Кіріспе

Тай По футбол клубы – Гонконгтың кәсіби футбол клубы, қазіргі таңда Гонконг Премьер лигасына қатысады. 2018–19 маусымда Тай По өз тарихында алғаш рет жоғары лига титулын жеңіп алды. Бұл клуб 1962–63 маусымындағы Юэн Лонгтан бері жоғары лигада чемпион атанған алғашқы аудандық команда, сондай-ақ Гонконг Премьер лигасының титулын жеңіп алған тұңғыш аудандық команда.

Алғашқы кезең (2002-2007)

Тай По 2002–03 маусымда жаңа құрылған Үшінші дивизионға қосылды. Клуб 2004–05 маусымда бұрынғы маусымда Үшінші дивизионның чемпионы болғаннан кейін Екінші дивизионға көтерілді. 2005–06 маусымда олар HKFC-ден кейін Екінші дивизионда екінші орын алғаннан кейін Бірінші дивизионға жолдама алды. Тай По 2006–07 маусымның басында қиындыққа тап болды, алғашқы үш лига матчинде 13 гол жіберді, бұл көптеген маусымдық болжамдармен сәйкес келді. Клубтың маусымдағы төртінші ойыны 2006 жылдың 30 қыркүйегінде жергілікті алып – «Оңтүстік Қытай» командасына қарсы өтті. Бұл Тай По спорт алаңында өткен алғашқы Бірінші дивизион матчы болды. 2500-ден астам жанкүйер үй командасын қолдады, үш бразилиялық ойыншыны қосып алған клуб батыл ойнады, бірақ соңғы минутта 2–3 есебімен жеңілді. «Жасылдардың» көрсеткіші үй матчынан кейін жақсарып, қорғаныстағы лига чемпионы «Бақытты аңғарға» қарсы керемет қайта оянуды (1–3 есебінен 4–3) және 2006 жылдың қарашасында көп рет кубок жеңімпазы «Китчиге» қарсы соңғы минуттағы жеңіс (90-шы минутта қорғаушы Джоэлдің тікелей еркін соққысынан 2–1) сияқты бірнеше күтпеген жеңіске қол жеткізді. Тай По 2007 жылдың 5 сәуірінде HKFC-ді 3–0 есебімен жеңгеннен кейін 2007–08 маусымда Бірінші дивизионда орын алды, бұл HKFC-нің дивизион төмен түсуіне әкелді.

Бірінші дивизионға көтерілу (2007 2013)

