Кіріспе
Австралиялық футболшы Джейсон Маккартни (14 наурыз 1974 ж. туған) – 2002 жылғы Балидегі жарылыстан аман қалған, AIS/AFL академиясының бұрынғы жаттықтырушысы және «Батыс Булдогс» командасының бұрынғы тізімді басқарушысы. Қазіргі уақытта Маккартни «Грейтер Уэстерн Сидней Гиантс» клубының футбол жөніндегі бас директоры.
Jason McCartney (born 14 March 1974) is a former Australian rules footballer, 2002 Bali bombing survivor, former coach of the AIS/AFL Academy, and former list manager at the Western Bulldogs. McCartney is currently the GM/ Head of Football at the Greater Western Sydney Giants.
AFL мансабы
Маккартни өзінің мансабын «Коллингвуд» футбол клубында, жасөсперім футболшы ретінде үлкен беделге ие болғаннан кейін бастады. Ол алаңның екі шетінде де, маңызды позицияда шабуылшы немесе қорғаушы ретінде ойнай алатын. 1991-1994 жылдар аралығында төрт маусымнан кейін «Магпиз» клубын тастағаннан соң, ол «Аделаидаға» ауысты, онда 1995 жылы жақсы дебюттік маусым өткізді. 1997 жылы команданың күшті құрамына байланысты жылдың көп бөлігін қатыстыра алмады, сол себепті «Кроуз» клубының алғашқы чемпиондығынан қалыс қалды. Осыны ескере отырып, ол «Норт Мельбурнға» көшті, онда 1998 жылы «Кроузға» қарсы өткен Ұлы финалда жеңіліске ұшырады. 1999 жылы ол тағы да Ұлы финалда ойнау мүмкіндігіне ие болды, бірақ «Брисбенге» қарсы өткен жартылай финалда дисквалификацияланды, бұл өміріндегі ең қиын күн екенін айтты және сол жылы «Кенгурулардың» чемпиондығын көре алмады. Ол содан кейін 2000 жылы жеңіліспен аяқталған жартылай финалда ойнаған команда құрамында болды, бұл оның соңғы финалдық матчы болды. Қалыпты жағдайды ескере отырып, ешқашан чемпиондық жеңісіне қатыспағаны үшін өкінішті жағдайға түскен болуы мүмкін. 2002 жылы ол чемпион Уэйн Кэридің орнына шабуылшы рөлін атқаруға мәжбүр болғаннан кейін нашар маусым өткізді. Кэри клубты Антони Стивенстің әйелімен болған қарым-қатынасқа байланысты туған даудан кейін тастап кеткен еді.
Балидегі бомбалау
2002 жылғы 12 қазанда Маккартни Балидегі Сари клубының жанында болған жарылыстың құрбаны болды. Ол жақын жердегі Пэдди барына ішімдік ішіп отырғанда бомба жарылып, Маккартни мен оның серігі, AFL командаласы Мик Мартин жарылыстан зардап шекті. Мартин жеңіл күйіктермен құтылды, ал Маккартни денесінің 50 пайызынан астамын қамтитын ауыр екінші дәрежелі күйіктерге ұшырады. Бастапқыда Маккартни күйігі жеңіл деп ойлап, өзін ойлаудың орнына айналасындағыларды құтқаруға белсенді кірісті. Ол өзгелердің өзінен де қатты ауырсынуда деп есептеді, сондықтан оны басқа құрбандармен бірге Мельбурнге арнайы чартерлік рейсте қайтаруға мәжбүр болды. Мельбурнға келген соң, жарақаттарының ауырлығы анықталды және Маккартни операция кезінде өлім-жітімге тап болады деген қауіп туды. Ол басқа құрбандарға көрсеткен қолдауы үшін Австралия орденінің медалімен марапатталды. Одан кейін ұзақ әрі қиын оңалту процесі басталды. Маккартни жоспарланғандай, сүйіктісі Нериссаға үйлену және AFL футболына оралуды мақсаты ретінде белгіледі. Бірақ, оның қайта оралуы мүмкін емес деп есептелді.
