Кіріспе

1963 жылы Уильям Ашердің түсірген фильмі. "Beach Party" – 1963 жылы түсірілген американдық фильм және American International Pictures (AIP) компаниясының жасөспірімдерге арналған жеті жағажайлық фильмнің біріншісі. Осы фильм көбінесе жағажайлық фильмдер жанрын қалыптастырғаны үшін ерекше аталады.

Сюжет

Фрэнки мен Долорес – екі жас ғашық, Фрэнкидің жеке романтикалық демалыс деп ойлаған жағажайға барады. Бірақ Долорес қарым-қатынасына наразы болып, Фрэнкимен жалғыз қалғысы келмейтін болғандықтан, олардың бірнеше достарын жағажайдағы үйге шақырып алады. Фрэнки жағажайдағы үйде басқа адамдарды көріп қатты ренжіді және Долорес оны алдағандығына көңілі қалды. Ал антрополог, профессор Роберт Орвилл Сатвелл, көрші үйдің жағажайында тұрып, Оңтүстік Калифорния жасөспірімдерінің "жабайы жұптасу әдеттерін" жасырын зерттейді. Олар жағажайда серфингпен айналысып, ерекше серфинг жаргонымен сөйлейді. Фрэнки достарының кеңесімен жергілікті мейрамханадағы венгр қызметкері Авамен флирттесе бастайды. Долорес Фрэнкидің флиртіне ашуланып, кездейсоқ жергілікті мотоклубтың басшысы Эрик фон Зиппердің құшағына түсіп қалады. Эрик Долоресті босатудан бас тартады, профессор Сатвелл араласпайынша, оны босатуды талап ете береді. Эрик Сатвеллге қауіп төндіреді, бірақ Сатвелл оны уақытша қозғалмайтын қалпына келтіретін ерекше саусақ техникасын қолданады. Олар екеуі қашып кетеді. Долорес профессорға ғашық болады. Фрэнки қызғанышпен Авамен флирттеуді жалғастырады. Сатвелл Долореспен кәсіби қарым-қатынас орнатуға тырысады, бұл оған жас серферлердің мәдениетін түсінуге көмектеседі, ал ол оның кәсіби қызығушылығын жыныстық және романтикалық тұрғыдан қабылдайды. Ава Фрэнкиге шынайы сезімдермен қараса, ол оны Долоресті қызғанышқа тілеу үшін ғана пайдаланады. Фрэнки ойыннан шаршап, Долореске махаббатын білдіруге шешім қабылдайды, ол оны қабылдап, сүйеді. Бірақ Ава араласып, Фрэнки өзі де оны жақсы көретінін айтқанда, Долорес онымен қарым-қатынасын үзді. Ал Сатвеллдің ассистенті Марианна да профессорға ғашық, бірақ ол оның ымдауларын байқамайды. Долорес Сатвеллді достарына таныстырады, олар оны мазақтап, күлдіреді, бірақ сонымен бірге оған серфинг үйренуге көмектеседі. Бір күні кешке Фрэнки Авамен жалғыз қалады, бірақ оның физикалық жақындасуына қарсы тұрады. Осы уақытта Сатвелл Долорестің өтініші бойынша сақалын қырқып, жас көрінуге тырысады, бірақ оның романтикалық әрекеттерін байқамай, зерттеулеріне назар аударады. Фон Зиппер мен оның тобы Сатвеллді құлатуға тырысады, бірақ кездейсоқ Долорестің бөлмесіне кіріп кетеді, ол үйде жалғыз болады. Сатвелл Долорестің айқайын естіп, Фон Зипперді қайтадан қозғалмайтын қалпына келтіреді. Ол Долоресті жұбату үшін құшақтайды, бірақ серфингпен айналысатын жасөспірімдер де Долорестің айқайын естіп, бөлмеге жүгіріп келеді. Олар, Марианна сияқты, Сатвелл мен Долорес арасында жақын қарым-қатынас болды деп ойлайды. Сатвелл кеңсеге оралғаннан кейін, Долорестің өзіне деген сезімдерін түсінеді, сондай-ақ Марианнаның да оған ғашық екенін және өзінің де оған сезімдері бар екенін сезінеді. Ол Марианнаны сүйеді, дәл сол кезде Долорес келіп жетеді, бұл оның Сатвеллға деген қызығушылығын тоқтатады. Долорес жүрегі ауырып кетіп, ашуланып кетеді. Фрэнки ашуланып, Сатвеллмен бетпе-бет кездесу үшін достарын шақырып алады. Олар Сатвеллдің зерттеулері барысында жазып алған жазбаларын табады және оның зерттеуінің нысаны болғандарына ашуланады. Сатвелл Ава жұмыс істейтін мейрамханаға қашып кетеді, бірақ оны Фрэнки, Долорес және басқа серферлер табады. Фрэнки Сатвеллді Долорестің жүрегімен ойнаған деп айыптайды. Сатвелл Долорес оны Фрэнки Аваны пайдаланғандай пайдаланғанын, оны қызғанышқа тілеу үшін ғана қолданғанын мәлімдейді. Долорес Сатвеллдің айла-амалын түсініп, келіседі. Бейбітшілік орнаған кезде Эрик және оның мотоклубы келіп, Сатвеллге шабуыл жасайды. Серферлер оны қорғайды, содан кейін үлкен төбелес басталады. Серферлер жеңгеннен кейін Сатвелл Марианнаны Солтүстік Тынық мұхитына зерттеуге алып кетуге шақырады, ал Фрэнки мен Долорес бір-біріне деген сүйіспеншіліктерін қайтадан білдіреді.

