Кіріспе
Аделаида Лид – Австралия, Виктория штатындағы бұрынғы елді мекен орны, Олд Авока жолында, Мэрибороның оңтүстік-батысында, Пэдди Рейнджс мемлекеттік паркінің батысында, Орталық Голдфилдс округінде орналасқан. Орталық жоталардың солтүстік беткейінде, теңіз деңгейінен 225 метр биіктікте орналасқан аймақ табиғи түрде Box Ironbark орманмен сипатталады. Түпкі тұрғындардың қонысының іздері Поссум Гулли жолы бойындағы тас құдықтарда сақталған. Аделаида Лид кеншілердің қонысы ретінде пайда болды және Тимор ағысының жағалауында 5 шақырымға созылды. 1863 жылдан 1954 жылға дейін мемлекеттік мектеп жұмыс істеді. Әлі де тұрған ғимарат кейіннен қоғамдық зал ретінде пайдаланылды, онда 1970 жылдардың соңына дейін сенбі күндері «ескі уақыт» билері өткізілді. Бұл аймақ 1839 жылы Исаак Мурсон мен Эдмунд МакНилл иеленген, ал 1845 жылы Эдмунд МакНилл мен Чарльз Холл ресми түрде Гленмона деп атады. 1848 жылы Гленмона 12 000 қой және 150 ірі қара мал жайылымына ие болды. Бұл аймақтағы екінші ірі шаруашылық болды, ол тұрақты сумен қамтамасыз етілген Бет Бет ағысының орталығында орналасқан. Шаруашылық 1875 жылдан 1995 жылға дейін Миллс отбасының меншігінде болды. 1995 жылы шаруашылық сатылған кезде ол құрамында болды. Алтын алғаш ресми түрде 1854 жылдың желтоқсан айында Аделаида Лидте табылды. Аделаида Лид Дейзи Хиллге жақын орналасқан, онда Гленмона шаруашылығындағы қойшы 1848 жылы алтын тауып, оны Мельбурнда сатқан. Бұл жаңалықтар бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланды, бірақ шаруашылық иелері өздерінің жайылымдарына тиетін әсерден қорқып, табылған жерлерді жасырын ұстауға тырысты. 1852 жылдың маусымында Дейзи Хиллде тағы да алтын табылды, бұл аймаққа көптеген алтын іздеушілерді әкелді. 1854 жылдың маусымынан бастап Мэрибороға ірі алтын ағыны басталды, дегенмен кейбір кеншілер аймақта өткен жылдың желтоқсан айынан бері жұмыс істеп келді. Сол айда халық саны 150-ден 1300-ге дейін, ал 1854 жылдың тамызында 7000-ден 20000-ға дейін өсті. Үш адам, олардың бірі Уильям Говард, Дейзи Хиллдегі алтын іздеуге бара жатқанда қоныстанды және Опоссум бұлағынан алтын тапты. Говард Аделаидадан келгендіктен, ол бұл жерді Аделаида Лид деп атады. Аделаида Лид 60 кеншінің қазған жерінен басталды, олар Опоссум бұлағының барлық жерін қазатты. Сырғау Амхерсттің солтүстігінен Опоссум Гулли арқылы оңтүстікке және Инкерман Сырғауы арқылы 7 шақырым (11 км) қашықтықтағы Алмаға дейін созылған ұзын сызықтың бөлігі болды. Сырғау Тимор ағысының шығыс жағымен өтті. Екі қонақ үй болды – Аделаида қонақ үйі және Джункшн қонақ үйі. 1855 жылдың шілдесінде Амхерст алтын ауданын қадағалауға тағайындалған алтын комиссары Филипп Чемпион де Креспиньи басқаруымен лагерь құрылды. Аделаида Лид алтын кен орындары – үлкен алтын кен орындарының шағын бөлігі, онда соңғы алтын жаңалықтарынан кейін көптеген алтын өндірушілер табылды. Аделаида Лид ешқашан ресми түрде қалашық ретінде жарияланбаған, ол тек пошталық округ болды. Сол кезде Амхерст және Алма сияқты бірнеше басқа ресми қалалар болды. Алғашқы алтын табылған жерлер аллювиалды болды және жаңа табылған жерлер мен ағындықтар Дейзи Хиллден Алмаға дейін 11 шақырымнан астам аллювиалды алқаптарды ашты. Негізгі сымның тереңдігі 21 метрді құрады. 50-ші жылдары жаңа жерлер ашыла берді. 1858 жылы 60 шелектен 8 унция алтын табылғаны туралы хабарланды. 1858 жылдың наурыз айында «Мариборо және округтік жарнамашы» Аделаида Лидтегі жуу ластануынан 9 унция алтын алынғанын хабарлады. 1858 жылдың 12 қазанында Аделаида Лидтен 22 унциялық кен түйіршігі табылды. 1862 жылдың маусымында Аделаида Лидтен 25 унциялық кен түйіршігі табылды. 1869 жылдың қазан айында Томас Моул 25 метр тереңдікте 160 унциялық наггет тапты. Алтынға деген құштарлық кезінде халық саны айтарлықтай өзгеріп, бір кезде 6000-нан асты. Кейде бұл аймақта негізінен қытайлық кеншілер тұратын. 1855 жылдың қазан айында Аделаида Лидте қытайлардың үш лагері болды, оларға қытайлардың мүддесін қадағалау үшін қорғаушы болған Амхерсттегі алтын қабылдаушы қызметін атқарушы Бернхард Смит барды. 