Кіріспе

АҚШ-тың әскери кемесі

USS Weiss (APD 135/LPR 135) 1945 жылдан 1970 жылға дейін АҚШ Әскери-теңіз күшінде қызмет етті, екі қысқа мерзімге резервке алынды. 1976 жылы бөлшектелді.

Есімдес

Карл Вайс 1915 жылғы 27 наурызда Мичиган штатының Детройт қаласында дүниеге келген. 1939 жылғы 18 желтоқсанда АҚШ Теңіз жаяу әскері қатарына қосылды. Оңтүстік Каролина штатындағы Паррис аралындағы базалық дайындықты аяқтағаннан кейін, 1940 жылдың басында Вирджиния штатындағы Квантикода және Пенсильвания штатындағы Филадельфияда тікелей қызмет етті. 1940 жылғы 1 наурызда Миффлин бекінісіне бір жылдан астам мерзімге қызметке жіберілді. 1941 жылғы маусымда Квантико базасына қысқа ғана уақытқа оралды, содан кейін шілде айының бірінші аптасының соңында бір айлық тапсырмамен «МакКоули» көлігімен теңізге шықты. Сол көлікте капрал шеніне көтерілген Вайс 1941 жылғы 14 тамызда Вирджиния штатындағы Портсмутқа қайтып келді. Кейін қыркүйек айында Солтүстік Каролина штатындағы Нью-Риверде қызметке кірісті. 1942 жылғы наурызда Вайс сержант шеніне өкілді, ал келесі жазда Соломон аралдары операциясына дайындық мақсатында Тынық мұхитындағы театрға жіберілді. 1942 жылғы 1 қарашада Гуадалканал аралының Матаникау өзені маңындағы жапондық күштермен болған шайқаста 1-ші Теңіз дивизиясының 5-ші теңізшілер батальонының C ротасында қызмет етіп жүргенде Вайс жаудың пулеметтік орнына шабуыл жасап, қол гранатасымен жойды. Өзінің пулеметіне оралған Вайс өзінің артиллериялықтарына үш штыкпен шабуылды тойтаруға бұйрық берді. Оның бірі жараланып, бекіністің алдына құлағанда Вайс «артқа жүгіріп, серігін қауіпсіз жерге шығарды». Келесі күні ол тағы да дөңгелектің үстімен жаудың тағы бір пулеметіне қарай жылжыды. Оқ атылғаннан кейін де ол алға жылжи берді және қарсыластың қаруына граната лақтырды. Содан кейін ол біріншісі бастаған жұмысты аяқтау үшін тағы бір граната лақтыруға тырысты, бірақ жаудың оғынан ауыр жарақат алып құлап қалды. «Ерекше жеке батылдығы, шабуылға ұмтылысы және өзінен гөрі елді ойлау рухы» үшін Вайс өлімнен кейін «Теңіз Флотының айқас кресі» орденімен марапатталды. 1944 жылы Вайс есімімен кеме аталды. Алайда, 1944 жылғы 5 маусымда құрылысы аяқталмай тоқтатылып, материалдары жойылды.

Тарих

Бастапқыда DE 719 деп белгіленген "Вайс" 1944 жылдың 17 шілдесінде, тіпті 1944 жылдың 4 қазанында Мичиган штатының Бей-Сити қаласындағы Defoe Shipbuilding Company компаниясында құрылысы басталмас бұрын, APD 135 ретінде қайта аталды. Ол 1945 жылдың 17 ақпанында суға түсірілді, демеушісі Анна Вайс болды. Іске қосылғанға дейінгі сынақтар Хьюрон көлінде жүргізілді. Құрылысы аяқталғаннан кейін "Вайс" Бей-Ситидегі құрылысшы сарайынан Чикагоға (Иллинойс штаты) бағытталды. Одан Чикаго санитарлық және кеме каналы арқылы Чикаго өзенімен Иллинойс штатының Джолиет қаласына жетті, онда кемеге понтондар бекітілді, осылайша оны Деплейн өзені, Иллинойс өзені және Миссисипи өзені арқылы итеріп, баржалар тізбегінің бір бөлігі ретінде жылжытуға болатын болды. Миссисипи өзенінің батыс жағалауындағы Луизиана штатының Алжир қаласындағы Тодд Джонсон кемежайына келгеннен кейін, экипаждың қалған бөлігі кемеге келді, ал "Вайс" 1945 жылдың 7 шілдесінде Нью-Орлеанда қолданысқа кірістірілді.

