Кіріспе

Формби футбол клубы – Формби қаласында орналасқан ағылшын футбол клубы. Олар 2022–23 маусымда Ливерпуль графтығының Премьер лигасының Бірінші дивизионында ойнады, ал соңғы рет 2013–14 маусымда Солтүстік-Батыс графтық футбол лигасының Жоғарғы дивизионында ойнаған. Олар Ливерпуль округінің футбол федерациясының мүшелері болып табылады.

Алғашқы жылдар

Клуб 1919 жылы «Формби Юнайтед» деп құрылды. Бір жыл қаладағы әртүрлі алаңдарда ойнағаннан кейін, 80 жылдан астам уақыт бойы өз үйі болған «Брауз-Лейнге» көшіп келді. Үш жыл өткен соң «Юнайтед» атауын алып тастап, жай ғана «Формби ФК» болды. «Саутпорт және округтік лигадағы» алғашқы маусымнан кейін клуб «Ливерпуль және округтік лигасында» өнер көрсетті, онда 1924–1925 жылдары Бірінші дивизион чемпионы атанды. Кейін «Ливерпуль лигасына» ауысып, 1927–1928 жылдары екі құрметті жүлдеге ие болды: лиганың нокаут кубогы – «RP Houston Cup» финалына шықты, сондай-ақ «Барнс қайырымдылық кубогын» жеңіп алды. 1929–1930 жылдары «Скворцы» (Squirrels) ерекше жетістікке қол жеткізді: 1930 жылдың 2 мамырында «RP Houston Cup» иегері болды, ал үш күннен кейін «Ливерпуль графтығының ФА әуесқойлар кубогын» жеңіп алды. 1930-жылдардың басында «Формби» «I Zingari лигасына» көшті. 1931–1932 жылдары Екінші дивизионда екінші орын алды, ал 1932–1933 жылдары Екінші дивизион чемпионы атанды және Бірінші дивизионға жолдама алды. 1934–1935 жылдары «Ливерпуль графтығының ФА әуесқойлар кубогын» екінші рет жеңіп алды. 1936–1937 жылдары Бірінші дивизионда екінші орынға табан тіреді. «Формби» келесі он үш маусымды Екінші дивизионда өткізді. 1994–1995 жылдары дивизионның нокаут жарысын, «Lamot Pils Trophy» кубогын жеңіп алды. Бұл төменгі дивизион командасы үшін сирек кездесетін жетістік. 2000–2001 жылдары лиганың нокаут кубогы – «Worthington Challenge Trophy» кубогын ұтып алды. Ғасырдың басында клубтың жері бассейн және демалыс орталығы құру үшін сатылды. «Альткар» индустриалдық аймағындағы жаңа алаңға көшіп келді, бірақ ол лига талаптарына уақытында сай келмеді және клуб лигадан шеттетілді. 2002–2003 жылдары «Ливерпуль округінің футбол комбинациясында» тоғызыншы орынды иеленді, бұл 1983–1984 жылғы ең жоғары көрсеткішімен теңесті, сондай-ақ «FA Vase» турнирінің төртінші кезеңіне жетті, бұл бұрынғы рекордтан (1996–1997 жылдары) екі кезеңмен жоғары нәтиже. «FA Vase» турнирінің екінші кезеңіне де қатысты. 2009–2010 жылдары нашар старт алғаннан кейін, 2009 жылдың қыркүйегінде бұрынғы «Альтриншам» ойыншысы Марк Мэддокс бас тренер болып тағайындалды. Бұл жағдай нәтижеге оң әсер етті және команда маусымды өткен жылғыдай 22 команданың арасында 15-орында аяқтады. Мэддокс 2010 жылдың жазында «Ли Генисис» командасын басқаруға кетті, ал Гэри Мартиндейл 2010–2011 маусымының басталуына бір ай жетпей жұмысқа қабылданды. Ойыншы-бас тренер рөліне кіріскен Мартиндейл клуб үшін көп гол соқты. Команданың бағытын өзгертуге қарамастан, 2011 жылдың қаңтарында ол отставкаға кетті. Оның орнына тек бір матчтан кейін (10:4 есебімен жеңіліске ұшырағаннан кейін) қызметінен кеткен Тони Роуэн келді, оны Майкл Джойс ауыстырды. Жақсы нәтиже көрсетсе жұмысын сақтап қалатыны айтылған Джойс, команданың нәтижелерін керемет түрде жақсартты және оларға 18-орынды жеңілдікпен иеленуге мүмкіндік берді, бірақ оған тұрақты рөл ұсынылмады. 2011 жылдың 18 маусымында клуб, ұйымдық өзгерістер туралы хабарлама лигаға немесе ФА-ға жіберілмегені үшін ереже бұзғаны үшін «Солтүстік-Батыс округтер лигасының» Бірінші дивизионына төмендетілді.

