Неймеген бұзылу синдромы: генетикалық себептері, көріністері және емдеу жолдары
Nijmegen breakage syndrome
Нижмеген синдромы – сирек генетикалық ауру, ДНК жөндеуінде бұзылуға алып келеді. Нібрин ақуызының мутациясы қатерлі ісіктерге себеп болуы мүмкін. Симптомы, себептері туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нимгеген сынығы синдромы (NBS) – хромосомалық тұрақсыздық тудыратын, екі еселі Холидей қосылысы ДНК жөндеу механизмінде және/немесе ДНК-ның екі жіпті үзілуін жөндеуге арналған, синтезге тәуелді жіпті қайта біріктіру механизміндегі ақаулардың салдарынан пайда болатын сирек кездесетін аутосомалық рецессивті туа біткен ауру. NBS1 гені екі маңызды функциясы бар ақуызды (нибринді) кодтайды: (1) жасуша ДНК-сында қателер болған кезде S фазасында жасуша циклын тоқтату; (2) BRCA1/BRCA2 ДНК жөндеу жолын белсендіре алатын FANCD2мен өзара әрекеттесу. Осы себепті NBS1 геніндегі мутациялар қатерлі ісіктердің пайда болу қаупін арттырады (Фанкони анемиясы, Коккейн синдромы туралы қараңыз). Аурудың атауы Нидерландтың Ниммеген қаласынан алынған, осы қалада бұл жағдай алғаш рет сипатталған. NBS синдромымен ауыратын көптеген адамдардың тегі Батыс славяндықтарға жатады. Олардың ең көп саны Польшада тұрады.
Nijmegen breakage syndrome (NBS) is a rare autosomal recessive congenital disorder causing chromosomal instability, probably as a result of a defect in the double Holliday junction DNA repair mechanism and/or the synthesis dependent strand annealing mechanism for repairing double strand breaks in DNA (see Homologous recombination). NBS1 codes for a protein (nibrin) that has two major functions: (1) to stop the cell cycle in the S phase, when there are errors in the cell DNA (2) to interact with FANCD2 that can activate the BRCA1/BRCA2 pathway of DNA repair. This explains why mutations in the NBS1 gene lead to higher levels of cancer (see Fanconi anemia, Cockayne syndrome.) The name derives from the Dutch city Nijmegen, where the condition was first described. Most people with NBS have West Slavic origins. The largest number of them live in Poland.
Презентация
Ол микроцефалиямен, ерекше бет пішінімен, бойдың кішкентай болуымен, иммунодефицитпен, сәулеленуге сезімталдықпен және лимфоидты қатерлі ісіктерге бейімділікпен сипатталады. NBS – NBS1 геніндегі мутация нәтижесінде пайда болады. Көптеген ерекшеліктері атаксия-телеангиэктазияға (АТ) ұқсас екені таңқаларлық емес, сондықтан бұл синдром кейде АТ-ның 1-варианты деп аталды, себебі АТ-да мутацияға ұшыраған ATM ақуызы, MRE11/RAD50/NBS1 (MRN) кешенімен өзара әрекеттеседі. Нимгеген сынық синдромына клиникалық тұрғыдан ұқсас синдромдарға RAD50 жетіспеушілігі және Cernunnos/NHEJ жетіспеушілігі жатады.
It is characterized by microcephaly, a distinct facial appearance, short stature, immunodeficiency, radiation sensitivity and a strong predisposition to lymphoid malignancy. NBS is caused by a mutation in the NBS1 gene. Unsurprisingly, many of the features are similar to ataxia telangiectasia (AT) and this syndrome was sometimes termed AT variant 1, as the protein mutated in AT, ATM, interacts with the MRE11/RAD50/NBS1 (MRN) complex. Other syndromes with clinical features similar to Nijmegen Breakage Syndrome include RAD50 deficiency and Cernunnos/NHEJ deficiency.
Себеп
NBS адам хромосомасы 8q21 орналасқан NBS1 генінің мутациясынан туындайды. Бұл ауру аутосомалық рецессивті жолмен беріледі. Бұл науқастардың гомологтық рекомбинациясы бұзылған, яғни соматикалық жасушаларда да, мейоз кезінде де екі тізбектің үзілуін дұрыс жазатын процесте кемістік байқалады.
NBS is caused by a mutation in the NBS1 gene, located at human chromosome 8q21. The disease is inherited in an autosomal recessive manner. These individuals appear to be primarily defective in homologous recombination, a process that accurately repairs double strand breaks, both in somatic cells and during meiosis.
Емдеу
NBS-тің емдеуі жоқ, бірақ агаммаглобулинемиясы барларға интравенозды иммуноглобулин тағайындалуы мүмкін. Несеп жолдарының инфекциясын болдырмау үшін профилактикалық антибиотиктер қарастырылады, себебі NBS-і барлардың көпшілігінде бүйрек туа біткен кемістіктері болады. Қатерлі ісіктерді емдеуде сәулелік терапия, алкилдейтін қатерлі ісікке қарсы препараттар және эпиподофиллотоксиндер қолданылмайды, ал метотрексатты тек сақтықпен қолдануға болады; дозасы шектелуі тиіс. НБС-ті емдеуде сүйек миын және гематопоэтикалық шешек жасушаларын трансплантациялау да қарастырылады. Е витаминімен толықтыру да ұсынылады. Гидроцефалиясы бар пациенттерге вентрикулоперитонеалдық шунт салынуы мүмкін, сондай-ақ туа біткен деформацияларға хирургиялық араласу жасауға тырысылады.
There is no treatment for NBS; however, in those with agammaglobulinemia, intravenous immunoglobulin may be started. Prophylactic antibiotics are considered to prevent urinary tract infections as those with NBS often have congenital kidney malformations. In the treatment of malignancies, radiation therapy, alkylating antineoplastic agents, and epipodophyllotoxins are not used, and methotrexate can be used only with caution; the dose should be limited. Bone marrow transplants and hematopoietic stem cell transplants are also considered in the treatment of NBS. The supplementation of vitamin E is also recommended. A ventriculoperitoneal shunt can be placed in patients with hydrocephalus, and surgical intervention for congenital deformities is also attempted.
Болжам
2000 жылғы шолуда өмір күтілу ұзақтығы қатерлі ісіктерге салыстырмалы түрде ертерек шалдығуға бейімділік, сондай-ақ иммуножеткіліксіздікке байланысты инфекциялардан туындаған өлімдердің нәтижесінде төмендегені көрсетілген.
A review from 2000 stated that life expectancy was reduced because of a tendency to develop cancer relatively early as well as deaths due to infections related to immunodeficiency.