1855 жылы алғашқы шашудан кейін Аделаида Лидтегі кеншілер саны өзгеріп, жер бетіндегі аллювиалды алтын сарқылып кеткендіктен азайды. 1860 жылы Кройдон рифі ашылып, кварцты өндіру басталды. Кройдон рифіндегі кен орнында 26 000 унция, ал Федерал рифіндегі кен орнында 5000 унция алтын табылды. Алайда, Талбот, Алма және Тимордан айырмашылығы, бұл аймақта үлкен терең сымды кен орындары өте аз болды. Алтын іздеушілер көп жылдар бойы аймақта қалды, аллювиалды бұлақтар мен рифтерді өңдеді. Алайда, 19 ғасырдың соңында Батыс Австралияда алтынның табылуы олардың кейбіреулерін батысқа көшуге итерді. Аймақтағы тұрақты судың болмауы кеншілер мен шаруалар үшін мәселе тудырды, олар кішкентай жер участаларын иеленді. Тимор ағысы жаңбырдан кейін ғана ағып өтетін, ал тұрғындар құдықтарға, резервуарларға және кішкентай бөгеттерге тәуелді болды. Әртүрлі ресми құжаттардағы хабарламалар Аделаида Лидтегі халық саны туралы келесі мәліметтерді көрсетеді: 1855 (маусым) – 6000, 1858 (тамыз) – 2000, 1859 – 1055, 1861 – 405, 1865 – 600, 1923 – 100-ден кем, 1974 – 50. 1861 жылғы Аделаида Лид, Блучерс Риф және іргелес алтын жұмыстарына жасалған халық санағында барлығы 405 адам (275 ер және 130 әйел) тіркелді. Викторияда туғандардың саны 100 ғана болды, ал 169 адам Англияда, 41 – Шотландияда және 24 – Ирландияда туған. 35 адам Германияда туған. Бұл санақта қытайлықтар тіркелмеген. Санақта кәсіптер көрсетілген: 207 ер адам аллювиалды қазумен айналысқан, 30 адам алтынды ұнтақтаған, 45 адам анықталмаған кеншілер, 10 адам кварцты ұнтақтаған және алтынды өндірген, 5 адам саудамен айналысқан, 5 адам көлікші, 2 жұмысшы, 3 адам тамақ және сусындар ұсынған, 184 адам үй шаруашылығымен айналысқан немесе балалар. 0-9 жас аралығында 107 бала болды, ал 25-34 жас аралығында 110 ер адам және 34 әйел болды.
Gold was officially first discovered at Adelaide Lead in December 1854. Adelaide Lead is close to Daisy Hill where a shepherd on Glenmona station had discovered gold in 1848 and sold it in Melbourne. That discovery gained media attention, but pastoralists tried to keep any finds quiet for fear of the impact on their runs. Gold was again discovered at Daisy Hill in June 1852 and brought many prospectors into the area. A major gold rush to Maryborough occurred from June 1854, although some miners had been working in the area from the previous December. The population grew from 150 to 1,300 in that month, and from 7,000 to 20,000 in August 1854. Three men, one of whom was William Howard, were camped on their way to the rush at Daisy Hill and found gold at Opossum Gully. As Howard came from Adelaide, he named the location Adelaide Lead. The Adelaide Lead began as a rush of 60 diggers who pegged all of Opossum Gully. The lead was part of a long string of leads which stretched from north of Amherst through Opossum Gully in the south and via the Inkerman Lead to Alma, 7 mile (11 km) to the north. The lead followed Timor Creek on the east side. There were two hotels – the Adelaide Hotel and the Junction Hotel – and a Camp was established in July 1855 under the control of Phillip Champion de Crespigny, the gold commissioner appointed to oversee the Amherst gold district. The Adelaide Lead goldfields were just a small part of a huge goldfield with very significant yields and large numbers of miners following the latest gold discoveries. Adelaide Lead was never formally gazetted as a township, it was only a postal district. At that time there were several other gazetted townships close by such as Amherst and Alma. The initial gold discoveries were alluvial and a series of new finds and rushes opened up over 7 mile (11 km) of rich alluvial field from Daisy Hill to Alma. The depth of the main lead was 70 feet (21 m). New ground continued to be discovered throughout the 50s. In 1858 it was reported that up to 8 ounces of gold was recovered from a load of wash dirt (60 buckets). In March 1858 the Maryborough and District Advertiser reported that 9 oz of gold was gained from a load of wash dirt at Adelaide Lead. On 12 October 1858 a 