Кіріспе

Австралиялық крикетші Митчелл Гай Джонсон (2 қараша 1981 жылы туған) – Австралияның бұрынғы крикетшісі, ол ұлттық құрамасы үшін барлық форматта ойнаған. Ол сол қолмен жылдам лақтыратын және сол қолмен соққы беретін ойыншы. Джонсон 2005 жылдан 2015 жылға дейін халықаралық крикетте Австралия атынан өнер көрсетті. Ол өз дәуірінің ең үздік жылдам боулерлерінің бірі саналады және барлық уақыттағы ең қауіпті боулер деп есептеледі. Австралия құрамасында ойнаған жылдары Джонсон командамен бірге бірнеше ICC титулын жеңіп алды: 2007 жылғы Крикет әлем чемпионаты, 2015 жылғы Крикет әлем чемпионаты, 2006 жылғы ICC Чемпиондар кубогы және 2009 жылғы ICC Чемпиондар кубогы. 2009 жылы Джонсон Халықаралық крикет кеңесінің (ICC) Сер Гарфилд Соберс жүлдесімен (ICC Жылдың крикетшісі) марапатталды. 2013 жылдың басында формасының төмендеуіне байланысты ұлттық құрамадан шығарылғаннан кейін, ол 2013–14 жылғы Англияға қарсы Аш сериясында Австралияның тестілік құрамасына қайта оралғанда ерекше табысқа жетті, онда Англияның соққы берушілеріне үстемдік етті. Оңтүстік Африкаға қарсы келесі тестілік серияда Австралия құрамасындағы орнын нығайтып, 2014 жылы екінші рет Сер Гарфилд Соберс жүлдесімен және ICC-нің ең үздік тестілік ойыншысы сыйлығымен марапатталды. 2015 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалы мен финалында маңызды рөл атқарды, нәтижесінде Австралия әлем чемпионатын бесінші рет жеңіп алды. Джонсон 2015 жылдың қарашасында барлық халықаралық крикет форматтарынан зейнеткерлікке шықты, ол Австралия құрамасы сапында барлығы 256 матч өткізді. Ол 300-ші нөмірлі тестілік кепкаға ие болған соңғы австралиялық ойыншы болды. Уақыт бойынша Джонсон 150 тестілік қақпаға жеткен ең жылдам боулер, ол мұны 2 жыл 139 күнде істеді. 2018 жылдың тамызында Джонсон барлық крикет түрлерінен зейнеткерлікке шыққандығын жариялады.

Ерте өмір

Джонсон Квинсленд штатының Таунсвилл қаласында туып өскен. Оның алғашқы спорттық сүйіктісі теннис болды, ал оның кумирі Пит Сампрас еді. 14 жасында оған теннис карьерасын дамыту үшін Брисбенге көшу мүмкіндігі ұсынылды, бірақ ол бас тартты. 17 жасқа келгенде ғана Джонсон кәсіби теннисші болу арманынан бас тарды және крикетке көшті.

Криккеттің алғашқы жылдары

Джонсон 17 жасында Брисбендегі жылдам доп тастау оқуына қатысқанда, бұрынғы Тест командасының жылдам доп тастаушысы Деннис Лилли оны "тоғыз өмірде бір кездесетін дарын" деп бағалады. Лилли бұрынғы командаласы Род Маршқа хабарласып, Джонсонның Аделаидадағы Австралия Крикет Академиясына қабылдануын қамтамасыз етті.

2005-2006 жылдар

2005 жылдың желтоқсан айында Джонсон Австралияның бір күндік халықаралық құрамасына шақырылды. Ол Жаңа Зеландияға қарсы Крайстчерч қаласындағы ойында тұңғыш рет алаңға шықты, ал құраманы іріктеушілер төрағасы Тревор Хонс оның таңдалуын болашақтағы ойыншыларды дайындау қажеттігімен түсіндірді. Джонсон халықаралық деңгейдегі өзінің мүмкіндіктерін Малайзияда өткен бір күндік халықаралық матчта, Джонсонның 7-ші ойынында, күшті үндістандық шабуыл шебіне қарсы көрсетті. Ол 4 оверде 4/11 нәтиже көрсетті, оның ішінде Сачин Тендулкар, Рахул Дравид және Юврадж Сингхтің қақпаларын алды. Джонсон 2006 жылы Австралияның Чемпиондар кубогы құрамасына да ілікті және Англияға қарсы А тобындағы матчта 3/40 нәтижемен ойнады, соның ішінде Кевин Питерсеннің қақпасын алды. Джонсон 2006 жылғы 23 қарашада басталатын алғашқы Ashes тестіне құрамаға қосылды, бірақ барлық ойындарда 12-ші ойыншы болып қалды.

