Кіріспе

Гилберт Фоллер Уайт (26 қараша 1911 – 5 қазан 2006) – көрнекті американдық географ, кейде "тасқын алқаптарын басқарудың әкесі" және "20 ғасырдың басты экологиялық географы" (Wescoat, 2006) деп аталады. Уайт ең алдымен табиғи қауіптер, әсіресе су тасқыны және заманауи қоғамдағы тиімді су шаруашылығының маңыздылығы туралы жұмыстарымен белгілі.

Өмірбаян

Уайт Чикаго қаласындағы Хайд Парк ауданында өсті, ал жаздарын Вайоминг штатының Тунг өзені аңғарында өткізді. Ол Чикаго университетінде оқыды, онда 1932 жылы бакалавр, ал 1942 жылы (1945 жылы жарияланды) докторлық диссертациясын қорғады. 1946 жылдан 1955 жылға дейін Хаверфорд колледжінің президенті болды. Содан кейін ол Чикагоға география профессоры ретінде оралды, онда ол табиғи қауіптерді зерттеудегі «Чикаго мектебінің» басты тұлғасы болды. 1970 жылы Колорадо университетіне көшті, онда он жыл жұмыс істеп, зейнеткерлікке шықты. 1935 жылы алғашқы мақаласын жариялаған ол 90 жасқа дейін жариялап тұрды (Wescoat and White, 2003). Уайт өзінің квакер дініне байланысты адамзатқа пайдалы зерттеулер жүргізуге ұмтылды. Екінші дүниежүзілік соғысқа қарсылық білдіргендіктен, 1942-1946 жылдары ол Франциядағы соғыстан зардап шеккендерге көмектесетін Америкалық Достар Қызметі Комитетінде қызмет етті және нацистер тарапынан Баден-Баденде қысқа мерзімге қамауға алынды. Өмірінің көп бөлігінде ол түрлі квакерлік қызмет ұйымдарында жетекшілік қызметтер атқарды. Сондай-ақ ол өз зерттеулерін АҚШ және Таяу Шығыста су тасқыны мен су шаруашылығы саясатын реформалауға белсенді түрде қолданды. 1944 жылы Уайт Энн Андервудқа үйленді, олардан үш бала дүниеге келді (Уилл, Мэри және Фрэнсис). Энн Гилбертпен 1989 жылы қайтыс болғанға дейін зерттеу жұмыстарында тығыз байланыста болды. Гилберт 2003 жылы Клэр Шериданға қайта үйленді.