1945-1949 жылдар

Соғыс кемесі 20 шілдеде Кубаның Гуантанамо шығанағы маңында сынақ жаттығуларын өткізу үшін Нью-Орлеаннан шықты. Ол 14 тамызда Екінші дүниежүзілік соғыстағы әскери қимылдардың аяқталғаны туралы хабар алған кезде осы операциялармен айналысып жатты. Содан кейін ол сынақ жаттығуларын жалғастырды, бірақ бұрынғыдай жеделдікпен емес. Норфолк (Вирджиния штаты) қаласындағы жөндеуден кейін, ол 4 қыркүйекте Род-Айленд штатының Мелвилл қаласына бағытталды, онда келесі екі ай бойы оқу кемесі ретінде қызмет етті. 29 қазанда жоғары жылдамдықты көлік Норфолкке оралды және 1946 жылдың қаңтарының ортасына дейін онда қалды. 14 қаңтарда ол Батыс Үндістанға он апталық саяхатты бастады, наурыздың соңғы күні Солтүстік Каролина штатының Морехед-Сити қаласында АҚШ-қа қайтып келді. Сәуір айында ол Вашингтонға сапар шекті және алдымен мамыр айының басында Чарльстон (Оңтүстік Каролина штаты) қаласында, кейін маусым айында Нью-Йорк әскери-теңіз кеме жасаушылығында жөндеу жұмыстарын жүргізді. Тамыз айында Гарри Трумэн демалысқа Бермудаға барғанда, жоғары жылдамдықты көлік Президенттік яхтасы «Вильямсбургке» сүйемелдеді. «Вильямсбург» президентті 2 қыркүйекте Вашингтонға қайтарды, ал «Вайсс» шығыс жағалаудағы қызметін жалғастырды. Норфолкке базаланған ол келесі 19 ай бойы сол порттан жұмыс істеді. 1949 жылдың 2 мамырында соғыс кемесі Чарльстонда қызметтен босатылды, содан кейін Флорида штатының Грин Коув Спрингс қаласына сүйретіліп, Атлант мұхитының резервтік флотында орналастырылды.

Корея соғысы, 1950-1953 жылдар

1950 жылы 25 маусымда коммунистік Солтүстік Корея Оңтүстік Кореяға басып кірді. Біріккен Ұлттар Ұйымының Қауіпсіздік Кеңесі Кеңес Одағының бойкотын пайдаланып, Оңтүстік Кореяға агрессорға қарсы әскери көмек көрсетуге шешім қабылдады. Құрама Штаттар Қауіпсіздік Кеңесінің операцияларын жүзеге асырудағы жауапкершілікті, әсіресе теңіз күштеріне қатысты, өз мойнына алды. Бұл резервтік флоттағы көптеген кемелерді қайта жандандыруды қажет етті. Вайс Грин Ков Спрингс портынан шығарылып, тез арада әрекетке дайындалды және 1950 жылы 14 қазанда қайтадан қолданысқа енгізілді. Кубаның Гуантанамо шығанағында жаттығудан өткеннен кейін Вайс 1951 жылы 15 наурызда Тынық мұхитына бет түзеді. Ол Сан-Диегода (Калифорния) екі апталық техникалық қызмет көрсетуден өтті, содан кейін батысқа қарай сапарын жалғастырып, 3 мамырда Корея суларына жетті. Жоғары жылдамдықты көлік Корея соғысындағы алғашқы миссиясының көп бөлігін бомбалау және Су астындағы диверсиялық топтың (UDT) операцияларында өткізді. Ол сонымен қатар UDT жасағымен және 7-ші флоттың басқа бөлімшелерімен бірге оқу-жаттығуларын жүргізді. 17 қазанда ол Қиыр Шығыстағы міндеттемесін аяқтап, АҚШ-қа қайта оралуға бағыт алды. 1951 және 1952 жылдардың қысында батыс жағалауда техникалық қызмет көрсету мен оқудан өткеннен кейін Вайс жазда Қиыр Шығысқа қайта оралып, 2 шілдеде Корея суларына жетті. Тағы да, бомбалау миссиялары мен UDT-ге қолдау көрсету оның уақытының басым бөлігін құрады. Ол сондай-ақ "Балық аулау операциясы" деп аталатын стратегиялық жобаға қатысты, мақсаты солтүстік корейліктерді басып табу үшін олардың балық аулау мүмкіндіктерін жою болды. Жоғары жылдамдықты көлік Корея соғысындағы екінші миссиясын 1953 жылдың 1 сәуірінде аяқтап, 2 шілдеде Сан-Диегоға келді.