AFL футболға оралу
Ол 14 желтоқсанда, жарылыстардан кейін 63 күн өткен соң, Нерисса Вандерхайденге үйленді. 2003 жыл бойы Маккартни өз өнерін көрсетіп, "Кенгурулар" құрамасына лайықты орын алу мақсатымен жазылды. Маусым басында жамбас бұлшығына жарақат алғаннан кейін, Маккартни аға құрамаға іріктелуден бұрын "Кенгурулардың" сол кездегі VFL филиалы "Порт-Мелбурн" сапында жеті ойын өткізді. 2003 жылдың 6 маусымында Маккартни AFL-ге қайта оралды. "Кенгурулар" командасының Ричмондқа қарсы өткізген матчында Маккартни ауыр бинтпен ойнады, ұзын қолды жеңі бар киім киді және қоғамдық қолғап тағып жүруге мәжбүр болды. Маккартнидің жейдесінде "88" және "202" нөмірлері болды – "88" Балидегі жарылыста қаза болған австралиялықтардың санын, ал "202" – қаза болғандардың жалпы санын білдірді. Көптеген жанкүйерлер де қолдарында осы сандар жазылған плакаттарды ұстады. Қайта оралу ойынында Маккартнидің көрсеткіштері шамалы болды: 3 доп беру, 1 ұстау, 1 гол және 1 қанағаттандырмас нәтиже; алайда, бұл көрсеткіштер оның ойынға тигізген әсерін аңғарта алмады. Маккартни екі жақтан да жанкүйерлердің ықыласымен толық шабуылшы ретінде алаңға шықты. Екінші таймдың басында ол 50 метрлік шегінен допты ұстап алып, нәтижесінде гол соқты, бұл "Кенгурулардың" 9 ұпайға көшкенін көрсетті. Ойын аяқталуға екі минут қалғанда, "Тигрлер" үш ұпайға көшкеніне қарамастан, ол 50 метрлік шегінен секіріп алған допты Ли Хардингке жіберді, ол жақын қашықтықтан гол соғып, "Кенгуруларды" қайтадан жеңіске жеткізді. Нәтижесінде "Норт-Мелбурн" 13.14 (92) ұпаймен "Ричмондты" 13.11 (89) ұпаймен жеңді. Маккартнидің ойыннан кейін алаңнан көтерілген суреті Джейми Купердің "Австралияны жасаған ойын" атты картинасында бейнеленген, бұл картина AFL-дің 2008 жылы спорттың 150 жылдығына арнап тапсырыс берген еді. 2020 жылы AFL ресми YouTube видеосында Маккартнидің қайта оралуын Доклендс стадионының 20 жылдық тарихындағы ең есте қаларлық AFL сәті деп бағалады, бұл Хоторнның Лэнс Франклиннің 2008 жылы Карлтонға қарсы 100 голдан тұратын маусымын аяқтауынан және Эссендонның Джеймс Хирдтың 2004 жылы Батыс жағалауға қарсы өткізген соңғы таймдағы батырлығынан озып кетті.
Зейнеткерліктен кейін
2003 жылдан бастап Джейсон Маккартни медалі Коллингвуд және Солтүстік Мельбурн командалары арасындағы ойындарда алаңда ең батыл ойыншы деп танылған футболшыға табыс етіледі. Қызметтен кеткеннен кейін Маккартни өзінің басынан өткен қиындықтарын баяндаған "Балиден кейін" атты кітабын жазды. Ол сонымен қатар Австралия бойынша көпшілік алдында сөйлейтін мотивациялық спикер ретінде танымал. 2009 жылы TAC Кубогында Калдер Каннон командасының көмекші жаттықтырушысы болды, ал 2011 жылғы маусымда Фримантел клубына дамыту жаттықтырушысы болып қосылды. Кейін 2011 жылдың соңында Мельбурнға оралып, Батыс Булдогс клубының тізім менеджері қызметін атқарды, оның қызмет ету кезеңінде команда 2016 жылы премьер-лига жеңісіне қол жеткізді. 2017 жылғы маусымнан кейін ол бұл қызметтен кетіп, Сиднейге GWS Giants клубының GM/Футбол бөлімінің басшысы болып тағайындалды.