Кіріспе

Массачусетс штатының Ежелгі Еркін және Қабылданған Масондардың Ең Құрметті Ұлы Ложасы, көбінесе Массачусетс Ұлы Ложасы деп аталады және GLMA деп қысқартылады, Массачусетс штатындағы еркін масондықтардың басты басқару органы болып табылады және шетелдегі басқа юрисдикциялардағы Ложаларды ұстап тұрады, атап айтқанда Панама, Чили, Қытай Халық Республикасы (Жапонияның Токио қаласында), және Кубадағы Гуантанамо шығанағы Әскери-теңіз базасы. 1733 жылы құрылған, ол Англияның Біріккен Ұлы Ложасынан (1717), Ирландияның Ұлы Ложасынан (1725) және Пенсильванияның Ұлы Ложасынан (1731) кейін төртінші ең көне масондық Ұлы Ложа болып табылады. 1733 жылы Генри Прайсты Жаңа Англияның Провинциялық Ұлы Шебері етіп тағайындау туралы жарлық шығарылды. Прайстың Провинциялық Ұлы Шеберлігіне Роберт Томлинсон, Томас Окснард, Джереми Гридли және Джон Роу тағайындалды (1736, 1743, 1755 және 1768 жылдары тиісінше) Лондондағы Модерн Ұлы Шеберімен. 1775 жылдан 1787 жылға дейін Америка революциясының салдарынан ешқандай жиналыс өткізбеген Провинциялық Ұлы Ложа, ақырында 1769 жылы Шотландияның Ұлы Ложасы құрған қарсыласы Ежелгі Провинциялық Ұлы Ложасымен бірікті. Сол бірігу күні, 1792 жылдың 5 наурызында, жаңадан құрылған орган өзінің жаңа егемендік билігін Джон Катлерді Ұлы Шебер етіп сайлау арқылы және Массачусетс штатының Ежелгі және Құрметті Еркін және Қабылданған Масондардың Ұлы Ложасы деген атауды қабылдап, алғаш рет жүзеге асырды.

Бірінші провинциялық Ұлы ложа

Массачусетс штатындағы масондық 18 ғасырдың басына қарай пайда болды, ал оның Ұлы Ложасының негізі (кейін) қазіргі және ежелгі масондық бағыттары арасындағы дау-жанжалдармен тығыз байланысты. 1717 жылы Англияның Бас Ұлы Ложасы (кейіннен Модерн деп аталды) құрылғаннан кейін және жеке Ложалардың осы ұйымға бірігуінен соң, Бостон аймағындағы Ложалар мен масон ұсталары Генри Прайс деген бір бауырға Лондонға барып, 1721 жылы бекітілген ережеге сәйкес, Ұлы Ложадан жарғы алу үшін өтініш жасауын сұрады. Прайс осылай істеді және 1733 жылдың көктемінде жеке Ложаға арналған жарғыдан бөлек, Ұлы Шебер, Құрметті және Инабатты Энтони Браун, 6-шы Монтегю виконты оны "Жаңа Англияның және оған қарасты доминиондар мен территориялардың провинциялық бас шебері" етіп тағайындады. Бұл провинциялық Ұлы Ложа тарихи түрде St. John's Ұлы Ложасы деп белгілі болды және колонияларда көптеген Ложаларды жарғылады. 1733 жылы Бостонда жарғымен құрылған алғашқы Ложа 1734 жылғы ағылшын тізімдерінде First Lodge деп тіркелді және қазір St. John's Ложасы деп аталады.

Құрылтайшы аталар және Сент-Эндрю ложасы

Доктор Джозеф Уоррен Сент-Эндрюс ложасының басшысы болған, ол Бункер-Хилл шайқасында британдықтардың қолынан қаза тапты. Оның орнына Джон Хэнкок басшылыққа келді, ол Континенттік Конгресс президенті болды және 1776 жылдың 4 шілдесінде Тәуелсіздік Декларациясына қол қойған Конгресс мүшесінің жалғыз аты болды. Пол Ревир де масон және ложа мүшесі болған. Бостондық Сэмюэл Адамс және оның жақын жердегі Куинсиден келген туысы Джон Адамс масон болмаған.

