Кіріспе
Чикано паркі - Калифорния штатының Сан-Диего қаласында орналасқан 32 000 шаршы метрлік парк. Паркта елдегі ең үлкен сыртқы қабырғалық кескіндемелер жинағы, сондай-ақ әр түрлі мүсіндер, жер жұмыстары және қоғамдастықтың мәдени мұрасына арналған сәулеттік бұйым бар. Қабырға кескіндемелерінің көлемі мен тарихи маңызынан улам, парк 1980 жылы Сан-Диего тарихи орны кеңесімен ресми тарихи орын деп танылды, ал оның қабырға кескіндемелері 1987 жылы Сан-Диего қоғамдық кеңес кеңесінің ресми түрде қоғамдық өнер ретінде танылды. Парк Чикано қозғалысымен байланысы болғандықтан 2013 жылы Ұлттық тарихи орындар тізілімінде тіркелген және 2016 жылы Ұлттық тарихи ескерткіш болып тағайындалған. Чикано паркі Берклидегі Халық паркі сияқты, адамдар жерді басып алудың белсенді (бірақ зорлық-зомбылықсыз) нәтижесінде пайда болды. Жағажайға кіруден бас тарту - қоғамның үкімет пен оның агенттіктеріне деген наразылығының бастапқы көзі болды. Бұл наразылық 1950-ші жылдары, бұл аймақ аралас тұрғын үй және өнеркәсіптік болып қайта құрылған кезде өсті. Бариого қоқыс сатушылар мен жөндеу цехтары көшіп келді, ауаның ластануын, қатты шуды және тұрғын үй ауданына сәйкес келмейтін эстетикалық жағдайларды жасады. Бұл кезде мексикалықтар өздерінің қауымдастықтарына қатысты талқылауға қатыстырылмай, өздерінің өкілдерінің өкілдік етпеуіне дағдыланған еді, сондықтан ресми шағымдар берілмеді. Қалалық кеңес автокөлік жолы мен көпірдің құрылысы үшін алынып тасталған 5000-нан астам үйлер мен кәсіпорындардың жоғалуы, сондай-ақ сұр бетон піллер орманымен қамтамасыз етілген әуе автокөлік жолдары тудырған эстетикалық нашарлауды өтейтін саябақ салуға уәде берді. 1969 жылдың маусым айында саябақ ресми түрде бекітіліп, жер белгіленді, бірақ шешімді іске асыру үшін ешқандай іс-қимыл жасалмады. Соллис үйме-үй жүріп, құрылыс туралы хабарды таратты. Мектепте ол профессор Гил Робледоның чикано сабағындағы студенттерге ескертті, олар осы оқиғаға көбірек көңіл бөлу үшін парақшалар басып шығарды. Сол күні түскі уақытта мексикалық америкалық мектеп оқушылары сыныптан шығып, ғимаратқа жиналған көршілерге қосылды. Кейбір наразылар бульдозерлердің айналасында адам тізбектерін құрып, басқалары ағаш, гүл және кактус отырғызды. Қалаға сенбеу және жерді тастау жеңілгенді мойындауға тең болады деп қорқып, ақыр соңында келісімге қол жеткізілді және Басқару комитеті жерді басып алуды тоқтатуға шақырды, ал бейресми пикетшілерді даулы жердің айналасындағы қоғамдық жаяужолдарда орналастырды. тұрғындарға жоба туралы ақпарат беру. Олар келіссөздер сәтсіз аяқталса, саябақ қайтадан иеленетінін айтты. Ақырында, 1970 жылдың 1 шілдесінде 1,8 акр (7,300 м2) жер учаскесін игеру үшін 21 814,96 доллар бөлінді.