2011 жылы қайта туылған

2011 жылдың жазғы маусымында клубтың құрамы жаңарып, толыққанды өзгерді. Оларға жаңа төраға/иесі Хью МакОули, жаңа басшылық – Джим Ширли және ассистенті Кевин Далли келді, ойыншылардың толығымен жаңа құрамы жиналды және көптеген жаңа әкімшілік қызметкерлер тағайындалды. Бұған қоса, клуб дәстүрлі алтын және қара көк түстеріне қайта оралды, ал қызыл сор белгісі клубтың символы ретінде қайта орнатылды. 2011–12 жылдары нәтижелер әртүрлі болғаннан кейін, Формби 2012–13 маусымын «көтеріліс» деп атап, лига чемпионатын жеңіп алды. Қазіргі заманда көптеген рекордтар жасалды: шабуылшы Джейсон Кэри 49 гол соқты, «Скиррелз» 1949 жылдан бері алғашқы лига титулын жеңіп алды, ал 34 лига ойынының 28-ін жеңіп алу – бұл ең жоғары көрсеткіш. Олар NWCFL Лига кубогының финалына да өтті, бірақ Ранкорн Линнетске 3:0 есебімен жеңілді. Алайда, маусым соңында «Алткар Роуд» стадионы футбол деңгейіне сай емес деп танылды және клубқа жоғары дивизионға өтуге рұқсат берілмеді. 2013–2015 жылдарға екі жылдық стадионды бірлесіп пайдалану туралы келісім көршілес Burscough клубымен жасалды. 2013–2014 жылдары олар екінші рет подряд лига мен кубокты жеңіп, Бірінші дивизион кубогын иеленді және Бірінші дивизионда екінші орынды алып, Премьер лигаға жолдама алды.

Таратылуы

Клуб тарихындағы ең жақсы екі маусым өткеніне қарамастан, стадион мен жасөсперімдер командасы болмағандықтан ұйым қиын жағдайда болды. Бапкер Джим Ширли маусым соңында отбасылық себептермен қызметтен кеткені клубты жалғастыруға мүмкіндік бермеді. Олар 2014 жылдың 2 маусымында таратылғанын хабарлады.

Белгілі бұрынғы ойыншылар

Футбол лигасының көптеген ойыншылары Формби клубында доп теуіп жатты. "Вулверхэмптон Уондерерс" клубының қорғаушысы және "Бёрнли" клубының капитаны Джордж Беллис 1921 жылы Формбиде карьерасын бастады. Альберт Томкин 1937 жылы "Тоттенхэм Хотспурға" ауысудан бұрын Формбиде өзінің ойын жолын бастады. Тони Эванс 1972–73 маусымда клуб үшін ойнап, Формбиде карьерасын бастады. Формбидің бұрынғы капитаны Бен Седдон 1973 жылы "Транмир Роверс" клубымен тікелей келісімшарт жасасты. Алекс Расселл 1975–78 жылдары Формбиде үш жыл ойнады. Рон Смит 1970-ші жылдардың ортасында Формби клубында доп теуіп, кейін 1980-ші жылдардың басында клубтың бас жаттықтырушысы болды. 1960-шы жылдардағы "Ливерпульдің" легендарлық капитаны Рон Йейтс өзінің ойыншылық карьерасын 1977–78 маусымында Формбиде аяқтады. 1980-ші жылдары "Престон Норт Энд" және "Бристоль Роверс" клубтарының қорғаушысы Джефф Твентимен, сондай-ақ "Ливерпульдің" 1950-ші жылдардағы қорғаушысы және 1970-ші жылдардағы бас скауты Джеффтің ұлы, өзінің кәсіби карьерасын 1970-ші жылдардың соңында Формбиде бастады. "Ливерпульдің" 18 жасқа дейінгі командасының жаттықтырушысы Хьюи МакОули 1980-ші жылдардың басында Формби үшін ойнады. Ол Формбидің қазіргі иесі Хью МакОулидің әкесі. 1970-ші жылдары "Эвертон" клубының шабуылшысы Джордж Телфер 1985 жылы Формби клубында доп теуді. Футбол лигасының ойыншысы және "Барскоу" клубының тарихындағы ең үздік ойыншы Гэри Мартиндейл 2010 жылдың шілдесінде Формбидің бас жаттықтырушысы болып тағайындалды, бірақ 2011 жылдың қаңтарында отставкаға шыққанға дейін ойыншы-жаттықтырушы рөлін атқарды. "Эвертонның" бұрынғы жас дарыны Джон Пол Киссок 2010 жылдың күзінде Формбиде екі айлық кезеңде карьерасын қайта жаңартуға тырысты. Бұрынғы "Эвертон" ойыншысы Адам Фарли 2010 жылдың желтоқсан айында Формби клубымен келісімшарт жасасты. "Риыл", "TNS" және "Чарлтон Атлетик" клубтарының ойыншысы Люк Холден 2012 жылдың ақпан-наурыз айларында Формбиде екі ойын өткізді. Ол 2012–13 маусымының басында Формбиге қайта қол қойды, содан кейін тағы бір кезеңде басқа клубқа ауысты, ал 2013 жылдың жазында үшінші рет келісімшарт жасасты. "Ливерпуль" академиясының түлегі және біраз уақытқа бірінші команданың құрамына енген Рей Путтерилл 2013 жылдың жазында Формби клубымен келісімшарт жасасты. "Блэкпул" және "Порт Вейл" клубтарының ойыншысы Бен Гаррити 2013 жылы 16 жасында Формби клубында доп теуді.