Кіріспе

"Отбасы" – американдық ғылыми фантастикалық телехикая "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалының төртінші маусымының екінші, жалпы алғанда 76-шы бөлімі. Ол алғаш рет 1990 жылдың 1 қазанында телеарналар арқылы көрсетілді. Рональд Д. Мур, Майкл Пиллердің идеясы бойынша жазған. Сюзанн Ламбдиннің жазған сценарийінен қосымша материалдар алынған. "Отбасы" фильмін Лес Ландау режиссерлік етті. 24-ші ғасырда өтетін оқиғалар "Энтерпрайз-Д" Федерациялық жұлдыз кемесінің Жұлдыздық Флоты экипажының ерліктерімен суреттеледі. Бұл эпизодта "Энтерпрайз" "Екі әлемнің ең жақсысы" оқиғаларынан кейін Жерге қонды. Капитан Жан-Люк Пикар (Патрик Стюарт) Франциядағы ағасының отбасына барады, онда ол Боргтың өзіне жасаған қарым-қатынасын қабылдауға тырысады. Уэсли Крашер (Уил Уитон) қайтыс болған әкесі Джек (Дуг Верт) жасаған голографиялық жазбаны көреді. Сонымен қатар, лейтенант Ворфтың (Майкл Дорн) асырап алған ата-анасы Сергей (Теодор Бикель) мен Хелена Роженко (Джорджия Браун) оның қызметтен шеттетілуінен кейін оны қолдау үшін "Энтерпрайзға" келеді. Бастапқыда, атқарушы продюсер Рик Берман ғылыми негіздемесі бар қосымша сюжет желісін қосуды қалаған, бірақ Пиллер оны көндірді. Сериалдың авторы Джин Родденберри бұл идеяны ұнатпады, бірақ Мурдың сценарийі өндіріске түсті. "Отбасы" эпизодында көптеген қонақ актерлер ойнады, олардың кейбіреулері кейінірек сериалда қайта ойнады. Эпизод Нильсен рейтингі бойынша 9.6 пайыз көрсеткішті алды, бұл маусымдағы ең төменгі көрсеткіш. Алайда, сыншылар оны сериалдың ең жақсы эпизодтарының бірі деп атады. Қонақ актерлердің ойыны жоғары бағаланды, сондай-ақ Пикардқа арналған сюжет желісі және Стюарттың Боргқа деген сезімдерін мойындаған сахнасы ерекше аталып өтті.

Сюжет

"Энтерпрайз-Д" Жер станциясы "МакКинлиде" тоқтады, Боргпен болған шайқастан кейін жөндеу және жаңадан жабдықтау жұмыстары жүргізіліп жатыр. Эпизод экипаждың үш мүшесінің отбасы мүшелерімен араласуын көрсетеді. Лейтенант Ворфтың (Майкл Дорн) асырап алған ата-анасы Сергей (Теодор Бикель) мен Хелена Роженко (Джорджия Браун) "Энтерпрайзге" келеді, ол жақында ғана оның қызметтен шеттетілгені туралы білген. Ворф махаббат пен қолдаудың адамдық сезім екеніне сенсе де, бастапқыда ұялады, бірақ соңында олардың алаңдауын бағалайды. Доктор Беверли Крашер (Гейтс МакФадден) Жерде сақталған сандықты алып келеді, онда оның қайтыс болған күйеуі Джекке тиесілі естеліктер, соның ішінде оның 10 апталық кезінде Уэслиге (Уилл Уитон) жасаған голографиялық жазбасы бар. Беверли екеуінің Джектың өліміне жақында ғана мойын бұрғанына алаңдап, ақырында жазбаны Уэслиге береді. Уэсли жазбаны тыңдап, хабарламадан күш алады. Капитан Жан-Люк Пикард (Патрик Стюарт) Боргтың ықпалынан арылып, Франциядағы Ла-Барредегі отбасылық жүзімдігіне барады, оны оның үлкен ағасы Роберт (Джереми Кемп), әйелі Мари (Саманта Эггар) және ұлы Рене (Дэвид Биркин) басқарады. Жан-Люк "Атлантис" деп аталатын су асты зерттеу жобасында Жердегі қызметке өтіп кетуді қарастырып жатыр. Роберт әрдайым ағасының жетістігіне қызғанып, Жан-Люктің Ренеге де Жұлдыздық Флотқа қосылуға ықпал ететінінен қаушада. Екеуі қатты дауласып, бір-бірімен саз батпағында күреседі, соңында Жан-Люктің эмоционалдық жағдайда қайта табысуымен аяқталады, ол жылап, Боргтың бақылауында болған кезде жасаған істері үшін әлсіздігі мен кінәсін мойындайды. Роберт Жан-Люктің қайда барса да, жасағандарымен өмір сүруді үйрену керектігін айтады. Жан-Люк "Энтерпрайзге" қайтуға шешім қабылдайды. Екеуі түн бойы мас болып, дауды шешеді. Жан-Люк кеткеннен кейін Роберт Ренеге Жұлдыздық Флотқа қосылу арманына қол жеткізуге рұқсат береді, Рене ағаш астында отырып, жұлдыздарға қарайды.

