Кіріспе

Эпикалық фантастика романдарының сериясы

Underland Chronicles – Сюзан Коллинздің 2003 және 2007 жылдар аралығында алғаш жарық көрген бес жоғары фантастикалық романы. Ол Грегор есімді ұлдың және Нью-Йорк қаласының астында орналасқан "Жер асты" әлеміндегі оқиғаларын баяндайды. Бұл жер астында жүздеген жылдар бұрын қоныстанған адамдармен қатар, жартастар, тарақандар және егеуқұйрықтар сияқты алып жануарлар да мекендейді. Автордың сөзіне сүйенсек, серия соғысқа қатысты көптеген мәселелерді қамтиды, оның ішінде биологиялық соғыс, геноцид және әскери барлау. Бұл серия авторының кейінгі "Аштық ойындары" сериясымен салыстырғанда аз танымал болғанымен, көптеген сыншылар тарапынан жақсы бағаланған.

Грегор жерді басып өтетін

Грегор мен оның екі жасар қарындасы Бутс пәтерлерінің жертөлесіндегі желдеткіштен құлап, алып жануарлар мен ақшыл адамдар мекендейтін, Жер асты деп аталатын ерекше жерге тап болады. Жер астының халқы Грегорды "батыр", ал Бутсты олардың негізін қалаушы Бартоломей Сандвич жүздеген жыл бұрын жазған болжамдағы "принцесса" деп атайды. Грегор сол болжамда айтылған ізденіс жолына шығып, адамдар мен "қырық тіс" аталған егеуқырлар арасындағы соғыста тұтқынға түскен, жоғалған әкесін құтқаруға міндетті.

Грегор және Бане пайғамбарлығы

Грегор тағы да Бартоломей Сандвичтің бір пайғамбарлығына ілігіп қалады, себебі Underlanders оның кішкентай қарындасын оны қорғау үшін алып кетеді, ал ол неғызында олардың жер асты әлеміне қайта оралуға мәжбүр болады. Регалиялықтар оны Бейн деп аталатын қауіпті егеуқұйрықты өлтіруге көндіреді, оны егеуқұйрықтар мен адамдар Астын жаулап алуға бастайды деп сендіреді. Жол жүрісінде Грегор бірнеше досының қазасына қатысты күресіп, жаңадан ашылған және қатты қорқытатын қабілетімен, сондай-ақ Underlanders одан сұраған нәрсенің әдептілігімен санасады.

Грегор және жылы қандылардың қарғысы

Жер астында түсініксіз оба басталып кетті, және Сэндвичтің тағы бір болжамы патшалықтың жылы қанды жандарды ем табу үшін ізденіс ұйымдастыруға жетеледі. Емді оның достары үшін қауіпті жер астында іздеуге дайын, тіпті оның анасы мен жақыны Регалия ауруханасында жан тәсілім етіп жатыр. Бірақ, олар оба және Жер астының саяси ахуалы туралы көбірек білген сайын, ізденушілер тобы қарапайым сырқаттан да қауіпті нәрседен қорқуды бастайды.

Грегор және құпия белгілері

Бэйн гнояуларды бақылауға алады, ал геноцид Төмендіктердің барлық бұрыштарында жүзеге асырылуда. Тышқандар Мысықтарды үйлерінен қуады, қалғандарын өлтіреді. Грегор мен оның достары оны тоқтату үшін күресуі керек. Соғысқа қатысқаннан кейін қатайған Грегор Люксаға ғашық болады. Олар Регалиядан жасырын шығып, гнояулардың Мысықтарды джунглиден және олардың соңғы панасы болған Көктемнен қуғандарын біледі. Олар өзеннің астындағы туннель арқылы Отты Жерге, жер астындағы жанартаулы шөлге барады, онда Мысықтар айдалып әкелінген. Отты Жердің ауасы уытты және күлге толы, бейбіт Мысықтардың толық буынды жояды. Гнояулар Регалияға қарай жылжуды бастайды, Мысықтар түрінің және олардың адам қорғаушыларының қалдықтарын өлтіру үшін.

