020 жыл. Орын. Команда Ұпай3 ТП Мазембе 15914 Аль Меррих 15515 Сахель жұлдызы 15466 Аль Хилал 15457 Замалек 1542

Ұлттық клубтар рейтингісі

Футбол дерекқоры клубтарының ұпайлары 2 тамыз 2020 жыл. Орын. Команда Ұпай1 Эсперанс де Тунис16402 Сахель жұлдызы15463 CS Сфаксиен15224 Африка клубы14655 Монастыр клубы1395

Мекендік стадион

Этоль ду Сахельдің үй стадионы – Сусса қаласындағы Олимпиадалық стадион, ол 1973 жылы ашылған көп мақсатты стадион. Сусса футболшылары көптеген жылдар бойы тек топырақ жабындыны ғана білген, ал шөп жабындысын стадион ашылған кезде ғана көріп, бастапқы сыйымдылығы 10 000 орынды құрады. 2001 жылғы Жерорта теңізі ойындарына дайындалып, 1999 жылы стадион қайта кеңейтілді, сыйымдылығы 28 000 орынға дейін артты. Осымен қатар, құрмет галереясы да қайта ұйымдастырылды, сыйымдылығы 70 орыннан 217 орынға жеткізілді. Стадионда 1977 жылғы ФИФА жастар арасындағы әлем чемпионаты, 1994 жылғы Африка Ұлттары кубогы, 2001 жылғы Жерорта теңізі ойындары және 2004 жылғы Африка Ұлттары кубогы сияқты ірі жарыстар өтті. 2017 жылдың қараша айында Республика Президенті Бежи Каид Эссебси Сусса қаласына сапар жасағанда стадионды кеңейту жұмыстарының басталуы туралы мәлімдеді. Осылайша, 2019 жылы стадионның кеңейту жұмыстарының басталу салтанаты өтті, мақсаты – қазіргі сыйымдылықтан гөрі 40 000 көрерменді қабылдайтын стадион құру. Жұмыстарды аяқтаудың жалпы құны бастапқыда 32 миллион динарға бағаланды, оның ішінде Сусса қалалық әкімдігінің 4 миллион динары және команда мен жағалау өкілдерінің 2 миллион динары қарастырылды. Жоспарға сәйкес, 27 айға созылатын кеңейту жұмыстарына жабық және ашық трибуналардың салынуы, сондай-ақ шығыс, солтүстік және оңтүстік жақтардағы жаңа құрылыстар кіретін болды. Сусса қалалық әкімдігі команданың үй стадионындағы жұмыстар аяқталғанға дейін келесі екі маусымдағы жергілікті матчтарды Хаммам Сусс қаласындағы Муниципалды Бу Али Лахуар стадионында өткізуге рұқсат берді. Хаммам Сусс стадионы 1965 жылы Африка Ұлттары кубогына төңкерілді және 6 500 көрерменді қабылдай алады. Ал құрлықтық матчтар Тунис ең ірі стадионы – Радестегі 7 қараша стадионында өтеді. Ақырында, кеңейту жұмыстары 2022 жылдың сәуір айының соңында аяқталды. Команданың 40 000 орындық жаңа стадионындағы алғашқы ойыны 2022 жылдың 4 мамырында Club Sportif Sfaxien командасына қарсы өтті.

Жастар даярлау орталығы

Еуропалық клубтардың мысалында, «Этоль Спортив дю Сахель» клубы Сусса қаласында ойыншыларды дайындау және оқыту орталығына ие. Орталықта екі синтетикалық жабыны бар алты футбол алаңы, мейрамхана, салмақ көтеру залы, «Жұлдыз спорттық резиденциясы» аталған 3 жұлдызды қонақ үй және талассотерапия орталығы бар. Осы орталық клубқа таланттарды Еуропаға жөнелтуге мүмкіндік берді. Жастар оқу орталығы ұлттық және аймақтық чемпионаттарда белсенділік танытатын 8 түрлі жас футболшыны қабылдайды. Әр топқа 20 ойыншы және 3 қақпашыдан кіреді, сондай-ақ әр топта жаттықтырушы, көмекші жаттықтырушы, қақпашылар жаттықтырушысы, дене шынықтыру жаттықтырушысы және дәрігер жұмыс істейді.

Түстер мен логотиптер

"Étoile Sportive du Sahel" клубы бастапқыда Тунис туының қызыл және ақ түстерін таңдады. Өз алаңында ойыншы бес қабырғалы ақ жұлдыз, ақ шорты және қызыл шұлықпен қызыл жейде киеді. Сусседен тыс жерде ойыншы бес қабырғалы қызыл жұлдызды ақ жейде, қызыл шорты мен ақ шұлық киеді, немесе көк түсті жиынтық киеді.

Қолдаушылар

Бірнеше топтар матчтар алдындағы немесе екінші таймның басындағы, көбінесе "дахла" деп аталатын қойылымдарды ұйымдастырады. 2001 жылы құрылған "Қызыл бригада" – "барра брава" қозғалысына жататын жанкүйерлер тобы. Клубты қаржыландырудың екі көзі бар: қосымша тауарларды сату (футболкалар, бейсболкалар, свитерлер, шарфтар, альбомдар және т.б.), сондай-ақ ықпалды бизнесмендер мен жанкүйерлерден түсетін қайырымдылықтар. 2003 жылы "Fanatics", 2007 жылдың сәуірінде "Saheliano", 2009 жылы "Hools Squad" және "Red Fans", ал 2010 жылы "No Fear" сияқты басқа да топтар пайда болды.

Атауы | Қысқартылған | Құрылған күні | Менталитеті
---|---|---|---
Бригада Руж | BR.01 | 2001 | Барра брава
Фанатиктер | F.03 | 2003 | Ультрас
Сахелиано | S.07 | 2007 | Ультрас
Хоулз Отряд | H.09 | 2009 | Ультрас
Қызыл Фандар | RF.09 | 2009 | Барра брава
Қорқыныш жоқ | NF.10 | 2010 | Ультрас