Сценарий жасау

1962 жылдың жазында Сэмюэл Аркофф пен Джим Николсон АҚШ-та көрсету үшін фильмдер сатып алу мақсатында Италияда фильмдер көріп жүрді. Олар орта жастағы ер адам жағажай курортында уақытын өткізетін жас қызға ғашық болатын фильмді көрді. Олар фильмді ұнатпады, бірақ оның түсірілім орны қызықтырып, Лу Русоффқа жағажайда түсірілген фильм сценарийін жазуды тапсырды. Фильм 1962 жылдың шілдесінде жарияланды. Бұл AIP-тің "шындығында қашып құтылуға бағытталған, көпшілікке арналған ойын-сауық саясатының" бір бөлігі болды. Русоффтың сценарийі, көрініс бойынша, AIP-тің балалардың ата-аналарымен келіспеушіліктері туралы дәстүрлі туындыларына көбірек сәйкес келді. Ол Уильям Ашерге көрсетілді, ол фильмді егер ол жасөспірімдердің көңіл көтеріп, қиындыққа ұшырамауы туралы музыкалық комедияға айналса, түсіруге келісті. Аркофф пен Николсон келісті, сондықтан Ашер Роберт Диллонмен бірге сценарийді қайта жазды. Сэмюэл Аркофф олардан Лу Русоффтың ми қатерінен қайтыс болғанын айтуды өтінді, осылайша оған авторлық құқықты беруді жөн көрді. Ашер келісті және Русоффтың есімі ғана көрсетілді; ол 1963 жылдың маусымында қайтыс болды. Фуничеллоның айтуынша, оны бұрын да басқа өндірушілер жұмысқа алуға тырысқан, бірақ Дисней рұқсат бермеген. Алайда, "жағажайлық кештің бір ерекшелігі оған ұнады", - деп кейін жазды ол. Ол Диснейдің фильм "жақсы, таза ойын-сауық" екенін айтты, бірақ оның ішкі жағын көрсетпеуін сұрады. Джон Эшли American International үшін бірнеше фильмде ойнаған және Авалонның ең жақсы досы рөліне таңдалды.

Өндіріс

Фильм 1963 жылдың наурыз айынан бастап үш апта бойы түсірілді. "Біз үнемі түсіріп тұрдық", - дейді Авалон. "Біз күніне 28 декорация ауыстыратынбыз. Мен Билл Ашерге: "Менің кейіпкерім Фрэнки мұндайды айтпайтын шығар", - дейтінмін. Ол: "Не туралы айтып тұрсың? Просто репликаны айт. Көңіл көтерейік", - деп жауап беретін". Микки Дора Боб Каммингстің алыс кадрлардағы каскадер-серфері болғанымен, Каммингс өзі "Beach Party" фильмінде ойнаған кезде бұл өнерде де жақсы білгір болатын. Кен Мюррейдің "Голливуд" телешоуында Гавайиде серфингпен айналысқан Каммингстің кадрларында, жас Боб ескі үлгідегі ұзын тақтада серфингпен жүргенін көруге болады. Уильям Ашер Роберт Каммингсті мансабының басында режиссерлік еткен, бірақ "Beach Party" түсірілімінде актердің "өзгергенін" байқағанын айтады. Ашер бұл өзгерісті кейін Каммингстің метамфетаминге тәуелділігімен байланыстырды (бірақ түсірілім кезінде осы туралы білмеген). Фильмдерді кросс-маркетингпен насихаттаудың алғашқы мысалдарының бірі ретінде, AIP осы фильмнің көрермендерін пайдаланып, басқа жанрдағы тағы бір фильмді жарнамалады. Кредиттердің соңында Винсент Прайске "Big Daddy" рөлі үшін "Арнайы алғыс" айтқаннан кейін, экранда: "Жақын арада Эдгар Аллан Поның "Қасқыр сарайы" фильмінде көресіздер, AIP-тің қорқыныш жанрындағы бұл фильмі 1963 жылдың 28 тамызында шығады – "Beach Party" фильмінен бірнеше апта өткен соң". Прайстің "The Pit – Менің маятнигімді әкеліңдер, балалар, мен серуендегім келіп тұр" деген сөзі, Роджер Корманның режиссерлік еткен 1961 жылғы "The Pit and the Pendulum" фильміне жасалған әдемі сілтеме.