2007-2008 жылдар

2007 жылғы 26 қаңтарда Джонсон Англияға қарсы CB сериясының жетінші матчында 8 доптан 4 қақпа алды, осының арқасында ол матчтың үздік ойыншысы атағын жеңіп алды. 2007 жылғы қазан айында Джонсон Австралияның Үндістандағы бір күндік матчтар сериясын жеңіп алуына көмектесті. Ол 14 қақпа алып, ең көп қақпа алған ойыншы болды, бұл оның қабілетін, тіпті субконтиненттің баяу жағдайында да көрсетті. Вадодарадағы бесінші бір күндік матчта ол 5/26 нәтижесін көрсетіп, халықаралық деңгейдегі алғашқы бес қақпалық жетістігін жасады. 2007 жылғы 10 қарашада, өз алаңындағы Габба стадионында Шри-Ланкаға қарсы Австралия құрамасының тестілік матчында тұңғыш рет ойнаған Джонсон Тилан Самаравираның қақпасын алды, оны Адам Гилкрист ұстады. Бұл матчта Джонсон 4/96 нәтижесін көрсетті. 2008 жылғы 19 қаңтарда Джонсон Перт қаласында Үндістанға қарсы алғашқы жарты ғасырлық ұпайын (50+) соқты, бұл кезде ол бір рет қақпадан құтылып, бір рет доптың сызығын бұзған болатын, бірақ Австралия бұл матчты ұтырып қойды. 2008 жылғы 18 желтоқсанда Перт қаласында Оңтүстік Африкаға қарсы өткен бірінші тестілік матчтың екінші күні Джонсон 12 ұпайға жеті қақпа алды, соның ішінде матч соңына таяу бес қақпаны екі ұпайға иеленді, бұл қарсыластардың есебін 3/234-тен 8/241-ге дейін төмендетті. Келесі күні ол 8/61 нәтижесімен ойынды аяқтады. Осы көрсеткіштерге қарамастан, Австралия бұл тесттік матчты ұтырып қалды. Майкл Кларкпен бірге ойнаған кезде, ол серияның соңында 64 ұпай жинады.