Chicano Park is a 32,000 square meter (7.9 acre) park located beneath the San Diego–Coronado Bridge in Barrio Logan, a predominantly Chicano or Mexican American and Mexican migrant community in central San Diego, California. The park is home to the country's largest collection of outdoor murals, as well as various sculptures, earthworks, and an architectural piece dedicated to the cultural heritage of the community. Because of the magnitude and historical significance of the murals, the park was designated an official historic site by the San Diego Historical Site Board in 1980, and its murals were officially recognized as public art by the San Diego Public Advisory Board in 1987. The park was listed on the National Register of Historic Places in 2013 owing to its association with the Chicano Movement, and was designated a National Historic Landmark in 2016. Chicano Park, like Berkeley's People's Park, was the result of a militant (but nonviolent) people's land takeover. The denial of beachfront access was the initial source of the community's resentment of the government and its agencies. This resentment grew in the 1950s, when the area was rezoned as mixed residential and industrial. Junk dealers and repair shops moved into the barrio, creating air pollution, loud noise, and aesthetic conditions unsuitable for a residential area. At this time, Mexicans were accustomed to not being included in discussions concerning their communities and to not being represented by their officials, so no formal complaint was lodged. The City Council had promised to build a park to compensate for the loss of over 5,000 homes and businesses removed for the construction of the freeway and bridge, as well as for the aesthetic degradation created by the overhead freeways supported by a forest of gray concrete piers. In June 1969, the park was officially approved and a site was designated, but no action was taken to implement the decision. Solis went door to door to spread the news of the construction. At school, he alerted the students of Professor Gil Robledo's Chicano studies class, who printed fliers to bring more attention to the affair. At noon that day, Mexican American high school students walked out of their classes to join other neighbors who had already congregated at the site. Some protesters formed human chains around the bulldozers, while others planted trees, flowers, and cactus. Not trusting the city and fearing that abandoning the land would be tantamount to conceding defeat, an agreement was finally reached and the Steering Committee called for an end to the occupation of the land while stationing informal picketers on the public sidewalks around the disputed terrain to provide residents with information regarding the project. They maintained that the park would be re occupied if negotiations failed. Finally, on July 1, 1970, $21,814.96 was allocated for the development of a 1.8 acre (7,300 m²) parcel of land.
Паркті құру
Паркті құру іс жүзінде иелену күні басталған болса да, оны иемденушілер шағын көркейту жұмыстарын жүргізген, ал паркті танымал еткен қабырға кескіндемелері 1973 жылға дейін басталған жоқ. Ақырында, 16 суретшінің негізгі бөлігі фрескаларды аяқтау үшін арналды. Фрескалар иммиграция, феминисттік мәселелер және тарихи және азаматтық құқық көшбасшыларын қамтитын көптеген тақырыптарға ие. 2014 жылы саябаққа түнде жарық беру үшін жарықтар орнатылды, бұл отбасылық атмосфераны жақсартуға мүмкіндік береді. Көп жылдар бойы жұмыс істегеннен кейін Чикано паркі 2016 жылдың желтоқсан айында ресми түрде Ұлттық тарихи ескерткіш ретінде тағайындалды. Таламантез