Үлкен ложа ғимараты

1720 жылдары Бостонның бірнеше орнында франкмасондар жиналғаны туралы мәліметтер болғанымен, кейіннен Сент-Джон деп аталған Бірінші ложаның құрылысы 1733 жылғы 30 шілдеде “Бунч оф Грейпс” тавернасында өтті. Бұл сондай-ақ провинциялық Ұлы Ложаның алғашқы “үйі” деп есептеледі. Революциялық соғыстан кейін Корольдік биржа кофеханасы ғимарат орны ретінде қарастырылды, бірақ осыған қатысты аз ғана жазба қалды. Ескі штат үйінің екінші қабаты 1821 жылы жалға алынды. Бұл қазіргі ғимаратқа дейін қалада сақталған Ұлы Ложа орналасқан жалғыз ғимарат. 1830 жылы Ұлы Ложа Тремонт көшесі мен Темпл-плейс бұрышындағы жерді сатып алып, масондық ғибадатхананың іргетасын салды. Ұлы Ложаның жарғылық актілеріне байланысты Ұлы Ложа мен Мемлекеттік органдар арасындағы дау Ұлы Ложаның ғимаратты Роберт Гулд Шоу бауырласқа сатуына себеп болды. Ол 1835 жылы антимасондық көңіл күй басылғаннан кейін ғимаратты Ұлы Ложаға қайта сатты. 1857 жылы ғимарат АҚШ үкіметіне 105 000 долларға сатылды, себебі ол енді өсіп келе жатқан бауырластыққа лайықты болмады және федералды сот ғимараты ретінде пайдаланылды. Уақытша кеңсе Саммер-стриттегі ғимаратқа көшірілді. Тұрақты орын іздеу 1859 жылы Тремонт пен Бойлстон көшелерінің бұрышындағы Уинтроп үйін сатып алумен аяқталды. 1864 жылғы 6 сәуірде ғимарат өрттен қирады. Қазан айында жаңа ғимараттың іргетасы салынды және ғимарат 1867 жылғы 24 маусымда, Сент-Джон күні салтанатты түрде ашылды. 1895 жылы ғимараттың бір бөлігі өртенген кезде, кейбіреулер жерді сатуды және басқа жерге көшуді ұсынды. Содан кейін ғимаратты толығымен бұзып, сол жерде тоғыз қабатты және екі жер асты қабаты бар жаңа ғимарат салу туралы шешім қабылданды. Іргетасы 1898 жылғы маусым айында салынды, ал ғимарат 1899 жылғы 27 желтоқсанда ашылды. Көп жылдар бойы Бойлстон көшесіндегі масондық ғибадатханаға кіретін жолмен қатар көше деңгейінде дүкендер орналасқан. 1966 жылы дүкендер жабылды, ғимараттың сыртқы жағына мозаикалар қосылды және кіреберіс бұрышқа көшірілді. Ішкі жағында жаңа вестибюль және Пол Ревир банкет залы аталған банкет залы болды. 2017 жылы көше деңгейі мейрамханаға айналдырылды және масондық ғибадатхананың кіреберісі Бойлстон көшесіне қайта орнатылды.

