Кіріспе

Бұрынғы католик орта мектебі Эвансвилл, Индиана, АҚШ

Рекс Мунди орта мектебі – Индиана штатының Эвансвилл қаласындағы католик орта мектебі болатын. Атауы латын тіліндегі «Әлемнің патшасы» деген сөзден шыққан. Қазіргі таңда бұл ғимарат Айви Техникалық Колледжінің Эвансвилл кампусы ретінде пайдаланылуда. Мектеп 1958 жылдың күзінде, сол кездегі Эвансвилл қаласының солтүстік шекарасына жақын, қарқынды дамып жатқан аймақта ашылды. Country Club Meadows және Country Club Manor тұрғын алаптары 1950 жылдардың басында және ортасында Рекс Мунди орналасқан жерге жақын ашылған. Мектеп ашылған кезде Эвансвилл епархиясы католик приходтарында тіркелгендердің балаларын епархиялық мектептерге жіберуді міндеттейтін қатаң саясатты ұстанды. Рекс Мунди қабылдау емтиханы талап ететін (емтиханды тапсалмағандар католик мектептеріне барудан босатылса да) епархиялық саясаттың арқасында тез толып кетті. Мектеп 1972 жылдың наурыз айында епархия тарапынан жабылды. Мектептің белгілі түлектерінің қатарында бұрынғы All American квотербек Боб Гриз бар.

Өмірбаян

Екінші дүниежүзілік соғыстың салдары әлемнің көп бөлігіне елеулі әсер етті. Соғыстан кейінгі кезеңнің бір салдары – 1946 және 1964 жылдар аралығында дүниежүзінде туу көрсеткішінің күрт өсуі, бұл «бейбі бум» деп белгілі. АҚШ-та шамамен 76 миллион адам осы кезеңде дүниеге келді, бұл халықтың 29 пайызын құрайды. Бұл ұрпақтың зор саны оларға экономикалық мүмкіндіктер, электрондық бұқаралық ақпарат құралдарының дамуы және білім деңгейінің жоғарылауы әкелді. Дегенмен, осындай жоғары білімге қол жеткізу оңай болған жоқ. Оңтайлы жағдайларға қарамастан, бұл күтпеген құбылыс елге де қиындықтар әкелді. Туу көрсеткішінің жоғары деңгейіне байланысты мектептерге бұрынғыдан да көп оқушы ағылып келді. Бастауыш мектептерге қабылдау деректеріне сәйкес, 1964 жылға қарай католик жоғары мектептерінде 3700 оқушы болуы күтілді. Mater Dei және Reitz Memorial оқушыларды таратуға арналған жалғыз католик мектептері болды. Рейц Мемориал 500 оқушыға есептелген, бірақ одан екі есе көп оқушыны қабылдады. 600 оқушыға арналған Mater Dei де толып жатты. Сыныптар оқушылардың саны артуымен бірге тез толып, сыйымдылық шегіне жетті. Епископ Гриммельсман жаңа мектеп салудан басқа амал жоқ деп шешті.

Ашылу

1956 жылы Эвансвиллде үшінші католик жоғары мектебін ашу туралы шешім қабылданды – «Рекс Мунди». Олли Хердинк және оның әйелінен 15 акр жер сатып алынды. «Рекс Мунди» құрылысын Вирджил Миллер жүргізді, ол сонымен қатар дін аймағындағы басқа мектептерді жоспарлауға да жауапты болды. Буэна Вистаға жақын Бірінші авенюде орналасқан мектепке 700-ден 750-ге дейін оқушы қабылданады деп күтілуде. Ашылу күні «Рекс Мунди» 280 студентті қабылдады, олардың шамамен 200-і бірінші курсқа, ал қалғаны екінші курсқа түсті. Бірнеше жыл ішінде оқушылар саны 800-ге жетеді деп болжанып отыр.

