Кіріспе
2008 жылы Кондолиза Райсты АҚШ президенті сайлауына түсуге шақыру мақсатымен ұйымдастырылған халықтық қозғалыс. "Кондиді шақыру" (немесе "Райсты шақыру") қозғалысы – 2008 жылғы АҚШ президенті сайлауында АҚШ Мемлекеттік хатшысы Кондолиза Райсты кандидат ретінде көру үшін жасалған халықтық бастама. Ол кезде Райс АҚШ тарихындағы ең беделді әйелдердің және афроамерикалық саяси тұлғалардың біріне айналған еді. 2004 жылдың тамызында және 2005 жылдың тамызында Forbes журналы Райсты әлемдегі ең беделді әйел деп жариялады. 2006 жылдың тамызында Forbes Райсты әлемдегі екінші беделді әйел деп атады, ол Германия канцлері Ангела Меркельден кейін келді. Райс Джордж Буштің президенттік лауазымын бастыру кезегінде төртінші орында тұрды. Бұл көрсеткіш, Нэнси Пелоси Палата спикері болғанға дейін, АҚШ президенті лауазымына үміткер болған барлық әйелден жоғары еді. (Бұрынғы Мемлекеттік хатшы Мадлен Олбрайт АҚШ-тың туған азаматы болмағандықтан президент болуға құқығы болмады.) 2008 жылдың 8 сәуірінде Райс Джон Маккейннің вице-президенттікке үміткері болуға қызығушылық танытпады және Стэнфорд университетіне оралу ниетін білдірді. Оның жақтастары болашақта вице-президенттік немесе президенттікке кандидат болу мүмкіндігін, сондай-ақ 2018 жылғы Калифорния штатының губернаторы сайлауында кандидат болуы мүмкіндігін де айтты.
The "Draft Condi" movement (or "Draft Rice" movement) was a grassroots effort to draft United States Secretary of State Condoleezza Rice to run for President of the United States in the 2008 U. S. election. At that time, Rice had become one of the most powerful female and African American political figures in U. S. history. In August 2004 and again in August 2005 Forbes magazine named Rice the world's most powerful woman. And in August 2006, Forbes named Rice the second most powerful woman in the world, behind Angela Merkel, the German chancellor. Rice was fourth in line to succeed George W. Bush as president. That is higher in the U. S. presidential line of succession than any woman before Nancy Pelosi became the Speaker of the House. (Former Secretary of State Madeleine Albright was not a natural born U. S. citizen and was therefore ineligible to become president.) On April 8, 2008, Rice denied any interest in serving as running mate for John McCain, stating that she intended instead to return to Stanford University. Her supporters have touted a future vice presidential or presidential candidacy, and formerly as a candidate for the 2018 California Gubernatorial election.
Райс пен басқалардың оның кандидатурасы туралы мәлімдемелері
Райс президент болуды қаламағанын және қызықтырмағанын бірнеше рет айтты. 2005 жылғы 14 наурызда Тим Рассертпен сұхбаттасқанда Райс: "Мен АҚШ президенті лауазымына түсуге ниетім жоқ. Қалай десем болады? Бұл қалада "жоқ" дегенді қанша түрлі айтуға болады екен?" деді. "Эхо Москвы" радиосына берген сұхбатында Райстан президенттікке түсу ниеті туралы сұралды. Бір оқушы қыз: "Бір күні сіз президенттікке түсесіз бе?" деп сұрағанда, ол алдымен "Президент, иә, иә" деп жауап берді, сосын дереу "Жоқ, жоқ, жоқ" деді. Дегенмен, 2005 жылғы мамыр айында Райс жанындағылардың бірнешеуі, егер ол жарысқа қатысуға шақырылса, президенттікке түсуге дайын екенін мәлімдеді. 2005 жылғы 16 қазанда NBC телеарнасының "Meet the Press" бағдарламасында Райс 2008 жылы президенттікке түспейтінін тағы да жоққа шығарды. Көптеген адамдардың оны сайлауға шақыруына риза екенін, бірақ бұл оның өміріндегі қалауы емес екенін айтты. Райс Fox News Sunday бағдарламасының жүргізушісі Крис Уоллеске: "Біздің партиядан президенттікке өте жақсы кандидаттар шығатынына сенімдімін, оларды көруге және мүмкін қолдауға асығамын" деді. 23 қазанда BBC телеарнасының "The Politics Show" бағдарламасына берген сұхбатында ол тағы да сайлауға түспеу туралы шешімін айтты. Лаура Буш, Ақ үйдің бұрынғы өкілі Скотт Макклеллан, Ресей президенті Владимир Путин және Австралияның бұрынғы премьер-министрі Джон Ховард сияқты белгілі саяси тұлғалар да қолдау білдірді. Лора Буш Райс кандидатурасын ең ыстық қолдаған адам болды. CNN-нің 2006 жылғы 17 қаңтардағы "The Situation Room" бағдарламасында, АҚШ-та жақын арада әйел президент болады деп ойлағанын сұрағанда, Буш: "Мен оның сайлауға түскенін көргім келеді. Ол керемет" деді. Кейін Буш ханым 2006 жылғы 24 наурызда CNN Larry King Live бағдарламасына берген сұхбатында Райс "өте жақсы президент" болатынын және американдықтардың "оған сайлауға түсуге көндіруін" қалайтынын айтты. Алайда, миссис Буш сонымен қатар Райс президенттікке түспейтінін мәлімдеді: "[Мүмкін, өйткені ол жалғыз, ата-анасы жоқ, ол жалғыз бала. Бұл жұмысты атқару үшін отбасы мен достарының күшті қолдауы керек". Райс 2008 жылғы сайлауда Хиллари Клинтонның мүмкін қарсыласы ретінде жиі айтылды, бұл сценарий саяси стратег Дик Моррис пен оның әйелі Айлин МакГанн Моррис жазған "Конди мен Хиллари: Келесі ұлы президенттік жарыс" кітабының тақырыбы болды, ол 2005 жылғы қазанда жарияланды. Райс Ұлттық футбол лигасының келесі комиссары болуға ниеттенгенін ашық айтты және Пол Таглиабуу зейнеткерлікке шыққаннан кейін, ол бұл лауазымға лайықты үміткер деп саналды. Егер ол осы лауазымға тағайындалса, ол Солтүстік Америкадағы ірі спорт лигасының бірінші афроамерикалық және бірінші әйел комиссары болар еді. Алайда, Кливленд Браунс командасының жанкүйері Райс Таглиабуудің орнына отыруға қызығушы емес екенін айтып, ол Мемлекеттік хатшы қызметінде қалуды жөн көретінін мәлімдеді.
Сауалнама нәтижелері
2007 жылдың мамыр айында «Дес-Мойнс регистр» газеті республикашылдар арасындағы сауалнама нәтижесінде, партияның ішкі сайлауына қатысуға ниет білдіргендердің жартысы АҚШ-тың мемлекеттік хатшысы Райстың президенттікке үміткер ретінде сайлау кампаниясын жүргізгенін көргісі келетіні анықталды. Бұл көрсеткіш Фред Томпсон мен Ньют Гингричтің көрсеткіштерінен жоғары болды.