Кіріспе

Chembox
| ImageFile1 = FePO4 құрылымы.png
| ImageSize1 = 200px
| ImageFile2 = Iron(III) фосфат пентагидратының үлгісі.jpg
| ImageSize2 = 200px
| ImageName = Iron(III) phosphate pentahydrate
| IUPACName = Iron(III) phosphate
| OtherNames = Темір ортофосфаты, Ferric phosphate
|Section1=
|Section2=
|Section3=Chembox Thermochemistry
| DeltaGf =
| DeltaHc =
| DeltaHf = 1888 кДж/моль (дигидрат)
| GHSSignalWord = Ескерту
| HPhrases = FePO4 формуласына ие бейорганикалық қосылыс. Сусыз FePO4-тың төрт полиморфты түрі белгілі. Сонымен қатар, FePO4·(H2O)2 дигидратының екі полиморфты түрі белгілі. Бұл материалдар батареялардағы потенциалды катодтық материалдар ретінде үлкен қызығушылық тудырады.

Құрылымы

FePO4 ең көп таралған түрі α кварц құрылымын қабылдайды. Сондықтан материал тетраэдрлік Fe(III) және фосфатты орындарынан тұрады. Осыған байланысты, P және Fe тетраэдрлі молекулалық геометрияға ие. Жоғары қысымда фазалық өзгеріс октаэдрлік Fe орталықтары бар тығыз құрылымға өтеді. Екі орторомбтық құрылым және моноклиникалық фаза да белгілі. Дигидраттың екі полиморфында Fe орталығы екі өзара цис су лигандтарымен октаэдрлі болып табылады.

Қолданылуы

Темір(III) фосфаты болат және металл өндіріс процестерінде қолданылуы мүмкін. Темір фосфаты металл бетіне жабысқанда, металдың әрі қарай тотығуын тоқтатады. Оның болуы Делидегі темір колоннаның коррозияға төзімділігіне жартылай себепкер. Темір фосфаты жабын түрлері бояуға немесе ұнтақ жабуға дайындалу кезінде темір немесе болатқа жабысуын арттыру және коррозияны болдырмау үшін жиі қолданылады, бұл кейінгі жабын процестерінің мерзімінен бұрын бұзылуына әкелуі мүмкін. Оны мата, ағаш және басқа материалдарды темір немесе болат беттеріне жабыстыру үшін де пайдалануға болады. Темір фосфаты литий темір фосфатын жасау үшін қолданылады, ол литий темір фосфат аккумуляторларындағы катод болып табылады.

Пестицид

Темір фосфаты – органикалық егіншілікте қолдануға бекітілген санаулы моллюсктерге қарсы қолданылатын препараттердің бірі. Пестицидтік гранулалар темір фосфатынан және EDTA сияқты хелаттаушы заттан тұрады.

Минералдық

Стренгит – гидратталған темір фосфатының минералдық түрі.

Заңнама

Темір(III) фосфаты Еуропалық Одақта тамақ қоспасы ретінде қолдануға рұқсат етілмейді. Ол 2007 жылы 2002/46/ЕҚ директивасынан рұқсат етілген заттар тізімінен шығарылды.