Кіріспе

Массачусетс штатының заң шығарушысы (1733–1800)

Мозес Гилл (18 қаңтар 1733 – 20 мамыр 1800) – американдық саудагер және саясаткер, 1799–1800 жылдары Массачусетс штатының губернаторы міндетін атқарған. Ол қызмет барысында қайтыс болды, бұл қызметте қайтыс болған жалғыз губернатор. Сәтті кәсіпкер болғандықтан, ол Массачусетс штатының Принстон қаласындағы ең белгілі отарлаушылардың біріне айналды және американдық революциялық соғыстан аз уақыт бұрын саясатқа қатысты. 1780 жылы штат конституциясын қабылдағанға дейін Массачусетс провинциялық конгресінің атқару комитетінде қызмет етті, содан кейін штат губернаторының кеңесінде қызметін жалғастырды. 1794 жылы вице-губернатор болып сайланған ол, 1799 жылы қайта сайланғаннан кейін көп ұзамай қайтыс болған Сэмюэл Адамс және Инкрийс Самнер губернаторларының басшылығымен осы лауазымда қызмет етті. Гилл 1800 жылы қайтыс болғанға дейін губернатор міндетін атқарушы ретінде ерекше көзге түспеген мерзімде қызмет етті, оның ізбасары Калеб Стронг лауазымға кіріспей тұрып он күн өткен соң. Гилл Лестер академиясының негізін қалаушы және маңызды демеушісі болды, сондай-ақ отбасының үлкен меншігі болған Принстондағы қауымдық шіркеуді қолдады.

Жас шағы мен отбасы

Мозес Гилл 18 қаңтар 1733 жылы Массачусетс штатының Чарльстаун қаласында Джон мен Элизабет (Аббот) Гилл отбасында дүниеге келді. Ол көп балалы отбасының кіші ұлдарының бірі болды, соның ішінде Бостон Газетінің баспашысы ретінде колонияларда кеңінен танылған Джон Гилл де бар еді. Гилл Бостонда жергілікті саудагер ретінде кәсіп бастады. 1767 жылы ол кәсіби қызметінен зейнетке шықты, ал ол және оның әйелі уақыттарын Бостон мен Принстон қалалары арасында бөлісті. Сара 1771 жылы баласыз дүниеден озды.

