Гонконгтық футболшы және жаттықтырушы Фан Чун Йип

Кіріспе

Гонконг футболшысы және жаттықтырушысы Фан Чун Ип (; 1976 жылдың 1 мамырында туған) – Гонконгтың бұрынғы кәсіби футболшысы, қақпашы. Қазіргі уақытта Гонконг Премьер-лигасының «Southern» клубының қақпашылар жаттықтырушысы. Көбінесе ол бір кезде Гонконгтың ең үздік қақпашыларының бірі деп есептелген, және 2003–04 маусымда «Гонконгтың жыл футболшысы» деп танылды.

Балалық шағы және ерте мансап

Фан Гонконгте 7 адамдық отбасында дүниеге келді. Ол отбасының ең кіші ұлы. Бала кезінде, 2006 жылы қайғылы жағдайда қаза тапқан екінші ағасы оны 7 адамнан құралған командаға ойнауға шақырды. Ол ең кіші болғандықтан, қақпашы болып таңдалды. Барлығы оның ептілігі мен қақпашылық шеберлігіне таң қалды, тіпті қарсыластың қатты бетон "алаңында" атқан добын сақтап қалу үшін секіріп түсті. Осыдан кейін Фан үнемі қақпаға ойнайтын, бұл футболға деген қызығушылығын арттырды. 1985 жылы Фан Гонконгтың футболды дамыту бағдарламасына қатысты және Гонконг мектептерінің спорт федерациясының жаттығу командасына ілікті. Бұл оның футбол карьерасындағы алғашқы қадам болды. Гонконг мектептерінің спорт федерациясының жаттығу командасына алынғаннан кейін, Фан оның әлеуеті танылғандықтан Гонконг спорт институтына қабылданды. Фан бастапқыда әуесқой болып, кейін жастар командасына, одан соң жасөспірімдер құрамасына өтті. Орташа бойы болғандықтан, жасөспірімдер командасының негізгі қақпашысы болуы оңай болған жоқ. Фан жасөспірімдер құрамасына өткеннен кейін 4 жылдық жаттығу кезеңі басталды. Гонконг спорт институтында кәсіби білім алғандықтан, ол Гонконгтың жастар құрамасына шақырылды. "Рейнджерс" клубы Фан қосылған алғашқы бірінші лига клубы болды. Резервтік лига матчында ол бас бармағын жарақаттап, бірнеше ай демалуға мәжбүр болды. Ол жарақаттан жазылғаннан кейін Гонконг Олимпиада құрамасына қосылды. "Рейнджерс" клубында бір жыл ойнағаннан кейін, ол "Хэппи Вэлли" клубына жалға берілді. "Хэппи Вэлли" оған өз атамекені "Рейнджерс" клубына қарсы тұңғыш рет өнер көрсету мүмкіндігін берді. Фан "Хэппи Вэлли" клубында бірінші командада көп тәжірибе жинады, бірақ қол жарақаттары салдарынан екі ай алаңнан шықты. Осыдан кейін Гонконг "Рейнджерс" клубы оны босатты. "Рейнджерс" клубынан кеткеннен кейін екі жыл ішінде Фан "Йи Хоуп" және "Инстант Дикт" командаларына қосылды. Фан клубқа қосылғаннан кейін үшінші жылы клуб Гонконг ФА кубогын жеңіп алды. Алайда, бұл клуб үшін соңғы жеңіс болды, себебі демеуші клубты тастап кетті, осылайша клуб таратылды. 2003 жылдың 8 тамызында Фан бүкіл елге танымал болды. Гонконг Ұлттық стадионында испандық "Реал Мадрид" командасына қарсы көрсету матчы өтті. Бірінші таймда жергілікті команда қытайлық қақпашы Ан Цидің нашар ойынының нәтижесінде 4:2 есебімен жеңіліске ұшырады. Фан екінші таймда қосымша ойыншы ретінде алаңға шықты. Ол "Реал Мадридтің" (Бекхэм, Зидан, Рауль және Роналду сияқты әлемдік деңгейдегі ойыншылары бар) екінші таймда гол соғуын тиімді тоқтатып, бірнеше керемет сейф жасады. Осы 45 минуттан кейін Гонконгтағы барлық адамдар оны танып, байқады.

