Кіріспе

Испанияда 76 университет бар, олардың көпшілігі мемлекеттік қаржымен қамтамасыз етіледі. Испанияның 24 университеті жекеменшік, олардың 7-сі Католик шіркеуімен байланысты. Бұрынғы дипломдар: Licenciatura немесе ingeniería, оқу мерзімі төрт, бес немесе алты жылды құрауы мүмкін. Diplomatura немесе ingeniería técnica – қысқа мерзімді, үш жылдық бағдарламалар. Еуропалық жоғары білім беру аймағының жаңа стандарты бойынша, бұл бұрынғы бакалавриат деңгейлері título de grado (бакалавр дәрежесі) немесе título de máster (магистр дәрежесі) арқылы алмастырылуда.

Тарих

Испанияда жоғары білімнің бастауы Ислам билігінің кезеңіндегі Аль-Андалусқа қатысты. Кордова халифаты тұсында Андлусияның Кордова, Севилья, Толедо, Гранада (Гранада медресесі), Мурсия, Альмерия, Валенсия және Кадис қалаларында медреселер ашылды. Университеттердің шығу тегін анықтау қиындықтар тудырады. Орта ғасырлардағы алғашқы еуропалық университеттер – ғалымдардың топтары ғана болды, ал "университет" сөзі латын тіліндегі *universitas* сөзінен шыққан, яғни корпорация деген мағынаны білдіреді. Дегенмен, Паленсия университеті Испаниядағы алғашқы жоғары білім орны болған секілді, ал Саламанка университеті (Universidad de Salamanca) – әлі күнге дейін сақталған ең көне испан университеті. 1218 жылы, 11 ғасырда басталған кеңею кезеңінде құрылған бұл университет Батыс Еуропадағы ең көне университеттердің бірі саналады. Университет 1218 жылы Леон королі Альфонсо IX тарапынан "патшалықтың жалпы мектебі" ретінде құрылды, осылайша Леон халқы Кастилияға бармай-ақ өз жерінде білім ала алды. Арагон королі Фердинанд пен Кастилия королевасы Изабелла I билік еткен кезде Испанияда үкімет аппаратының кәсіби деңгейі көтерілді, бұл университет бітірушілері (лицензиадо) болған білімді адамдарға (летрадо) деген сұраныстың өсуіне әкелді. Бұл адамдар түрлі мемлекеттік кеңестерде жұмыс істеді, соның ішінде, ақырында, Consejo de Indias және Casa de Contratacion – Жаңа дүниедегі испан империясын басқару үшін метрополиялық Испаниядағы ең жоғары екі орган. Батыс Еуропадағы орта ғасырлық университеттердің көптегені Католик шіркеуінің қолдауымен, әдетте кафедральдық мектептер ретінде немесе Папаның бұйрығымен Studia Generali ретінде құрылды. Ерте орта ғасырларда жаңа университеттердің көпшілігі бұрыннан бар мектептердің негізінде құрылды, әдетте бұл мектептер жоғары білім беру орталықтары болып саналған кезде. Көптеген тарихшылар университеттер мен кафедральдық мектептердің монастырлар тарапынан қолдау көрсетілген білімге деген қызығушылықтың жалғасы екенін айтады. Еуропада жас жігіттер тривиумды – грамматика, риторика және логиканың дайындық пәндерін – және квадривиумды: арифметика, геометрия, музыка және астрономияны оқып бітіргеннен кейін университетке түсетін. (Тривиум мен квадривиумның дәрежелерге қатысты қалай дамығаны туралы мәліметтер үшін Оксфорд университетінің дәрежелерін қараңыз, әсіресе ағылшын тілді университеттерде). Әлемдегі ең көне университеттердің бірнешеуі Испанияда орналасқан немесе испан империясы кезінде испан ғалымдары құрған. 1218 жылы Леон королі Альфонсо IX құрған Саламанка университеті әлемдегі ең көне университеттердің сегізіншісі болып саналады. Азиядағы (Санто-Томас университеті) және Америкадағы (Санто-Доминго университеті) ең көне университеттер 16 ғасырда испан діни ордендерімен құрылды. Испания империясының құрылуы университетте білім алған, абыройы жоқ және тәжге тәуелді заңгер бюрократтар үшін патшалық лауазымдардың кеңеюіне әкелді. Көптеген патшалық кеңестерге университетте білім алған адамдар қажет болды, сондай-ақ Үндістандағы патшалық үкіметке де. Олар рим құқығын оқыған. "Университеттердің құқық факультеттері патша кеңесшілерінің даярлау ортасы болды". Орта ғасырлардағы алғашқы еуропалық университеттер – ғалымдардың топтары ғана болды, ал "университет" сөзі латын тіліндегі *universitas* сөзінен шыққан, яғни корпорация деген мағынаны білдіреді. Паленсия университеті Испаниядағы алғашқы жоғары білім орны және Болонья мен Оксфордтан кейін әлемдегі үшінші жоғары білім орны болған секілді, ал Саламанка университеті – әлі күнге дейін сақталған ең көне испан университеті. 11 ғасырда басталған кеңею кезеңінде 1218 жылы құрылған Саламанка Батыс Еуропадағы ең көне үшінші университет саналады. Университет 1218 жылы Альфонсо IX тарапынан "патшалықтың жалпы мектебі" ретінде құрылды, осылайша Леон халқы Кастилияға бармай-ақ өз жерінде білім ала алды. Әскери және әкімшілік жоғары лауазымды адамдар өз ұлдарына Испанияда қатаң білім беруді көздеді. Мақсаты – Испания империясы мен оның мүдделеріне қызмет ететін болашақ басшыларды дайындауды жалғастыру болды, бұл көбінесе колониялық губернаторлардың жақсы дамыған соңғы нәтижесіне әкелді. Бұл мектептердің көпшілігін католиктік ордендер, мысалы иезуиттер, католик құндылықтарын басты орынға қою мақсатымен құрды, өйткені Католик шіркеуі испан империясының ең үлкен қолдаушысы болды.

