Кіріспе

Premiata Forneria Marconi (PFM) – 1970 жылы құрылған итальяндық прогрессивті рок тобы. Олар халықаралық аренада табысқа жеткен алғашқы итальяндық топ болды. Топ 1973 және 1977 жылдар аралығында ағылшын тілінде бес альбом жазды. Осы кезеңде олар Ұлыбритания және Америка хит-парадтарына енді. Сонымен қатар, олар Еуропа мен Америка бойынша бірнеше табысты гастрольдер жасады, Англиядағы танымал Рединг фестивалінде және АҚШ-тағы ұлттық телеарнаның танымал бағдарламасы – The Midnight Special-де өнер көрсетті. PFM итальян музыкасына синтезатор сияқты жаңа үнді әкелді. Олар симфониялық классикалық музыка мен дәстүрлі итальяндық мотивтерді рок музыкасымен үйлестірген алғашқылардың бірі болды. Осындай инновациялар мен ұзақ жылдар бойы сақталған шығармашылығы PFM-ге прогрессивті рок жанрындағы ең маңызды топтардың қатарынан орын берді.

1966-1970 жылдар

PFM тобының алғашқы негізгі мүшелері – Франко Муссида (гитара, вокал), Флавио Премоли (кебордтар), Лучано Довеси (бас-гитара), одан бұрын Джорджио Пьяцца (бас-гитара) және Франц Ди Чиоччо (доп, вокал) болды. Олар 1960-шы жылдардың ортасында Лусио Баттисти, Мина, Адриано Челентано және Фабрицио Де Андре сияқты итальяндық поп, рок және фольклор әншілеріне қосалқы музыканттар ретінде бірге ойнағанда бірікті. Олар осы кезеңде басқа әртістердің көптеген жазбаларында қатысты және 1968 жылы «I quelli» (қасақана грамматикалық қателігі бар, шамамен «Олар» немесе «Сол жігіттер») тобын құруға дейін итальяндық сахнадағы жетекші орындаушылар ретінде танылды. «I Quelli» бір альбом және бірнеше сәтті итальяндық сингл шығарды. «Premiata Forneria Marconi» тобы 1970 жылы Милан қаласында «I Quelli» тобының мүшелері «Dalton» тобынан Мауро Паганимен кездескен кезде ресми түрде құрылды. Пагани топтың дыбысын скрипка мен флейтамен кеңейтуге көмектесті. Олар бұл кезде ағылшын және американдық топтардың орындайтын күрделі прогрессивті хэви-рокты ойнай алатын өте тәжірибелі музыканттар еді. Олардың алғашқы концерттерінде «King Crimson» және «Jethro Tull» сияқты топтардың әндері орындалды. Басқа ерте ықпал етушілердің ішінде «Chicago», «Ekseption» және «The Flock» болды. «Isotta Fraschini» (итальяндық автомобиль өндірушісі) деген атаудан бас тартып, топ ақыры Паганидің ұсынысы бойынша «Forneria Marconi» (яғни «Маркони нан пісірушісі») деген атты қабылдады, бұл ат Брешия маңындағы Киари шағын қаласындағы дүкен тақтасынан алынған. Алайда, жазба продюсері және досы Алессандро Коломбини бұл атаудың жеткілікті күшті емес екенін айтты, сондықтан «Premiata» (сыйлық алған) деген сөз қосылды. Кейбіреулер «Premiata Forneria Marconi» есімінің тым ұзын екенін айтты, бірақ топтың философиясы бойынша, топтың атын есте сақтау қанша қиын болса, оны ұмыту да сонша қиын. Итальяндық прогрессивті топтар сол кезде ұзақ атауларға ие болды («Banco del Mutuo Soccorso», «Raccomandata con Ricevuta di Ritorno» т.б.), сондықтан оларды көбінесе «La Premiata» деп, кейіннен «PFM» деп атады.