2009 жыл

2009 жылғы Оңтүстік Африкаға жасаған туры Джонсонның қару-жарағында маңызды өзгеріс әкелді – оң жақтан ойнайтын ойыншыға допты тұрақты түрде бұру қабілеті, бұрын ол мұны істеуге күш жеткізбеген еді. 2009 жылдың 27 ақпанында өткен бірінші сынақ матчында Джонсон 96 ұпай жинап, Австралияның 466 ұпайға жетуіне көмектесті. Бұл оның бір оверінде Пол Харрис доптарынан 26 ұпай жинап, екі төрттік және үш алтылық соққан сәтін қамтыды, соңғысы стадионнан шығып, Австралия үшін бір оверде соққан ең көп ұпайдың рекордын жаңартты. Ол сондай-ақ сегіз қақпа алды. Екінші сынақ матчында ол өте жылдам доп тастаумен көзге түсті, бірінші оверінде екі, ал бірінші кезеңінде үш қақпа алды, сонымен қатар Жак Каллис пен Грэм Смит екеуін де жарақат алып, алаңнан шығуға мәжбүр етті. Осыдан кейін танымал крикет комментаторы Питер Роубок оны әлемдегі ең үздік жылдам доп тастаушы деп атады. Үшінші сынақ матчында, Австралия жеңіліске шақырғанда, ол өзінің бірінші сынақ жүзін – 123 ұпайды соқты, тек 86 доппен үш жүздікке жетті. Брайс МакГейнмен бірге Джонсон доп тастауға белсенді кірісіп, Дейл Стейннен алтылық соғып, жүзге жетті. Австралия сынақ матчын бір иннингпен жеңіп алғанымен, Джонсон серияның үздік ойыншысы атанды, 3 матчта 16 қақпа алып, 250-ден астам ұпай жинады. 2009 жылғы «Эш» туры кезінде ол нашар доп тастауы мен бақылаудың жетіспеуі үшін сынға ілікті. Джонсонның Австралияның доп тастау шабуылының жетекшісі ретіндегі орны күмәнді болды, Лордста өткен екінші сынақ матчында 3/200 көрсеткішімен және Австралияның Нортгемптонширге қарсы ойынында бірінші өзгеріс доп тастаушы ретінде тағайындалуымен. Нортгемптонширге қарсы матчта ол 18.1 оверде 7/67 көрсеткішін берді, Австралия 135 ұпаймен жеңіске жетті. Нашар формасына қарамастан, ол үшінші сынаққа шақырылды. Джонсон төртінші сынақта 5/69 көрсеткішімен екінші иннингте өзін көрсетті. Австралия 2009 жылғы ICC Чемпиондар кубогына бір күндік матчтарда екінші орынмен келді, сонымен қатар бұл турнирдің ағымдағы чемпионы болды. Олар өзінің кампаниясын өндірістік дау-дамайға байланысты негізгі ойыншыларынан айырылған, әлсіз Вест-Индия құрамасына қарсы бастады. Доп тастауға кіріскеннен кейін Австралия 40 оверден кейін 7/172 есебін көрсетті, ал 50 оверде 8/275 ұпайға жетті, өйткені алаң жұмсарып қалды. Джонсон мансабындағы ең жақсы көрсеткішін – 73 ұпайды соқты, Австралия 44-ші және 49-шы оверлер арасындағы Powerplay кезеңінде 69 ұпай жинады. «Күшті және таза соққылармен» аяқталған иннингте Джонсон 47 доптан үш алтылық және сегіз төрттік соқты. Джонсон Вест-Индия иннингінде қақпа алмаса да, Австралияның 50 ұпаймен жеңіске жеткені үшін матчтың үздік ойыншысы атанды. 2009 жылдың соңында Джонсон өзінің ең жақсы формасына оралды, жазғы серияда Вест-Индия және Пәкістанға қарсы ойындарда капитан Рикки Понтингтен мақтау алды. Ол жылды әлемдегі ең көп қақпа алған ойыншы (63) ретінде аяқтады және күнтізбелік жылда 30 қақпа алып, 300 ұпай жинаған алғашқы австралиялық болды. Джонсонның T20I-дегі ең жақсы соққы көрсеткіші – 2009 жылғы ICC World Twenty20 турнирінде Англияда өткен Шри-Ланкаға қарсы 28 ұпай, ал ең жақсы доп тастау көрсеткіші – 2010 жылғы ICC World Twenty20 турнирінде Вест-Индияда өткен Шри-Ланкаға қарсы 3/15.

2010-2013 жылдар

2010–11 жылғы «Пепел» (Ashes) сериясында Джонсон 4 тест матчы ғана ойнағанына қарамастан, 15 (36.93) қадаммен кез келген австралиялықтан көп викет алды. Габбадағы бірінші тестте ол матчта 0/170 нәтиже көрсетті және өте нашар формада болғандықтан құрамадан шығарылды. WACA-да өткен үшінші тестке оралғанда 62 ұпай жинап, 6/38 және 3/44 викет алды, бұл Австралияның 267 ұпаймен жеңіске жетуіне зор үлес қосты. Алайда, оның дұрыс емес добылауы қайтадан көзге түсті және Джонсон оның добылауы кезінде «Барми армиясы» (Barmy Army) ән шырқады: «Ол солға лақтырады, ол оңға лақтырады, Мітчелл Джонсон – оның добылауы нашар». Сиднейдегі бесінші тестте Англия жанкүйерлері оны жарысқа шыққанда осы әнді айтты, ал ол бірінші добында 0 ұпай жинады, нәтижесінде Англия матчты жеңіп, «Пепелді» (Ashes) сақтап қалды. 2012 жылдың шілдесінде ол Англия жанкүйерлерінен алған сын-ескертпелер оның сенімін әлсіреткенін мойындады. Дегенмен, ол оған шабуыл жасауды мақтау ретінде қарастырды. «Пепел» (Ashes) сериясындағы жалпы нашар өнер көрсетуінен кейін Джонсон Оңтүстік Африка сериясында өнер көрсету мүмкіндігіне ие болды. Бірақ ол бұл серияда да жақсы өнер көрсетпеді, 4 немесе 5 викет алмай, көп ұпай жіберіп, соққымен көп үлес қоспады. Ол бақайырға жарақат алды, құрамадан шығарылудан құтылды. Кейін сол жылы ол Пертте Оңтүстік Африкаға қарсы үшінші тестте өнер көрсетті. Ол онда керемет добылаумен ойнап, Хашим Амланың бағалы викетін алды және төрт викетпен аяқтады. Ол Шри-Ланкаға қарсы тест сериясында да орын алды және бірінші тестте ойнамаса да, екінші тестте «матчтың үздік ойыншысы» атанды, 6–79 нәтиже көрсетті, сондай-ақ 92 ұпайдан тұратын тамаша соққы жасады. Содан кейін Шейн Уотсонның жарақаттануына байланысты үшінші тестте ол «all-rounder» ретінде ойнауға мәжбүр болды. Ол доппен және соққымен бірінші таймда нашар өнер көрсетті, 1–118 нәтижесін көрсетіп, 13 ұпай ғана жинады, бірақ Лахиру Тириманнеге қарсы күшті добылауына қарамастан, викетке ие бола алмады. Алайда, ол екінші таймда жақсы добылады, Тиллакаратне Дилшан мен Тириманнеден бағалы викеттер алды. 2013 жылдың наурызында Үндістанға қарсы үшінші тесттен бұрын Джонсон Джеймс Паттинсон, Шейн Уотсон және Усман Хаваджамен бірге тәртіп бұзғаны үшін құрамадан шығарылды. Капитан Майкл Кларк бұл қадамның бірнеше рет қайталанған тәртіп бұзушылықтардың нәтижесінде жасалғанын, бұл Уотсонның үйге оралуына және тесттен зейнеткерлік туралы ойлануына әкелгенін айтты. Бұрынғы ойыншылар команда басшылығының қатаң шешіміне таң қалды.