Fan was born in Hong Kong into a 7 member family. He is the youngest son. As a child, his 2nd oldest brother, who was tragically murdered in 2006, invited him to a 7 a side match. Because he was the smallest, he was picked to be the goalkeeper. He surprised everyone with his agility and goalkeeping prowess, and even dived to save shots from the opponent on the hard concrete "pitch". After this, Fan would regularly play in goal, which built his interest in football. In 1985, Fan joined the Hong Kong football promotional program, and was picked for the Hong Kong Schools Sports Federation training team. This was the first step towards his illustrious football career. After being picked for the Hong Kong Schools Sports Federation training team, Fan was picked to join the Hong Kong Sports Institute because his potential was recognised. From amateur, Fan was promoted to the junior team, then promoted to the youth team. Because of his average height, it was not easy for him to proceed and become the first choice keeper of the youth team. After Fan's promotion to the youth team, he started off his 4 year long accommodated training. Because Fan was professionally trained by the Hong Kong Sports Institute, he eventually was selected to represent the Hong Kong youth team. Rangers is the First Division club Fan first joined. In a Reserve League match, he injured his index finger and was forced to rest for a couple of months. After recovering from this injury, he was named in the Hong Kong Olympic squad. After a year at Rangers, he was loaned to Happy Valley. Happy Valley gave him the chance to make his debut, against his parent club, Rangers. Fan gained a lot of first team experience with Happy Valley, although a hand injury kept him sidelined for two months. After this, he was released by Hong Kong Rangers. In the two years after Fan's departure from Rangers, he joined Yee Hope and Instant Dict. In the third year after Fan's joining to the club, he helped the club to win the Hong Kong FA Cup. Unfortunately, it was the last title for the club, as the sponsor left the club, forcing them to disband. On the night of 8 August 2003, Fan became nationally famous. There was an exhibition match against Spanish giants Real Madrid in the Hong Kong National Stadium. In the first half, the home team was down 4–2 due to the poor performance by the China goalkeeper An Qi. Fan came on as a substitute in the second half. He made a string of excellent saves to keep Real Madrid (with World Class players such as Beckham, Zidane, Raul and Ronaldo) at bay in the second half. After this 45 minutes, everyone in Hong Kong started to recognise and notice him.

Клубтық мансап

2004 жылдың 17 қарашасында Қытай командасы Гуанчжоу қаласында 2006 жылғы әлем чемпионатына іріктеу ойынында Гонконгқа қарсы ойнады. Фан көптеген голдарды сақтап, Чжэн Чжидің шешуші пенальті соққысын қақпадан қайтарды. Бұл сақтау Қытайдың гол айырмасы бойынша 2006 жылғы турнирге өту үмітін жойды, Кувейт бір гол артық салып топта олардан жоғары тұрды. Ойыннан кейін Қытай баспасөзі Фанды «Қытайдың жауы» деп атады, ал Фан жеке шабуылдар мен қорқытуларға ұшырады. Гонконг жанкүйерлері оны «Гонконгтың батыры», «Гонконгтың мақтанышы» және т.б. деп құрметтеп, қолдады. Бұл оның Қытайда танымалдылығын арттырды және Фан бірнеше қытай клубтарының қызығушылығын тудырды. 2005 жылы Қытай Суперлигасының «Чанша Гинде» командасы Фанды Happy Valley клубынан сатып алуға ниет білдірді, ал ол ауызша ұсынысты қабылдады. Алайда, оның інісінің қазасынан кейін трансфер күшін жойды. Фан отбасына күтім жасау үшін Гонконгта қалуға мәжбүр болды. Ол болашақта тек «Чанша Гинде» командасына ғана қосылатынын уәде етті және қиын жағдайдан кейін оларға қосылатынын мәлімдеді. 2007 жылдың 1 шілдесінде Гонконг пен Қытайдың қайта бірігуіне арналған Достық кубок өтті. «Қытай-Гонконг XI» (Қытай ұлттық құрамасының құрамында Гонконгтың алты халықаралық ойыншысы бар) «Әлем жұлдыздары XI» командасымен ойнады. Фанға Қытай құрамасының бас бапкері капитандық лентасын тапсырды. Ол халықаралық көрсету матчының бірінші жартысына қатысып, тағы да өте жақсы өнер көрсетті. Оның табысын жанкүйерлер мойындады, оған қошамет көрсетіп, «Жюжай» (豬仔; «Торай») деген лақап атын айқайлады. Фан Гонконг бірінші лигасының «Шатин Спорттық қауымдастығы» клубында ойнады. «Шатин Спорттық қауымдастығына» қосылғанға дейін ол «Instant Dict», «Yee Hope», «Rangers» және «Happy Valley» клубтарында ойнаған. Бұл Фанның «Happy Valley» клубымен екінші рет келісімі болды, ол бірнеше жыл бұрын жалға берілген болатын. Фан 1998 жылдың 19 қарашасында Вьетнамға қарсы өткен матчта халықаралық аренада дебют жасады. Фан 2001 жылдан 2005 жылға дейін Гонконг лигасының «Маусым командасы» құрамына қатарынан төрт рет енді және екі рет қатарынан «Гонконг бірінші лигасының ең танымал ойыншысы» (2004–06) атағын жеңіп алды.