Басқа елдерде орналасқан бағынысты ложалар

Массачусетс штатының Ұлы ложасы әлемнің басқа бөліктерінде ложаларды сақтап тұруды жалғастыруда. 1821 жылы Ұлы ұстаз Пуэрто-Рикодағы Маягуэс қаласында Ұлы ложаның орынбасарын құрып, онда ложаны құрды. 1885 жылы Пуэрто-Рикода тәуелсіз Ұлы ложа ұйымдастырылды. 1853 жылы Чилидің Вальпараисо қаласындағы Бетеста ложасына рұқсат берілді. Кейіннен аудандық Ұлы ложа құрылды, бірақ 1921 жылы ложалар Массачусетс Ұлы ложасының бір бөлігіне айналды. Массачусетс Ұлы ложасы Қытайда бірнеше ложа құруға жауапты болды, бірақ 1950 жылы Ұлы шебер Роджер Кит ложаларға уақытша тоқтауға кеңес берді. 1952 жылы Оңтүстік Маньчжуриядағы Талиен ложасының жарғысы алынып тасталды және Синим ложасына Шанхайдан Токиоға көшуге рұқсат берілді. Панама каналы салынысымен, 1906 жылы Истмия ложасына және 1912 жылы Сожонерс ложасына рұқсат берілді, екеуі де Канал аймағында орналасқан. 1965 жылы Ұлы шебер А. Нил Осгуд Кубадағы Гуантанамо теңіз базасындағы Кариб теңіз ложасына демеушілік берді. Бұл ложа Куба Ұлы ложасына бағынышты болған, бірақ жарғысын қайтарып, Массачусетс Ұлы ложасына өтініш жасады.

Масондық үй

1750-ші жылдары ложалардан мұқтаж бауырластарға көмек көрсету үшін қайырымдылық қорына үлес қосу сұралды. 1811 жылы тұрақты қайырымдылық қоры құрылды және оның өсуіне нұсқаулар бекітілді. Қорды басқаруға қорғаншылар кеңесі тағайындалды. Уинтроп үйін Ұлы ложа орны ретінде сатып алуға қаражат қажет болғандықтан, қор құрамы азайды. Бұл одан да қатаң Масондық білім беру және қайырымдылық қорының құрылуына әкелді, ол кейін Масондық білім беру және қайырымдылық трасты деп аталды. XIX ғасырдың соңында масондар мен олардың жесірлері үшін Масондық үйдің қажеттілігі туралы сөз болды. Ақырында, 1904 жылы Фолл-Ривердегі Маунт Хоуп ложасынан түскен 1000 долларлық сыйлық Масондық үй салуға арналған қор құруға негіз болды. Бірнеше жылдың ішінде сыйлықтар мен уәделер арқасында қор 48 000 долларға дейін өсті. 1908 жылы Шарлтондағы Overlook қонақ үйі жерімен бірге 50 000 долларға сатып алынды және ғимарат 1911 жылдың 25 мамырында Масондық үй ретінде пайдалануға берілді. Ірі капиталдық науқан арқылы жаңа қанатты салу үшін 2,3 миллион доллар жиналды. 1978 жылдан бері, 2006 жылды қоспағанда, әр маусымда Ұлы шебердің жәрмеңкесі өткізіледі. Сол жылы ірі құрылыс жүргізілгендіктен, жәрмеңке Уилмингтон қаласындағы Алеппо ғибадатханасына көшірілді. Жәрмеңкеге шамамен 20 000 адам келді. 1991 жылы қайтыс болғанға дейін, бауыр Джеймс К. Николл-младший өзінің жеке қайырымдылық қорының қорғаншыларына өлімінен кейін Масондық білім беру және қайырымдылық трастына, Ұлы шебер Эдгар У. Дарлинг ең қажет деп санаған мақсаттарға сыйлық беруді өтінді. 200 000 долларлық грант үйге шіркеу салуға жұмсалды. Әртүрлі масондық ұйымдар шіркеудің әйнек терезелерін демеушілік етті. Соңғы өзгерістердің бірі – бастапқы ғимаратты әкімшілік қанатты салу үшін кеңейту және аудиторияны ложа бөлмесіне айналдыру. 2004 жылы жеке тұрғын үйлер мен коттедждер салу үшін негіз қаланды. Аталған жобаға қажеттілікке қарай әртүрлі деңгейде күтім көрсетуге арналған көмекші тұрғын үй бөлімі де кірді. Тұрғындар 2006 жылы жаңа пәтерлерге көшуді бастады.

