Кіріспе

Нью-Джерси штатының Хадсон округінде орналасқан қала. Бұл қала АҚШ-тың Нью-Йорк қалалық аймағының бір бөлігі. Ол Нью-Джерси штатының Ньюарк қаласының жанындағы қалашық болып табылады және Нью-Йорк қаласынан 8 миль (13 км) қашықтықта жатыр. Бұрын "өнеркәсіп ошағы" деп есептелген қала қазірде, әсіресе Пасаик өзені бойында тұрғын үйлерді жаңартудан өтуде. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша қаланың халқы 19 450 адамды құрады.

Колониялық дәуірден 19 ғасырға дейін

Қазіргі Харрисон ауданы 1668 жылы Уильям Сэндфордқа берілген жер иелігінің ең оңтүстік бөлігі болды. 1671 жылы бұл иелік Сэндфорд пен оның әйелі Барбадостан келген Натаниел Кингсленд арасында бөліскенде, Сэндфордтың үлесіне Харрисон да кірді. Сэндфорд және оның отбасы иелігінің солтүстік бөлігінде плантация құрды, бірақ олар Харрисонның маңызды бөлігін дамытқандығына ешқандай дәлел жоқ. 1691 жылы ол қайтыс болғаннан кейін Сэндфордтың жері әйелі Сара Сэндфордқа (туған аты Уортман) өтті. Ол шамамен 1719 жылы қайтыс болғаннан кейін, жердің көп бөлігін, соның ішінде Харрисонды, ұлы Уильямға (шамамен 1670–1733) қалдырды. 1729 жылы Уильям өзінің жотасының оңтүстік бөліктерін үш ұлына – Джонға, Робертке және Питерге – берді, олардың әрқайсысы Харрисонның жотасының бір бөлігін қамтитын учаске алды. Джон мен Роберт 1733 және 1736 жылдары өз учаскелерін Скайлер отбасының мүшелеріне сатты және батысқа көшіп кетті, Джон Ньюаркқа, ал Роберт Пайн Брукке. Питердің учаскесінің тағдыры белгісіз, және оның Харрисон маңында немесе оған жақын жерде қандай да бір жазбасы табылмады. 1750 жылы Хадсон су жағасына дейінгі жол аяқталды, ол Хакенсак өзенін кесіп өту үшін шығыс жағындағы Доуу пароммен қосысты. 1790 жылы штат заң шығарушы органы «халықтың мүддесі үшін Паулус Хуктан Ньюарк сот үйіне дейін 64 футтық жол салу қажет» деп шешті. 1795 жылы Хакенсак өзенінің үстінен 950 фут (290 м) және Пасайк өзенінің үстінен 492 фут (150 м) (қазіргі Бридж-стрит көпірі орналасқан жерде) көпірлер салынды, бұл ақы төленетін жолмен үздірілмейтін байланыс құрды. Қазір бұл Ньюарк жолы деп аталады. 1826 жылы Нью-Джерси заң шығарушы органы Берген округіндегі Нью-Барбадос Нектің оңтүстік бөлігінен Лоди қалашығын құрды. Харрисон қалашығының алғашқы комитет отырысы 1840 жылдың 16 сәуірінде өтті, және Харрисонның сол жылы сайланған президент Уильям Генри Харрисонның құрметіне аталғаны кеңінен қабылданады.

XIX ғасырдан бүгінгі күнге дейін

Юнион қалашығы (қазіргі Линдхерст) 1852 жылдың 19 ақпанында аймақтың бір бөлігінен құрылып, Берген округінің құрамына кірді. АҚШ 20 ғасырға өткен кезде, бұл мекемелер жеке және мемлекеттік секторлар үшін жаңа өнімдерді әзірлеуде маңызды рөл атқарды, және Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ең жоғары деңгейге жетті. Шағын қалада бар болғаны 14 мыңға жуық тұрғын болса, күн сайын 90 мыңнан астам жұмысшы қалаға жұмысқа барып келді.

География

АҚШ халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 1,33 шаршы миль (3,44 км2) құрайды, оның ішінде 1,21 шаршы миль (3,14 км2) құрлық және 0,12 шаршы миль (0,30 км2) су алабы (8,72%). Қала Хадсон округіндегі Шығыс Ньюарк және Керни қалаларымен, сондай-ақ Эссекс округіндегі Пасаик өзені арқылы Ньюарк қаласымен шектеседі.

