«Lion in the Streets» – канаддық драматург Джудит Томпсонның пьесасы. 9 жасар қыздың кісі өлтірушісін іздеуі, көршілерінің құпия өмірі мен трагедиялары жайлы.🎭📚
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Көшедегі арыстан – марапатты канадалық драматург Джудит Томпсонның екі актілік пьесасы, 1990 жылдың мамыр айында Торонтодағы Таррагон театрында өткен алғашқы қоғамдық шеберхана жобасы ретінде дайындалды. Бір айдан кейін ол қазіргі түрінде де Торонтодағы дуМауриер Театр орталығында, дуМауриер Дүниежүзілік сахналық театр фестивалі аясында қойылды. Пьесаға арналған музыканы Билл Томпсон жазды және орындады. Оның басты кейіпкері – тоғыз жасар португал қызы Изобельдің рухы, ол өлімінен кейін он жеті жыл өткен соң көршілерін бақылап, кейде олармен әрекеттесе отырып, өзінің өлтірушісін іздейді, осы арқылы олардың қараңғы, қорқынышты, эмоционалды және жеке басымен байланысты өмірлік тәжірибесін ашады. "Көшедегі арыстан" пьесасы 1992 жылы Playwrights Canada Press баспасынан жарық көрді.
Lion in the Streets is a two act play by award winning Canadian playwright Judith Thompson, workshopped as the first Public Workshop Project at the Tarragon Theatre in Toronto, Canada in May 1990. It was then produced in its current form one month later at the duMaurier Theatre Centre, also in Toronto, as part of the duMaurier World Stage Theatre Festival. Music for the production was composed and performed by Bill Thompson. Its central character is the ghost Isobel, a nine year old Portuguese girl who is searching for her killer by observing and occasionally interacting with her neighbors seventeen years after her murder, revealing their dark, horrific, emotional, and very private experiences. Lion in the Streets was published in 1992 by Playwrights Canada Press.
Сюжет
Изобельдің арманы ойын алаңында адасып жүр. "Менің үйім бар, бірақ менің үйім жоқ, менің көшеім бар, бірақ менің көшеім жоқ, менің халқым жоқ, мен жоғалып кеттім". (Томпсон, Көшедегі арыстан, 11-13 жол) Сью есімді әйел оны басқа балалардың қыспағынан құтқаруға келеді. Изобель Сьюмен үйіне барар алдында әкесімен кездеседі және оның өлгенін еске алады. Сьюның ұлы Томми кейде күйзеліске ұшыратады, Изобель Сьюға еріп күйеуімен бірге кешкі асқа барады. Сью оны үйге шақырып, оның тойда бір әйелмен қарым-қатынаста болғанын біледі. Изобель Сьюның өзіне қамқорлық жасай алмайтынын түсінеді және оны үйіне апарып беру үшін аудиторияны шақырады. Изобель кешкі қонақ үйдің үй иесі Лорамен бірге тұрады және Изобельдің анасы Мария Изобельдің әкесі өзін-өзі өлтіргенін білген кездегі оқиғаға куә болады. Мария күйеуінің өліп жатқанын көргенін айтып бергенде, Изабел