Бірінші топтық маусымнан кейін клубтың жаттықтырушысы Чан Хиу Мин клубты жаңадан жоғарылатылған Workable (қытайша: 華家堡) үшін тастап кетті. Тай По жаңа жаттықтырушы іздеумен маусымның көп бөлігін өткізді. Ақырында, өткен маусымда қысқа мерзімге Рейнджерс клубына жаттықтырушы болған Гонконг футбол жұлдызы Тим Бредбери жұмысты қабылдады. Сонымен қатар, өткен маусымдағы табысты және танымал ойындардың нәтижесінде Тай По келесі маусымда Тай Пода 5 ойын өткізуге өтініш берді. HKFA шешімін жариялады: Тай По ФК-нің алғашқы 9 матчы, үйде немесе сыртта өткізілетініне қарамастан, Тай По спорт алаңында өтеді. Бірақ бұл шешімге қарсылас команда, Workable клубының менеджері және Тай По ФК-нің бұрынғы жаттықтырушысы Чан Хиу Мин наразылық білдірді. Чан Хиу Мин командасының Тай По спорт алаңында үйінде ойнамайтынын мәлімдеді және келісімнің әділдігіне күмән келтірді. Соңында HKFA кестесін қайта ұйымдастырды, Тай По барлық үй ойындарын маусым бойы Тай По спорт алаңында өткізеді. Алайда Тай По спорт алаңының жөнделуі алаң сапасына көп әсер етпеді. Осы уақытқа дейін Тай По спорт алаңында Тай По ойыны өткізілген жоқ. Жастар құрамасынан ойыншыларды шақырудан басқа, команда маңызды отандық ойыншыларының көп бөлігін сақтап қалды, тек Кан Цз Ён және Чун Кин Кюн Workable клубына өтті. Үш шетелдік ойыншы да жаңа маусымда командада қалды, оның ішінде жанкүйерлердің сүйіктісі Кристиан Аннан да бар. Жаңа ойыншылар маусым басталғаннан кейін қосылды. Қытайлық ойыншы Е Цзя алғашқы матчтан кейін Рейнджерстен келді, содан кейін бразилиялық шабуылшы Рафаэль дос Сантос, Betine "Betine" қосылды, ол Рейнджерске қарсы матчта дебюттік гол соқты. Маусымның алғашқы 5 матчы 7 ұпай әкелді, бұл күтілген нәтиже болды. Бірақ Тим Бредберимен келісімшарт екі тараптың келісімімен тоқтатылды. Себептерінің бірі - кеңес Бредберидің бастапқы құрам мен ауыстыруларға қатысты кейбір шешімдерімен келіспеді. Тим Бредберидің жаттығу әдістерінен ойыншылармен қарым-қатынасы да нашар болды. Формация, тактика және ойыншыларды орналастыру да күмәнді болды (мысалы, орталық позицияда ойнау шеберлігі бар ойыншыларды қанатқа, ал қанаттыларды орталық алаңға қою). Тим Бредбери кеткеннен кейін Чан Хо Ин бас жаттықтырушы болып тағайындалды. Маусымдағы тағы бір маңызды оқиға - 2007 жылдың 2 желтоқсанында Шығыс АА-ға қарсы лига ойынындағы пенальти дауы. 25-ші минутта Тай По пенальти алды және Дега гол соқты. Бірақ ойын төрешісі Пау Сай Ин Деганың допқа жақындағанда бұрыс қимыл жасағанын анықтады. ФИФА ережесіне сәйкес, соққы берген команданың бұзуы болған жағдайда, гол соққанда соққы қайтадан орындалады. Бірақ төреші ФИФА ережесін бұзған "Истерн" клубына бос соққы берді. Ойыннан кейін Тай По HKFA-ға ресми шағым түсірді, және шағым 2006 жылғы Азия Кубогы іріктеу ойынындағы Бахрейн мен Өзбекстан арасындағы матчты қайта ойнау туралы ФИФА шешімі мысалымен бекітілді. Қайта ойнау матчында Тай По 3:1 есебімен жеңіске жетті, Дега ешқандай даусыз пенальти соқты. Команда маусымның ортасында бірнеше жаман ойындар ойнады, бірақ маусымды күшті аяқтады, әсіресе, болашақ лига чемпионы Оңтүстік Қытайға қарсы екі керемет 2:1 есебімен жеңіске жетті. Бірінші матчта Тай По Оңтүстік Қытайдың лига чемпиондағын жариялауын кешіктірді және екінші матчта FA Кубогының жартылай финалынан шығарды. Тай По лигада күткеннен жоғары 3-ші орынды иеленді. Команда 2008 жылдың 18 мамырында Гонконг стадионында Citizen командасына қарсы бірінші дивизиондағы финальдық матчты ойнады және 0:2 есебімен жеңілді. Өткен маусымдағы жетістіктерінің арқасында Тай По осы маусымда бірнеше жаңа демеушілерді тартты. Жаңа аумақтардағы жылжымайтын мүлік қауымдастығы және Creative Property Services Consultants Limited ең маңызды жаңа демеушілердің қатарында болды. Тай По 2008/09 маусымын жақсы бастады. 2008 жылдың 22 қыркүйегіне дейін олар үш рет қатарынан жеңіске жетті. Олар Tuen Mun Progoal, Sheffield United және Pegasus клубтарын жеңді. 2009 жылдың 6 маусымында Тай По Гонконг стадионында 4042 жанкүйердің алдында Pegasus клубын 4:2 есебімен жеңіп, HKFA кубогын жеңіп алды, бұл аудан командасының бұл трофейді жеңіп алғанының алғашқы реті болды. Тай По үшін голдарды Калеб Эквенуго, Сзе Кин Вай, Ли Вай Лим және Кристиан Аннан соқты. Сонымен қатар, Ли Вай Лим "Ойынның үздік ойыншысы" атағын жеңіп алды. Тай По осылайша 2010 жылы AFC Кубогында ойнауға қатысты. 2013/14 маусымында Тай По бірінші дивизионға қайта оралды, соңғы күні үстел басындағы қарсыласы Wong Tai Sin клубын жеңді. Қатты қорғаныс негізіне сүйене отырып, Тай По лигадағы 22 ойында тек 11 гол жіберді.

