Кіріспе

Кеннеди ғарыш орталығында орналасқан әуежай.

Шаттл қону алаңы (SLF), сондай-ақ ұшыру және қону алаңы (LLF) деп те аталады, Америка Құрама Штаттарының Флорида штатындағы Бревард округіне қарасты Мерит аралында орналасқан әуежай. Ол Кеннеди ғарыш орталығының бір бөлігі болып табылады және 2011 жылдың шілдесіне дейін «Space Shuttle» ғарыш кемесінің қонуы үшін пайдаланылды. Бұрын, ол «NASA» оқу ұшақтарының, мысалы, «Шаттл тасымалдаушы ұшақтарының» және азаматтық ұшақтардың ұшып-қонуы мен қонуы үшін де қолданылды. 2015 жылдан бастап «Space Florida» «NASA»-дан 30 жылға жалға алғандықтан, бұл нысанды басқарады және пайдаланады. «NASA» оны үздіксіз пайдаланумен қатар, жеке компаниялар да 2011 жылы «Space Shuttle» бағдарламасы тоқтағаннан бері «SLF»-ті пайдаланып келеді.

Мекемелер

Шаттл қону алаңы 15/33 нөміріндегі бір ғана ұшу-қону жолағын қамтиды. Бұл әлемдегі ең ұзын ұшу-қону жолақтарының бірі, оның ұзындығы 4572 метр (15000 фут), ал ені 91 метр (300 фут) құрайды. Сонымен қатар, SLF-тің екі басында да асфальтталған кеңейтімдер бар. Шаттл ұшақ тасымалдауында қолданылатын "Мате-демейт" құрылғысы (МДД) ұшу-қону жолағының оңтүстік жағында орналасқан. Бұл ұшу-қону жолағына жергілікті жұрт "аллигаторларды күнге күйдіру орталығы" деген лақап ат қойған, себебі Кеннеди ғарыш орталығында тіршілік ететін 4000-қа жуық аллигатордың кейбіреуі ұшу-қону жолағында күнге жатады. Қону алаңын EG&G мердігерлік компаниясы басқарады, ол әуе қозғалысын басқару қызметтерін ұсынады, сондай-ақ ұшақтарға қауіп төндіретін құстар сияқты факторларды басқарады. "Құс тобы" пиротехникалық құралдар, оқсыз патрондар мен алаңның айналасына орналастырылған 25 пропандық зеңбіректерді пайдаланып, Шаттл қону кезінде жергілікті және көшпелі құстардан алаңды таза ұстады.

Ғарыш шаттл

Колумбия 1979 жылғы 24 наурызда Шатл тасымалдаушы ұшағы арқылы SLF-ке келген алғашқы шаттл болды. Ұшу-қону жолағы алғаш рет 1984 жылғы 11 ақпанда Challenger STS-41B миссиясы Жерге оралғанда ғарыш шаттлын қондыру үшін пайдаланылды. Бұл сондай-ақ ғарыш кемесінің ұшыру алаңына алғаш рет қонғанын білдірді. Осыған дейін барлық шаттлдар Калифорниядағы Эдвардс әуе күштері базасында қонды (STS-3 миссиясы Уайт-Сэндс ғарыш портына қонғаннан басқа), ал қону кешені сынақтан өтуді жалғастырды және шаттл экипаждары Уайт-Сэндс және Эдвардста қону дағдыларын жетілдірді, онда қателік мүмкіндігі SLF-ке қарағанда әлдеқайда жоғары және су кедергілері бар. 1993 жылғы 22 қыркүйекте Discovery STS-51 миссиясы SLF-ке түнде алғаш рет қонды. Барлығы 78 ғарыш шаттл миссиясы SLF-ке қонды. 2014 жылғы қазан айында NASA кешенді пайдалану туралы келісімге қол қойды, ал Boeing X-37B бағдарламасы үшін OPF 1-ді жаңартты. X-37B (OTV-4 миссиясы) алғаш рет Кеннеди ғарыш орталығының Шатлдың қону жолағының 15-ші қанатын 2017 жылғы 7 мамырда сағат 11:47 UTC-де пайдаланды. Содан кейін OTV-5 және 6 миссиялары қону үшін 33-ші ұшу-қону жолағын пайдаланды.

Морфей жобасын сынау

2012 жылы NASA-ның Джонсон ғарыш орталығының «Морфей» жобасының алғашқы үлгісі KSC-ге жеткізілді. KSC-ге келгенге дейін және жобаның барлық кезеңінде «Морфей» көлігінің сынақтары басқа NASA орталықтарында жүргізілді, ал KSC кеңейтілген сынақтарды жүргізу орны болды. 2013–2014 жылдары SLF-де, соның ішінде еркін ұшу сынақтарымен бірнеше сынақтар өткізілді. Осы тәжірибелік сынақ бағдарламасы барысында жаңартулар мен зақымдануларға байланысты бірнеше үлгілер мен көліктердің түрлері сынақтан өтті. 2012 жылдың 9 тамызында SLF-де өткен сынақ кезінде көлік жарылып кетті, бірақ ешкім зардап шеккен жоқ.

Коммерциялық пайдалану

SLF коммерциялық пайдаланушылар тарапынан да қолданылған. «Zero Gravity Corporation» компаниясы, жолаушыларға қысқа мерзімді микрогравитацияны сезінуге мүмкіндік беретін рейстер ұсынады және SLF-тен жұмыс істеді. Сонымен қатар, «Virgin Atlantic GlobalFlyer» рекордтық әрекеттері де осы жерде жүзеге асырылды. SLF жоғары өнімді автомобильдерді сынау және жылдамдық рекордтарын орнату үшін пайдаланылды. 2010 жылы NASCAR командалары көліктерді сынау үшін осы нысанды қолданды. 2012 жылы «Performance Power» компаниясының Джонни Боммер SLF-те өзгертілген «Ford GT» сынақ машинасын айдап, «Ең жылдам бір мильге жүрілген автомобиль» номинациясы бойынша Гиннес рекордтарын жаңартты. Бұл рекорд 2023 жылғы наурыз айына дейін сақталып тұр. Боммер НАСА және SLF арасындағы серіктестік келісімі, технологияны және дизайнды сынауға, сондай-ақ инженерлік деректерді жинауға мүмкіндік бергенін атап өтті, бұл ретте "[НАСА бізге бірегей нысанға қол жеткізуге рұқсат ету арқылы, бізге осы технологияларды зерттеу және олардың артықшылықтарымен бөлісу мүмкіндігі берілді]" деді. Шатл қону алаңы Гиннес рекордтар кітабы және Әлемдік әуе спорты федерациясы – Халықаралық аэронавтика федерациясы (Fédération Aéronautique Internationale) куәландырған әлемдік жылдамдық рекорды үшін ұшыру және қону орны қызметін атқарды.