Кіріспе
Халықаралық қонақ үй
"Бристоль" қонақ үйі – әлем бойынша 200-ден астам қонақ үйдің атауы. Олардың арасында Париждегі "Le Bristol", Варшавадағы және Венадағы "Hotel Bristol" сияқты сәнді еуропалық қонақ үйлерден бастап, Сан-Францискодағы SRO (бір адамдық бөлме) "Bristol" сияқты бюджеттік қонақ үйлер де бар. Олар тізбектей біріктірілмеген, тек Бразилияда "Bristol Hoteis & Resorts" компаниясы ел бойынша "Bristol" деген атпен оншақты қонақ үйді біріктіреді.
Шығу тегі
Бристоль атты алғашқы қонақ үй Париждегі Вендом алаңында ашылды. Ол 1816 жылы есігін ашты және кейіннен Эдуард VII атанған Уэльс принцінің сүйікті орнына айналды, оның люксі сол жерде орналасқан еді. 1916 жылы жабылғанда оның атына қатысты тартыс туды, нәтижесінде Гипполит Джаммет жеңіске жетіп, жақын маңдағы Сент-Оноре көшесінде Le Bristol Paris қонақ үйін ашты, бүгінде ол қаланың бес жұлдызды сарай қонақ үйлерінің бірі. Атаудың екі мүмкін түбірі бар: біріншісі – Англияның Бристоль порты, екіншісі – Бристольдің төртінші графы және Дерри епископы Фредерик Херви (1730–1803). Оның өмірбаяуын жазған автордың айтуынша: «Епископ саяхатшы ретінде кеңінен танымал болды және барлық жақсы нәрселерді білуші ретінде оның беделі зор болғандықтан, Лорд Бристольдің қонақ үйі ол қоныстанған әрбір қала мен елді мекенде ең танымал және құрметті орынға ие болды, сонымен қатар бүкіл Еуропа бойынша кездесетін Бристоль қонақ үйлерінің алғабасы болды». Лорд Бристоль Наполеон соғыстарының басында (1803–15) Италияда қайтыс болды, бұл Ұлы саяхатты тоқтатты. Париждегі Бристоль – соғыстан кейінгі бейбітшілік кезеңінде құрлықаралық туризмді қайта жандандыру үмітімен ашылған көптеген қонақ үйлердің бірі еді. Римдегі Бернини Бристоль сияқты көптеген қонақ үйлер логотипінде Бристоль қаласының гербін пайдаланады, бұл олардың аты граф-епископтың есімімен емес, қаланың атымен байланысты деген болжамға негізделген. Алайда, Бристоль әулеті өздерінің гербін кез келген қонақ үйге пайдалануға рұқсат бергенін көрсететін ешқандай дәлел жоқ, ал қаланың гербін аристократиялық бейне жасау үшін еркін қолдануға болады.
Қазіргі заманғы тарату
Қазір Италияда осы атпен 50-ден астам қонақ үй бар, ал Францияда шамамен 30-ға жуық. Эдвард дәуіріндегі көптеген сәнді «Бристоль» қонақ үйлері (мысалы, Болию-сюр-Мер, Лондон, Лугано, Мар-дель-Плата, Нью-Йорк, Неаполь және Санкт-Петербург) бүгінгі күнге жетпеді, бірақ 2012 жылы Санкт-Петербургте жаңа «Бристоль» қонақ үйі ашылды, ал Одессадағы «Бристоль» қонақ үйі (1899) Совет кезеңінде «Кра́сная» деп атауы өзгертілгеннен кейін қайтадан «Бристоль» атын алды. Ең көне әлі жұмыс істеп тұрғандарының бірі – 1874 жылы ашылған Римдегі «Бернини Бристоль». «Бристоль» қонақ үйлері 1951 жылдан бері Бейрутте «Le Bristol Hotel Beirut» арқылы Таяу Шығыста да өкілдік етеді. Заманауи қонақ үйлердің арасында осы атты Франкфурт, Сан-Диего және Үндістандағы Гургаондағы қонақ үйлер де пайдаланады. Англиядағы Бристоль қаласында 2007 жылға дейін «Бристоль» атты қонақ үй болған жоқ, ол кезде «Jurys Hotel Bristol» жай ғана «The Bristol» деп атын өзгертті.