Алғашқы жылдар

Жоғары мектеп католик діни қызметкері, отец Чарльз Меньдің басшылығымен басталып, профессорлық-оқытушылық құрамы діни қызметкерлер, монахтар (Индиана штатындағы Ольденбургтегі Әулие Франциск әпкелері) және бірнеше оқытушылардан тұрды. Мектеп көптеген пәндер бойынша студенттерін «топтарға бөліп» оқытып, университеттік дайындықтан өтетін курстармен қатар, бизнес және үй шаруашылығы курстарын да ұсынды, бірақ университетге дайындыққа қатысушыларға осы курстарға қатысуға рұқсат етілмеді – кем дегенде мектеп ашылған алғашқы бірнеше жылда. Барлық дін сабақтарын діни қызметкерлер оқытты, ал дін міндетті пән еді. Мектептің ең үлкен артықшылығы – Францискандық әпке Тереза Мари басқарған математика бөлімі болды. Оның жетекшілігімен мектеп Rex Mundi ашылғаннан кейін көп ұзамай бірнеше жыл бойы штаттық математика сайыстарында жүлделі орындарды жеңіп алды. Спорттық бағдарлама, әсіресе баскетбол командасы, штаты бойынша көп назар аударды. 1963 жылы бітірген баскетбол командасының капитаны Боб Гриз колледж және кәсіби футболда танымал болды. Отец Мень мектептің күнделікті жұмысын қатаң бақылап отырды. Эвансвиллдегі тағы бір католик орта мектебінен – Рейц Мемориалдан айырмашылығы, онда жас қыздар мен жігіттер үшін бір ғимараттың ішінде жеке бағдарламалар болған, Rex Mundi-дегі ұлдар мен қыздар бірге сабаққа қатысты. (Дін, биология және дене шынықтыру сабақтары жыныс бойынша бөлінді.) Кем дегенде 1960 жылдардың ортасына дейін мекеменің тәртіп саясатын «демерит» (жаза ұпайы) жүйесі басқарды, дәліздерде қарама-қарсы жынысты адамдармен сөйлесу мектеп ережелерін бұзу болып саналды және демерит алып келді. (Католик орта мектеп оқушыларына арналған епархиялық ережелер кітабында 16 жасқа толмағандарға танысуға және мектепке католик емес досымен немесе досымен келуге тыйым салынған; бұл ережелерді бұзу жиі ата-аналарға хабарлауға әкеп соқты.) Басқа ережелер де сол кездегі мектептерге тән болды, мысалы, сабақта сөйлеуге тыйым салу, мұғалімдердің тікелей бұйрықтарына бағынбау және т.б. Белгілі бір мөлшерде демерит жинаған жағдайда уақытша шеттеу немесе мектептен шығаруға соқтыратын еді. Рекс Мунди орта мектебінің алғашқы жылдарында Отец Меньге тәртіптік шаралар үшін бару өте маңызды мәселе болып саналды.

Жабылу

1971 жылға қарай Рекс Мунди оқушылар санының азаюы және қаржылық қиындықтардың құрбаны болды. Католик орта мектептеріндегі оқушылар саны 1967 жылы 2530-дан 1971 жылы 1900-ге дейін күрт төмендеді. Жаңа оқушылардың тым көп азаюына байланысты үш католик мектебіне мұқтаждық болмады. Соңында, жалғыз шешім – католик орта мектептерінің бірін жабу болып табылды. Рейц Мемориал тез арада қарастырудан шығарылды, себебі ол негізделген мектеп және орталықта орналасқан. Рекс Мунди немесе Матер Дейді жабу туралы шешімді қабылдау процесі үш ай бойы талқыланды, содан кейін шешім қабылданды. 1972 жылдың 29 ақпанында Аймақтық католик мектептер кеңесінің мүшесі Питер Таромина Матер Дей және Рейц Мемориал орта мектептерін сақтау туралы ұсыныс жасады. Бұл ұсынысты Уилбур “Ред” Уокер қолдады. Кеңес 7 дауысқа 4 дауыспен Рекс Мундиді жабуға дауыс берді. Нәтижелер Епархиялық кеңеске жіберілді, олар мектепті жабу үшін 12 дауысқа 4 дауыспен дауыс берді. 1972 жылдың 29 наурызында Рекс Мундиді жабу туралы шешім ресми түрде қабылданды. Бұл шешім студенттерге, әкімшілікке, түлектерге және отбасыларға зор әсер етті. Егер Рекс Мунди студенттері католик орта мектебі жүйесінде оқуды жалғастыруды шешсе, олардың таңдауы Матер Дей немесе Рейц Мемориалға ауысу болар еді. Жоғары сынып студенттеріне қай мектепке баруды қаласақ, өздері шешуге рұқсат берілді, ал кіші сынып студенттері өздерінің ауданындағы мектепке баруы керек болды. Олар болашақ сыныптастарымен және мұғалімдермен танысу үшін Матер Дей және Рейц Мемориал орта мектептеріне баруды бастады. Әр күні бірінші, екінші және жоғары сыныптардан он бес Рекс Мунди студенті екі мектептің бірінде оқу күнін өткізді. Рекс Мунди студентіне қабылдау мектебінің студенті, ортақ академиялық қызығушылықтары бар, экскурсия жүргізу үшін тағайындалды. Бұл Рекс Мунди студентіне жаңа мектептегі сабақтар қалай өтетінін түсінуге көмектесті. Мектеп басқармасы жеткілікті көлікпен қамтамасыз етуге "бүгінгі күні" міндетті болды. Эвансвилл католик епархиясы бұрынғы Рекс Мунди монастырын сатуға шығарды. 1975 жылдың 22 наурызында Айви Тех директоры Джордж Атли ескі Рекс Мунди монастырын штат үшін 1,5 миллион долларға сатып алды. Рекс Мунди сатылымынан түскен табыстың жартысынан астамы ескі қарыздарды өтеуге жұмсалды. Рекс Мундидің жабылуымен, оқытушылар басқа жерлерге таратылуы керек болды. Католик мектептерінің шенеуніктері Эвансвиллдегі қалған екі католик орта мектебінің қызметкерлерін және оқытушыларын жұмысқа орналастыруға жауапты болды. Оқытушыларды іріктеу қажеттілік, біліктілік және еңбек өтіліне негізделді.

Атақты түлектер

Боб Гриз: Пурдью университетінің үздік квотербегі, Майами Дельфин командасының All Pro ойыншысы, кәсіби, университет және Индиана штатының футбол даңқы залдарының мүшесі.