Жазу

Жазушылар тобы бастапқыда Боргтарға негізделген "Екі әлемнің ең жақсысы" трилогиясын кеңейтуге тырысты, бірақ атқарушы продюсер Рик Берман бұл идеяны қабылдамады. Сондықтан Майкл Пиллер Пикардтың Боргтардың ассимиляциясының салдарына қатысты сюжет жасауға ұмтылды. Бұл өндірушілер үшін қиындықтар тудырды, себебі олар "бөтелкелік эпизодтарға" дағдыланған және әр бөлімнің соңында жағдайдың бұрынғы қалпына келуін күткен. Бірақ Пиллер Берман мен Джин Родденберриді де көндіре алды. Дегенмен, Берманның бір талабы болды: эпизодта Энтерпрайз бортында ғылыми негіздеме бар сюжет болуы керек еді. Жазушылар бұл талапты бірнеше нұсқада қосуға тырысты, мысалы, кемеге тығылып кірген бала немесе экипаж мүшесінің басқа экипаж мүшелерінің жоғалып кететінін көретін қорқынышты түсі сияқты сюжеттерді ұсынды. Бірнеше аптадан кейін Берман талабынан бас тарды, бірақ соңғы идея кейін "Мені есіңде сақта" эпизодында қолданылды. Рональд Д. Мур сценарийді жазып, Пиллер мен Берманмен бірге өткен кездесуде Родденберриге тікелей ұсынды. Родденберри эпизод идеясын ұнатпағанын айтты, себебі ол Пикард ағайындарының көрсеткен антагонизмі болашақта осы деңгейде болмайды деп ойлады. Ол бұл "Жұлдыз жолы" емес, өйткені онда әрекет пен қауіп жоқ еді. Кездесу аяқталғаннан кейін Мур Пиллер мен Берманнан не істеу керектігін сұрады, олар Родденберридің пікірлерін елемеуге және сценарийді жазуға кеңес берді. Мур Родденберримен не болғанын естімеді, бірақ сценарий ешқандай мәселесіз қабылданды. Пикардтың отбасы туралы мәлімет 1994 жылғы "Жұлдыз жолы: Ұрпақтар" фильмінде қайтадан айтылды. Бастапқыда Роберт жүрек талмасынан қайтыс болуы керек еді, бірақ сценарийшілер Роберт пен Рене екеуін де өртте өрттеп өлтіруді жөн көрді. "The Next Generation" жылдары Джек Крашерге қатысты ондаған авторлық сценарийлер түсті. "Отбасы" эпизодындағы көріністер Сюзанн Ламбдин ұсынған сценарийден алынған. Пиллер бұл көріністерді күшті деп тапты, өйткені эпизод оның қызы дүниеге келгеннен кейін жарық көрді.

