Кіріспе

Гаитиде туған және АҚШ азаматтығын алған бизнесмен Думарсаис Месен Симеус (Дюма Симеус; 1939 жылы туған) – Техас штатынан шыққан, Гаитиде туған және АҚШ азаматтығын алған кәсіпкер. Симеус 2006 жылғы президенттік сайлауға қатысу үшін Гаитиге қайтып келді.

Ерте өмір

Симеус Гаитидің Артибонит аңғарындағы Понт-Сондеде шаруа шаруаларының отбасында дүниеге келді, оның ата-анасы ешқашан мектеп білімі алмаған. Ол Гаитиде ата-анасына жер жыртуға көмектесіп өсті, өзін және 11 туысын асырады. 1961 жылы оның отбасы бір бөлік жерін сатып, оның Флоридадағы A&M университетінде жоғары білім алуы үшін АҚШ-қа баруына мүмкіндік берді. Симеус Вашингтондағы Говард университетіне ауысып, электротехника мамандығы бойынша диплом алды. 1970 жылы ол АҚШ азаматы атанды. 1972 жылы Чикаго университетінің Бизнес мектебінде MBA дәрежесін алды.

Мансап

Ол мансап бағамын биіктеді. Ол Rockwell International және KB Home компанияларында қаржы аналитигі, Bendix компаниясының Латын Америкасы операцияларының директоры, Hartz Pet Food (Франция) бас менеджері және Atari компаниясының халықаралық бизнес даму вице-президенті болды. Ол корпоративтік әлемде жылдам өрлеп, Латын Америкасындағы Beatrice Foods компаниясының президенті, ал ақырында TLC Beatrice International Foods компаниясының президенті және бас операциялық директоры болды. 1984 жылы Симеус TLC Beatrice International Holdings Inc. компаниясында жұмыс істей бастады, бұл $2.1 миллиард көлеміндегі, қара нәсілділерге тиесілі тамақ өңдеу және тарату компаниясы еді. 1992 жылы өз бизнесін сатып алып, басқаруға дейін ол екі жыл президент және бас директор болып қызмет етті. 1996 жылы $55 миллион қаржыландырумен Симеус Flagstar Corp-тан (Мэнсфилд, Техас штаты) Portion Trol Foods компаниясын сатып алып, оны Siméus Foods International Inc. деп атады. Форт-Уэрт қаласының оңтүстігінде орналасқан Siméus Foods компаниясы, El Pollo Loco, Denny's, T. G. I. Friday's және Burger King сияқты ұлттық көп тізбекті мейрамханалар мен ірі мекемелер үшін қосылған құнға ие азық-түлік өнімдерін өндіреді. Siméus Foods Intl. қазір жылына $155 миллион табыс табады. 1999 жылы Симеус Org. Sové Lavi www.sovelavi.org ұйымын құрды, бұл Гаити халқына медициналық көмек, білім беру және киім-кешекпен қамтамасыз ету мақсатындағы коммерциялық емес қоры. 2004 жылдың қазаны мен 2005 жылдың ақпаны аралығында ол Флорида губернаторы Джеб Буштың Гаити жөніндегі кеңесшілер кеңесінде жұмыс істеді. Топ Гаитидің қауіпсіздігі, экономикалық дамуы және төтенше жағдайларға дайындығы бойынша бірқатар ұсынымдар жасады. АҚШ-та тұратын шамамен 40 гаитилік бизнес және қоғамдық лидерлер оны президенттікке кандидат болуға шақырып отыр.

Гаити президенттігіне үміткер

Бірнеше ай бойы күмәндік тудырғаннан кейін, Симеус 2005 жылдың тамызында Гаити президенттігіне қатысуға шешім қабылдады. Симеустің саяси платформасына компаниялардың Гаитиге инвестиция салуын жеңілдету, жұмыс орындарын көбейту және үкіметтің есеп беруін қамтамасыз ету арқылы жемқорлықпен күресу кіреді. Симеус: «Мен адамдардың тұруға мақтан тұтатын, мүмкіндіктерге толы Гаити құруды қалаймын» деді. «Мен Гаитиде қарапайым адамның, мен сияқты шатырда туған кедейдің де капиталға қол жеткізе алатын мүмкіндігі болуын қалаймын». Ол сайлау науқанында бірнеше қиындыққа тап болды. Оның қос азаматтығы мәселе тудырды. Симеус АҚШ-қа адалдық серт бергеніне қарамастан, Гаити азаматтығын сақтап қалғанын мәлімдеді. Гаитидің сайлау комиссиясы онымен келіспеді. Ақырында, бұл мәселе Гаитидің Жоғарғы Сотына жеткізілді, ол жақында Симеустің есімін бюллетеньге енгізуге рұқсат берді, бірақ ол әлі де сайлау кеңесінің кандидатурасына қатысты наразылықтарымен және сайлау құжаттарындағы жалған мәлімдемелер бойынша қудалану қаупімен бетпе-бет келеді. 135-бапта президенттік үміткердің «Гаитиде туған және ешқашан Гаити азаматтығынан бас тартпаған» және сайлаудан бұрын бес жыл бойы елде тұруы тиіс екені айтылған. Тағы бір қиындық – оның халық арасындағы қабылдануы. Симеус 2004 жылға дейін Гаитиде көпшілікке белгілі болған жоқ және көптеген адам оны сырттан келген адам деп қарады. Ол сайлау науқанында Гаити астанасы Порт-о-Пренстің құлдырап бара жатқан және қылмысқа толы Солино ауданында жылы қабылданды. Бірақ оның сапары бұрынғы президент Аристидтің қолдаушыларының бекінісі болған Бел-Эйр ауданына жеткенде, ондаған ашулы ерлер мен әйелдер көшеге шығып, Симеустің көлігіне тас-кесек пен бетон сынықтарын лақтырып, оны қашуға мәжбүр етті. 27 қыркүйекте АҚШ Мемлекеттік хатшысы Кондолиза Райс 6 сағаттық сапары барысында Гаитидің уақытша үкіметіне «қосымша» сайлау өткізуге шақырды. Райс премьер-министр Жерар Латортуден Симеусті жарысқа қайта қабылдауды талап еткен. 11 қазанда Жоғарғы Сот Симеус пайдасына шешім шығарып, CEP-ге техастық азаматты сайлауға қоюды бұйырды. Сот шешімінен кейін бір күн өткен соң, Жоғарғы Соттың жартысы Жерар Латорту мен оның әділет министрінің бұйрығымен зейнеткерлікке жіберілді.

Отбасы

Симеус үйленген және үш баланың әкесі. Ол 40 туысын АҚШ-қа әкеліп келді, бірақ оның ата-анасы Гаитиде қалып қойды.