2013-14 "Ашшес" сериясы

Халықаралық крикеттен бір жыл үзіліс жасағаннан кейін, тіпті Англияға қарсы Аш турниріне шақырылмағаннан соң, Джонсон Австралиядағы Аш сериясына Австралия құрамасына қайта оралды. Бірінші тестің бірінші иннингінде Австралия 295 ұпаймен аяқтағаннан кейін (Джонсон өзі 64 ұпай салған), Англия Джонсонның үлкен жылдамдықпен және қатты агрессиямен ойнайтын боулинг стилінен қысым көрді. Екінші күні түскі үзіліске дейін Джонатан Тротттың викетін алғаннан кейін, ол Майкл Карберри, Джо Рут және Грэм Сваннды бірден-бірге оверлерде шығарып, Англияның 2/82 есебінен 136-ға дейін құлдырауына себепкер болды. Бірінші иннингте 4 викетке 61 ұпай алған ол, екінші иннингте 5 викетке 42 ұпай алып, ойынды шешті. Аделаида Овалда өткен екінші тестілік матчта Австралия бірінші болып ұрыс бастады және алғашқы екі күнде 570 ұпай жинады. Англия бірінші иннингті екінші күннің соңында бастады, ал Джонсон капитан Аластер Кукты ерте шығарды. Үшінші күні Джонсон түскі үзілістен кейін боулингке шығып, бар болғаны 12 ұпайға 5 викет алды. Джонсон бұл серия бойында өте жақсы формасын сақтап, бұрынғыдан бері жетпеген тұрақтылықты тауып, Австралия 5:0 есебімен жеңген бес матчтық серияда 37 викет алды. Ол серияның үздік ойыншысы деп танылды, сонымен қатар 5 матчтың 3-інде (1-ші, 2-ші және 4-ші тестілерде) ойынның үздік ойыншысы атанды. 2014 жылғы қаңтарда серия аяқталғаннан кейін Джонсон өмірінде бірінші және жалғыз рет Аллан Бордер медалін жеңіп алды.

