Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ауыз суын дезинфекциялау әдісі
ауыз суын дезинфекциялау
матадан жасалған қайта пайдаланылатын кофе сүзгілері
Method to decontaminate drinking water
decontamination of drinking water
reusable coffee filters made of cloth
Мataдан жасалған сүзгі – ауыз судың ластануын азайтуға арналған қарапайым және тиімді технологиялық әдіс, ол негізінен Бангладеште қолдану үшін әзірленген. Осылай жиналған судың патогендер саны айтарлықтай төмендейді. Бұл әрқашан толыққанды қауіпсіз болмаса да, мүмкіндіктері шектеулі жандар үшін жақсару болып табылады. Суды микроорганизмдерден тазарту – джайнистердің ежелгі дәстүрі. Джайнистер суды сүзгілеу арқылы матадағы микроорганизмдерді мұқият жояды, осылайша "Ахимса" немесе зорлықсыздық қағидасын сақтайды, кез келген тірі жандауына ауырсыну тигізбеуге тырысады.
A cloth filter is a simple and cost effective appropriate technology method for reducing the contamination of drinking water, developed for use mainly in Bangladesh. Water collected in this way has a greatly reduced pathogen count. Though not always perfectly safe, it is an improvement for poor people with limited options. Filtering water to free it from micro organisms has been an age old practice among Jains who carefully remove the micro organisms in the cloth through filtered water in order to follow doctrine of Ahimsa or non violence, preventing pain to any living creature.
Әдіс
Бангладеште қолданылатын әдіс былай: мата төрт немесе сегіз қабаттап бүктеліп, бүктелген мата жер бетіндегі су жинауға арналған кең ауызды ыдысқа салынады. Қолданғаннан кейін, әдетте матаны шайып, күнде бірнеше сағат кептіру жеткілікті. Жаңбыр маусымында материалды залалсыздандыру үшін арзан дезинфекциялық құрал қолдану ұсынылады. Көбінесе мақтадан жасалған сари матасы қолданылады. Басқа да таза, қолданылған маталарды қолдануға болады, бірақ тиімділігі айтарлықтай өзгеше болуы мүмкін. Қолданылған мата жаңа матадан гөрі тиімді, себебі көп рет жуу талшықтар арасындағы бос кеңістікті азайтады.
The method used in Bangladesh is as follows: cloth is folded to make four or eight layers and the folded cloth is placed over a wide mouthed container used to collect surface water. After use, it is usually sufficient to rinse the cloth and dry it in the sun for a couple of hours. In the monsoon seasons, it may be advisable to use a cheap disinfectant to decontaminate the material. The preferred cloth is used cotton sari cloth. Other types of clean, used cloth can be used with some effect, though the effectiveness will vary significantly. Used cloth is more effective than new cloth, as the repeated washing reduces the space between the fibers.
Тиімділігі
Бұл мата тиімді, өйткені көптеген патогендер судағы бөлшектер мен планктонға, әсіресе зоопланктонның копеподтар деп аталатын түріне жабысады. Суды тиімді сүзгіден өткізу арқылы холера бактериясының және басқа да патогендердің көп бөлігі алынып тасталады. Бұл, дәрі-дәрмек пен қайнатуға отын табу қиын кедей ауылдарда холера инфекциясын қысқартуға көмектеседі деп дәлелденді. Сахара төменгі Африкада гинея құрттарының инфекциясы (дракункулязис) эндемикалық болып табылады, онда инфекцияны болдырмау үшін паразитті тасымалдайтын копеподтарды сүзгілеу үшін шамамен 150 мкм тесік өлшемі бар нейлон тор қолданылады. Ескі бүктеліп салынған мақта сарысы кішірек тиімді тор өлшемін (шамамен 20 мкм) құрайды. Бұл судағы барлық зоопланктонды, фитопланктонның көп бөлігін және осылайша холераның үлкен бөлігін (зертханалық зерттеулерге сәйкес 99%) жоюға жеткілікті. Дегенмен, ірі тесікті нейлон тор да "шамамен бірдей тиімді" екені анықталды.
The cloth is effective because most pathogens are attached to particles and plankton, particularly a type of zooplankton called copepods, within the water. By passing the water through an effective filter, most cholera bacteria and other pathogens are removed. It has been demonstrated to greatly reduce cholera infections in poor villages where disinfectants and fuel for boiling are difficult to get. In sub Saharan Africa where guinea worm infections (dracunculiasis) are endemic, infection is prevented by use of a nylon mesh with pore size of approximately 150 μm to filter out the copepods that host the parasite. An old folded cotton sari creates a smaller effective mesh size (approximately 20 μm). This should be small enough to remove all zooplankton, most phytoplankton, and thus a large proportion of the cholera in the water (99%, according to laboratory studies). However, the nylon net with the larger mesh size was found to be "almost equally effective."
Өмірбаян
Киіз сүзгісін Мэриленд университетінің биотехнология институтының Рита Колвелл мен Анвар Хук, сондай-ақ АҚШ және Бангладештен келген басқа зерттеушілер зерттеп, баяндаған. Олар былай деп мәлімдейді: "Бангладеш ауылдарында үйде жасалған сусынды сүзгілеу үшін мата, көбінесе ескі саридің түзу жайылған бөлігі қолданылуы жиі кездеседі".
The cloth filter has been studied and reported on by Rita Colwell and Anwar Huq from the University of Maryland Biotechnology Institute, together with other researchers from the United States and Bangladesh. They report that: "It is common practice in villages in Bangladesh to use cloth, frequently a flat, unfolded piece of an old sari, to filter home prepared drinks".