Кіріспе

Эфиопияның Оромия аймағындағы аймақ – қазіргі әкімшілік аймақ. Илубабор – Эфиопияның Оромия аймағындағы аймақ. Илубабора бұрынғы Илубабор провинциясының атымен аталады. Оңтүстік жағынан Оңтүстік Ұлттар, Ұлттар және Халықтар аймағы, оңтүстік-батысында Гамбела аймағы, батысында Келем Велега аймағы, солтүстігінде Батыс Велега аймағы және Бенишангул Гумуз аймағы, солтүстік-батысында Шығыс Велега аймағы, ал шығысында Джиммамен шектеседі. Илубаборадағы қалалар мен кенттерге Беделе, Горе және Мету жатады. Орталық статистика агенттігі (CSA) Эфиопияның кофе және шай органының инспекциялық тізімдеріне сүйене отырып, 2005 жылы аяқталған жылы осы аймақта 14 855 тонна кофе өндірілгенін хабарлады. Бұл аймақтың жалпы өнімінің 12,9%-ын және Эфиопияның жалпы өнімінің 6,5%-ын құрайды. Тарихи тұрғыдан алғанда, Илубабора Эфиопияның азық-түлік экспорттау аймақтарының бірі саналды, бірақ 1997 жылдан бастап нашар егін жинымы және Сері жапырақ дағы сияқты егін ауруларының пайда болуы (Cercospora zeaemaydis саңырауқұлағынан туындаған, бұл ауру бұрын Эфиопияда кең таралған емес) жағдайдың нашарлауына әкелді. 1999 жылға қарай, жағдайдың ауырлығын көрсететін белгілерге үй шаруашылықтарындағы астық қоймаларының бос болуы, адамдар түрмеде тамақтандырылуы үмітімен қайыр сұрап, қылмыс жасауы, балаларын туыстарымен немесе достарымен бірге тұруға жіберуі және мектептерде оқушылар санының азаюы кірді.

Демография

2007 жылғы халық санағының мәліметтері бойынша, бұл аймақта 2 271 609 адам тұрады, бұл 1994 жылғы халық санағымен салыстырғанда 50,12%-ға артық, оның ішінде 636 986 ер адам және 634 623 әйел адам; 15 135,33 шаршы километр аумақты алып жатқан Ілубабордың халық тығыздығы 84,02 адамды құрайды. Аймақ тұрғындарының 124 428-і немесе 12,16%-ы қалалық жерде тұрады, ал тағы 68 адам көшпенді мал шаруашылығымен айналысады. Бұл аймақта 272 555 үй шаруашылығы тіркелді, орташа есеп бойынша бір үй шаруашылығында 4,67 адам және 263 731 тұрғын үй бар. Ілубабордағы ең ірі этникалық топтар – Оромо (92,67%) және Амхара (4,37%); қалған этникалық топтар халықтың 2,96%-ын құрайды. 90,68% тұрғын Оромиффа тілін алғашқы тілі ретінде қолданады, ал 7,08%-ы Амхар тілінде сөйлейді; қалған 2,24%-ы басқа негізгі тілдерде сөйлейді. Тұрғындардың көп бөлігі мұсылман дінін ұстанады, халықтың 50,6%-ы осы сенімді ұстанатынын, 26,51%-ы Эфиопия Православтық Христиан дінін, ал 22,51%-ы Протестантизмді ұстанатынын мәлімдеді. 1994 жылғы халық санағы бойынша, бұл аймақтағы халықтың жалпы саны 847 048 адамды құрады, олар 187 867 үй шаруашылығында тұрды, оның ішінде 416 456 ер адам және 430 592 әйел адам; сол кезде халықтың 9,48%-ы немесе 80 290 адам қалалық жерде тұрды. Ілубаборда тіркелген ең ірі үш этникалық топ – Оромо (85,4%), Амхара (7,34%) және Тиграй (1,26%); қалған этникалық топтар халықтың 6%-ын құрайды. 89,86% тұрғын Оромиффа тілін, 6,26% Амхар тілін, ал 1,09% Тигринья тілін алғашқы тілі ретінде қолданады; қалған 2,79%-ы басқа негізгі тілдерде сөйлейді. Тұрғындардың көп бөлігі Эфиопия Православтық Христиан дінін ұстанады, халықтың 45,81%-ы осы сенімді ұстанатынын, 42,63%-ы мұсылман екенін, 9,78%-ы протестант, ал 1,3%-ы дәстүрлі сенімдерді ұстанатынын мәлімдеді. 2004 жылғы 24 мамырдағы Дүниежүзілік банк меморандумына сәйкес, Ілубабор тұрғындарының 9%-ы электр қуатына қол жеткізе алады, бұл аймақта 1000 шаршы километрге 43,2 шақырымдық жол тығыздығы бар (ұлттық орташа көрсеткіш 30 шақырымды құрайды), орташа ауылдық үй шаруашылығының 1,1 гектары жер бар (ұлттық орташа көрсеткіш 1,01 гектар жерді, ал Оромия аймағы үшін орташа көрсеткіш 1,14 гектарды құрайды) және 0,6 басқа теңдей малға ие. Халықтың 14,7%-ы ауыл шаруашылығымен байланысты емес жұмыс орындарында жұмыс істейді, бұл ұлттық орташа көрсеткіш 25%-ды, ал аймақтық орташа көрсеткіш 24%-ты құрайды. Білім беру саласында барлық оқуға жарамды балалардың 84%-ы бастауыш мектепке, ал 23%-ы орта мектепке қабылданады. Денсаулық сақтау саласына келсек, аймақтың 94%-ы безгекке, ал 100%-ы цеце құсына ұшырайды. Меморандумда бұл аймаққа құрғақшылық қаупі 296 деп баға берілді.