Италиялық және халықаралық табыстар (1971-1975)

1971 жылдың маусым айында PFM Viareggio қаласында өткен алғашқы «Festival d’Avanguardia e Nuove Tendenze» музыкалық фестиваліне қатысты, онда Osanna және Миа Мартинимен бірге жеңіске жетті. Кейін 1971 жылы топ Италиядағы RCA Records компаниясының Numero Uno бөлімшесімен келісім шарт жасасып, «Impressioni di settembre» / «La carrozza di Hans» атты тұңғыш синглын шығарды. Бұл синтезатор қолданылған алғашқы итальяндық хит-диск ретінде кеңінен танылды. Топ әлі күнге дейін екі әнді де тұрақты түрде орындайды. Флавио Премоли сондай-ақ RAI телеарнасында PFM теледидар бағдарламасы кезінде Minimoog-тың мүмкіндіктерін арнайы көрсетті. 1972 жылдың басында PFM өзінің алғашқы альбомын – «Storia di un minuto» шығарды. Алғашқы аптада итальяндық хит-парадтардың төбесіне шыққан бұл альбом итальяндық рок тобының осындай жетістікке қол жеткізген тұңғыш альбомы болды. Онда тұңғыш сингл әндерінің жаңадан жазылған нұсқалары, сондай-ақ «È Festa» және «Dove Quando» әндері кірді. 1972 жылы екінші альбомы – «Per un amico» жарық көрді. Бұл альбом бүкіл Еуропа бойынша кеңінен танылуға жол ашты. Ол 16 тректен тұратын, топтың дыбысын жетілдіруге мүмкіндік берді. PFM, ELP Италияда гастрольдік турнеде болған кезде Грег Лейктің (Emerson, Lake & Palmer) назарына ілікті. ELP PFM-ді өздерінің Manticore Records лейблімен келісім шарт жасасуға ықпал етті. Manticore лейбліндегі тұңғыш альбом – «Photos of Ghosts» бүкіл Еуропа, Жапония, АҚШ және Канадада жарық көрді. Бұл итальяндық рок-тобының шетелдік нарықтарда алғаш рет табысқа жеткені болды. Сонымен қатар, бұл Еуропалық рок-тобының АҚШ-та хит-парадқа ілескен алғашқы жазбаларының бірі болды, 1973 жылдың қарашасында Billboard 200 альбомдар тізімінде #180 орынға жетті. Альбом негізінен «Per un amico» әндерінің ағылшын тіліндегі жаңадан жазылған нұсқаларын қамтиды. Жаңа өлеңдерді (аударма емес) бұрынғы King Crimson мүшесі (және ELP лириктерінің авторы) Питер Синфилд жазды, ол жаңа жазбаны және Лондонның Command Studios студиясында микстеуді жүзеге асыруға көмектесті. Синфилд сонымен қатар осы альбомнан бастап топтың атын PFM деп қысқартуды ұсынды. «Celebration» («È Festa» әнінің жаңа өрнегі) АҚШ және Канададағы альбомдық рок станцияларында көп эфирде ойналды. «Photos of Ghosts» альбомы шыққаннан кейін бас-гитарист Джорджио Пьяцца топтан кетіп, оның орнына Патрик Дживас келді, ол осы күнге дейін топ құрамында қалып отыр. Италияда PFM-нің келесі альбомы 1974 жылы «L’isola di niente» болып шықты. Альбомдағы ең жарқын әндердің қатарында «Dolcissima Maria» (ағылшынша атауы: «Just Look Away») және инструменталды «Via Lumiere» (ағылшынша атауы: «Have Your Cake and Beat It») бар. Альбомның ұқсас ағылшын тіліндегі нұсқасы Manticore лейблі арқылы «The World Became the World» (1974) деген атпен шығарылды. Ағылшын тіліндегі альбомда «Impressioni di settembre» әнінің жаңадан жазылған нұсқасы титулдық ән ретінде қосылды. Бұл олардың Питер Синфилдпен соңғы ынтымақтастығы болды, себебі топ оның ағылшын тіліндегі өлеңдеріне толыққанды риза болған жоқ. 1974 жылғы АҚШ турнесінде PFM Little Feat, The Beach Boys, The Allman Brothers Band, Aerosmith, ZZ Top, Питер Фрэмптон және Дейв Мейсонмен бірге концерттер берді. Олар 25 шілдеде Сиэтлдегі Paramount Theatre театрында Сантанамен концерт алдында ұрлық құрбаны болды. Ұрланған заттардың ішінде 1969 жылғы Gibson Les Paul және үш пикаппен жабдықталған Gibson ES 335 (үстіне «Altaloma» деп жазылған) және екі бас-гитара бар еді. 1974 жылғы концерттер 22 тамызда Канаданың Торонто қаласындағы (Convocation Hall) және 31 тамызда Нью-Йорктегі Central Park-те өткен Schaeffer Music Festival шоуында жазылды. Бұл концерттерден алынған тректер PFM-нің Manticore лейблі үшін соңғы альбомы – «Cook» альбомы ретінде шығарылды. Альбом Billboard 200 тізімінде сегіз апта бойы тұрып, 1975 жылдың қаңтарында #154 орынға жетті. Осы жазбалар келесі еуропалық «Live in USA» альбомы үшін әртүрлі көркемдік безендірумен қайта қолданылды. PFM 1975 жылдың 21 ақпанында NBC телеарнасының «Midnight Special» бағдарламасында пайда болғанда АҚШ-тағы ең үлкен аудиториясына жетті. Ұлттық теледидардағы орындауында «Celebration» және инструменталды «Alta Loma Nine Till Five» әндері ойнатылды.