Грегор және тырнақ кодексі

Адамдар мен кеміргіштер арасындағы шайқасқан тыныштық бұзылды, және барлығы Грегордың "жауынгер" рөлін қабылдап, адамдарды қолдау туралы шешіміне сәйкес әрекет ететінін күтеді. Ол көп ұзамай бүкіл отбасын Сэндвичтің қауіпті Уақыт Пайғамдығына тартылғанын көреді, ал оның төңірегіндегі оқиғалар "Бейнемен" соңғы қақтығысқа қарай шиеленісе бастайды. Грегор Жер асты әлемінің бұл қаупін жою үшін күресуі керек және осы жолда неден бас тартуға дайын екендігі туралы ауыр шешімдер қабылдауы керек.

Жер асты

"Астық Жер" – жартылай альбинос адамдар, ірі, зиялы кеміргіштер, жәндіктер және басқа да тіршілік иелері мекендейтін жер асты әлемі; бірақ Астық Жердегі барлық тіршілік иелері саналы емес. Ол Нью-Йорк қаласының астында орналасқан, оның көптеген кіреберістері қазіргі Нью-Йорк қаласына шығады. Бірінші романның басты кейіпкері Грегорға Викус есімді кейіпкер Астық Жердегі адамдардың Бартоломей Сандвич басшылығымен жер астына елу жылға жуық қоныстанған "Жоғарғы Жер" халқынан тарағанын айтады. Басқа деректерде бұл өте ежелгі, авторы белгісіз ағылшын халық әні екені айтылады. Дегенмен, бұл ән кем дегенде 1700 жылдардың ортасынан бері сақталған, сондықтан ол Астық Жерге адамдар алғаш қоныстанған шаққа меңзеп тұрады. Сондай-ақ, бұл ән Астық Жердегі алғашқы адамдардың қалай ұшқыштармен одақтасқандығына түсінік береді, себебі "Жарғанат, Жарғанат" оларды жағымды жарықтан көрсетеді, бірақ қазіргі Жоғарғы Жер халқы жарғанаттарды оңтайлы бағаламайды. Астық Жердегі тіршілік иелері көптеген топтарға бөлінген, олар жиі бір-бірімен қақтығысады. Жалпы, адамдар ұшқыштармен (жарғанаттармен) және тістеушілермен (егеуқұйрықтармен) одақтас, ал кеміргіштер (тышқандар) олардың өлім жазасына лайық жауы. Құрылысшылардан (барлық жылы қанды жануарларды жек көретін күйелерден) басқа, көптеген түрлер бейтарап және өздеріне жеке қарайды. Адам емес тіршілік иелері адамдарға көбінесе жағымсыз көзқараспен қарайды, себебі олар өздеріне қажеттіні алып, кейін ғана кешірім сұрайды. Бұл мінез-құлық Грегордың соңғы кітаптан білетін оқиғасында айқын көрінеді, онда адамдардың Астық Жердегі алғашқы әрекеті Регалия болып келетін жерде өмір сүретін бір түрдің құрылымын улау болды. Грегор (және оның кішкентай қарындасы Бутс) серия барысында көптеген түрлі тіршілік иелерімен бірге уақыт өткізеді және адамдардың ксенофобиясы мен Сандвичтің шешіміне деген сенімі бәріне қауіпті екеніне көз жеткізеді. Астық Жер тұрғындарының ерекше мінез-құлықтары мен дәстүрлері көп болғанымен, олар жоғарыда тұратын адамдарға өте ұқсас. Олар ағылшын тілінің диалектісінде сөйлейді, егін егуді, мал шаруашылығын жүргізеді және тіпті спорттық жарыстар ұйымдастырады. Олардың сыртқы келбеті, мәдениеті және технология деңгейі – Жоғарғы Жер халқынан басты айырмашылықтары. Астық Жердегі адамдар соғысшыл халық, бірақ олардың күресу әдістері, жарылғыш заттарды, мысалы, оқ-дәріні жаппай өндіре алмауына байланысты, орта ғасырлардағыларға ұқсас. Алайда, олар медицина сияқты басқа салаларда да жетілген. Регалия мәдениеті олардың "жарығын" – әдеби және нақты мағынада қорғауға бағытталған, себебі олар "жарық" сөзін "өмір" сөзінің синонимі ретінде қолданады. Астық Жердегі адамдар мен олардың байланыстары әрқашан шайқасуға дайын және олардың өмір сүруіне тікелей қатысы жоқ мәдени шараларды сирек өткізеді.