Кіріспе
АҚШ-та дәрігерлерді даярлауға арналған білім беру шаралары елдегі медициналық білім беру және оқыту процесін қамтиды. Бұл процесс бастапқы деңгейдегі оқытудан басталып, американдық колледждер мен университеттерінде білікті мамандардың үздіксіз білімін жетілдіруге дейін жалғасады. Медициналық білім беру жолының типік схемасы төменде келтірілген. Дегенмен, медицина – көптеген мүмкіндіктер бар, алуан түрлі мамандық. Мысалы, кейбір дәрігерлер фармацевтикалық зерттеулерде, кәсіптік медицинада (компания ішінде), халық денсаулығы медицинасында (аудандағы халықтың денсаулығын сақтау үшін жұмыс істейді) немесе тіпті Америка қарулы күштеріне қатысады. АҚШ-тағы жоғары білім беру саласындағы мәселелер осы контексте ерекше маңызға ие, көптеген сарапшылар елде дәрігерлердің жетіспеушілігіне қатысты алаңдаушылық білдіруде. Сондай-ақ, "медициналық шөлдер" мәселесі де көңіл көтеріп отыр.
Medical education in the United States includes educational activities involved in the education and training of physicians in the country, with the overall process going from entry level training efforts through to the continuing education of qualified specialists in the context of American colleges and universities. A typical outline of the medical education pathway is presented below. However, medicine is a diverse profession with many options available. For example, some physicians work in pharmaceutical research, occupational medicine (within a company), public health medicine (working for the general health of a population in an area), or even join the armed forces in America. Issues in higher education in the U. S. have particular resonance in this context, with multiple analysts expressing concern of a physician shortage in the nation. 'Medical deserts' have also been a topic of concern.
Медициналық мектеп
АҚШ-та медициналық мектеп – медицина саласында студенттерді білім беру мақсатымен құрылған оқу орны. Медициналық мектепке түсу үшін міндетті түрде бұрынғы білім деңгейін аяқтау талап етілмейді; алайда, үміткерлер көбінесе университет деңгейінде кем дегенде 3 жылдық "pre med" курстарын аяқтауы керек, себебі АҚШ-та медициналық білім дәрежелері екінші деңгейлі білім беруге жатады. Медициналық мектепке қабылданғаннан кейін төрт жылдық білім беру процесі шамамен тең екі бөлікке бөлінеді: клиникалық алдындағы (негізгі ғылымдар бойынша оқу курстарынан тұрады) және клиникалық (оқу-жаттығу ауруханаларының түрлі бөлімдерінде тәжірибе жинаудан тұратын кезеңдер). Осы төрт жылдық оқуды аяқтағаннан кейін берілетін дәреже – медицина докторы (М. Д.) немесе остеопатия докторы (D. О.), медициналық мектептің түріне байланысты; екі дәреже де иесіне аккредиттелген интернатура бағдарламасын аяқтағаннан кейін медициналық практика жүргізуге мүмкіндік береді.
Стажировка
Медициналық аспирантураның соңғы жылында студенттер өздері таңдаған мамандығы бойынша аспирантураға түсуге өтініш береді. Бұл мамандықтың қызығушылығына, бағдарламаның беделіне және үміткерлер санының қолжетімді орындар санымен салыстырылуына байланысты бәсекелестік деңгейі әртүрлі болады. Қосымша орындардан басқа барлығы ұлттық компьютерлік сәйкестендіру жүйесі арқылы іске асырылады, ол үміткердің бағдарламаға деген қалауын бағдарламалардың үміткерлерге деген қалауымен үйлестіреді. Тарихи тұрғыдан алғанда, медициналық білім бір жылдық тәжірибелік стажировкамен басталған. Осы жылды аяқтау көптеген штаттарда медициналық практиканы жүзеге асыруға арналған жалпы лицензия алудың ең төменгі талабы болып табылады. Алайда, медициналық білімнің біртіндеп ұзаруы және оны оқытудың соңғы кезеңі ретінде қолданудың азаюы салдарынан, көптеген жаңа дәрігерлер стажировка талабын резиденттураның бірінші жылында орындайды. Категориялық резиденттураларға енгізілген стажировкаларға қарамастан, бір жылдық «дәстүрлі айналымдық стажировка» (кейде «көшкін жыл» деп те аталады) әлі де бар. Неврология және офтальмология сияқты кейбір резиденттура бағдарламалары стажировка жылдарын қамтымайды және стажировка немесе көшкін жыл аяқталғаннан кейін басталады. Кейбіреулер оны қабылданбаған бағдарламаларға қайтадан өтініш беру үшін пайдаланады, ал басқалары мамандық таңдау үшін пайдаланады. Сонымен қатар, остеопатиялық дәрігерлер «Флорида, Мичиган, Оклахома және Пенсильвания штаттарында лицензия алу үшін Американдық остеопатиялық қауымдастығының (АОА) бекіткен бірінші жылдық оқуын аяқтауы керек». Соңғы уақыттарда білім берудің (IPE) маңыздылығына көңіл аудару артып келеді. IPE – денсаулық сақтау салаларының студенттерін бірлесіп оқыту, командалық жұмысты жақсарту және пациенттерге көрсетілетін қызметтердің сапасын арттыруды қамтиды (Zorek & Raehl 2013). Бұл әдіс денсаулық сақтау қызметтері командалық тәсілге көшу кезінде ерекше маңызға ие.