2020 жылғы халық санағы

2020 жылғы АҚШ халық санағында 19 450 адам және 7888 үй шаруашылығы тіркелді. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 16 061,1 адамды құрады. Жыныстық құрамы: 38,8% ақ нәсілді, 5,9% қара немесе афроамерикалық, 0,3% американдық үндістер, 19,8% азиялық, 0,0% Тынық мұхиты аралдарының тұрғындары және 11,6% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын халықтың 51,4% -ы латын американдықтары немесе испандықтар. Гаррисон қаласының орташа үй шаруашылығының табысы 68 494 долларды құрады.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы АҚШ халық санағында 13 620 адам, 4869 үй шаруашылығы және 3262 отбасы тіркелді. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 11 319,3 адамды (4370,4/км²) құрады. Тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы 4344,9 бірлік бір шаршы мильге (1677,6/км²) тең болды. Растық құрамы: 58,30% (7941) ақ, 2,18% (297) қара немесе афроамерикалық, 0,56% (76) американдықтар, 16,28% (2217) азиялық, 0,01% (2) Тынық мұхиты аралдары, 18,48% (2517) басқа нәсілдер және 4,19% (570) екі немесе одан көп нәсілдер. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латиноамерикандықтар халықтың 44,18% құрады (6017 адам). 2000 жылғы халық санағы бойынша, Харрисон тұрғындарының 7,22% өздерін қытай тегінен екенін айтты. Бұл Нью-Джерси штатында 1000 немесе одан көп тұрғыны өз тегін анықтаған жерлердің ішінде қытай тегінен екендердің ең жоғары көрсеткіштерінің бірі болды. 5136 үй шаруашылығы бар, олардың 33,7%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 49,8%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 13,9%-ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 29,2%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 22,5%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 8,7%-ында 65 жасқа толған және жалғыз тұратын адамдар бар. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,81 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,27 адамды құрады. Басқару органы қала әкімі мен қалалық кеңестен тұрады, олардың барлығы қарашадағы жалпы сайлауда партиялық негізде сайланады. Қала әкімі төрт жылдық мерзімге сайлаушылармен тікелей сайланады. Қалалық кеңес төрт жылдық мерзімге сайланатын сегіз мүшеден тұрады. Қаланың төрт округінен әрбір округтен бір орын бір жылда, ал келесі жылы тағы да төрт округтен бір орын сайланады, содан кейін екі жыл сайлау өткізілмейді. Қала төрт сайлау округіне бөлінген, әр округті екі кеңес мүшесі ұсынады, барлығы сегіз кеңес мүшесі бар. Әр округ үш ауданға бөлінген (1-ші округтен басқа, онда екі аудан бар), барлығы 11 сайлау ауданы бар. Үкімет басшысы – қала әкімі. Қала әкімі қалалық кеңестің төрағасы және қалалық басқару органының басшысы болып табылады. Қала әкімі кеңесте қаралатын заңдарға дауыс бере алады және қаулыларға вето қоя алады. Қала әкімінің ветосын қалалық кеңестің 3/4 бөлігі ветоны жою үшін дауыс беру арқылы күшін жоя алады. Қалалық кеңес отырыстары айдың бірінші сейсенбісінде сағат 19:00-де өтеді (шілде және тамыз айларын қоспағанда, төраға шақыруымен отырыс өткізілмейді), қалалық әкімшіліктің екінші қабатында орналасқан кеңес палатасында, мекенжайы: 318 Harrison Avenue. Қоғамдық кеңес отырыстары сағат 18:30-да өтеді. 2022 жылғы мәліметтер бойынша, Харрисон қаласының әкімі – демократ Джеймс А. Файф, ол 2022 жылдың 31 желтоқсанына дейін қызмет етеді. Харрисонның АҚШ тарихындағы ең ұзақ қызмет еткен әкімдерінің бірі – Фрэнк Роджерс, ол алғаш рет 1946 жылы сайланды, 16 жыл қызмет еткен Фредерик Дж. Гассертті жеңіп, 1947 жылдан 1995 жылға дейін 48 жыл қызмет етті, 24 екі жылдық мерзімге сайланды. Ол сонымен қатар 1978 жылдан 1984 жылға дейін Нью-Джерси штатының сенатында екі мерзім қызмет етті. 2014 жылдың 31 желтоқсанында аяқталуға тиіс мерзімінде, ұзақ жылдар бойы қала әкімі болған Реймонд Макдонау 2014 жылдың 12 ақпанында қалалық әкімшілікте жүрек талмасынан қайтыс болды. Сол айдың соңында қалалық кеңес бұрынғы Харрисон орта мектебінің директоры Джеймс Файфты Макдонаудың әкімдік лауазымын аяқтау үшін таңдады, ол 1995 жылдан бері осы лауазымды иеленген. 2018 жылы қаладағы орташа мүлік салығы 11 109 долларды құрады, бұл округтегі ең жоғары көрсеткіш, ал штат бойынша орташа есеппен 8767 долларды құрады. 2022 жылдың ақпан айында қалалық кеңес Демократиялық муниципалитет комитеті ұсынған үш үміткердің тізімінен Дельфим Сарабандоны 2023 жылдың желтоқсанында аяқталатын 3-ші округ кеңесінің орынды толтыру үшін таңдады, бұл орын Франсиско Нассименто лауазымынан кеткенге дейін болды.