әкесі пойыздың жолына құлап түскенін драматикалық түрде көрсетеді. Лора балабақшаға бара жатқанда, балабақша қызметкері Рондамен қызу әңгімелеседі. Драма аяқталғаннан кейін Изобель кездесудегі әр мүшесіне саусағын сілтеп, оларды жеке-жеке "атып" алады, бірақ шынайы оқ атылу естіледі. Изобель Ронданың аяғына ілігеді, олар келесі сахнаға көшеді, онда Ронда барда Джоан деген досымен кездеседі. Джоан өзінің қатерлі ісігі бар екенін айтады және Рондадан Офелияның өзін-өзі өлтіруін жоспарлауға көмектесуін сұрайды. Бардан шыққанда Изобель өзінің тазару орнында екенін және көкке барғысы келетінін түсінеді. Ол бармен, Дэвидке, оның балалық шағындағы діни қызметкеріне барып, өкіндіреді. Дәуіт өлгенін мойындаған кезде, өзі де көптен бері өлгенін түсінеді. Екінші актіде Изобель қорғауға емес, қорғауға тырысады. Ол Изобельмен ойын алаңында басталады, ол айналадағы адамдарға көшедегі арыстанның келе жатқанын ескертеді. Ол Кристинді парктен Скарлет есімді церебральды шалдыққан жас әйелмен сұхбаттасуға еріп барады. Скарлет жеке тақырыпты бөліседі, бірақ Кристин оған сатқындық жасайды, ол оны жариялаумен қорқытады. Скарлетт Кристинді ашуландыра бастайды, ол Скарлеттке шабуыл жасап, өлтіреді. Изобель Кристинді Арыстанның "құлы" деп атайды және оны келесі сахнаға ертіп барады, онда ол Арыстанды табады деп үміттенеді. Кристиннің көмекшісі Родни онымен жағымсыз әңгімелеседі, содан кейін күтпеген жерден ескі досының қонағын алады. Досы Майкл олардың жастық шақтағы жыныстық тәжірибелеріне сілтеме жасап, Родниді гей деп айыптайды. Олар ұрысып, Родни Майклды "өлтіреді". Майкл кеткеннен кейін Родни Майклмен өскендегі қарым-қатынасы туралы монолог жасайды. Шерри, оның әріптесі, оған кіргізіп, оны тыныштандырады және үйге барар алдында шоколад береді. Изобель Шерри мен оның жігіті арасындағы әңгіме тез арада ұрыс-керіске айналып, оны бірнеше жыл бұрын болған зорлауды қайтадан көруге мәжбүр етеді. Ол өзінің қиялдарын қанағаттандыру үшін оны кінәлі деп айтуға мәжбүрлейді. Сцена Шеридің үйлену тойына дайындық туралы әңгімелеуімен аяқталады. Содан кейін Шерри мен Изобель қабірге барады, онда Изобельдің өлтірушісі Бен (а. к. а. Арыстан) отыр. Шери қабірінде жатыр, ал Бен өзінің Изобельді неге өлтіргенін дәлелдеу туралы әңгімесін жалғастыра бергенде, ол оған қарсы шығады. Ол оқиғаның өз бөлігін айтып береді және кек алу мен кешіру арасындағы ішкі шайқас өткізеді. Кешірімділік жеңеді: ол Бенге "Мен сені сүйемін" деп айтады және одан өмірін қайтаруын сұрайды. Қазір ересек адам ретінде көрініс тапқан Изабел көрермендерге оның жүрегін алса да, жүрегі ешқашан үндемегенін айтады және ол көрермендерді өз өмірлерін қайтарып алуға шақырады.