Тұрғылықты жері
Медицинаның әр мамандығы өзінің оқу жоспарын бекітті, ол сол мамандық бойынша жұмыс істеу үшін қажетті ординатураның ұзақтығы мен мазмұнын анықтайды. Бағдарламалар медициналық институтты бітіргеннен кейін ішкі аурулар мен балалар аурулары бойынша 3 жылдан, жалпы хирургия бойынша 5 жылдан, нейрохирургия бойынша 7 жылға дейін созылады. Әр мамандық бойынша ординатура бағдарламасына мемлекеттік лицензия талаптарын орындау үшін интернатурадан өту кіріктірілген, немесе екінші ординатура жылында (PGY 2) бағдарламаны бастамас бұрын интернатураны аяқтау талап етіледі.
Қауымдастық
Стипендия – бұл белгілі бір мамандықтың нақты саласына бағытталған, тиісті резиденттурадан асып түсетін талаптарға ие ресми, толық жұмыс күнілік оқу бағдарламасы. Көптеген жоғары мамандандырылған салалар резиденттурадан кейін қосымша ресми оқуды талап етеді. Мысалдарға кардиология, эндокринология, ішкі аурулардан кейінгі онкология; анестезиологиядан кейінгі кардиоторакальдық анестезиология; кардиоторакальдық хирургия, педиатриялық хирургия, жалпы хирургиядан кейінгі хирургиялық онкология; репродуктивтік эндокринология/бедеулік, аналық-ұрықтық медицина, акушерлік-гинекологиядан кейінгі гинекологиялық онкология жатады. Әрбір оқу саласы үшін тағы да көптеген мысалдар бар. Патология және радиология сияқты кейбір мамандықтарда резиденттураны бітіргендердің көп бөлігі білімін одан әрі жетілдіреді. Бұл салалардағы оқу бағдарламалары стипендиялар деп аталады, ал оларға қатысушылар стипендиаттар деп аталады, олар резиденттураны аяқтағандарын және негізгі мамандықтары бойынша емтихан тапқандарын немесе сертификатталғандарын көрсетеді. Стипендиялар бір жылдан үш жылға дейін созылуы мүмкін және жеке бағдарламаға немесе мамандық саласын ұйымдастыратын кеңеске өтініш беру арқылы беріледі. Стипендиялар көбінесе зерттеу жұмысын қамтиды.
Басқарма сертификаттау
Резиденттік оқуын және мүмкін болғанда феллоушипті аяқтаған, содан кейін өз мамандығымен айналысатын дәрігер немесе хирург қатысушы дәрігер деп аталады. Дәрігерлер өз мамандығы бойынша жазбаша және ауызша емтиханды сәтті тапсырып, мамандық бойынша сертификат алуы тиіс. 26 медициналық мамандықтың әрқайсысы үшін дәрігерлердің үздіксіз медициналық білім алуына қатысты әртүрлі талаптар қойылады. Сонымен қатар, білім беру саласына технологияны интеграциялауға ерекше мән берілуде. Анатомия, хирургиялық оқыту және телемедицина сияқты салалардағы мүмкіндіктерді арттыру үшін виртуалды шындық (VR) симуляциялары мен онлайн-платформалар қолданылуда. Зерттеулер VR симуляцияларының біліктілікті арттыруда және қателерді азайтуда тиімді екенін көрсетті (Andrzej A., et al., 2019). Технологияның дамуымен медициналық оқу орындары осы ресурстарды өз бағдарламаларына енгізу жолдарын іздеп, студенттерді қазіргі денсаулық сақтау жүйесіне лайықты дайындауға тырысуда.
Медициналық білім беруді жалғастыру
Медициналық білім беруді жалғастыру (МББ) – тәжірибелі дәрігерлерге арналған білім беру шараларын білдіреді. Көптеген штаттар дәрігерлерден лицензияларын сақтау үшін белгілі бір көлемде CME кредиттерін алуды талап етеді. Дәрігерлер CME кредиттерін түрлі шаралар арқылы ала алады, оның ішінде тікелей іс-шараларға қатысу, рецензиядан өткен мақалаларды жариялау және онлайн курстарды аяқтау. Медициналық білім беруді аккредиттеу жөніндегі кеңес (ACCME) CME-ге қабілетті шараларды анықтайды. Білім беруде әртүрлілік, теңдік және инклюзивтілікке (DEI) көбірек мән берілуде. Денсаулықтағы теңсіздіктерді жою және медициналық көмек көрсету медициналық білім берудің маңызды аспектілері болып табылады. Медициналық мекемелер DEI-ге бағытталған жұмыстарға, соның ішінде аз ұлтты студенттерді тартуға және қолдауға, құзыреттілікті арттыруды енгізуге және профессорлық-оқытушылық құрам мен басшылар арасында әртүрлілікті қолдауға маңыз береді (Dogra және басқалар, 2009). Бұл бастамалар денсаулық сақтау қызметкерлерінің құрамын оларға қызмет көрсететін пациенттер қауымдастығын көрсететіндей етіп құруға бағытталған.