Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Галлитзин – АҚШ-тың Пенсильвания штатындағы Камбрия округіне қарасты борон (кішкентай қала). Ол Галлицин ауданы және Туннельхиллмен шектеседі, олардың барлығы шығыс континенттік бөліністің бойында орналасқан. Туннельхилл және Галлициннің екеуі де теміржол туннельдерімен тілінген, бұл Аллегей қыратын басып өту үшін қажетті көтерілуді қысқартады және Аллегей платосының жер бедерін қамтиды. Аллегейдің жоталарын басып өте отырып, бұл аймақ 20-шы ғасыр технологиялары пайда болғанға дейін шығыс-батыс бағытындағы көлік дәліздерін қамтамасыз еткен Аппалач тауларындағы бес ірі жарылымның бірі болып табылады.
Gallitzin is a borough in Cambria County, Pennsylvania, United States. It is bordered by Gallitzin Township and Tunnelhill, all of which sit astride the Eastern continental divide. Tunnel Hill and Gallitzin both are pierced by railroad tunnels shortening the necessary ascent for rails crossing the Allegheny Front onto the Allegheny Plateau which encompasses the towns' terrains. Topping the gaps of the Allegheny, the area is one of only five major breaks in the Appalachians allowing east–west transportation corridors before the advent of 20th century technologies.
Тарих
Голланд саудагерлері мен аңшылары 1620 жылдары Сускеханнок тайпасына жақын аймаққа келген болуы мүмкін, себебі қала ежелгі американдық жолдардың (кейін Киттанинг жолы деп аталды) өтетін тау жотасында орналасқан. Эри және Сускеханнок тайпалары осы аймақ арқылы сауда жасаған. Аллеген тауларының батысындағы аңшылық жерлеріне ие болған Эри тайпасы үшін қару-жарақ алудың сирек мүмкіндіктерінің бірі осы аймақ болды. Алайда, барлық есептер бойынша, Эри тайпасымен байланысқа түскен барлық тайпалар оларға қару-жарақ сатуға құлшынбады. Сонымен қатар, 1662 жылы Сускеханноктардың 800 Эри жауынгері Ирокездермен соғысқа қосылатынын күткені айтылады. 1675 жылға қарай Сускеханнок және Эри тайпалары бірнеше жыл бойы жұқпалы аурулардың таралуынан және «Бобр соғыстары» деп аталатын ондаған жылдарға созылған қатыгез аумақтық қақтығыстардан зардап шекті. Нәтижесінде, Аллеген таулары Ирокез конфедерациясының бес тайпасының шалғай аңшылық алқабына айналды. 1700 жылдардың басында Делавэр халқы, әлі де шығыс жағалауда өмір сүріп, құлдардан да жаман қарастырылып, Пенсильванияның барлық ені бойынша Аллеген тауларының артына ығыстырылды. Олар Батыс Пенсильванияның өзендері бойында қоныстанды. Олардың ірі елді мекендерінің бірі, Аллеген тауларының өткелдеріне ең жақын орналасқан Киттанинг қаласы, Аллеген өзенінің орта ағысында салынды. Бұл қалалар әдетте Француз-үнді соғысы кезінде француздық тарапқа қосылып, Пенсильванияның орталық бөлігіндегі қоныс аударушыларды күзетуге және өткелдерді бақылауға мәжбүр етті. 1700 жылдардың соңында Огайо Ирокездері немесе Минго деп аталған қалған Сенека және Кайюга тайпалары осы аймақты аралап жүрді, өйткені олардың қалаларын қорғанысқа ыңғайлы төбелерге салып, жоталарға жақын орналасқандары мәлім болды. Америка революциясы аяқталған кезде, темір мен көмірдің таулардың батысында табылуымен ақ қоныс аударушылар сол аймақ арқылы батысқа қарай жол тарта бастады. 1824 жылы «Халықтық жұмыстардың негізгі желісі» заңы талқыланып, бекітілді және Аллеген Портаж темір жолын салу жұмысы басталды, мақсаты Питтсбург пен Огайо аймағын Филадельфиямен каналдар арқылы байланыстыру болды. 1838 жылы бұл жоспар тез дамып келе жатқан және одан да қабілетті теміржол технологиясын пайдалану үшін өзгертілді. 1845 жылы Пенсильвания заң шығарушы органы жаңа Пенсильвания темір жолының тауларды кесіп өтуін талап етті, және салынған бағыт «Саммит туннелі» деп аталған Галлицин қаласын құрды. Альтунадан батысқа қарай 19 шақырым (12 миль) қашықтықта орналасқан теміржол қаласы 1872 жылы алғаш рет құрылып, Камбрия округінде Лоретто католик қалашығын құрған ханзада Галлициннің есімімен аталады. Көмір өндіру, қала орталығындағы Пенсильвания теміржолының ауласы және кокс өндірісі маңызды салалар болды. Қала әлі де маңызды теміржол ауласын сақтап тұр, көмекші локомотивтерді айналдыру үшін бұрылу жолы бар, және ауладан шығысқа және төмен қарай PRR Horseshoe Curve-ке (PRR Horseshoe Curve) апаратын екі теміржол туннелі бар, оның жоғарғы жақтары қала шегінде орналасқан. Галлицин АҚШ халық санағы бюросы бойынша Джонстаунның метрополитендік статистикалық аймағының бөлігі ретінде тізімделген, бірақ жергілікті дереккөздер оны Альтунаға жақын орналасқандықтан Альтуна аймағының бөлігі деп санайды. 1900 жылы Галлицинде 2759 адам тұрды, ал 1910 жылы бұл көрсеткіш 3504 адамға жетті. 2010 жылғы АҚШ халық санағы бойынша округте 1668 адам тұрды. Галлицин тарихи теміржол туннельдерімен (Галлицин туннельдері) танымал, олар туристерді тартып тұрады. Көрікті Horseshoe Curve және Allegheny Portage Railroad тарихи орны да жақын жерде, Allegheny тауларының әртүрлі өткелдерінде орналасқан.