Саяси мансап

1774 жылы Гилл саясатқа қадам басып, провинциялық ассамблеяға сайланды. Губернатор Томас Гейдж Массачусетс үкіметі заңының (Бостон шай партиясы үшін Массачусетске салған жаза) талаптарына сәйкес ассамблеяны таратып жіберді, бірақ оның мүшелері көп ұзамай қайта жиналып, Массачусетс провинциялық конгресін құрды. Гилл осы органның атқарушы кеңесінде қызмет етті, ол 1780 жылы конституция қабылданғанға дейін штаттың де-факто атқарушы органы болып жұмыс істеді. Ол сондай-ақ генерал Артемас Уордпен бірге Спрингфилдте Джордж Вашингтонмен кездесіп, оны Бостоннан тысқары армия лагерлеріне қадағалаумен жіберді. Уорстер округындағы беделінің арқасында Гилл революция басталғаннан кейін округтік сотқа тағайындалды. Ол 1781 жылы өзінің бостандығын талап еткен африкалық америкалық Квок Уокердің ісін қараған алқа мүшесі болды. Гиллдің алқасы Уокердің пайдасына шешім шығарды, ал Массачусетс Жоғарғы соты апелляциялық сот шешімдерін бекітіп, құлдықтың штат конституциясына қайшы екенін мәлімдеді. Ол 1780 жылдан бастап жыл сайын штат сенатына сайланып, осы органның шешімімен губернатор кеңесіне мүше болды. 1789 жылғы сайлауда (АҚШ Конституциясы қабылданғаннан кейінгі алғашқы сайлау) АҚШ Өкілдер палатасына сайлауға түсті, бірақ Джонатан Гроуттан жеңілді. 1793 жылы аса танымал губернатор Джон Хэнкок қайтыс болғаннан кейін, 1794 жылғы штат губернаторлық сайлауында көптеген үміткерлер бақ сынады. Гилл вице-губернаторлыққа бірнеше үміткердің бірі болды және жеңімпаз губернаторлық үміткер Самуэль Адамстан басқа барлық үміткерлерден көп дауыс жинады. Вице-губернаторлыққа кандидаттардың ешқайсысы көпшілік дауысқа ие болмағандықтан, Бас сот Гиллді сайлап, сайлауды шешті. Одан кейін ол жыл сайын осы лауазымға қайта сайланды. 1796 жылы қартайған Адамс келесі көктемде қайта сайланбайтынын мәлімдеді, сайлау тағы да ашық болды. Штатта партиялық жүйе әлі қалыптасып жатқандықтан, федералистер Инкрийс Самнерді ұсынды, ал бұрын Хэнкокты және Адамсты қолдаған популистік топтар Гилл мен Джеймс Салливанды ұсынды. Гилл Бостон мен шығыс округтерде (қазіргі Мэн) жақсы нәтиже көрсеткеніне қарамастан, федералистер бөлінген оппозициядан шешуші жеңіске жетті. Ол бір фракциядан вице-губернатор ретінде ұсылғандықтан, Гилл сол лауазымға қайта оралды. Бұл және келесі сайлаулардағы басты мәселелер федералды саясатқа қатысты болды: атап айтқанда, Революциялық Франциямен соғыс қатеріне ұлттық жауап және ұлтты қаруландыру үшін салықты арттыру қажеттілігі. Гиллдің саяси көзқарастары нақты емес: тарихшы Ансон Морс оның танымалдылығы федералистердің немесе демократ-республикалықтардың тізімін басқаруға жеткіліксіз деп санайды. Тарихшы Джон Барри Гиллдің губернатор міндетін атқарған мерзімі, тіпті ол толық бір жыл болса да, "ерекше көзге түспеді" деді. Самнер 1798 және 1799 жылдары қайта сайланды, бірақ 1799 жылғы жарыста ауырғандықтан көп дауыспен жеңіске жетті. Ол өлім төсегінде болғандықтан және ант беруге қабілетсіз болуы мүмкін болғандықтан конституциялық мәселелер көтерілді. Самнер маусым айының басында ант берді, бірақ бірнеше күннен кейін қайтыс болды, содан кейін Гилл губернатор міндетін атқарушы болды. Гилл Самнердің мерзімін аяқтады және 1800 жылғы сайлау жақындағанда губернаторлыққа үміткер деп есептелді. Гиллдің қарсыластары оны байлардың таңдаулы үміткері деп сынады, ал федералистер оппозицияны бөлу үшін оны кандидат ретінде итермелеп отырды деп айыптады. Гилл 20 мамырда Стронгқа жеңіс туралы хабарланбастан бұрын қайтыс болды, нәтижесінде штат тарихында губернатор және вице-губернатор лауазымдары ресми түрде бос қалды. Нәтижесінде он күн бойы штатты губернаторлар кеңесі басқарды. (Кеңес колониялық кезеңде осындай жағдайларда бірнеше рет билік жүргізді; 1918 жылы штат конституциясына өзгерістер енгізіліп, кеңес губернаторлық мұрагерліктен алынды.)

Қайырымдылық мәселесі мен мұрасы

Гилл Принстон қаласындағы Конгрегациялық шіркеудің мүшесі және маңызды демеушісі болды, сондай-ақ Лестер академиясының негізін қалаушысы және меценаты еді. Ол көп жыл бойы Үндістер арасында Евангелияны тарату қоғамының президенті қызметін атқарды. Гилл Принстон қаласының дамуына да үлес қосты. Ол сыйға берген жер қаланың алғашқы орталығына айналды (қазіргі қала орталығынан шамамен жарты мильдей қашықтықта орналасқан). Осы жерге қаланың ең көне зираттарының бірі кіреді, онда Гилл және оның отбасының басқа да мүшелері жерленген. Қала орталығына жақын орналасқан оның мүлігі сол кездегі Уорстер округындағы ең ірі және сәнді мүліктердің бірі деп есептелді. Оның екінші әйелінің туысы, Уорд Николас Бойлстон, мүлікті мұраға алды; көптеген қайырымдылық істерімен қатар, Бойлстон Принстонның қазіргі қала орталығының құрылуына зор үлес қосты.