Кіріспе

Уильям Уолтер Китон (30 сәуір 1905 - 10 қазан 1980) – 1934 және 1939 жылдары екі тестілік матчта ойнаған ағылшын крикетшісі. Ол 1940 жылы «Висден» журналының «Жыл крикетшісі» атанды және 1926-1952 жылдары «Ноттингемшир» командасы үшін оң жамалы ашушы ретінде бірінші сыныпты крикетпен айналысты. Китон барлық басқа бірінші сыныпты округтерге қарсы жүздік соқты (сентур) жасады, ал 1939 жылы «Овалда» «Миддлсекске» қарсы сегіз сағатқа жуық уақытта соққан 312 ұпайы «Ноттингемшир» командасы үшін рекорд болып табылады. Сонымен қатар, ол «Ноттингем Форест» және «Сандерленд» командалары үшін кәсіби футбол ойнады.

Отбасы және шыққан тегі

Китон Дербиширдегі Честерфилдтен оңтүстік-шығысқа қарай орналасқан Шаирбрук кеншілер қауымында дүниеге келді. Оның ата-анасы Уильям мен Мэри Энн болды, және олар екеуі де, Китонның үлкен әпкесі Дорис та Честерфилдтен солтүстік-шығысқа қарай орналасқан Экингтон кеншілер ауылында туған. 1911 жылғы халық санағы кезінде отбасы Нотингемширдегі Мансфилдтегі Форест-Таун кеншілер қауымына қоныстанды, онда Китонның әкесі шахтада дүкен сатушысы болып жұмыс істеді. Китон өмірінің соңына дейін Мансфилд аймағында тұрды және Форест-Таунда қайтыс болды. Ол 1929 жылы Мансфилд аймағында Флоренс Э. Расселге үйленді.

Криккеттің алғашқы жылдары

Китон 1925 жылы Нотингемширдің екінші құрамынан дебют жасады, ал келесі жылы бірінші құрамаға қосылды. 1920-шы жылдардың соңындағы Нотингемшир командасы Артур Каррдың капитаны тұсында тұрақты және табысты болды. Джордж Ганн, Уилфред Пейтон және Уильям Уайзолл, Уиллис Уокер және Карр сияқты тәжірибелі ойыншылар шабуылда басымдық танытты. Китон мен Чарльз Харрис, Джордж Ганн-младший сияқты жас ойыншыларға бірінші құрамға түсуге аз мүмкіндік берілді. Китон 1928 жылы бес матчқа, ал 1929 жылы чемпион атанған маусымда екі матчқа қатысты, олардың бірі Оксфорд университетіне қарсы болды. (Бірақ саясат өзгертілді, Ганн 1931 және 1932 жылдары тұрақты түрде ойнады, ал Пейтон 1931 жылы бірнеше матчқа шақырылды.) Иннингті ашуға тағайындалған (көбінесе Ганнмен бірге), Китон 1931 жылдың маусым айында Эссекске қарсы ойында ғасырлық соққы жасады және маусымның соңына дейін осы позицияда тұрақты болды. Бірінші сыныптық крикеттегі алғашқы толық маусымында ол 30.07 орташа есеппен 1233 ұпай жинады. Бұл маусым Китонның келесі үш жылдағы өте табысты ойындарының бастамасы болды, ол әр маусымда 2000-нан астам ұпай жинады. Сол жылы ол Гламорганға қарсы 330 минутта үш алтылық және 27 төрттікпен 242 ұпай жинады. Маусым соңында Ганн жарақат алып, зейнеткерлікке шыққаннан кейін, Харрис Китонның тұрақты серігі болды, бұл серіктестік Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін, кейде соғыстан кейін де жалғасты. Китонның Англия құрамасына іріктелу мүмкіндігі Солтүстікке қарсы Оңтүстік матчында, Англия мен қалған команда арасындағы сынақ ойынында (жаңбыр салдарынан толығымен тоқтатылған) және 1932 жылы Folkestone-да өткен Gentleman v Players сериясында ойнағанымен көрсетілді. Бірақ бұл матчтардың ешқайсысында айқын жетістікке қол жеткізбеді. 1933 жылғы маусымның соңында Wisden Cricketers' Almanack журналына сәйкес, Китон "команданың ең үздік соққышысы ретінде өзін бекітті". Wisden баяндамасында былай делінген: "Команданы бақылағандарға ол округтің ең ұлы соққышыларын еске салды. Қазіргі кездегі көптеген боулерлердің өзгеруіне байланысты өткеннің алыптарымен әдіс бойынша толық салыстыру мүмкін болмаса да, Китон қорғаныста және ұпай жинауда жоғары шеберлікті дамытты. Барлық соққыларды меңгерген ол, соққышы үшін тартымды ерекшеліктерге, атап айтқанда кесу және жақтан соққы беруге ерекше жақын болды. Баяу жетілгенімен, Китон 28 жасында округпен үшінші толық маусымында Уильям Ганн, Джордж Ганн және Артур Шрусберимен бірге аталды." Бір айдан соң Ворстерширге қарсы 223 ұпай жинады. Бірнеше күннен кейін Герберт Сатклиф жарақат алғандықтан Англия құрамасының Лидстегі төртінші Аш тестінде австралиялықтарға қарсы ойнауға мүмкіндік алмай қалғанда, Китон оның орнына тестілік дебютін жасады. Бұл Англия үшін сәтті матч болмады: төрт күн бойы барлық жағынан жеңіліске ұшырады, олар 165 ұпайдан артта қалғанда және екінші иннингте төрт ғана қақпасы қалғанда, алаңды су басып, ойынды тоқтатып, матчты құтқарып қалды. Англияның бірде-бір соққышы екі иннингте де 50 ұпайдан аспады, ал Китон, барлық әріптестері сияқты, екі рет екі санға жетті, бірақ одан да көп емес; керісінше, Билл Понсфорд 181, ал австралиялықтардың Дон Брэдман 304 ұпай жинады. Сатклиф бесінші тестіге қатысуға мүмкіндік алды және Китонның орнына қайтадан командаға қосылды. Бұл сәтсіздіктен кейін 1935 жылдың басында тағы бір қайғы болды: Китон қаңтар айында Мансфилдтегі үйінің жанында жүк көлігінің соқтығысынан ауыр жарақат алды, қабырғалары сынды және миы дірілдеді. Ол үш апта ауруханада жатты, дәрігерлер оның 1935 жылғы маусымның соңына дейін крикетке жарамсыз болады деп болжады. Бірақ ол маусым соңында Нотингемшир құрамына оралды, екі айдан кем ойнады, содан кейін тамыздың ортасында қайтадан ойнауын тоқтатты; таңқаларлық емес, оның жиынтық және орташа көрсеткіші айтарлықтай төмендеді. Алайда, Англия іріктеушілері Жаңа Зеландияға қарсы тестілік матчтарға бірнеше жаңа ойыншыларды шақырып, оны шақырмады. 1938 жылғы маусым Китонның бірінші сыныптық мансабының ең өнімсіз маусымы болды: ол 29.07 орташа есеппен 1512 ұпай жинады, толық маусымда оның соққы орташасы 30-дан төмен болған жалғыз жағдай. Бірақ ол 1939 жылы денсаулығы мен формасына оралды, алғаш рет 50-ден асып, 51.91 орташа есеппен 1765 ұпай жинады. Иннингтер жеті сағаттан астам уақытқа созылды және 28 төрттік пен бес алтылықтан тұрды, ал Китон осы уақытта төрт рет қақпадан құтылды. Китонның маусым бойы көрсеткен жақсы үлгісі екінші тестілік матчқа шақыруға әкелді: Вест-Индиямен үш матчтық серияның соңғы ойыны. Жоғары ұпай жинаған ойын кезінде ол сәттілікке жете алмады, бірінші иннингте ешқандай ұпай жинамады және екіншіде 20 ұпай ғана жинады; бұл Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін өткен соңғы тестілік матч болды және Китонның шектеулі тестілік мансабының соңы болды. Бірақ ең табысты маусымынан кейін Китон 1940 жылғы Wisden басылымында жылдың крикетшілерінің бірі деп аталды.