Dutch traders and trappers friendly to the Susquehannock may have visited the region about 1620, as the town sits atop a mountain pass through which the ancient Amerindian trails (later renamed the Kittanning Path) transited. The plateau atop the escarpment was the domain of the Iroquoian confederations of the Erie people and the Susquehannock peoples, The Susquehannock and Erie people are known to have traded through the area, one of the few avenues the Erie, who dominated the hunting lands west of the Alleghenies, had to obtain by firearms; though, by all accounts, all the tribes in contact with the numerous Erie were reluctant to trade them firearms. Further, Susquehannocks are quoted to have expected 800 Erie warriors in 1662 to join in their war with the Iroquois. By 1675, both the Susquehannocks and Erie tribes would both fall to rampant multiple years of epidemic diseases, in combination with the vicious multi decade internecine territorial bloodletting known as the Beaver Wars, which left the Alleghenies a remote hunting ground of the Five Nations of the Iroquois Confederation. By the early 1700s, the Delaware people still living along the eastern seaboard were increasingly treated as bad or worse than slaves, and displaced clear across the breadth of Pennsylvania to beyond the Allegheny Front, where they settled along the rivers of Western Pennsylvania. One of their larger settlements, and closest to the gaps of the Allegheny, was the Amerindian town of Kittanning along the middle reaches of the Allegheny River. These towns would generally ally themselves with the French during the French and Indian War, causing settlers in central Pennsylvania to mount a guard and patrol on the gaps. By the late 1700s, the remnant Seneca and Cayuga that became known as the Ohio Iroquois or Mingo would have ranged the area, especially because they were known to make their towns along defensible hill tops and kept to the uplands. With iron and coal discovered west of the gaps, white settlers began traveling west through the area around the time the American Revolution came to a close. By 1824, the visionary Main Line of Public Works legislation had been debated and signed and the construction of the Allegheny Portage Railroad soon began aiming to connect Pittsburgh and the Ohio Country to Philadelphia by canals. In 1838, this plan was altered to incorporate the rapidly developing and ever more capable railroad technology. In 1845, the Pennsylvania legislature required the new Pennsylvania Railroad to cross the mountains, and the surveyed route would create Gallitzin, which began life as 'Summit Tunnel'. A Railroad town standing 12 mile (19 km) west of Altoona, it was first incorporated in 1872, and named for Prince Gallitzin, who founded the Catholic town of Loretto in Cambria County. Coal mining, the Pennsylvania Railroad yard in the town center and the production of coke were important industries. The town still sports an important rail yard with a turning wye for helper engine turnaround and holds two rail tunnels leading east and downward from the yard trackage to the famous PRR Horseshoe Curve, whose upper approaches are within the town. Gallitzin is listed by the US Census Bureau as part of the Johnstown Metropolitan Statistical Area, although local sources consider it part of the Altoona area, due to being located closer to Altoona than to Johnstown. In 1900, 2,759 people lived in Gallitzin, and by 1910, that number had risen to 3,504 people. As of the 2010 United States Census, the borough population was 1,668. Gallitzin is known for its historic railroad tunnels (Gallitzin Tunnels), which are a minor tourist draw. The scenic Horseshoe Curve and the Allegheny Portage Railroad historic site are also nearby situated in different gaps of the Allegheny.