Федералды, штаттық және округтік өкілдіктер

Харрисон 8-ші Конгресс округінде орналасқан және Нью-Джерси штатының 29-шы заңнамалық округінің құрамына кіреді.

Саясат

2011 жылдың наурызында Харрисон қаласында барлығы 5 454 тіркелген сайлаушы болды, оның ішінде 3 207 (58,8%) демократтар ретінде, 312 (5,7%) республикашылар ретінде және 1 934 (35,5%) партияға мүше емес ретінде тіркелген. Бір сайлаушы басқа партияға тіркелген. 2012 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 78,4% дауыс (2 699 дауыс) жинады, бұл республикашыл Митт Ромнидің 20,0% (689 дауыс) және басқа кандидаттардың 1,6% (54 дауыс) көрсеткіштерінен жоғары. Қаланың 5 940 тіркелген сайлаушысының арасында 3 473 бюллетень берілді (31 бюллетень жарамсыз деп танылды), сайлауға қатысу деңгейі 58,5% құрады. 2008 жылғы президенттік сайлауда демократ Барак Обама 68,0% дауыс (2 347 дауыс) жинады, бұл республикашыл Джон Маккейннің 30,0% (1 036 дауыс) және басқа кандидаттардың 1,1% (38 дауыс) көрсеткіштерінен жоғары. Қаланың 5 827 тіркелген сайлаушысының арасында 3 453 бюллетень берілді, сайлауға қатысу деңгейі 59,3% құрады. 2004 жылғы президенттік сайлауда демократ Джон Керри 64,8% дауыс (2 142 бюллетень) жинады, бұл республикашыл Джордж Буштың 34,1% (1 128 дауыс) және басқа кандидаттардың 0,3% (16 дауыс) көрсеткіштерінен жоғары. Қаланың 5 411 тіркелген сайлаушысының арасында 3 306 бюллетень берілді, сайлауға қатысу деңгейі 61,1% құрады. 2013 жылғы губернаторлық сайлауда республикашыл Крис Кристи 53,2% дауыс (896 дауыс) жинады, бұл демократ Барбара Буононың 45,2% (762 дауыс) және басқа кандидаттардың 1,6% (27 дауыс) көрсеткіштерінен жоғары. Қаланың 6 032 тіркелген сайлаушысының арасында 1 718 бюллетень берілді (33 бюллетень жарамсыз деп танылды), сайлауға қатысу деңгейі 28,5% құрады. 2009 жылғы губернаторлық сайлауда демократ Джон Корзин 69,0% дауыс (1 542 бюллетень) жинады, бұл республикашыл Крис Кристидің 24,8% (554 дауыс), тәуелсіз Крис Даггеттің 3,9% (87 дауыс) және басқа кандидаттардың 1,3% (30 дауыс) көрсеткіштерінен жоғары. Қаланың 5 225 тіркелген сайлаушысының арасында 2 234 бюллетень берілді, сайлауға қатысу деңгейі 42,8% құрады.