1975-1978 жылдар

Қуатты вокалдың жоқтығы PFM-нің ең үлкен кемшілігі деп есептелді, сондықтан олар бұрын Acqua Fragile тобында ойнаған Бернардо Ланцеттиді шақырып алды. Ланцетти студент кезінде бірнеше жыл Техас штатының Остин қаласында тұрған. Ең маңыздысы, ол күшті әрі ерекше даусымен қатар, ағылшын тілін еркін меңгерген. Алты мүшелі топтың тұңғыш альбомы 1975 жылы «Chocolate Kings» деген атпен жарық көрді. Қатты рок үнімен ерекшеленген бұл альбом туған жерінде шамалы жетістікке жетті, бірақ Италияда олардың ең аз танымал альбомы болды. Сол альбом Ұлыбританияда Manticore, ал АҚШ-та Asylum Records лейблымен әртүрлі обложкамен шығарылды. АҚШ пен Ұлыбританиядағы даулы обложканың алдында жартылай ашылған «Жұлдызды-жолақты» қаптамаға оралған шоколад таяқшасы, арт жағында болса, қыртысы бұзылған және тасталған қаптама бейнеленген. PFM-нің Ұлыбританиядағы алғашқы тікелей эфирі 1975 жылдың 21 мамырында BBC Radio 1 арнасының «In Concert» бағдарламасында, диджей Пит Драммондтың таныстыруымен өтті. Олар сол концертте Россинидің «Уильям Телл» увертюрасын өздерінің әдемілеуінде орындады. Сонымен қатар, олар 1974 және 1975 жылдары BBC телеарнасының «The Old Grey Whistle Test» бағдарламасында да пайда болды. 1976 жылдың 13 сәуірінде сол бағдарламада олар альбомның тайтл-трегін орындады. Альбом Ұлыбританиядағы 20 үздік альбом тізіміне енді, бірақ халықаралық аренада одан да аз сәттілікке жетті. Мауро Пагани «Chocolate Kings» альбомынан кейін жеке мансабын дамыту үшін топтан кетті. Ланцетти де 1977 жылы Лос-Анджелесте жазылған джаз-фьюжн бағытындағы «Jet Lag» альбомында ойнады. Бұл олардың ағылшын тіліндегі соңғы альбомы және Asylum лейблымен АҚШ-та шығарылған соңғы альбом болды. Бұрын «It's a Beautiful Day» тобында ойнаған скрипкашы Грегори Блох Мауро Паганидің орнын басып, 1979 жылы «Saturday Night Live» тобына қосылмас бұрын, топтың АҚШ-та танымалдылығын арттыруға көмектесті. «Passpartù» (1978) альбомы үшін PFM екі жаңа перкуссияшыны қосып, тағы бір рет стилдік бағытын өзгертті. Альбомда итальян тілінде жеті ән мен бір инструменталды композиция бар, олар халықаралық поп музыка стилімен ерекшеленеді; бүгінгі күні «Worldbeat» деп аталатын музыканың алғашқы үлгісі. Альбомның дыбысы электр гитарасына қарағанда акустикалық гитараға басымдық береді, итальяндық халық және латын музыкасынан, сондай-ақ Steely Dan сияқты джаз-поп стильдерінен шабыттанды. Бұл Ланцетти қатысқан соңғы альбом болды, одан кейін ол жеке мансабын жалғастыру үшін топтан кетті.