Музыка

Beach Party музыкасы фильм үшін арнайы жазылған және оны Кайлен Мандри режиссерлік етті. Музыкалық қосымша пайдаланылған әндерден алынған бірнеше үлгілерді қамтыды – бұл көптеген мюзиклдерде кездесетін жағдай, бірақ поп әндерімен толы, B сыныпты студиялық жасөспірімдер фильмі үшін сирек нәрсе, тіпті бүгінгі күнге дейін де. Лес Бакстер осы музыканы, сондай-ақ одан кейінгі фильмдердің көпшілігін, оның ішінде «Сержант Deadhead», «Доктор Голдфут және Бикини машинасы» және «Fireball 500» фильмдерін жазды. Гари Ашер мен Роджер Кристиан фильмде пайда болатын үш ән жазды: Авалон мен Фуничелло орындаған атау трегі; және Дик Дейл мен Дель Тоунз орындаған «Swingin' and a Surfin'» және «Secret Surfing Spot». Боб Маркучи мен Расс Фейт Авалон орындаған «Don't Stop Now» әнін жазды. Гай Хемрик пен Джерри Стайнер Фуничелло үшін фильмде пайда болған екі ән жазды: Фуничелло өзімен үйлесімде орындайтын «Treat Him Nicely» және экраннан тыс орындалып, фондық музыка ретінде ұсынылған «Promise Me Anything (But Give Me Love)».

Мәдени сілтемелер

Rat Pack мотоцикл тобы көбінесе "The Wild One" (1953) фильмінің пародиясы болып табылады; Харви Лембектің "Эрик фон Зиппер" кейіпкері Марлон Брандоның бандиттік топ жетекшісі рөліндегі өнерін пародиялайды; алайда, Брандо кейіпкерінен өзгеше, ол көбінесе ұқыпсыз және қабілетсіз. Осы фильмдегі Big Daddy клубы (және "Muscle Beach Party" фильміндегі Cappy's Place) Оңтүстік Калифорниядағы жағажай кофеханаларына, атап айтқанда Cafe Frankenstein-ке сілтеме жасайды.

Кассалық жинақ

Beach Party – AIP компаниясының сол кезге дейін түсірген ең табысты фильмі болды, ол премьералық аптасында барлық қарсыластарынан көп табыс тапты. 1963 жылдың соңына қарай фильмнің шамамен 1,2 миллион долларлық табыс әкелгені есептелді. Николсон Variety журналына фильмнің 800 000 доллардан арзан құнымен 3-4 миллион долларлық табысқа жететінін айтты, бұл AIP-тің бұрынғы фильмдерінен екі есе көп.

Сыни

Говард Томпсон «The New York Times» газетінде: «Нағыз мәселе – актерлердің дерлік барлығы ең жалықтырарлық топ болып шығады, қарттар тіпті балалардан да осал, бірақ сырт келбеті жақсы. Көрермендердің арасындағы жастарға бұл фильм қызықты болып көрінуі мүмкін деп санаймыз». «Variety» журналы фильмді «жеңіл, көңіл көтеруге арналған туынды» деп сипаттап, «жасөспірімдердің өмірінің мәнсіздігінен қашуға ниеті жоқтар үшін тартымды болатын тікелей, қарапайым көңіл-күйге» толы екенін айтты. «Los Angeles Times» газетінің шолушысы Филип К. Шеуэр оны «шын мәнінде зиянсыз, шағын жұмыс» деп атады, ол фильмде бейнеленген жастарға ұнауы мүмкін, ал ересектерге көруге тым қиын болмайды. «The Monthly Film Bulletin» журналында: «Боб Каммингс пен Дороти Малоун ерекше жайлылықпен ойнады, ал жасөспірімдер әдеттегіден сәл жақсы. Бірақ фильмнің басты артықшылығы – достық, жеңіл сатирикалық тонға ие болуында. Мұнда ауыр моральдық сабақтар жоқ, Эрик фон Зиппердің бандасының зорлық-зомбылығы фарсқа айналдырылған (бірақ бұл шамадан тыс, кремді пісірілген торттардың көп болуымен), ал эстрадалық әндер жағымды орындалған» делінген. 1958 жылдан 1971 жылға дейін «Motion Picture Exhibitor» сауда журналында нәтижелерін жариялаған, ресми марапаттау рәсімі өткізбеген «Алтын лавр» сыйлығы 1964 жылы осы фильмді «Жылдың жаңа ашылуы» деп таныды. Фуничелло бұл фильмді сериядағы өзінің сүйіктісі деп айтады.

Мәдени әсері

Бұл фильм арқылы AIP жаңа қосалқы жанр – жағажайдағы кештер туралы фильмдерді жасады. Басқа бірнеше студиялар AIP Beach Party формуласын қайталауға тырысты, бірақ олар ешқашан сондай жетістікке жете алмады.