Кіріспе

Халықаралық ауыр атлетика басқарушы органы IWF ауыр атлетикадан әлем чемпионатын, сондай-ақ жастар мен жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионаттарын ұйымдастырады. Ол сондай-ақ Халықаралық Олимпиада комитетімен бірлесіп Олимпиада ойындарында ауыр атлетика жарыстарын өткізуге көмектеседі. Дегенмен, спорттағы допинг мәселелері мен IWF-тің басқарудағы кемшіліктерге байланысты ауыр атлетиканың 2028 жылғы Олимпиадаға қосылуы әзірге белгісіз. Ауыр атлетиканың енгізілуі туралы шешімді 2023 жылы ХОК отырысында қабылдау күтілуде. Ауыр атлетика алдағы 2024 жылғы Олимпиада бағдарламасына енгізілген, бірақ қатысатын спортшылар мен жарыстар саны қысқартылған. IWF тарихы 1905 жылы құрылған "Аматор спортшылар әлем одағы" (Amateur Athleten Weltunion) құрылуынан басталады.

Тарих

IWF-тің алдыңғы ұйымы "Amateur Athleten Weltunion" (Аматор спортшылар әлемдік одағы) 1905 жылы құрылған. Бұл ұйым ауыр атлетика және күрес спортын басқарды. 1912 жылы ол "Internationaler Weltverband für Schwerathletik" (Ауыр атлетиканың халықаралық федерациясы) болып өзгерді, ал 1913 жылы "Аматор" сөзі қосылып, "Internationaler Amateur Weltverband für Schwerathletik" аталын алды. 1920 жылы федерация ауыр атлетика және күрес бойынша жеке ұйымдарға бөлінді, соның нәтижесінде ауыр атлетика үшін Fédération Internationale de Poids et Halteres (Ауыр салмақтар мен гирялардың халықаралық федерациясы) құрылды, ол кейін Fédération Haltérophile International (FHI) болып өзгерді. IWF-ке қатысты кешігіп жасалған тергеу көрсетті, спорттағы тарихи проблема – допинг, IWF-тің жоғары деңгейдегі жүйелі басқарудың кемшіліктері, сыбайлас жемқорлық және допингты жасыру арқылы ушықты. 2000 жылдан 2020 жылға дейін IWF президенті болған Тамас Ажан Спорттық арбитраждық сотында допингке қатысты айыптаулар, алаяқтық және жылдар бойы допингке қатысты істерді жасыруға қатысқандығы үшін кінәлі деп танылды. Осының салдарынан, 2021 жылдан бастап ауыр атлетика 2028 жылғы Олимпиада бағдарламасына енбеді. Дегенмен, егер 2023 жылы Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) маңызды отырысына дейін IWF-тің жаңа басшылығы барлық мәселелерді қанағаттанарлық деңгейде шешсе, ауыр атлетиканы енгізу мүмкіндігі сақталады. ХОК IWF-тен "талаптарға сәйкестікке және тиімді мәдени өзгеріске" қарай өтуін көрсетуді, спорттағы допингке қарсы күресті табысты жүргізуді және "допингке қарсы бағдарламасының тұтастығын, сенімділігін және толық тәуелсіздігін қамтамасыз етуді" талап етеді. 2020 жылы осы скандалға жауап ретінде IWF, уақытша президенттік міндетін атқарушы Урсула Папандрея басшылығымен, штаб-пәтерін Ажанның туған қаласы Будапешттен ХОК штаб-пәтерінің де орналасқан Швейцарияның Лозанна қаласына көшіруді бастады. 2022 жылдың маусым айында IWF мүше федерациялары жаңа IWF атқару комитетін сайлады, ал жаңа президент Мохаммед Хасан Джалуд "жағымды өзгерістерге" "берілгенін" мәлімдеді. Ауыр атлетика 2024 жылы Парижде өтетін Олимпиада бағдарламасына енгізілді, бірақ спортшылардың саны, салмақ санаттары мен жарыстардың саны азайтылды. 2023 жылдың қаңтарында IWF былай деді: "IWF Украинамен ынтымақтасады және Ресей мен Беларусь мемлекеттеріне және үкіметтеріне ХОК-тің санкцияларын толық қолдайтынын растайды. IWF спорт пен Олимпиада қозғалысының біріктіруші миссиясына берік сенімді және қатаң шарттармен Ресей және Беларусь спортшыларының қатысуына жол ашу мүмкіндігін құптайды. IWF осы мүмкіндік қарастырылып жатқанда қолданыстағы қорғау шараларын сақтайды."