Кіріспе
Ромул – АҚШ, Нью-Йорк штатының Сенека округіндегі қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 3 203 адамды құрайды. Ромул – сирек кездесетін Сенека ақ бұғысының отаны, және бұл әлемдегі ең көп ақ бұғылы жерлердің бірі. Олар бұрынғы Сенека армиялық базасының аумағында қоныстанған. Қазір бұл жекеменшік жабайы табиғат резерваты және табиғатты қорғау орталығы, онда көркіндей саяхаттар ұйымдастырылады.
Тарих
Америка революциясына дейін бұл аймақты Каюга және Сенека тайпалары Хауденосауне (Ирокездер) басқарған. 17 ғасырда француз иезуит миссионерлері бұл жерге келді. 1779 жылы Салливан экспедициясы жергілікті ауылдарды қиратты және көптеген үндістерді қуып жіберді. Ромул ауданында Кендайя (Apple Town) орналасқан, бұл 1779 жылдың 5 қыркүйегінде Салливан экспедициясының келуін күтіп, тұрғындарымен бірге қиратылған бұрынғы Ирокез (Сенека) ауылы. Соғыстан кейін бұл қала Революция ардагерлеріне арналған жерлер болған Орталық Нью-Йорк әскери округінің бір бөлігіне айналды. Қайтып келген үндістерге Кайуга көлінің солтүстік жағасында жер берілді. Бұл резервацияның бір бөлігі қазіргі Ромулдың шығыс жағында орналасқан. Алғашқы беделді қоныс аударушылар шамамен 1789 жылы келді. Қала 1794 жылы Онондага округінің құрамында құрылды. 1800 жылы Ромулдың бір бөлігі Файетт қаласын құруға пайдаланылды. Ромулдың солтүстік бөлігі 1830 жылы Варик қаласын құру үшін қолданылды. Қалада сонымен қатар 1941-1990 жылдар аралығында салынған және 2001 жылы жабылған бұрынғы Сенека армиясының қоймасы (Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде салынған) бар. Бұл Ромул және Сенека округінің айналасындағы азаматтар үшін маңызды жұмыс беруші болды. N.Y. 96A тас жолында орналасқан Сенека әскери әуежайы көліктік ұшақтар үшін ұзын қону-көтеру жолағын қамтамасыз етті. 1995 жылы Уиллард мемлекеттік ауруханасы мемлекеттік түрмедегі есірткіге тәуелділікті емдеу орталығына айналдырылды. Қала Нью-Йорк штатының ерлерге арналған максималды қауіпсіздік түрмесі – Five Points Correctional Facility-ге үй иесі. (Генри Маклаффертидің кіші (1819–1859) күнделігінің бөліктері Рочестер қалалық кітапханасынан онлайн қолжетімді: «Ромул қайта қарастырылды»: Генри Маклаффертидің кіші күнделігінен үзінділер, 1856–1857 жылдар).
География
Қала Каюга көлі мен Сенека көлі арасында 42° 45' 8" солтүстік ендікте және 76° 50' 2" батыс бойлықта, 705 фут (214 м) биіктікте орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 51,4 шаршы миль (133 км²), оның ішінде 37,8 шаршы миль (98 км²) құрлық және 13,6 шаршы миль (35 км²) (26,45%) су алабын құрайды. Ромулус Нью-Йорк штатының Фингер-Лейкс аймағында, Каюга және Сенека көлдері арасында жатыр. Нью-Йорк штатының 89, 96, 96A және 414 тас жолдары қаладан солтүстік-оңтүстік бағытта өтеді.
Демография
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 4316 адам, 821 үй шаруашылығы және 576 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – адамға шаққанда. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 66,5% ақ нәсілді, 29,2% қара немесе афроамерикалық, 0,5% американдық индейлер, 0,3% азиялық, 2,8% басқа нәсілдерден және 0,7% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтар халықтың 9,2% құрады. 821 үй шаруашылығының ішінде 30,5% 18 жасқа дейінгі балалары бар, 55,4% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 9,9% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 29,8% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 22,2% жеке адамдардан тұрады, ал 9,2% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,71 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,20 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 17,2% 20 жасқа дейін, 13,0% 20-24 жас аралығында, 39,6% 25-44 жас аралығында, 23,5% 45-64 жас аралығында және 6,7% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен. Орташа жас 33,4 жас. Әр 100 әйелге 264,2 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 324,1 еркек келеді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 56 705 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 63 676 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 37 177 доллар, ал әйелдердің 30 313 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 13 396 доллар. Отбасылардың 3,8% және халықтың 6,3% кедейлік шегінен төмен өмір сүреді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 7,8% және 65 жастан асқандардың 3,7% осы санатқа жатады.
