Кіріспе

Карбонил темір – тазартылған темір пентакарбонилінің химиялық ыдырауы арқылы алынатын, өте таза (97,5% S сапасы үшін, 99,5% және одан жоғары R сапасы үшін) темір. Ол көбінесе шар тәрізді микробөлшектерден тұратын сұр ұнтақ түрінде болады. Ластанушы заттардың көп бөлігі көміртек, оттегі және азоттан тұрады. BASF компаниясы 1925 жылы карбонил темір ұнтағын ойлап тапты және әлемдегі жетекші өндіруші екенін мәлімдейді. 1934 жылы BASF AEG Magnetophon таспасы қолданылатын алғашқы магниттік таспаларды әзірлеуге де қатысты. Карбонил темір алғашқы магниттік жазу оксиді болды (бірақ 1936 жылы темір оксидімен жылдам алмастырылды). Электроникада карбонил темір жоғары жиілікті орамдар үшін магниттік өзектерді және кейбір ферриттерді жасауға қолданылады. Карбонил темірден жасалған шар тәрізді бөлшектер әскерилерде қолданылатын радар сәулесін жұтатын материалдардың құрамына кіреді, мысалы, жасырын көліктерде. Басқа қолданыстары – ұнтақ металлургиясы, металл құю және әртүрлі арнайы өнімдерде пайдалану. Карбонил темірден жасалған ұнтақталған өзектер температураның кең диапазонында және магниттік ағын деңгейлерінде параметрлердің жоғары тұрақтылығын қамтамасыз етеді, ал Q коэффициенттері 50 кГц және 200 МГц аралығында өте жақсы. Бұл кең жолақты индукторларда, әсіресе жоғары қуатты қолданыстарда кеңінен қолданылады. Фармацевтикада карбонил темір ұнтағы темір тапшылығын емдеу үшін және темірді диеталық қоспа ретінде қолданылады. 2017 жылы карбонил темір ұнтағының судағы ароматты нитро топтарын тиімді азайтушы зат екені хабарланды, бұл фармацевтикалық препараттарды синтездеуде маңызды реакция. Магниттік реологиялық сұйықтық ретінде қолданылатын карбонил темір бөлшектері (20–40%) тасымалдағыш сұйықтықта (60–80%) суспензияланған.