22 oz nugget was reported as found at Adelaide Lead. A 25oz nugget was found at Adelaide Lead in June 1862. In October 1869 a 160oz nugget was found by Thomas Mole at a depth of 25feet. The population fluctuated enormously in the gold rushes and reached over 6000 at one stage. Sometimes the population of the area was mainly Chinese diggers. In October 1855 there were three encampments of Chinese at Adelaide Lead, which were visited by Bernhard Smith, Acting Gold Receiver at Amherst, who had been made Protector to watch over the interests of the Chinese. After the initial rush in 1855, numbers of miners at Adelaide Lead fluctuated and declined as the surface alluvial gold was exhausted. In 1860 the Croydon Reef was discovered and quartz mining commenced. The Croydon Reef mine yielded 26,000 oz of gold and the Federal Reef mine 5,000 oz. However, there were very few large deep lead mines in the area, unlike Talbot, Alma and Timor. Prospectors remained in the district for many years, working the alluvial gullies and reefs. However, discovery of gold in Western Australia later in the nineteenth century saw some of these miners move west. The lack of permanent water in the area was a problem for both miners and farmers who took up the small blocks of land. The Timor Creek only flowed after rain and residents depended on wells, tanks and small dams. Reports in a range of official documents record the following population numbers at Adelaide Lead: 1855 (June) 6000, 1858 (Aug) 2000, 1859 1055, 1861 405 1865 600 1923 less than 100, 1974 50. The 1861 Census return for Adelaide Lead, Blutchers Reef and adjoining gold workings showed a total population of 405 (275 males and 130 females). Only 100 people were born in Victoria, with 169 born in England, 41 in Scotland and 24 in Ireland. 35 were born in Germany. This census listed no people from China. The census listed occupations: 207 men engaged in alluvial sinking, 30 in gold puddling, 45 as diggers undefined, 10 in quartz crushing amalgam and gold quartz raising, 5 in trading, 5 carters, 2 labourers, 3 food and drinks, 184 domestics or children (58 male, 126 female). There were 107 children from 0 to 9 years, with 110 men and 34 women aged 25 to 34 years.
Темір жол
Мэриборо-Авока темір жолы 1876 жылғы 28 қазанда Аделаида Лид елді мекенінің солтүстігінен өтіп толыққанды аяқталды. Аделаида Лид станциясы 1887 жылы ашылды. Алғашқыда күніне әр бағытта бір пойыз жүрді. Кейін қызметтер екі есеге артты, бірақ Бірінші дүниежүзілік соғыста күніне бір рет жүретіндей болды және 1930 жылдары тағы да азайтылды. 1936 жылы аралас пойыз қозғалысы тоқтатылып, жолаушылар вагоны іске қосылды. 1950 жылдары жолаушылар айналымы және жүк тасымалы да бірте-бірте төмендеді. 1955/56 жылдары Аделаида Лид теміржол станциясы жүк тасымалы үшін жабылып, пойыз тоқтау орнына дейін мәртебесі төмендетілді. Вагон қызметі 1957 жылғы 5 мамырда тоқтатылды, ал желі 1959 жылғы 8 шілдеде толығымен жабылды. 1961 жылы Waterfall Quarries Pty Ltd компаниясы ескі Бунг Бонг станциясының жанында ірі карьер ашты, онда теміржол балласты үшін сұр базальт өндірілді және карьерге қызмет көрсету үшін тікелей байланыс жасалды. Бунг Бонг карьері 1970 жылы жабылғанға дейін Аделаида Лид арқылы Бунг Бонгтан Мэрибороға күніне үш пойыз қатынайтын. 1966 жылы Портленд порты ашылғанда және жаппай астық тасымалы басталғанда желі қайта іске қосылды, бірақ кейіннен Авока-Арарат учаскесі бірнеше жыл бойы қолданылмады. Желі (2017 жылдан бастап) стандартты кеңдікте қайта ашылып, 21 тонналық осьтік жүктемеге дейін жаңартылады, 100 000-нан астам жаңа бетонды ұйымдық бөліктер орнатылады. Бұл маңызды магистральдың екінші рет ашылуының басты мақсаты – Манангтагтан Гамильтонға минералды құмдарды тасымалдау. Жобаға Авока және Гамильтон желілері арасында Араратта тікелей стандартты кеңдіктегі байланыс құру кіреді, бұл пойыздардың Араратта кері жүру қажеттілігін болдырмайды. 2017 жылдың маусым айында Мэриборо мен Арарат арасындағы 87 шақырымдық желіні қайта ашу жұмыстары басталатыны жарияланды.