Чикано паркі мұражайы мен мәдени орталығының ашылуына көмектесті, ол жақын маңдағы қалаға тиесілі ғимараттың ішінде, ол бұрын Цезарь Чавестің үздіксіз білім беру орталығын басқарған. Парк сияқты мұражай да қоғамдық кеңістік болып табылады, ол көбінесе жергілікті коммерциялық емес ұйымдармен бірлесіп жұмыс істейді. Мұражайда жергілікті суретшілердің галереясы бар, онда жергілікті чикано суретшілеріне өз өнерлерін көрсетуге және сатуға мүмкіндік беріледі. Мұнда негізгі көрме алаңы, мұрағат бөлмесі, қоғамдық бөлме және сыйлық сауда дүкені бар. Чикано паркі музейі мен мәдени орталығының сыйлық дүкенінің ішінде жергілікті Калифорния суретшілері жасаған әр түрлі өнер туындылары бар, оларды қонақтар қарап шығуға немесе сатып алуға шақырылады. Музейдің 2023 жылдың 9 қыркүйегіне дейін жалғасатын алғашқы көрмесі Чикано паркі қозғалысының ұйымы немесе элементтерін атап өтті, соның ішінде: The Brown Berets, Centro Cultural de la Raza, Chicano Park Steering Committee, Danza Azteca, Danza Folklorica, Kumeyaay Story, Lowriders, Música, Гуадалупаның біздің әйел ханымы шіркеуі, Театро, Unión del Barrio және Жастар. Сонымен қатар, көрмеде көрнекті көркемөнерпаз Сальвадор Кесо Торрестің инсталляциясы болады. Көрмелердің артында тұрған мән - бұл адамдарға Чикана / о, Латина / о және жергілікті мәдениет пен тарих туралы берілген білім. Қайта қалпына келтірілген қабырға кескіндерінің саны 23-ке жетті. Виктор Очоа сияқты суретшілер Чикано паркі қабырғасын қалпына келтіру жобасына қатысты, ол 13 айға созылды. Очоа 1970-ші жылдары Чикано паркіне қабырғалық суреттер салу үшін жергілікті суретшілерді ұйымдастырудың жетекшілерінің бірі ретінде кеңінен танымал болды. Сондай-ақ, ол қабырға кескіндерін қалпына келтіру бойынша нұсқаулықтың редакторы. 2013 жылы 43 жылдығын атап өту үшін қабырғалық кескіндемелер толық қалпына келтірілді. Мо Жордан, Калифорнияның ауылдық заң көмегімен жұмыс істейтін заңгер, шаруаларды білдірді. "Эль-Корито" қысқа қолмен жұмыс істейтін соқа болған, ол көптеген шаруаларды бірнеше сағат бойы иіліп жұмыс істеуге мәжбүр етті, бұл кейіннен омыртқа проблемаларын тудырды. Бұл қабырғалық кескіндеме егіндіктердегі жұмысшылардың еңбегі мен құрбандығына құрмет көрсетеді. Мұралды суретші Марио Чакон, Ариана Арройо және Гэри Хартбур жасаған.
Дау
Оның басталуынан бастап қоғамда кімнің қабырғаға сурет салуға, қандай бейнелерді бейнелеуге, қабырғаға сурет салуға кім жауапты екендігіне қатысты даулар болды. Бірақ жергілікті суретшілер мен қалалық және мемлекеттік қызметкерлердің арасындағы қақтығыстар әлдеқайда көп. Паркті қолдаушылар мен қарсыластар арасында саяси себептермен қақтығыстар да туындады. 1979 жылы Сан-Диегодағы сот төрешілерінің тергеуі Чикано федерациясын саябақ ғимаратын босатуға мәжбүр етті. Мексика ауылдарының дәстүрлі қоғамдық орталықтарына негізделген Чикано паркі киоскосы деп аталатын киоскке деген сұраныс 1977 жылы орындалды, бірақ көптеген бюрократиялық даулар мен сәулет стиліне қатысты даулар болғаннан кейін ғана орындалды. Кеңес мүшесі Джесс Харо сәулет испан стиліне сәйкес болғанын қалады, ал барио тұрғындары сәулеттің жергілікті стилін қалайды. Бұл қауым жеңіске жетті, ал бүгінде бұл киоско майя ғибадатханасына ұқсайды. Баррионы тек тұрғын үй деп қайта белгілеуге тырысу көршілес қоқыс сатушылардың ашуын туғызды, олар қабырғалық суреттерді, әсіресе "Barrio Sí, Yonkes No" қабырғалық суретті қиратты. 