География
Галлитзин Камбрия округінің шығысында (40.481816, 78.552336) орналасқан, Аллегени платосының шығыс жиегі бойында. Бұл аймақ, плато жиегінің шығысы мен оңтүстігіндегі Аппалачи тауларының қырлы-долинды ландшафтынан өзгеше, төбелер мен кішкентай өзендерге толы биік жазық. Галлитзин Аллегей фронтының шетіндегі шығыс континенттік бөлініс бойында орналасқан. Аймақтың жер бедері Аппалачи платосының басқа бөліктеріне қарағанда төмен жатқандықтан, онда Аллегей жарлығының шығысқа қарайғы саңылауларын құрайтын көптеген кішкентай өзендер мен арналар бар. Бұл жерде жер тік құлап, қиын-қыстау жер бедерін қалыптастырады. АҚШ халық санағы бюросының мәліметінше, қаланың жалпы ауданы толығымен құрлықтан тұрады.
Gallitzin is located in eastern Cambria County at (40.481816, 78.552336), along the eastern edge of the Allegheny Plateau, a highland area of hills and small streams formed differently from the Ridge and valley Appalachians to the east and south of the plateau's edge, the Allegheny Ridge in Pennsylvania. Sitting astride the eastern Continental divide along the edge of the Allegheny Front escarpment, the immediate area is lower than other portions of the Appalachian plateau, so contains several small streams and freshets forming the gaps of the Allegheny Escarpment to the east, where the ground falls away rapidly, forming steep terrain landforms. According to the U. S. Census Bureau, the borough has a total area of , all land.
Демография
2000 жылғы санақ бойынша, ауданда 1756 адам, 700 үй шаруашылығы және 476 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 763 тұрғын үй бірлігін құрады. Ауданның нәсілдік құрамы: 98,86% ақ нәсілді, 0,11% афроамерикалық, 0,23% американдық үндістер, 0,06% азиялық және 0,74% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,85% құрады. 700 үй шаруашылығының 30,1%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 50,7%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 12,3%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 31,9%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 29,0%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 15,7%-ында 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,51 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 3,10 адамды құрады. Аудан халқы жас бойынша таралып, 23,1%-ы 18 жасқа дейінгілер, 9,9%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 28,6%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 21,9%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 16,6%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендерді құрады. Орташа жас 37 жас болды. Әр 100 әйелге 88,6 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 87,4 еркек шақ келді. Ауданның үй шаруашылығының орташа табысы 32 386 доллар, ал отбасының орташа табысы 38 438 доллар болды. Ер адамдардың орташа табысы 29 022 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 19 550 долларды құрады. Ауданның жан басына шаққандағы орташа табысы 14 216 доллар болды. Отбасылардың 7,2%-ы және халықтың 10,2%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 13,1%-ы және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 10,3%-ы.
As of the census of 2000, there were 1,756 people, 700 households, and 476 families residing in the borough. The population density was There were 763 housing units at an average density of The racial makeup of the borough was 98.86% White, 0.11% African American, 0.23% Native American, 0.06% Asian, and 0.74% from two or more races. Hispanic or Latino of any race were 0.85% of the population. There were 700 households, out of which 30.1% had children under the age of 18 living with them, 50.7% were married couples living together, 12.3% had a female householder with no husband present, and 31.9% were non families. 29.0% of all households were made up of individuals, and 15.7% had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 2.51 and the average family size was 3.10. In the borough the population was spread out, with 23.1% under the age of 18, 9.9% from 18 to 24, 28.6% from 25 to 44, 21.9% from 45 to 64, and 16.6% who were 65 years of age or older. The median age was 37 years. For every 100 females there were 88.6 males. For every 100 females age 18 and over, there were 87.4 males. The median income for a household in the borough was $32,386, and the median income for a family was $38,438. Males had a median income of $29,022 versus $19,550 for females. The per capita income for the borough was $14,216. About 7.2% of families and 10.2% of the population were below the poverty line, including 13.1% of those under age 18 and 10.3% of those age 65 or over.