1953-1958 жылдар

Вайс АҚШ-қа оралғаннан кейін бір айдан аспаған соң, 1953 жылдың 27 шілдесіндегі келісім Корей түбегіндегі әскери қимылдарды тоқтатты. Осының салдарынан, жоғары жылдамдықты көлік АҚШ-тың батыс жағалауында техникалық қызмет көрсету мен оқу кезеңдерімен кезектесіп, Тынық мұхитының батысына бағытталған бейбіт міндеттерді атқара бастады. 1953 жылдың шілдесінен 1957 жылдың желтоқсанына дейін ол үш рет Қашық Шығысқа аттанды. "Вайс" 1954 жылдың 23 ақпанында Сурибачи тауындағы ту көтерілгеннің 9 жылдығына арналған Иво Джимада өткен "Флагхоист" ірі десанттық оқу-жаттығуына қатысты. Портқа сапарлар жасау, оқу миссияларын орындау және Азия суларында американдық әскери күштердің болуын көрсету оның 7-ші флотпен жасаған алғашқы Корей соғысынан кейінгі турларындағы басты міндеттері болды. 1958 жылдың 2 наурызында "Вайс" қайтадан запаста қалды. Келесі төрт жыл бойы ол Калифорниядағы Трезер-Айленд аймағындағы Тынық мұхитының резервтік флотында тұрды. 1961 жылдың 20 қарашасында "Вайс" Сан-Диегода қайтадан қызметке кірісті.

1961-1964 жылдар

1961 және 1962 жылдардың қысында соғыс кемесі сынақтан өтіп, десанттық жаттығулар жасады, содан кейін Сан-Диегодан жұмыс істейтін батыс жағалаудағы қалыпты тәртіпке енді. Бұл міндет 1962 жылдың 16 қазанына дейін жалғасты, содан кейін ол Сан-Диегодан шығып, қайта жабдықталғаннан кейін Батыс Тынық мұхитындағы алғашқы қызметтік сапарына аттанды. Осы кезде ол Филиппиндегі Субик шығанағындағы базадан жұмыс істеді және UDT (жағалаудағы шабуыл тобы) сарбаздарымен бірге оқу миссияларын орындады. Сапардың басында кеме UDT сарбаздарымен бірге Таиландтың Саттахип қаласына барды. Онда ол Тайланд Корольдік Теңіз күштерінің өкілдерімен бірлескен UDT жаттығуларына қатысты. Жоғары жылдамдықты көлік 17 желтоқсанда Субик шығанағына оралды және жаңа жылдың басына дейін сонда қалды. Батыс Тынық мұхитындағы сапарының соңғы кезеңінде, 1963 жылдың ақпан және наурыз айларында, соғыс кемесі Вьетнам суларындағы қызметі үшін Қарулы күштердің экспедициялық медалін алды. UDT қызметкерлерін бірге алып, LCVP (десанттық кеме) арқылы Вьетнамның әртүрлі теңіз базаларына жеткізді және Вьетнам жағалауына ReCon (барлау) теңізшілерін түсірді. Вьетнам жағалауындағы толқындарға тап болғандықтан бір LCVP жоғалды. Ол сол көктемде АҚШ-қа оралды және жыл соңына дейін қалыпты жұмысын жалғастырды, содан кейін флотты жаңғырту және модернизациялау (FRAM) жұмысын бастады. 1964 жылдың басында FRAM II модернизациясын аяқтады және Сан-Диегодан жергілікті операцияларды қайта бастады. 18 маусымда Сан-Диегодан шығып, Батыс Тынық мұхитындағы тағы бір қызметтік сапарына аттанды. Сапар барысында соғыс кемесі Перл-Харбордағы Оахуда шамамен бір ай бойы операциялар жүргізіп, содан кейін Окинаваға жол тартты. 26-27 шілде түндегі "Флосси" тайфуны Окинавадағы кемені шарпып, ілмек тізбегін үзіп, жоғары жылдамдықты көлікті белгісіз суларға итерді. Белгілі суларға қайта оралуға жасалған әрекеттер сәтсіз аяқталды және 20:42-де "Вайсс" жағаға тірелді. 27-сі күні "Таваса" буксирі "Вайсс"ты судан шығаруға тырысқанда, белгісіз рифке тірелді. Содан кейін "Safeguard" екі кемеге де көмектесуге келді. Шамамен сағат 20:00-де "Вайсс" рифтен терең суға жылжыды. "Таваса" 28-і күні ертең судан шығарылды және сол күні "Вайсс"ты буксирлеп Окинавадан Сасебоға бет бұрды. Жоғары жылдамдықты көлік тамыздың соңына қарай жөндеу жұмыстарын аяқтады және сол айдың басында болған Тонкин шығанағындағы оқиғаға байланысты Вьетнам суларына жіберілген жасақ күшке қосылды. 25 тамыздан 28 қыркүйекке дейін сонда болды. Қазан айының көп бөлігін Филиппинде өткізгеннен кейін "Вайсс" қарашада Вьетнам суларына қысқа мерзімге оралды. 28 қарашада Субик шығанағынан Сан-Диегоға қайтып келді, онда 18 желтоқсанда жетті.