Полиция

1870 жылдары қалашықты Филипп Маллиган және төрт констебль күзетті. 1878 жылы Маллиган ақырында "Полиция судьясы" болып тағайындалды, ал 1885 жылы полиция бөлімін реттеу және құру туралы қаулы қабылданды. 1891 жылы 1895 жылғы қаулыға сәйкес алғашқы полиция қызметкерлері тағайындалды. Майкл Роджерс (мэр Фрэнк Роджерстің әкесі) олардың арасында болды. Кейін ол полицияның бірінші бастығы болды. 1897 жылдың 28 наурызында офицер Джон Дж. Кларк құлаған электр сымын тексеріп жатқанда тоқ соғып, қызмет барысында қаза тапқан алғашқы полиция қызметкері болды. Оның есімін еске алу үшін полиция бас штабында тақта орнатылған. Қазіргі уақытта Харисон полиция департаментіне Дэвид Струмоло басшылық етеді, ол 2018 жылдың наурыз айында қызметке кірді. Департаментте қазір 39 қызметкер жұмыс істейді, бұл 1990 жылдардағы 67 офицерден азырақ. Департамент бірнеше бөлімнен тұрады: Әкімшілік, Патрульдік, Тергеушілер, Жол қауіпсіздігі, Көшелік қылмыстар және Қоғамдық полиция. Департамент Ұлттық түнге, түрлі мәдени және азаматтық шараларға, сондай-ақ "танысу және амандасу" іс-шараларына қатысады. Департамент 2009 жылдың қаңтар айында 1549 рейсінің апатына жауап берген Хадсон округінің көптеген мекемелерінің бірі болды және апаттан құтқарылғандардан алғыс алды. Харисон полиция департаменті Нью-Джерси құқық қорғау аккредиттеу комиссиясы және Нью-Джерси полиция басшыларының қауымдастығы тарапынан "аккредиттелген полиция мекемесі" ретінде танылған.

ЭМС

2014 жылдың 1 қаңтарынан бастап Monmouth Ocean Hospital Service Corporation (MONOC) EMS Харрисон қаласы мен жақын маңдағы Шығыс Ньюарк қаласына 911 жедел жәрдем қызметін көрсетеді. Келісімнің шарттарына сәйкес, MONOC компаниясы Кливленд даңғылында орналасқан, бұрын Харрисон Төтенше жағдайлар қызметі қолданған өрт сөндіру бекетін пайдалану үшін ай сайын 1500 доллар төлем жасайды.

Білім

Харрисон мемлекеттік мектептері балабақшадан бастап 12-сыныпқа дейінгі оқушыларға қызмет көрсетеді. Бұл аудан штаттың 31 бұрынғы Аббот ауданының бірі болып табылады, олар Нью-Джерси Жоғарғы Сотының «Бёркке қарсы Аббот» ісі бойынша шешіміне сәйкес құрылды және қазір «SDA аудандары» деп аталады. Бұл атау, осы аудандардағы мектептерді салу және жаңарту жобаларының барлық шығындарын New Jersey Schools Development Authority бақылауымен мемлекет жабу міндеттемесіне байланысты берілді. 2018–19 оқу жылының мәліметтері бойынша, төрт мектепті қамтитын ауданда 2409 оқушы және 166,5 штаттық мұғалім (толық жұмыс күні есебімен) оқыды, оқушы-мұғалім арақатынасы 14,5:1 құрады. Аудандағы мектептер (Білім беру статистикасы ұлттық орталығының 2018–19 оқу жылына қатысты деректері бойынша): Харрисон ерте балалық шақ бағдарламасы (Pre K3 және Pre K4 сыныптары), Линкольн бастауыш мектебі (Pre K-ден 3-сыныпқа дейін 620 оқушы), Гамильтон орта мектебі (4–5 сыныптарда 307 оқушы), Вашингтон орта мектебі (6–8 сыныптарда 438 оқушы) және Харрисон жоғары мектебі (9–12 сыныптарда 692 оқушы). Ньюарк Рим-католик архиепископиясына қарасты Қасиетті Крест мектебі 2009 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін Кирнидегі Mater Dei академиясымен біріктірілді; біріктірілген мектеп 2012 жылы жабылды.

Азаматтық ұйымдар

Харрисон Лайнз клубы 1951 жылдың 25 шілдесінде тіркелді. Харрисон клубы 16-шы көп аудандық округтың (Нью-Джерси) құрамында, ал ол Lions Clubs International (LCI) халықаралық ұйымының, әлемдегі ең ірі қоғамдық қызмет ұйымының бөлігі болып табылады. Клуб аудандық, штатық және халықаралық көруге қатысты жобаларды қолдайды және қаржылай көмек көрсетеді, сондай-ақ қоғамдық бағдарламаларға белсенді қатысады.