1979-1987 жылдар

1979 жылы PFM тағы да Фабрицио Де Андре үшін қосымша топ ретінде ойнады. Топ Де Андре әндеріне жаңа аранжировкалар жасады және ансамбль Италия мен Еуропа бойынша толы концерт залдарында гастрольдік сапар жасады. Де Андре мен PFM осы кезеңде «In Concerto Arrangiamenti PFM» (1979) және «In Concerto Arrangiamenti PFM, Vol. 2» (1980) атты екі альбом шығарды. 1980-жылдары PFM өз елінде сәттіліктерін жалғастырды, бірақ итальяндық тыңдаушылар үшін арналған коммерциялық рок музыкасына көбірек назар аударды. 1980 жылы Флавио Премоли топтан кетіп, итальян фильмдері мен теледидар үшін музыка жазу және орындау арқылы табысты мансап құрды. Көп аспапты орындайтын Лусио Фаббри қосылып, скрипка, клавишалар және ритм-гитарадағы өнер шеберлігін көрсетті. Осы кезеңдегі альбомдар: «Suonare Suonare» (1980), «Performance» (1981), «Come ti va in riva alla città» (1981) және «PFM? PFM!» (1984). 1987 жылы шыққан «Miss Baker» альбомының атау трегі американдық биші Джозефин Бейкердің құрметіне жазылды. PFM 1987 жылы концерттерді тоқтатса да, ресми түрде тараған жоқ.