Вьетнам соғысы, 1965-1969 жылдар

Кезеңдік демалыстан және күтімнен кейін Вайс Оңтүстік Калифорния жағалауында қызметін бастады. Осы міндеттер теңіз жаяу әскерлерінің барлау бөлімшелерімен және Теңіз күштерінің су астындағы бұзу тобымен бірлескен жаттығулардан тұрды. Бұл жұмыс 1965 жылдың орта шілдесіне дейін жалғасты, содан кейін ол екі айға Лонг-Бич кеме құрылыс орнына кірді. 30 тамызда жөндеу жұмыстары аяқталып, Сан-Диегоға жаңа оқуларға оралды. 18 қазанда Вайс Сан-Диегодан 7-ші флотпен бірге Қиыр Шығысқа тағы бір сапарға шықты. 26-27 қазанда Перл-Харборда қысқа тоқталып, 12 қарашада Субик шығанағына жетті. 23-і күні ол Филиппиннен Оңтүстік Вьетнам жағалауындағы алғашқы әскери қызметіне аттанды. Оның алғашқы жауынгерлік миссиясы 30 қараша мен 1 желтоқсанда Ланг Ке Га маңына теңіз жаяу әскерлерін түсірген кезде өтті. Екінші миссиясы 5-6 желтоқсанда Пху Ту маңында теңіз жаяу әскерлерінің іздеу-жою операциясын жүргізген кезде болды. 6 желтоқсан кешінде ол әскерді қайтадан кемеге алды және демалыс үшін Субик шығанағына қайтып келді. Алайда, 8 желтоқсанда Фу Ту маңындағы құтқару операциясына көмектесу үшін қайта шақырылды. 9 желтоқсанда ол осы миссияны аяқтады және 13 желтоқсанда Субик шығанағына сапарын жалғастырды. 1966 жылдың қаңтар айында Вайс Вьетнам суларында екі рет жағалау және өзен сағаларын зерттеу жұмыстарын жүргізді. 1 ақпанда Вьетнамдағы екінші сапарынан Филиппинге оралды. 3-9 ақпан аралығында Легаспи, Лусон маңындағы екіжақты барлау жаттығуларына қатысу үшін американдық UDT және филиппин су асты операциялары бөлімшесімен бірге кемеге отырды. Қазан соңында және наурыздың басында Гонконгқа сапар, Субик шығанағындағы күтім және Вьетнам жағалауындағы тағы бір зерттеу сапары жасады. Оның соңғы жауынгерлік операциясы 20 наурызда басталды, ол "Джекстей" операциясы үшін амфибиялық дайындық тобының операциялық бақылауына түсті. Операция 26 наурызда басталды және 6 сәуірге дейін жалғасты, содан кейін Вайс жөндеу үшін Субик шығанағына оралды. Сол айдың соңында ол Филиппиннен үйіне қайтып келді. Перл-Харборда тоқтағаннан кейін 14 мамырда Сан-Диегоға жетті. Кеме келесі бес апта бойы портта қалып, демалыс алып, күтім жұмыстарын жүргізді. 28 маусымда Сан-Диегодан шығып, Сан-Францискоға бағыт алды, онда Bethlehem Steel кеме құрылыс орнында күрделі жөндеу жұмыстарын бастады. 9 қарашаға дейін ол онда болды, азаматтық кемежайдағы еңбек дауы кешіктіруді болдырмау үшін Сан-Франциско шығанағындағы Әскери кеме құрылыс орнына көшуге мәжбүр етті. Жөндеу жұмыстары аяқталып, 9 желтоқсанда кемежайдан шығып, Сан-Диегоға қайта оралды. 24 ақпанда Сан-Диегодан шығып, Батыс Тынық мұхитына бет алды. Перл-Харбор мен Гуамда тоқтағаннан кейін кеме 20 наурызда Субик шығанағына кірді. Вайс Филиппинде екі айға жуық жұмыс істеді, зерттеулер мен барлау оқуларын жүргізді. Мамыр айының ортасында Гонконгқа демалысқа барды, содан кейін айдың соңында Субик шығанағына оралды. 