Жоғарғы ұшу сынақтары мен даңқы (2013 2019)

2013–14 жылғы Екінші дивизионды жеңгеннен кейін клуб жаңа құрылған Гонконг Премьер-лигасына көтерілді. Гонконг Премьер-лигасындағы алғашқы матчында клуб Китчиге қарсы 4–1 есебімен жеңілді. Маусым соңында клуб турнир кестесінде соңғы орынға ие болды және Бірінші дивизионға қайта түсті. 2015–16 маусымда Бірінші дивизион лигасының чемпионы атанған Тай По тағы да Гонконг Премьер-лигасына қатысуға жолдама алды. 2012–13 маусымдағы "Аға қалқан" (Senior Shield) турнирін жеңген Тай По, Гонконг Пегасусына қосымша уақытта 2–1 есебімен жеңіске жетіп, клуб тарихында тұңғыш рет Саплинг кубогының чемпионы атанды, сондай-ақ төрт маусымнан кейін тағы да турнирдің чемпиондық атағын жеңіп алды. Бразилиялық Лукас Сильва турнирдің ең құнды ойыншысы деп танылды. Клуб Игорь Сартори, Чан Сиу Кван, Ленг Кван Чунг, Эдуардо Праес және капитан Вонг Вай секілді ойыншылардың тұрақты құрамын қалыптастырды. 2018–19 маусымда клубтың бюджеті 18 миллион долларға дейін өсті, басшылық титулды жеңу мүмкіндігін сезіп, ақпан айында Гонконг құрамасының ойыншысы Сандроны құрамға қосты. 2019 жылдың 4 мамырында Тай По R&F командасын 2–1 есебімен жеңіп, клуб тарихындағы тұңғыш жоғары лига титулын жеңіп алды. Клуб 1962–63 жылдардан бері жоғары лига титулын жеңген алғашқы аудандық команда атанды.

Өзін-өзі төмендету (2020-2022)

Тай По клубының алаңнан тыс күресі, дегенмен, титулды жеңіп алған маусымнан кейін бірден басталды. Бюджетті қысқарту клубты олардың титулды жеңіп алған бас бапкері Ли Чи Кинмен және көптеген негізгі ойыншыларымен қоштасуға мәжбүр етті. 2019-20 маусымында Гонконгта 2020 жылғы коронавирус пандемиясының салдарынан клуб жалақы төлеуде кешігулерге тап болды. Маусым басында клубтың бас бапкері және футбол директоры болып тағайындалған Фунг Хой Ман, 2020 жылдың мамырында клубтың қаржылық жағдайын жеңілдету мақсатында отставкаға кетті. Бірақ Тай По маусымды жалғастыру үшін жедел қаржыландыру таба алмады, және 2020 жылдың 29 мамырында «Жасылдар» лигадан және 2020 жылғы АФК кубогынан шығатынын хабарлады. Екі аптадан кейін Тай По 2020-21 жылғы Гонконг Премьер-лигасына қатысудан бас тартқанын растады. Клубтың тиімсіз басқаруына наразы болған Тай По аудандық кеңесі 2020 жылдың 7 шілдесінде бірауыздан клубтың 2020-2021 жылғы маусымда ауданды өкілдік ету құқығын жоққа шығарды.

