Кіріспе
Жаңа Зеландияда өсірілген таза тұқымды жарыс аты Nightmarch (1925–1954) – «Киви» деп танымал, Жаңа Зеландияда өсірілген ерекше таза тұқымды жарыс аты. Ол үш жасында Жаңа Зеландия дербисі мен Дунедин кубогын жеңіп, содан кейін Австралияға барды, онда бір жылдың ішінде Мельбурн кубогы мен Кокс Плейтты жеңген алғашқы жылқы болды, сондай-ақ басқа да маңызды жарыстарда жеңіске жетті. Оның әкесі – «Фар Лэптің» әкесі «Найт Рейд», ал анасы – жақсы жарысқа қатысқан және тұқымдық ана «Марса» (1911), ол «Мартианнан» тараған, ал «Марса» бес төл туды, олардың барлығы жарысқа қатысып, жеңіс туды.
Nightmarch (1925−1954) was an outstanding New Zealand bred Thoroughbred racehorse known as The Kiwi. He won the New Zealand Derby and Dunedin Cup as a three year old before going to Australia where he became the first horse to win both the Melbourne Cup and Cox Plate in the same year, as well as other Principal races. He was by Night Raid, the sire of Phar Lap, out of the good racemare and broodmare, Marsa (1911) by Martian, a mare that traced to Manto. Marsa produced five foals, all of which raced and were winners.
Жарыс рекорды
Екі жасында ол сегіз рет жарысқа қатысып, екеуін жеңіп алды: Дунедин J. C. Juvenile (екі ұзындыққа басып озумен) және Hopeful Handicaps. Соңғы жарыста Full Feather-мен тең түсті. Кейін Nightmarch жекеменшікке Алан Луиссонға сатылып, үш жасында Кантербери Линвуд гандикабын, Жаңа Зеландия дербиін, Мартон кубогын, Дунедин кубогын және Ұлы күз гандикабын жеңіп алды. 1929 жылдың көктемінде Луиссон Nightmarch-ты Сиднейге алып барды, онда ол алғашқы жарысында Роузхиллде (Жаңа Оңтүстік Уэльс) жүлделі орынға ие бола алмады. Ірі ставка жасаушы Эрик Коннолли Nightmarch-тың Метрополитен гандикабында жеңіске жету мүмкіндігіне байланысты басқалар үлкен ставка жасағаннан кейін, Nightmarch үшін 10 000 фунт стерлинг ұсынды (бірақ ұсыныстан бас тартты). Коннолли оның орнына жылқының «жарыс жоспарын басқарушысы» болды, ал жаттығу бағдарламасы Метрополитен гандикабының 13 фурлонга (шақырымнан астам) қашықтығына емес, AJC Эпсом гандикабының 1 шақырымына (1,6 шақырым) сәйкес өзгертілді. Бұл стратегия сәтті болды, Nightmarch «Таттерсаллдің көктемгі гандикабын» жеңіп алды. Метрополитен гандикабына қатысу туралы келісімге қол жеткізілді, нәтижесінде Локвасиус (Windbag-тың қарындасы) 9 ст. 12 фунт (75,5 кг) салмақта Nightmarch-тан жарты ұзындыққа басып өтіп жеңіске жетті, ал Nightmarch екінші орын алды. Жарыстан кейін Конноллиге көптеген қорқыту телефон шалулары түсті, кейбіреулері жеке зиян келтіру мүмкіндігін көрсетеді. Nightmarch-қа жасалған ставкалар 20:1-ден 3:1-ге дейін төмендеді, содан кейін ол AJC Эпсом гандикабын жеңіп алды (9 тас 4 фунт салмақта). Одан кейін ол Рэндвик плейтін, W.S. Кокс плейтін және Мельбурн кубогын жеңіп алды (Коннолли жасаған тағы бір үлкен ставкадан кейін, ол кем дегенде 100 000 фунт стерлинг таба алды). Осыдан кейін, өмірінің соңына дейін Nightmarch көбінесе жүлделі орындардан тыс қалмады. Дунединде (Жаңа Зеландия) Nightmarch Джеймс Хазлетт алтын кубогын жеңіп алды, ал Жаңа Оңтүстік Уэльсте Rawson Stakes және AJC Autumn Stakes жарыстарында жеңіске жетті (Амунисті жеңіп). Төрт жасында ол 16 рет жарысқа қатысып, 8 рет жеңіп, 3 рет екінші және 4 рет үшінші орын алды. Бес жасында ол Уорвик Stakes-та Амунис пен Фар Лаптан үшінші орын алды, сондай-ақ Кентербери Stakes-та үшінші орын алды. Келесі төрт жарысында ол әр жолы Фар Лаптан екінші орын алды: Челмсфорд Stakes, Хилл Stakes, AJC Spring Stakes және Крейвен Плейт. Жаңа Зеландияда ол Жаңа Зеландия кубогы мен Кентербери кубогын жеңіп алды, ал GG Stead мемориалдық алтын кубогында екінші орын алды, содан кейін Трентэм алтын кубогы мен Авапуни кубогын жеңіп алды. Төртінші жарыс маусымын Кентербериде CJC Challenge Stakes-та екінші орынмен аяқтады, жеңімпазға 43 фунт салмақ қосылды. Жеті жасында Nightmarch қайтадан жеңіске жетпеді, бірақ келесі көктемде Роузхилл Хилл Stakes-та Питер Паннан жарты ұзындыққа қалып екінші орын алды. Оның соңғы табысы AJC Spring Stakes жарысында Veilmond-тан кейінгі үшінші орын болды.
Қорытынды
Nightmarch 1929 жылы Мельбурн кубогы мен Кокс пластинасын бір жылдың ішінде жеңген алғашқы жылқы болды, ал келесі жылы (1930) Phar Lap, 1954 жылы Rising Fast, 1996 жылы Saintly және 2005 жылы Makybe Diva да осы жетістікті қайталады. Жалпы, ол 69 рет қатысып, 23½ жеңіс (оның ішінде тең түскен жағдай бар), 18 екінші орын және 11 үшінші орын алды, нәтижесінде 32,116 фунт стерлинг табыс тапты. Сол кезде екі ұлы ат – Gloaming және Nightmarch – Жаңа Зеландияның нағыз чемпиондары деп есептелді. Ол 110,000 фунттан астам сыйлық қоры жеңімпаздарының әкесі болды және 1954 жылдың қазан айында 29 жасында қайтыс болды.