Қауымдастықтар
Валери Соланас, "С.К.У.М." манифестінің авторы және Энди Уорхолға жасаған қастандық әрекетінен кейін, Сан-Францискодағы Мейсон көшесіндегі "Бристоль" қонақ үйінің 202-ші бөлмесінде қайтыс болды. Ричард Рамирес (сонымен қатар Night Stalker) 1985 жылы өлтiрiс жасаған кезінде осы қонақ үйдің 315-ші бөлмесінде тұрған. "Не болды, док?" (1972) комедиялық фильмінде Барбра Стрейзанд пен Райан О'Нил қатысқан, ал Хилтон қонақ үйі "Бристоль қонақ үйі, Сан-Франциско" ретінде бейнеленген. Атақты Black Cat Bar бастапқыда осы ғимараттың жертөлесінде орналасқан, кейін 1906 жылдан 1921 жылға дейін Афина қонақ үйі деп аталды. "Қара мысық" кейін Сан-Францискодағы Монтгомери көшесі, 710-да Солтүстік Бичте орналасқан. 1939 жылы қарашада Ослодағы "Бристоль" қонақ үйінде Ханс Фердинанд Майер, "сіздің жағыңыздағы неміс ғалымы", британдықтарға жіберілген техникалық ақпараттың ірі ағып кетуі – "Осло есебін" жазды. "Бристоль" қонақ үйі, Варшава 1901 жылы Краковское Предмисте ашылды. 1990 жылдары түпнұсқа стилінде толыққанды қайта жаңартылып, Маргарет Тэтчердің қатысуымен қайта ашылды, бұл оқиға оның естеліктерінің соңғы тарауын құрайды. "Бристоль" қонақ үйі (Берлин) 1891 жылы ашылып, 1943 жылы әуе шабуылынан қирады. Ол 1897 жылы IAA (Internationale Automobil Ausstellung) алғашқы халықаралық автосалонын өткізді және Уильям Манчестердің қару өндіруші туралы кітабында егжей-тегжейлі баяндалған Крупп ісіне қатысты. Венадағы бес жұлдызды қонақ үй Вена мемлекеттік опера театрының қарама-қарсысында орналасқан, Австриядағы ең эксклюзивті қонақ үйлердің бірі болып табылады және оны мейманханашы Георг Хохфильцер қайта құрылымдады. Бұл жерде көптеген тарихи тұлғалар, соның ішінде Тедди Рузвельт қонақ еткен. 1936 жылы Уэльс принці мен Уоллис Симпсон олардың қарым-қатынастарының шыңында осында болды; ең сәнді люкс оның құрметіне аталған. 1938 жылы қонақ үй еврей иесі Самуэль Шаллинджер Терезиенштадт концлагеріне депортацияланар алдында өз үлесін сатуға мәжбүр болған кезде арийлендіруге ұшырады. Леон Троцкийді "Бристоль" қонақ үйінде (Копенгаген) Сталинге қарсы қастандық жоспарлау үшін басқалармен кездескен деп айыптады. 1937 жылы Дьюи комиссиясы қонақ үйдің 1917 жылы өртенгенін көрсеткен соң, оның кінәсіздігі дәлелденді. Le Bristol қонақ үйі (Бейрут) – 2005 жылы Сирияның әскери күштерінен Ливанның тәуелсіздігі дайындалған Бейрут қаласындағы ең эксклюзивті қонақ үйлердің бірі. "Бристоль" қонақ үйі, Белград 1912 жылы ашылды; ғимараттың сәулеттік ерекшеліктері жоғары бағаланады: ол Белградтағы қазіргі заманғы сәулет өнерінің антологиялық үлгісі және қаладағы Сецессия архитектурасының шыңы ретінде танымал. 1987 жылы ол мәдени ескерткіш деп жарияланды.