Кітапхана және мұражай

1815 жылы Р.В. және пастор Таддейс Мейсон Харриске тиесілі масондық кітаптар жинағын алғаннан кейін, Ұлы ложа әлемдегі маңызды масондық кітапханалардың біріне айналатын нәрсенің бастауы болды. Пастор Харрис Бас капеллан атағын алғаш рет алды. 1850 жылға қарай кітапхананы бақылау үшін тұрақты комиссия құрылды, бірақ 1864 жылғы өрт жинау процесін баяулатты. 19 ғасырдың соңындағы бірнеше Ұлы шеберлер мықты масондық ғалымдар деп есептелді және жинақты дамытуға үлкен әсер етті. Дегенмен, 1930 жылға дейін ғана өсіп келе жатқан жинақты ұйымдастыру жөніндегі шаралар қолданылды. М.В. Мелвин М. Джонсон және басқалар Ж. Хьюго Тачты Бостонға келуге көндірді. Тач Айова масондық кітапханасында масондық кітапханаларды жіктеу жүйесін жасады және ол бұл жүйені Бостонда қолданды. Тач ашқан бірегей материалдардың байлығына таң қалды. Ол 1939 жылы қайтыс болғанда, оның әйелі жеке кітапханасынан 1000-нан астам затты сыйға берді. Тачтың көмекшісі Мюриэл Дэвис болды, ол кейіннен Ұлы хатшының әйелі, Ерл В. Тейлор атанды. Тач қайтыс болғаннан кейін, ол 1968 жылы зейнеткерлікке шыққанға дейін кітапханадағы міндеттерді өз мойнына алды. 1993 жылы кітапхана ресми түрде 1881–1883 жылдары Ұлы шебер болған Азамат соғысының генералы Сэмюэл Крокер Лоуренстің құрметіне аталды. Ол өзінің кең жинағын 1911 жылы кітапханаға қалдырды. Оның материалдарына Енох Т. Карсонның құнды жинағы да кірді. Кітаптар мен журналдардан басқа, Ұлы ложа көптеген қызықты артефакттарды сақтады. 1800 жылы Ұлы ложа Марта Вашингтоннан қайтыс болған Джордж Вашингтонның шашынан бір түйін сұрады. Ол келіскенде Пол Ревир шаш үшін алтын ыдыс жасады. 1882 жылы президент және бауыр Джеймс А. Гарфилдтің қазасынан кейін осыған ұқсас сұраныс миссис Гарфилдке жіберілді. 1887 жылы комиссия Ұлы ложа мұражайын құруды ұсынды. Мұражайға қойылған алғашқы заттардың бірі – Бостондағы Джозеф Уоррен лоджасы ұсынған Уоррен отбасының гербының көшірмесі болды. Жинақ өскен сайын, көптеген заттар Ұлы ложа ғимаратының екінші қабатында көрмеге қойылды. Тарихи заттарды дұрыс сақтау туралы алаңдаған Ұлы шебер Дональд Г. Хикс Лексингтондағы Шотландиялық Риттің Жоғарғы Кеңесінің Ұлттық мұра мұражайымен келіссөздер жүргізіп, заттарды Бостондан тұрақты негізде беруге келісім жасады. Жинақ 2004 жылы толығымен берілді. Содан кейін Ұлы ложа кітапханасы Бостон ғимаратының үшінші қабатынан екінші қабаттағы бос орынға көшірілді.