Жолдар мен автомобиль жолдары

2010 жылы қалада барлығы 18,15 миль (29 км) жол желісі болды, оның ішінде 15,23 миль (25 км) муниципалитет, 1,57 миль (3 км) Хадсон округі және 1,35 миль (2 км) Нью-Джерси көлік департаментінің күтімінде болды. 280 тас жолы қаланың ортасынан өтеді. Батысқа қарай, I 280 21 тас жолына, Garden State Parkway және Interstate 80-ге жетелейді. Шығысқа қарай, ол 7 тас жолына және Нью-Джерси ақылы магистраліне дейін созылады. Харрисонның орталық бөлігіндегі 280 тас жолының толыққанды қолжетімділігін қызметтік жолдармен, жаңа қиылыспен және эстакадамен алмастыру (Харрисон даңғылына, PATH стансасына және Red Bull Arena-ға қолжетімділікті жақсарту, сондай-ақ жергілікті көшелерге солтүстік-оңтүстік бағытында өтуді қамтамасыз ету) жоспарлануда.

Қоғамдық көліктер

PATH жылдам транзит жүйесіндегі Харрисон станциясы Ньюарк, Джерси-Сити, Хобокен және Нью-Йорк қалаларына қызмет көрсетеді. Станция 1913 жылы салынған және 1936 жылы қазіргі орнына көшірілген. 2012 жылдың 28 наурызында Харрисон станциясын жаңғырту жобасы мақұлданды, ал құрылыс 2013 жылдың қаңтарында басталды. Бастапқыда 2017 жылдың сәуірінде аяқталуы жоспарланған, аяқталу мерзімі шамамен 2018 жылға жылжытылды; станцияның кеңейтілуі 2019 жылдың 15 маусымында аяқталды. 19 ғасырда Пенсильвания темір жолы салған және қазір Amtrak-қа тиесілі Солтүстік-Шығыс дәлізі NJ Transit пойыздарын тасымалдайды және PATH сияқты бағытпен қаладан өтеді. Бұрын Солтүстік-Шығыс дәлізінде Харрисонда аялдама болған, бірақ Ньюарктағы Пенн станциясынан пойыздарға оңай отыру мүмкіндігіне байланысты ол алынып тасталды. Харрисонға бірнеше автобус компаниялары автобуспен қызмет көрсетеді. NJ Transit Нью-Джерси штатында 30 және 40 маршруттары бойынша қызмет көрсетеді. Нью-Джерсидегі ең жақын, жолаушылар рейсі бар әуежай – Ньюарк және Элизабет қалаларында орналасқан, 4,8 миль (8 км) қашықтықтағы Ньюарк Либерти халықаралық әуежайы.

Харрисон су жағасын дамыту жоспары

Гаррисон су жағасындағы қайта дамыту жоспары әзірлеушілерді Гаррисон ПАТХ станциясы мен Пасаик өзенінің артықшылықтарын пайдаланатын, қаланың 35% аумағын қамтитын жоспарларды ұсынуға шақырды. Жоспар Гаррисонның индустриялық, мәдени және экологиялық тарихынан мотивтерді қолданатын біртұтас дизайн тақырыбы арқылы әзірлеушілердің ұсыныстарын үйлестіруге бағытталған. Бұл Гаррисонның жаңа бейнесін қалыптастыруға, түрлі мақсаттағы, көлікке бағытталған, жаяу жүргіншілерге ыңғайлы дамуды қамтамасыз етуге және Гаррисонды өңірлік мақсатқа айналдыруға көмектеседі.

Red Bull Arena-ның алаңы

Харрисон қаласы – «Ред Булл Арена» футбол стадионының орналасқан жері, бұл стадион «Нью-Йорк Ред Буллз» клубының үй аренасы болып табылады. Көп жылдық құрылыс кешігулерінен кейін, арена 2010 жылғы 20 наурызда бразилиялық «Сантос» клубымен өткізілген көрсету ойынымен ашылды. Футболға арналған стадион (SSS) 200 миллион долларға салынды және шамамен 25 000 көрерменге арналған, табиғи шөппен жабдықталған алаңқа ие, сонымен қатар стадионның барлық орындықтарын қамтитын, бірақ алаңды емес, толық толқынды, мөлдір еуропалық үлгідегі шатыры бар. Стадион Пасаик өзенінің жанында, Нью-Йорк және Ньюарк қалаларының көкжиегіне қарап орналасқан, ал Харрисон қаласындағы PATH теміржол станциясы арқылы қоғамдық көлікпен жетуге болады. Стадион Red Bull GmbH компаниясына тиесілі және олардың басқаруында.