Isobel's ghost wanders around lost, in a playground. "Is my house but is not my house is my street but is not my street my people is gone I am lost." (Thompson, Lion in the Streets, line 11–13) A woman named Sue comes to her rescue from other kids picking on her. Before Isobel follows Sue home she sees her father, and recalls that he is dead. After Sue's son Tommy makes some depressing comments, Isobel follows Sue on to a dinner party with her husband. Sue calls him to come home and finds out he's been having an affair with a woman at the party. Isobel realizes Sue's inability to care for her and calls the audience for someone to take her home. Isobel stays with Laura, the dinner party hostess, and witnesses a flashback to when Isobel's mother, Maria, found out about Isobel's father's suicide. As Maria tells of her vision of her husband dying, Isobel dramatically acts out her father falling onto the train tracks. As Laura goes on to a daycare meeting, she gets into a heated conversation with Rhonda, the childcare provider. After all the drama, Isobel points her finger at each member of the meeting and "shoots" them individually, though real shots are heard. Isobel clings to Rhonda's feet as they move onto the next scene, where Rhonda meets a friend, Joanne, at a bar. Joanne shares that she has cancer, and asks Rhonda to help her plan out an Ophelia like suicide. As they leave the bar, Isobel realizes her purgatorial state and that she wants to go to heaven. She follows the bartender, David, to confession with his childhood priest. At confession, David realizes he is also long dead. In Act Two, Isobel starts looking to protect rather than be protected. It begins with Isobel in a playground again, warning the people around that the Lion in the Streets is coming. She follows Christine from the park to an interview with a young woman with cerebral palsy named Scarlet. Scarlet shares a private topic but is betrayed by Christine, who threatens to publish it. Scarlet begins to provoke Christine, who then attacks and kills Scarlet. Isobel calls Christine a "slave" of the Lion, and follows her to the next scene, where she hopes to find the Lion. Christine's assistant, Rodney, has an unpleasant conversation with her and then receives an unexpected visit from an old friend. The friend, Michael, alludes to their youthful sexual experimentation and accuses Rodney of being queer. They fight, and Rodney "kills" Michael. After Michael leaves, Rodney has a monologue about his interactions with Michael growing up. Sherry, his coworker, bursts in, tries to calm him down, and gives him some chocolate before she goes home. Isobel watches a conversation between Sherry and her boyfriend quickly escalate into a fight where he makes her relive a rape that happened to her years before. He makes her say that it was her fault, to satisfy his own fantasies. The scene ends with Sherry continuing to talk about preparing for their wedding. Sherry and Isobel then walk over to the graveyard where Ben, Isobel's murderer, (a. k. a. the Lion) is sitting. Sherry lays down at her grave, and as Ben continues to tell his story of justification of why he killed Isobel, she confronts him. She tells her part of the story and has an internal battle between vengeance and forgiveness. Forgiveness wins: she tells Ben "I love you" and asks him for her life back. Now appearing as an adult, Isobel tells the audience that though he took her heart, her heart was never silent, and she urges the audience to take back their lives.
Өмірбаян
1953 жылдан кейін Канадаға экономикалық мүмкіндіктер мен саяси еркіндік іздеген португал иммигранттарының көптеп келуі болды. Португал канадалықтарының 69% Онтариода тұрады, олардың көп бөлігі Торонтода. Изобель Торонтодағы португал отбасынан шыққан, және оның айқын акценті оның отбасы Канадада ұзақ тұрмағанын көрсетеді. Пьесаның біріңғай тақырыбы – иммигранттардың ауыр өмірі (Изобель әкесінің жұмысшы ретінде жұмыс істеуі және одан кейін өзін-өзі өлтіруі арқылы көрсетілген).
After 1953 there was a large influx of Portuguese immigrants to Canada, seeking economic opportunity and political freedom. 69% of Portuguese Canadians live in Ontario, and many are in Toronto. Isobel comes from a Portuguese family in Toronto and her strong accent indicates that her family has not lived in Canada for very long. One of the themes of the play is the difficult lives experienced by immigrants (shown by Isobel's father's job as a manual laborer, and his subsequent suicide).
Құрылымы мен илхам
Көшедегі арыстан – Изобель кейіпкерімен байланыстырылған қысқа көріністер немесе виньеткалар жинағы. Драматург Джудит Томпсон: "Мен үлкен повествомен, зор саяхатқа шыққан кейіпкер туралы әңгімеге шыдамайтындай сезімде болдым. Сондықтан мен бірнеше шағын пьеса жазуды ойладым, мысалы, мейрамханада екі әйелдің бірі: "Тамаша нәрсе болды!" дейді. Мен оның не болатынын білмедім. Бұл импровизация болды" (Зиммерманмен сұхбат 188). Көшедегі арыстанның көріністен көрініске құрылымы Артур Шницлердің "Ла Ронде" туындысын еске түсіреді, ол ғашықтар жұптары арасындағы он өзара байланысты көріністен тұрады, әрбір кейіпкер екі тікелей көріністе пайда болады. Бірақ Көшедегі арыстанның ерекшелігі – оның басты кейіпкері Изобель, оның бағытын біз пьеса бойына қараймыз, ол басқа көріністердің куәсі болады.