250 жылдығы

1983 жылы Ұлы Ложаның 250 жылдығы атап өтілді және көптеген шаралармен белгіленді. М. В. Дональд В. Воуз мерейтой комитетінің төрағасы болды. 1983 жылдың 15 наурызында Токио қаласында Ұлы Ложаның арнайы мәжілісі өтті. 1994 жылы Ұлы Ложа аккредиттелген колледждерде оқыған Массачусетс мәсондарының балалары үшін стипендия бағдарламасын құрды. 1995 жылы Сыртқы қатынастар комитетінің ұсынысы бойынша Массачусетс штатының Принс Холл Ұлы Ложасы, Англияның Біріккен Ұлы Ложасының осыған ұқсас мойындауынан кейін «турақтанған» деп танылды. 1947 жылы жасалған зерттеу комитетінің ұсынысы да осыған ұқсас болған, бірақ бұл әрекет басқа Ұлы Ложалардың алаңдаушылығын тудырды. Флорида және Техас штаттары Массачусетс штатын мойындауын кері тартып алғаннан кейін мәселе қайтадан комитетке жіберілді. 1949 жылы «Америка мәсондығындағы келіспеушілікті болдырмау үшін» 1947 жылғы дауыс беруді жою туралы шешім қабылданды. 1995 жылғы шешімнен кейін өткен кезекті мәжілісте Ұлы шебер Массачусетс штатының Ең құрметті Принс Холл Ұлы Ложасының Ұлы шебері мен лауазымды тұлғаларын құттықтады. 1995 жылдың 4 шілдесінде өткен арнайы мәжілісте М. В. Дэвид В. Ловеринг (1993–1995 жылдар аралығындағы Ұлы шебер) Ұлы Ложаның лауазымды тұлғалары мен мүшелерімен бірге Ескі Мемлекеттік үйден қазіргі Мемлекеттік үйге 1795 жылдың 4 шілдесінде М. В. Пол Ревир салып кеткен іргетасты қайта орнату үшін шеру жасады. Символикалық түрде қолданылған кескіш – Пол Ревир жасаған кескіш еді. 1998 жылы Орлеан қаласындағы Универсал ложасының мүшелері «Масондық періште қоры» деп аталатын жаңа бағдарлама құрды, ал 2000 жылы аккредиттелген қайырымдылық қоры бекітілді. Көп ұзамай басқа ложалар да осы бағдарламаны қабылдап, құрылған қор аясында жұмыс істеді. Бағдарламаға қатысатын ложалар жергілікті мектеп ауданы арқылы жұмыс істейді, мұқтаж балаларға қысқы киім, көзді тексеру, көзілдірік немесе мектеп әкімшілігі қажет деп тапқан басқа да заттарды сатып алуға көмектесу үшін қаражат бөледі. Принс Холл мәсондарымен байланысты нығайту мақсатында 2005 жылдың 10 мамырында екі Ұлы Ложаның лауазымды тұлғалары Ескі астық қоймасы мен Коппс Хиллдің зираттарына барды. Сапар барысында екі шаңсорғыш бағышталды, біреуі Пол Ревирдің қабірінде, екіншісі Принс Холлдың қабірінде орнатылды. Массачусетс штатының Ұлы Ложасы Бункер-Хилл монументімен тығыз байланыста болды. 1775 жылғы шайқаста Ұлы шебер Жозеф Уоррен қаза тапты. Оның есіміне орай, Чарльзтаундағы Соломон патшасының ложасы 1794 жылы Бункер-Хиллде 5 метрлік ескерткіш орнатты. 1823 жылы Бункер-Хилл монумент қауымдастығы құрылғанда, ложа жерді және монументті қауымдастыққа тапсырды. Бірнеше жылдан кейін үлкен монумент жоспарланды және Ұлы Ложа маркиз де Лафайеттің қатысуымен іргетас салды. Бастапқы монумент жаңа құрылыстың іргетасында әлі де көрінеді. Ұлы Ложа Бункер-Хилл шайқасының 100 жылдығын тойлауға шақырылды. Бұл оқиғаға арналған шарада Ұлы шебер Персиваль Лоуэлл Эверетт бір кезде Жозеф Уорренге тиесілі болған фартук киді, ал әрекет етуші Ұлы шебердің орынбасары доктор Уинслоу Льюис 1825 жылы іргетас салынған кезде генерал Лафайет киген фартукты киді. Бүгінде монументтің күтіміне Ұлттық парк қызметі жауапты. 2003 жылы Ұлы Ложа монументті қалпына келтіруге көмектесу үшін 500 000 доллар көмектесті. Жобаға Монумент алаңындағы тарихи орынға қарап тұрған жаңа мұражай да кірді. Монументтің қалпына келтіру жұмысы мен мұражай 2007 жылы аяқталды.