28-і күні UDT 11 жасағымен бірге Филиппиннен Оңтүстік Вьетнамға бағыт алды, 31 мамырда Вунг Тауға жетті. Онда және Ан Тхойдағы брифингтерден кейін Вайс амфибиялық операциялар үшін қолайлы қону жағалауларын және каналдарға кіру жолдарын анықтау үшін жағалауды зерттеуді бастады. Бұл міндет 10 маусымға дейін жалғасты, содан кейін ол Субик шығанағына оралды. 10-21 маусым аралығында Филиппинде болды, содан кейін Вьетнамға тағы да жолға шықты. 3 шілдеге дейін жағалауды зерттеу жұмыстарын жүргізді, содан кейін бір апталық демалыс үшін Субик шығанағына оралды. Кеме 15 шілдеде Вунг Тауға оралды және 31 шілдеде аяқталатын соңғы зерттеулер сериясын бастады. Содан кейін ол Бангкок, Субик шығанағы және Йокосукаға тоқтады, содан кейін 26 тамызда АҚШ-қа қайтып келді. Перл-Харборда тоқтағаннан кейін 16 қыркүйекте Сан-Диегоға жетті. 1967 жылдың қалған бөлігі әскери қызметтен босату және азаматтық кемежайдағы уақытша жұмыспен өтті. Вайс 1968 жылдың басында жөндеу жұмыстарын аяқтады және Сан-Диегодан батыс жағалаудағы операцияларын бастады. Бұл жұмыс 1 тамызға дейін жалғасты, содан кейін ол Батыс Тынық мұхитына қайта оралды. Кеме 9-11 тамызда Перл-Харборда тоқтады, содан кейін Йокосука, Жапонияға сапарын жалғастырды, онда 23-і күні жетті. Бір аптадан кейін кеме Субик шығанағына бағыт алды, онда 3-9 қыркүйек аралығында болды. Субик шығанағынан Вьетнам жағалауына барып, 7-ші флоттың амфибиялық операцияларын қолдау мақсатында жағалауды зерттеу жұмыстарын жалғастырды. 24 қыркүйекте Субик шығанағына оралып, 2 қазанға дейін қалады. Қазан айының басында Оңтүстік Вьетнам жағалауында Вайс IV корпустың тактикалық аймағында жүргізілген "Құрметті айдаһар" операциясы VII және VIII-ге қатысқан Navy SEAL командаларына қолдау көрсетті. Осы операциялар кезінде кеме Корей соғысынан бері алғаш рет оқ атып, жауынгерлік қимылға қатысты. 11 қарашада Субик шығанағына оралды және 20 қарашаға дейін онда болды, содан кейін Гонконгқа демалысқа аттанды. Желтоқсан айының басында Вьетнам суларына оралды және Navy SEAL командаларының "Құрметті айдаһар" операциясы IX-ына қолдау көрсетуді жалғастырды. Бұл миссия оны 1969 жылға дейін алып жүрді. Вайс 1969 жылдың 1 қаңтарында Амфибиялық тасымалдағыш, Шағын, LPR 135 болып қайта аталды. 1969 жылдың көктемінде Қиыр Шығыстан шығып, Сан-Диегоға оралды. Жылдың қалған бөлігінде Сан-Диегодан батыс жағалаудағы операцияларын жүргізіп, декоммиссияға дайындық жұмыстарын бастады.

Пайдаланудан шығару және тағдыры

1970 жылғы қаңтарда Вайс кемесі пайдаланудан шығарылды және Техас штатындағы Оранж қаласындағы Атлант мұхитының резервтік флотымен бірге тізілді. 1974 жылғы 15 қыркүйекте оның аты Әскери-теңіз тізімінен алынып тасталды. Вайс 1976 жылғы 24 маусымда J. R. Steel, Inc. компаниясына металл тескілеуге сатылды.

Марапаттар

Вайс Корея соғысында үш ұрыс жұлдызын, ал Вьетнам суларындағы қызметі үшін жеті ұрыс жұлдызын алды.