Кіріспе

Халықаралық Жан Сибелиус скрипкалық байқауы – фин композиторы Жан Сибелиус атымен аталатын, 30 жасқа дейінгі скрипкашыларға арналған байқау. Ол Хельсинкиде әр бес жылда бір рет өткізіледі. Алғашқы байқау композитордың қайтысынан кейін сегіз жыл өткенде, 1965 жылы, композитордың туылған күнінің 100 жылдығын атап өту мақсатында ұйымдастырылды. Байқауды Финляндияның Сибелиус қоғамы және Сибелиус академиясы өткізеді. Байқауға әрқашан жоғары деңгейдегі қатысушылар келеді, ал Олег Каган, Виктория Муллова және Леонидас Кавакос сияқты жеңімпаздары халықаралық аренада танымал болған жеке орындаушыларға айналды. Мұндай танымалдылықтың себебі байқаудың орналасқан жері болуы мүмкін: Батыс Еуропа мен КСРО-ны байланыстырған Финляндияны совет билігі қатысушылар үшін қауіпсіз деп санап, оларға байқауға қатысуға рұқсат берген.

Құрылымы

Жарыс үш турдан тұрады: бірінші тур, екінші тур және финалдық тур. Әр турдан кейін келесі турға өтетін бірнеше қатысушы іріктеледі, ал финалдық турдан кейін финалистердің тізімі жасалады. Финалдық тізімде әр турдағы өнер көрсетуі жиынтығында қарастырылады. Жарысқа қатысу үшін үміткерлер алдын ала іріктеуден өту үшін конкурстық комиссияға өнер үлгісін жіберуі керек. Бірінші тур бағдарламасына Бахтың шығармалары, Моцарттың сонатасы және Паганинидің каприччиолары кіреді. Бах дайындық деңгейін, Моцарт стильді түсінуді, ал Паганини техникалық шеберлікті бағалайды деседі. Екінші тур, көбінесе жартылай финал деп аталады, әдетте скрипка мен фортепианоға арналған сонатадан, Сибелиус шығармаларынан, заманауи фин композициясынан және виртуоздық туындыдан тұрады. Финалдық турда финалистер толық симфониялық оркестрдің сүйемелдеуімен екі концерт орындайды. Концерттердің бірі міндетті түрде Сибелиусдің ре минорындағы скрипкалық концерті болуы тиіс. 2005 жылы 175 өтінім түсті, 58 қатысушы қабылданды, олардың 50-і жарысқа қатысты, 20-сы екінші турға, ал 8-і финалдық турға іріктелді.