Фильм түсірілуі және қонақ актерлер

Эпизод төртінші маусымның екінші эпизоды болғанымен, түсірілім кезінде төртінші эпизод болды. Пикард отбасының көріністері Лос-Анджелестің Энсино қаласындағы жеке үйde түсірілді, ал жүзімдіктер Ланкастерде (Калифорния) құрғақ егістік шаруашылығы орналасқан жерде, Эдвардс әуе күштері базасының жанында түсірілді. Визуалды эффекттер жетекшісі Дэн Карри екі бөлек локацияны матты суреттер арқылы экранда біріктірді. Режиссер Лес Ландау бұл сериалдың ең жақсы эпизоды болғанын, және жалпы алғанда, ең жақсы эпизодтардың бірі екенін айтты. Ерекше жағдай ретінде, "Отбасы" эпизодында "Энтерпрайз" көпірінде түсірілген ешқандай көрініс болмады. Кейде "Отбасы" франшизадағы тұрақты көпір декорациясын пайдаланбаған алғашқы эпизод деп қате айтылады. Бірақ бұл құрмет "Барлық өткен күндеріміз" эпизодына тиесілі, ол түпнұсқа сериалдың соңғы эпизоды болды және онда "Энтерпрайз" көпірінде түсірілген көріністер жоқ: ол толығымен планетада өтеді, тек соңында ғарыштан бір кадр бар. Сонымен қатар, "Отбасы" эпизодында көпірдің бір бөлігі қысқа ғана уақытқа ашылған есік арқылы көрінеді. "Отбасы" эпизодында әртүрлі қонақ актерлер ойнады, олар экипаж мүшелерінің отбасыларын бейнеледі. Бикель мен Браун идиш театрында жақсы танымал болды, бірақ олардың экранда күлкілі еврейлер сияқты көрінуі мүмкін деген алаңдаушылық болды. Бірақ олардың қорқулары негізсіз болды, және бұл дуэт кейіннен бесінші маусымның "Жаңа жер" эпизодында қайта оралды. Кемп пен Эггар теледидар мен сахнадағы түрлі қойылымдарымен танымал болды. Біркин алтыншы маусымның "Жамандықтар" эпизодында капитан Жан-Люк Пикард рөлінде оралды, кейіпкерді тасымалдау арқылы жасөспірім балаға айналдырды. Роберт пен Рене кейінірек "Жұлдыз жолы: Ұрпақтар" фильмінде еске алынды, өйткені олар өртте экраннан тыс қаза тапты. Дуг Верт Джек Крашер рөлін ойнады, және кейіннен бесінші маусымның "Бұзушылықтар" эпизодында бұл рөлге қайта оралды. Бұл эпизод сонымен қатар "The Next Generation" сериалының Брент Спинердің Дата рөлінде түспеген жалғыз эпизоды болды.

Эфир және марапаттар

"Отбасы" 1990 жылдың 1 қазанынан басталатын апта ішінде телеарналар арқылы таратылды. Ол Нильсен рейтингісі бойынша 9.6 көрсеткішін алды, бұл көрсеткіш эфир уақытында барлық үй шаруашылықтарының қанша пайызы осы эпизодты көргенін білдіреді. Бұл маусымның ең аз көрерменге ие болған эпизоды болды және "Теорияда" эпизодымен бірге, 10 проценттен төмен рейтинг алған маусымның екі эпизодының бірі еді.