1990 жылдардың ортасында Caltrans Сан-Диего Коронадо шығанағының көпірін жер сілкінісіне қарсы қауіпсіз ету үшін қайта жаңартуға шешім қабылдады. Қабырға кескіндері зақымдалады немесе жойылады деп қорқып, қауым қабырға кескіндерін қорғау үшін жобаны тоқтатуға жұмылдырылды. Ақырында, келісімге қол жеткізілді, ол бойынша қабырғалық кескіндемелер қабырғаларды жөндеу процесінде олардың беттерін зақымданудан қорғау үшін фанерамен қапталады және кейін бұрынғы күйіне қайта оралады. 2003 жылы саябақты жаңарту жоспары тоқтатылды, өйткені Caltrans бірнеше жылдар бойы саябақ аумағындағы тастарда жазылған "Aztlán" сөзіне қарсылық білдірді. Олар "жауынгерлік" деген терминді қолдана отырып, жобаға федералдық қаржыландыруды қолдану 1964 жылғы Азаматтық құқықтар туралы заңның VI тарауын бұзады деп мәлімдеді, өйткені мексикалықтар мен мексикалық американдықтарға артықшылық береді. Алайда, Caltrans аудандық директоры Педро Орсо, агенттіктегі және Федералды тас жолдар басқармасының азаматтық құқық сарапшыларымен кеңескеннен кейін, бұл сөзді заңға қайшы келмейтін деп шешті және 600 000 доллар грантқа рұқсат берілді. Чикано паркі 2016 жылдың 23 желтоқсанында Обаманың ішкі істер министрі Салли Жюэллдің Ұлттық тарихи ескерткіштер тізіміне қосылды. Консерваторлар Фидель Кастро, Че Гевара және Сальвадор Альенде сияқты коммунистік және социалистік көшбасшыларды бейнелейтін немесе оларға сілтеме жасайтын қабырғалық суреттерге қарсылық білдірді. 2017 жылдың 3 қыркүйегінде Патриот От деп аталатын өте оңшыл топтың жетекшісі Роджер Огден "америкаға қарсы" қабырғалық суреттерге наразылық ретінде паркте "Патриоттық пикник" ұйымдастырды. 500-ден астам қауым мүшелері мен қолдаушылары паркті ұстап алды, Огден мен оның жақтастарын полиция парктен шығарып салды. 2018 жылдың 3 ақпанында екінші "Патриоттық пикник" өзін "Bordertown Patriots" деп атаған анонимді топ ұйымдастырды, оның мақсаты - парктегі Ацлан туын күштеп алып тастау және оны АҚШ туына ауыстыру. Көптеген оңшыл адамдар, соның ішінде Огден және ақ ұлтшыл Кристофер Уайрик, саябаққа кіруге тырысты, бірақ жүздеген Баррио Логан тұрғындары мен жақтастары оларға кіруге кедергі жасады. Шараға қатысы бар төрт адам, соның ішінде қабырғаға сызып сызып кеткен адам ұсталды. Полиция сондай-ақ жол жүрісі кезінде жолды бұзған деп айыпталған ер адамға шабуыл жасап, ұрып-соқты. Кейіннен ол полиция қызметкеріне шабуыл жасағаны үшін тұтқындалды. Бастапқыда бұған қарама-қайшы хабарлар шыққанмен, бұл адам наразылықтардың бірде-бір жағына қатысы жоқ. Баррикадалар топтарды бір-бірінен бөледі, олардың арасындағы кез келген физикалық қақтығыстарды болдырмайды.
Мерейтой күндері
Жыл сайын 22 сәуірде Чикано паркі "аймақты иеленуді атап өту" үшін мерейтойлық мерекеге ие болады. Паркта дәстүрлі музыка мен заманауи топтар ойнайды.
Қайғылы мерейтойы
2016 жылы Чикано паркіне апат болды. Теңіз әскерінің маскүнем офицері Коронадо көпірінен Чикано паркіне, көпшілікпен айналысатын фестивальге қарай көлікпен жүрді. Өлімге ұшырағандардың есімдері: 52 жастағы Круз Элиас Контрерас пен 50 жастағы Аннамари Контрерас, екеуі де Аризона штатының Чандлер қаласынан, 49 жастағы Андре Кристофер Банкс және 46 жастағы Франсин Денис Хименес, екеуі де Хасиенда Хайтстан. Өлгендерге арнап күзету рәсімі өткізілді.
Паркті пайдалану
Паркта жыл бойы көптеген түрлі іс-шаралар мен топтар өтеді. Ацтек биін орындайтын әртүрлі топтар Чикано паркін рәсімдер мен басқа да іс-шараларға дайындалу үшін пайдаланады.
Дәйексөздер
"Барриодағы көпірдің астындағы жерді алу саяси көрініс болды. Бұл қоғамның "Біз бұдан былай шыдай алмаймыз. Біз осы жердің болашағын шешеміз". Осы саяси көріністен мәдени көрініс пайда болды. "Вероника Энрике" Қоғамдық рух пен тығылған энергия ашық, ашық түсті фрескаларға айналды. "Виктор Очоа
"The community spirit and pent up energy exploded in free, uncomposed murals of bright color. "—Victor Ochoa