Соғыстан кейінгі крикет

Китон Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде бірнеше жақсы стандартты матчтарда ойнады, соның ішінде 1943 жылы Ұлттық полиция құрамындағы командада өнер көрсетті. Ол 1946 жылы ағылшын бірінші сыныптық крикеті қайта жанданғаннан бастап Ноттингемшир үшін қолжетімді болды және оның көрсеткіштері соғысқа дейінгі деңгейінде жалғасты. 1946 жылы ол маусымда 2000-нан астам ұпай жинаған жеті ағылшын ойыншының бірі болды – 2021 ұпай, орташа есебі 43.93, соның ішінде бес жүздік. 1949 жылы, 44 жасында Китон орташа көрсеткіші бойынша ең табысты маусымын өткізді: ол 55.37 орташа есеппен 2049 ұпай жинады, алты жүздік соқты, оның ішінде мансабындағы соңғы қос жүздігі. "Уайзден" журналы Китонның "жасының өсуіне ешқандай белгі бермегенін" хабарлады. Бірақ келесі маусымда ол ауруға байланысты маусымның басындағы ойындарды өткізіп жіберді, ал кейін саусағы сынғандықтан кешіккен ойындарда қатыса алмады. Толық уақыттық бірінші команда ойыншысы болғаннан бері маусымда 1000 ұпайдан асып түспегені бұл екінші рет болды. Ноттингемшир 1951 жылы округтік чемпионатта ең төменгі көрсеткішті алғаш рет көрсеткеннен кейін, округ 1952 жылы жас крикетшілерге мүмкіндік беруге шешім қабылдады. Китон тағы бір матчта сәтсіз өнер көрсетті және Кіші округтік чемпионатта екінші құраманың орташа көрсеткішін арттырып, зейнеткерлікке шықты.

Крик стилі

Екі оң қолмен ойнайтын батсмендер Китон мен Харрис 40-тан астам ғасырлық серіктестіктерді бөлісті және Нотингемшир командасының батсмендері ретінде бірге ойнаған жылдары ұқсас жалпы нәтижелер мен орташа көрсеткіштерге ие болды. Бірақ олардың стильдері мен мінездері мүлдем әртүрлі болды. Журналист және крикетші Р. С. Робертсон Глазго Харрис туралы былай деп жазды: "Харрис – арманшыл. Ол Уолтер Китонмен бірге иннингті ашуға шыққанда керемет қарсылық тудырады; Китон жинақы, шоғырланған, жылдам қараумен, ал Харрис тыныш, ойшау, болашақта бола қоймас шабуылға қарсы идеалистік соққыларды ойлап шығарады; кейде бір-екі қадам артта қалады, еріксіз демалыс күні ата-анасымен серуендеп бара жатқан бала сияқты." Харрис "жұмбақ" деп есептелді, ол толық добыны қағып тастауы немесе ойналмайтын жеткізілімнен керемет соққы жасауы мүмкін еді, ал Китон тұрақты және сенімді болды, бірақ оның соққылар спектрі өте кең болды.

Крикеттен кейін

Зейнеткерлікке шыққаннан кейін Кейтон спорт дүкені ашты және Ұлттық көмір басқармасында кеңсе жұмысына орналасты. Ол 1980 жылы 75 жасында дүние салды.