Сыни қабылдау

Марк Джонс пен Ланс Паркин өздерінің "Ақырғы шекарадан тыс": "Жұлдызды жол" туралы рұқсатсыз шолу кітабында "Отбасы" эпизодын "шағын ауқымды керемет туынды" деп сипаттап, Стюарт пен Кемптің актерлік шеберлігін жоғары бағалады. Олар Весли мен Ворфтың сюжеттік желілерін сынады, бірақ себебі – олар Пикардтың оқиғасынан экран уақытын бөліп алғандықтан ғана. Джеймс Ван Хайс пен Хэл Шустер "Толық жол: Келесі буын" кітабында да Весли мен Ворфтың оқиғаларын осы себеппен сынап, "Отбасы" эпизодын "Келесі буын" эпизодтарының ең жақсыларының бірі деп атады, себебі ол "галактикалық қақтығыстан гөрі адамдық мәселелерді батыл талқылайды". Екеуі, егер жазушылар Пикардтың сюжетіне толыққанды назар аударғанда, бұл эпизод марапатқа ие болуы мүмкін екенін айтты. 2010 жылы Зак Хэндлен "Family" эпизодына The A.V. Club сайтында "A" бағасын берді. Ол оны "TNG-нің жасаған ең жақсы сағаттарының бірі" деп атап, Пикардтың сахналарын ең маңыздысы деп бағалады. Пикардтың Боргқа қатысты сезімдерін Робертке айтқан көрінісін "Стюарттың шоудағы барлық керемет актерлік жұмыстарының" сүйіктісі деп атады. "Отбасы" эпизодын қорытындылап, ол былай деді: "Бұл да керемет эпизод, ойландыратын, сәл қайғылы, бірақ соңында үміт сыйлайтын. Соңғы кадрда Пикардтың жүрегі жақын туысы жұлдыздар астында түс көреді. Бұл эпизодтың көп бөлігі сияқты, ол да банальді болуы мүмкін еді. Бірақ, эпизодтың барлығы сияқты, ол солай емес". Кит Декандидо эпизодты Tor.com үшін қарап, оған он балдық баға берді. Ол эпизодта "Жұлдызды жолдың кез келген эпизодындағы қонақ жұлдыздардың ең әсерлі жиынтығы" болғанын айтты, сондай-ақ Луи рөліндегі Верт, Биркин және Денис Криганды жоғары бағалады. Бірақ Кемп, Эггар, Бикель және Браун "қасиетті кастингке жақын" екенін де айтты. Ол "Отбасы" эпизодының "TNG-нің абсолютті биік нүктесі және олар жасаған ең жақсы эпизодтардың бірі" екенін айтты, себебі ол кейіпкерлерді "адамдар" ретінде көрсетеді. Ол бұл эпизодтың "Рональд Д. Мурдың франшизаның ең үздік жазушыларының бірі ретінде орнын нығайтатынын" айтты және актерлік шеберлікті "керемет" деп сипаттады. 2014 жылы io9 сайты үшін Чарли Джейн Андерс бұл эпизодты "Жұлдызды жол" франшизасының 700-ден астам эпизодының ішіндегі 73-ші үздік деп таныды. Ол оны "үлкен оқиға" эпизодының нәтижесін көрсеткені үшін "революциялық" деп сипаттады. Джеймс Хант 2015 жылы Den of Geek сайтындағы шолуында оны көрермендердің күшті реакциясын тудыруы мүмкін "стандартты үлгіден тыс" эпизод деп атады. Ол оны ұнатып, алдыңғы екі эпизодтың салдарынан туған жарақаттарды жоюға уақыт бергенін айтты, ал "Жұлдызды жол: Deep Space Nine" сериалындағы "Қиын уақыт" сияқты эпизодтарда кейіпкерлер мұндай оқиғалардан экран уақытының бірнеше минутына дейін тез арылады. "Отбасы" эпизодының сюжеті "Екі әлемнің ең жақсысы" эпизодынан кейін жалғасқандықтан, Хант оны оқиғаның үшінші бөлігі деп санады. Бір жыл өткен соң The Hollywood Reporter "Отбасы" эпизодын "Жұлдызды жол" франшизасының барлық телешоуларының 10-шы ең жақсы телеэпизоды деп бағалады. 2016 жылы Radio Times журналы Пикардтың жасқанаған көз жасының барлық "Жұлдызды жол" фильмдері мен телешоуларындағы 10-шы ең керемет көрініс екенін айтты. Олар сценарийшілердің теледидардағы басты рөлді сомдаушының шынымен жылату арқылы батыл тәуекелге барғанын мақтады, бұл кейіпкерді сенімдірек етті. Сол жылы IGN "Отбасы" эпизодын барлық "Жұлдызды жол" сериалдарының 11-ші үздік эпизоды деп атады. 2018 жылы Tom's Guide "Отбасы" эпизодын Капитан Пикардтың қатысуымен өткен 15 ең жақсы эпизодтың бірі деп бағалады. 2019 жылы The Hollywood Reporter осы эпизодты "Жұлдызды жол: Келесі буын" сериалының ең жақсы жиырма бес эпизодының қатарына енгізді. Келесі жылы SciFiPulse.net сайты бұл эпизодты Капитан Пикард кейіпкері туралы жетіліктердің бірі деп атады. "Жұлдызды жол: Пикард" сериалына дейін IGN, Space.com, Games Radar және Vulture барлық "Отбасы" эпизодын "Жұлдызды жол: Пикард" сериалынан бұрын көруге болатын эпизодтардың бірі деп бағалады. Games Radar бұл Пикард кейіпкеріне арналған эпизодтың кейіпкерді "анықтауға" көмектескенін атап өтті. 1996 жылдың 27 ақпанында "Brothers" және "Family" эпизодтары АҚШ-та LaserDisc форматында жарық көрді. Эпизод кейіннен 2002 жылдың 3 қыркүйегінде АҚШ-та "Жұлдызды жол: Келесі буын" төртінші маусымның DVD жинағының бөлігі ретінде шығарылды. Blu-ray форматындағы алғашқы нұсқасы 2013 жылдың 29 шілдесінде Ұлыбританияда, ал 30 шілдеде АҚШ-та жарық көрді.