Жоғарғы қатарға оралу (2022)

2022 жылдың шілдесінде Тай По HKFA-ның шақыруын қабылдап, 2022–23 жылғы Гонконг Премьер-лигасына өтті.

2006-07 жылғы маусым

Тай По командасы өз алаңындағы алғашқы ойындарын 2006 жылдың 30 қыркүйегінде Тай По спорт алаңында «Оңтүстік Қытай» клубына қарсы өткізді. Бұл көп мақсатты спорт кешені мемлекеттік меншікте, және ол Гонконгтың Бос уақыт және мәдени істер департаментіне (Гонконг үкіметі) тиесілі болғандықтан, алаң мен шөптің сапасы кәсіби футболдың талаптарына жеткіліксіз.

2007-08 жылғы маусым

Алайда, 2007 жылы жаңартудан кейін Тай По клубы 2007-08 маусымында Спорт алаңында 5 ойын өткізуге үміттенді. Гонконг Футбол қауымдастығы Тай Поның алғашқы 9 матчын, үйінде немесе сыртта ойнауға қарамастан, Тай По спорт алаңында өткізуге шешім қабылдады, бұл клубтың сұрағаннан да көп еді. HKFA сондай-ақ спорт алаңында бір күні екі матч ұйымдастыру мүмкіндігін қарастырды. (Мұндай тәртіп Гонконг Бірінші лигасының соңғы жылдарында жиі кездеседі, онда екі матч бір стадионда тікелей бірінен кейін бірі, әдетте демалыс күндері өткізіледі, соның арқасында жанкүйерлер екі матчты бір билетпен тамашалай алады. Бұл «қос матч» деп аталады. (Қытайша: 雙料娛樂)) Дегенмен, 2007-08 маусымы алдындағы алаңды тексеру барысында HKFA алаңның Бірінші лига матчтарына сай емес екенін анықтады, нәтижесінде алаңда ешқандай матч өткізілмеді.

2008-09 жылғы маусым

Ақыры, HKFA Тай Поның маусымдағы барлық 12 үй матчы Тай По спорт алаңында өтетінін шешті. Осылайша, Тай По спорт алаңы сол кезден бастап қазірге дейін Тай По футбол клубының үй стадионы болды. Тай По бірінші дивизиондағы спорт алаңында алғашқы үй матчын өткізгеннен кейін шамамен екі жыл өткен соң, 2008 жылдың 13 қыркүйегінде Тай По спорт алаңында Шеффилд Юнайтед (Гонконг) командасына қарсы тағы да үй матчын өткізді. Ойынға 1136 жанкүйер келді және Тай По 2:1 есебімен жеңіске жетті.

Қолдаушылар

Тай По жанкүйерлері көбінесе Тай По ауданының тұрғындары болып табылады. Жанкүйерлердің саны мен жасайтын атмосфера да айтарлықтай әсер етеді.

Кітап

Тай По Гонконг бірінші лигасының алғашқы маусымын еске алу үшін өз кітабын жариялады. Кітаптың атауы – "Уофу Тай По – армандар орындалатын жер" (和富大埔—足可圓夢). Кітапта шамамен 160 түрлі-түсті бет бар және ол толығымен қытай тілінде. Онда көптеген ойыншылармен сұхбаттар, аудандық футболдың тарихы және Гонконгтың Үйсіздер әлем кубогына қатысуы туралы пікірлер қамтылған. Кітаптың бөлшек сауда бағасы 68 гонконг доллары (9 АҚШ доллары). Оның Халықаралық стандартты кітап нөмірі: 978 988 99851 1 0.