Тұрғын үй
1101 тұрғын үй бірлігі болды, орташа тығыздығы 25,4%. Тұрғын үйлердің 25,4%-ы бос болды. Қаланың 821 тұрғын үйі салынған. Олардың 571-і жеке меншікте (69,5%), ал 250-і жалдамаға алынған (30,5%). Тұрғын үй иелерінің бос тұрған үйлерінің көрсеткіші – барлық үйлердің 2,5%-ы. Жалға берілетін үйлердің бос тұру көрсеткіші 12,2% құрады. ЕСКЕРТУ: Демалыс орындарында әдетте бос үйлердің саны көп болады. Олардың көпшілігі маусымдық және жыл бойы тұрақты түрде пайдаланылмайтын демалыс үйлері.
Ромул қаласындағы қауымдар мен жерлер
Каюга көлі – Саусақ көлдерінің ең ұзыны, ұзындығы 39 мильге жуық. Диндік шығанақтағы қайық түсіру орны – Балық аулауға мүмкіндік бар, электр қайықтарды қоса Нью-Йорк штатының қайық түсіру орны, Варик/Ромулус қалалық шекарасының оңтүстігінде, Каюга көлінің батыс жағалауында орналасқан. Элм Бич – Каюга көлінің батыс жағалауындағы орналасқан, Поплар Бичтің оңтүстігінде және Нью-Йорк 89 тас жолындағы Ромулус/Овид қалалық шекарасынан солтүстікке қарай. Бес нүктелік түзету мекемесі – Ромулус ауылының оңтүстігіндегі қаладағы жоғары қауіптілік деңгейі бар мемлекеттік түрме, Нью-Йорк 96 тас жолында орналасқан. Хайтс Корнерс – Ромулустың оңтүстік-шығысындағы, 129 және 130 округтік жолдардың қиылысындағы ауыл. Кендайя – Сампсон мемлекеттік паркіне жақын, Нью-Йорк 96А тас жолында орналасқан кенттік, бұрынғы Сенека ауылының орнында салынған. Марш Корнер – Қаланың шығыс бөлігіндегі, Ромулус ауылының шығысындағы жер. Нью-Йорк штатының ардагерлер зираты (бұрынғы Сампсон ардагерлер ескерткіш зираты) – Нью-Йорк штатының алғашқы ардагерлер зираты, Сенека көлінің шығыс жағалауында, Сампсон мемлекеттік паркіне жақын 162 акр жерді алып жатыр. Понтий нүктесі – Мемлекеттік парктің солтүстігіндегі Сенека көліне қарай созылған жер. Поплар Бич – Нью-Йорк 89 тас жолындағы, Элм Бичтің солтүстігінде, Каюга көлінің батыс жағалауындағы жер. Ромулус – Ромулус ауылы Нью-Йорк 96 тас жолының солтүстік шекарасында орналасқан. Бұрын "Ромулусвилл" деп аталған. Ромулус орталығы – Қаланың орталық бөлігіндегі, NY 414 және NY 96 тас жолдарының қиылысына жақын орналасқан жер. Сампсон мемлекеттік паркі – Сенека көлінің шығыс жағалауындағы мемлекеттік парк. Бұл жер бұрынғы Сампсон теңіз базасының (Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде пайдаланылған) және бұрынғы Сампсон әуе күштері базасының (Корея соғысы кезінде пайдаланылған) орнында орналасқан. Сенека армиясының қоймасы – АҚШ армиясының бұрынғы жабдықтау орнының оңтүстік жартысы қала аумағында орналасқан. Жер басқа мақсаттарға қайта жарақталуда. 7000 акр жерді қоршаған кеңістікте табиғи түрде пайда болған генетикалық ерекшелік – ақ бұғылар гүлденіп өсіп келеді, тіпті қойманың өзі де суық соғыс кезіндегі бомбалар мен оқ-дәрілердің ең маңызды қоймасынан қызметтен шыққан ескерткішке айналды. Қазір бұл жерде "Сенека" ақ бұғылар қорығы мен табиғатты қорғау орталығы орналасқан. Сенека көлі – Саусақ көлдерінің ең тереңі, ең терең жері 618 фут. Таннери Корнерс – Ромулустың оңтүстік-шығысындағы, Поплар Бичтің оңтүстігіндегі жер. Уиллард – Оңтүстік-батыс бұрышындағы ауыл, Сенека көлінің жағалауында және 132 округтік жолында орналасқан. Уиллард наркологиялық емдеу орталығы – Мемлекеттік түрме жүйесіне өткен бұрынғы мемлекеттік психиатриялық аурухана. Уиллард наркологиялық емдеу орталығы 2023 жылдың наурыз айында мемлекет тарапынан жабылды.