2014-2015 жылдар

Джонсон 2014 жылы Оңтүстік Африкадағы тестілік серияда өзінің жақсы формасын сақтап келді. Сентурион Парктегі алғашқы тестілік матчта ол бірінші иннингсте 7, ал екінші иннингсте 5 қақпа алды, нәтижесінде Австралия 281 ұпаймен жеңіске жетті. Оның матчтағы 127 ұпайға 12 қақпа алу көрсеткіші Оңтүстік Африкаға қарсы австралиялық боулердің екінші үздік көрсеткіші болды. Австралия 3 матчтық серияны 2–1 есебімен жеңіп алды, ал Джонсон 22 қақпа алды. 2015 жылғы «Пепел» (Ashes) сериясының алғашқы иннингінде ол өзінің мансабындағы ең нашар боулинг көрсеткішін – 0–111 көрсетті, онда Англияның соққышылары оны жеңіп шықты. Алайда, Лордста өткен екінші тестіде Джонсон матчта 6 қақпа алды және Бен Стоукстың ойыннан шығуына көмектесіп, Австралияны 405 ұпаймен жеңіске жеткізіп, Англиямен серияны 1–1 есебімен теңестірді. Эджбастондағы келесі тестіде Джонсон Шейн Уорннан кейін австралиялық ойыншылардың арасында кем дегенде 300 қақпа алып, кем дегенде 2000 ұпай жинаған алғашқы ойыншы болды. Джонсон 2015 жылдың 17 қарашасында барлық халықаралық крикет түрлерінен зейнетке шыққандығын жариялады, бұл Транс-Тасман кубогы сериясының екінші тестісінің соңғы күніндегі ойынға дейін болды, үш матчтық серия Жаңа Зеландияға қарсы өтті. Ол соңғы иннингсінде 35 ұпай жинады, содан кейін Жаңа Зеландияның екінші иннингсінде екі қақпа алды, нәтижесінде матч тең аяқталып, Австралияға Транс-Тасман кубогын сақтап қалу жеткілікті болды. Мельбурн Старс командасына қарсы өткен жартылай финалда Джонсон BBL тарихындағы ең үнемді боулинг көрсеткішін – 4 оверден 3/3 көрсетті. Ол Перт үшін боулингті ашып, алғашқы доппен бір қақпа алды, ал үш доптан кейін тағы бір қақпа алды. Ол алғашқы екі оверде бірде-бір ұпай жібермеді және үшінші овердің алғашқы доппен бір қақпа алды, нәтижесінде 3/0 көрсеткішіне ие болды. Ол 18-інші доптан кейін ғана бір ұпай жіберді және соңғы оверінде тағы екі ұпай жіберді. Сол кезде тек екі боулер ғана Twenty20 тарихында төрт оверлік доптарда одан да аз ұпай жіберген.

Индия премьер-лигасы (IPL)

2014 жылдың ақпан айында Джонсон Индия Премьер-лигасының «Кингс XI Пәнжаб» командасына 1,160,000 AUD-ға сатылды. 2017 жылдың ақпан айында ол 2017 жылғы Индия Премьер-лигасы үшін «Мумбай Индианс» командасымен 20 миллион рупийге сатып алынды. 2018 жылдың қаңтар айында ол 2018 жылғы Индия Премьер-лигасы үшін «Колката Найт Райдерс» командасымен 314 000 АҚШ долларына сатып алынды.

Жазулар мен жетістіктер

Австралия үшін тест матчтарында 313 қақпа алған, ең көп қақпа алған бес ойыншының бірі, соңғы тест матчында Бретт Лидің 310 қақпасын басып өтті. Тест матчтарында сол қолмен жылдам тастаушылардың арасында үшінші орында, ал одан бұрын Васим Акрам (414) және Чаминда Ваас (355) тұр. 2008 жылы WACA-да Оңтүстік Африкаға қарсы өткен бір тест иннингінде сол қолмен жылдам тастаушының ең жақсы көрсеткіші – 8/61. 2013–14 жылғы «Пепел» сериясында ең көп (37) қақпа алды, орташа көрсеткіші 13.97 – 1981 жылдан бері «Пепел» сериясында жылдам тастаушылардың арасында ең жоғары көрсеткіш. Тест крикетінде 300-ден астам қақпа алып, 2000-нан астам ұпай жинаған жалпы 13-ші ойыншы және Шейн Уорннан кейінгі екінші австралиялық.

Теледидар

2020 жылы Джонсонның Seven Network телеарнасының SAS Australia реалити-бағдарламасына қатысатыны жарияланды.

Жеке өмір

Джонсон 2011 жылы мамыр айында бұрынғы модель және каратэде қара белбеу иесі Джессика Братичқа үйленді. Олардың 2012 жылы туған қызы мен 2016 жылы туған ұлы бар. Джонсон амбидекстр: ол сол қолымен батсмендік және боулинг ойнаса, жазу үшін оң қолын қолданады. 2016 жылы Митчелл Джонсон «Resilient» атты автобиографиясын жариялады.