Қабылдау

Испанияның университет жүйесіне қабылдау екі жылдық Бачильератоның соңында алынған nota de corte (әдеби мағынасында "шектік балл") арқылы анықталады. Бұл 16 жасқа толған студенттер міндетті орта білім беру (Educación Secundaria Obligatoria, немесе ESO) аяқталғаннан кейін оқи алатын қосымша курс. 1 мен 10 аралығындағы санды білдіретін nota de corte – студенттер мектепте тапсырған Бачильерато емтихандарының нәтижесі және студенттердің жергілікті университеттің емтихан орталығында тапсыратын университетке қабылдау емтиханынан (әдетте "ла Селективидад" деп аталады, бірақ ресми атауы "Prueba de Acceso a la Universidad" немесе PAU) алған орташа бағасының (nota de media) комбинациясы болып табылады. Халықаралық студенттерге Испанияда оқу үшін виза керек. Мемлекеттік университеттердегі ең танымал мамандықтарға қабылдану үшін ең жоғары nota de corte талап етіледі, ал жеке университеттерде студенттің қай мамандыққа түсетінін бағасы емес, көбінесе оқу ақысы (яғни ең танымал мамандықтар сөзсіз ең қымбат) анықтайды.

Жетекші орын

Испания университеттерінің бірнеше рейтингісі бар. Ең танымалдары – Шанхай Цзяо Тонг, QS және THE рейтингтері. Бұл халықаралық рейтингтер, бірақ "El Mundo" газетінің "50 carreras" (50 мамандық) рейтингісі, CSIC немесе UCM-нің IAIF рейтингі сияқты ұлттық рейтингтер де бар. Испанияның жоғары білім беру жүйесі Испанияның CSIC-і бойынша АҚШ, Германия, Ұлыбритания және Канададан кейін алғашқы бестікке кірді.

U-Ranking 2020

Ол 2020 жылы Banco Bilbao Vizcaya Argentaria және Instituto Valenciano de Investigaciones Económicas тарапынан жарияланды. № Университет Баллы 1 Университет Помпеу Фабра 1.5 2 5 Universitat Autònoma de Barcelona 1.4 2 5 Universidad Politècnica de Cataluña 1.4 2 5 Университет Карлос III 1.4 2 5 Universitat Politècnica de València 1.4 6 10 Университет Барселона 1.3 6 10 Университет Наварра 1.3 6 10 Университет Кантабрия 1.3 6 10 Universitat Rovira i Virgili (Таррагона) 1.3 6 10 Университет Автономды Мадрид 1.3