Lion in the Streets is a series of shorter scenes or vignettes linked by the character of Isobel. The playwright, Judith Thompson, said: "I thought I just can’t bear some giant narrative, somebody taking this immense journey. So I thought, well, write a bunch of little plays, like two women in a restaurant and one says, ‘Guess what?’ I had no idea what it was going to be. It was an improvisation" (Zimmerman interview 188). The scene to scene structure of Lion in the Streets is somewhat reminiscent of Arthur Schnitzler's La Ronde, which is made up of ten interlocking scenes between pairs of lovers, with each character appearing in two consecutive scenes. The difference with Lion in the Streets is that it has a main character, Isobel, whose thread we follow throughout the play as she witnesses the other scenes take place.
Тақырыптар мен идеялар
Изобель қалада зұлымдық пен зорлық-зомбылыққа үнемі тап болады; Джудит Томпсон Торонтоның "көрінбейтін" жағын көрсетеді және көбінесе айтылмаған мәселелерді талқылайды. Изобель біздің арамызда арыстанның қырсынып тұрғанын айтады, оны тек ол ғана көре алады. Пьеса "жоғары таптық, еркектерге бағытталған, жоғары өнер парадигмасынан" "төмен таптық, әйел, иммигрант бала үшін еркіндік пен күш табуға" қарай бұрылады.
Isobel continually encounters evil and violence within the city; Judith Thompson is showing a sort of "hidden" side of Toronto and discussing issues that are often taboo. Isobel says that a lion lurks among us, which only she can point out. The play looks away from the "upper class, male centered, high art paradigm" to "[locate] freedom and power for a lower class, female, immigrant child."
Сын
Сыншылар пьесаның түс сияқты есімділігі туралы пікір білдірді: "Изобельдің көрініс беруінен басқа, пьесаның басқа да жақтары сюрреалистік; ол цирктей биден басталады, онда бетперделі актерлер ашық сахнада қорқынышпен айналып, бақылауды жоғалтып бара жатқандай көрінеді. Тақырыптағы арыстан сияқты, осы пьесада сырттай өркениетті көрінгенмен, ішінде бақыланбайтын, қауіпті бір нәрсе бар". Дегенмен, басқа сыншылар сценарийді "мақтаншыл және беткей" деп бағалап, Изобель кейіпкерін "жағымсыз" деп тапты.
Critics have commented on the dream like nature of the play: "Besides Isobel's ghostly presence, other aspects of the play are surreal as well; it begins with a circus like dance in which masked actors swirl around the open stage frightening, seemingly on the edge of losing control. Like the lion of the title, there's something wild here in the midst of apparent civilization, something untamed in a very dangerous way". However, other critics have found the script "pretentious and shallow" and the character of Isobel "obnoxious."
Марапаттар
1991 жылы Джудит Томпсон "Көшедегі арыстан" пьесасы үшін Флойд С. Чалмерс канадалық пьеса сыйлығын алды. Бұл, Флойд Чалмерс атымен аталатын, канадалық драматургтардың Торонто аймағында қойылған пьесаларына берілетін 25 000 долларлық сыйлық. Флойд Чалмерс – редактор, баспагер және қайырымдастық ісіне атсалысқан адам болған.
In 1991, Judith Thompson received a Floyd S. Chalmers Canadian Play Award for Lion in the Streets. This is a $25,000 award for plays by Canadian playwrights and performed in the Toronto area, named after Floyd Chalmers, the editor, publisher, and philanthropist.
Бейімделулер
2002 жылы Эд Гасс Доннелли Джоанна мен Ронда кейіпкерлері арасындағы эпизод негізінде түсірілген, 6 минуттық «Офелия сияқты өлу» деген фильмді режиссерлік етті.
In 2002, Ed Gass Donnelly directed a 6 minute film, Dying Like Ophelia, based on the scene between the characters Joanne and Rhonda.