Реформа (1997 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

1997 жылы Флавио Премоли басқа негізгі мүшелерімен (ДиЧиоччо, Дживас, Муссида) қайта қосылып, қайта оралу альбомын шығарды. Бұл альбом 1970-ші жылдардағы кейбір жұмыстарына қарағанда прогрессивті болмаса да, PFM халықаралық прогрессивті рок тыңдаушыларының назарына қайта оралды. "Улисс" – Гомердің "Одиссея" аңызына негізделген ән циклі, белгілі итальяндық лирик Винченцо Инченцоның үлесі бар. Келесі жылы Италияда сатыла бастаған турнесінде екі қосымша музыкантпен бірге жазылған екі дискілік концерттік альбомы www.pfmpfm.it (1998) жарық көрді. "Serendipity" (2001) – итальян тіліндегі жаңа әндердің студиялық жинағы. "Live in Japan 2002" екі CD және DVD нұсқасында шықты. Екі дискілік CD нұсқасында Van der Graaf Generator тобынан Питер Хаммиллмен бірлесіп жасалған екі жаңа студиялық трек бар. Хаммилл 1977 жылдан бері топтың ағылшын тіліндегі алғашқы жазбасының ("Sea of Memory" әні) сөзін жазды және орындады. "Piazza del Campo" (2005) концерттік альбомы бір CD және CD+DVD нұсқасында шығарылды. Бұл концертте Мауро Пагани бір рет қана оралды, бұл оның Сиена қаласының басты алаңындағы ашық ауада түсірілген тікелей эфирі болды. DVD-де итальяндық рок әншісі Пьеро Пелу де пайда болды. Клавиатурашы Флавио Премоли 2005 жылдың басында топтан екінші рет кетіп қалды. Содан кейін PFM 1977 жылдан бері алғаш рет АҚШ-қа оралды және 2005 жылдың 8 шілдесінде Пенсильвания штатының Бейтлехем қаласында өткен Progressive Arts Showcase-та өнер көрсетті. Бұл концерт 7-ші жылдық NEARfest прогрессивті рок фестивалімен бірге өтті. Бұл турнедегі басқа концерттерге Канада, Бразилия, Мексика, Панама және Венесуэла кірді. Премолидің топпен соңғы жұмысы – "Дракула" (соңында жарық көрген жыл), бұл Дракула аңызына негізделген түпнұсқа рок-опера. "Stati di immaginazione" (2006) – толығымен инструменталды жұмыс, әр әнге түсірілген бейнелердің DVD-сі қоса берілген. Алдыңғы жұмыстардағы сияқты, музыка тыныш, аспаптық гитарамен және күшті рокпен кезектеседі. Видеомазмұны компьютерлік графикамен жасалған фантастикалық стильдегі шағын эпизодтардан бастап, архивтік қара-ақ түсті тарихи фильмдерге дейін жетеді. PFM 2009 жылғы NEARfest фестивалінің алғашқы қатысушысы болды, ол 20-21 маусымда өтті. 2010 жылы PFM жаңа альбомын шығарды – "A. D.2010 La buona novella", бұл Фабрицио де Андренің 1970 жылғы "La buona novella" альбомының жаңа өңделуі. Топ өзінің музыкалық бөлімдерін түпнұсқа Де Андренің халық әндеріне енгізіп, аспаптық прогрессивті рок үзінділерін қосты. 2009 жылы PFM алғаш рет Сан-Ремо музыка фестивалінде өнер көрсетті. 2011 жылы олар Роберто Веккионимен бірге Сан-Ремода қайтадан пайда болды. 2011 жылы топ "Amico Faber" қорабын шығарды, онда "PFM canta De André" (2008) және "A. D.2010 La buona novella" альбомдары, сондай-ақ Фабрицио де Андреге арналған 16 беттік буклет кірді. 2013 жылы "PFM IN CLASSIC, DA MOZART A CELEBRATION" деп аталатын 2 дискілік альбом жарық көрді. CD #1-де PFM-нің "Il flauto magico" (Моцарт), "Danza macabra" (С. Сент-Сенс) және "Romeo & Giulietta" (Прокофьев) сияқты танымал классикалық шығармаларының шығармашылық аранжировкалары бар. CD #2 PFM-нің ең танымал әндерінің ("La luna nuova"; "Dove Quando"; "Maestro della voce"; және "Impressioni di Settembre") классикалық нұсқаларын ұсынады. 2015 жылдың наурызында топ өзінің ресми Facebook парақшасында гитарист және негізін қалаушы Франко Муссида басқа көркемдік жобаларға және CPM Музыкалық институтының президенті лауазымына назар аудару үшін топты тастап кеткенін хабарлады. Оның орнына гитарада Марко Сфогли ойнады. 2017 жылдың 27 қазанында жаңа студиялық альбом "Emotional Tattoos" итальян және ағылшын тілдерінде жарық көрді. Бастапқы топтан тек Ди Чиоччо ғана қалды. Қазіргі кезде топ Ди Чиоччо (барабан, ән) және Патрик Дживас (бас гитара) басшылығында жұмыс істейді. 2021 жылдың қазан айында топ жаңа студиялық альбомын шығарды – "I Dreamed of Electric Sheep (Мен электр қойларын армандадым)". Ғылыми фантастика тақырыбындағы концептуалды жұмыс ретінде жоспарланған бұл альбом бастапқы клавишашы Флавио Премолидің оралуын, сондай-ақ флейтада Ян Андерсон мен гитарада Стив Хакетттің қатысуын білдірді.