On 17 November 2004, China played against Hong Kong in Guangzhou in a World Cup 2006 qualifying match. Fan performed numerous saves, and saved Zheng Zhi's crucial penalty kick. The save ended China's hope of reaching the 2006 tournament on goal difference, with Kuwait finishing above them in the group by virtue of one goal. After the match, the Mainland Chinese press named Fan 'The Bane of China', and Fan received some personal attack and threats; though fans of Hong Kong supported and honoured him as the Hero of Hong Kong, Pride of Hong Kong, etc. This has somewhat ironically led to his popularity in China, and Fan has attracted some Chinese clubs' interest. In 2005, Chinese Super League team Changsha Ginde were interested in Fan and wanted to sign him from Happy Valley, and he verbally accepted the offer. The transfer was called off however, due to the sudden murder of his brother. Fan had no choice but had to stay in Hong Kong to take care of his family. In the meantime, he has promised that he will not join any team in the future except Changsha Ginde, and indicated that he will join them after the painful transition. On 1 July 2007, a Reunification Cup was held in Hong Kong to celebrate the re merging of Hong Kong with China anniversary. A China Hong Kong XI (Chinese national team including six Hong Kong international players) played a World Star XI. Fan was given the captain's armband by the Chinese national team's head coach. He took part in the first half of the International exhibition match and again impressed highly. His excellence was acknowledged by the fans, who gave him an ovation and chanted his nickname Jyujai (豬仔; "Piggy"). Fan played for Shatin Sports Association in the Hong Kong First Division League. Before joining Shatin Sports Association, he played for Instant Dict, Yee Hope, Rangers and Happy Valley. This was Fan's second spell with Happy Valley, having joined on loan some years previously. He made his international debut on 19 November 1998 against the Vietnam. Fan made it into the Hong Kong league's Team of the Season four times consecutively between 2001 and 2005, and has been awarded the 'Hong Kong First Division League Most Popular Player' twice consecutively (2004–06).

Халықаралық мансап

2005 жылы Фан Шығыс Азия кубогында екінші рет ойнап, тағы да өте жақсы өнер көрсетті, оның керемет ойыны шетелдік баспасөз бен футбол жанкүйерлерін әсерге түсірді. Нәтижесінде, ол турнирдің үздік қақпашысы деп танылды. Фан қазір Азиядағы ең үздік қақпашылардың бірі саналады (жапондық Йошикацу Кавагучи және Оңтүстік Кореялық Ли Вун Дже сияқты). 2006 жылдың 6 қыркүйегінде Гонконг Азия кубогы іріктеу турнирінің топтық кезеңінде Өзбекстанмен кездесті. Фан Гонконг командасының басты ойыншысы болды, ол үнемі керемет сейвтер жасады, Өзбекстан шабуылшыларын ашуландырып, олардың бірі тіпті оған түкірді, бірақ бұл мәселе шешілді. Соңында Фан матчтың ең үздік ойыншысы деп танылды.

Басқарушылық мансап

2020 жылдың 10 мамырында Фанның 2015-2018 жылдар аралығында клубта жұмыс істегеннен кейін қақпашылар жаттықтырушысы болып «Пегасус» клубына қайта оралатыны хабарланды.

Жеке өмір

Фан 23 жасында үйленді және Фан Ки Чи (Кенжи) есімді ұлы бар. Ол қазір отбасымен бірге Коулун шығанағында тұрады. Бос уақытында ол командаластары мен достарымен соғыс ойындарының симуляцияларын ойнауды ұнатады. Оның ең бағалайтын футболшылары – Нидерланды қақпашысы Эдвин ван дер Сар және Италияның бірінші нөмірі Джанлуиджи Буффон. Фан – Фан әулетінің мүшесі.

Футболдан да жоғары атақ

Фан Nike компаниясымен демеушілік келісім шартқа ие, барлық спорттық киімдерін осы компания қамтамасыз етеді. Оның қақпашы қолғаптары мен бутстары оның инициалдарымен (C Y FAN) тігілген. Фан сондай-ақ екі компанияның өкілі, бірі тері күтіміне, екіншісі емдік майға арналған. 2005 жылы Фан Гонконг телеарнасының спортқа арналған бағдарламасын жүргізуге шақырылды. Қазір Фан IPTV Now TV телеарнасында әуесқой футболдан тікелей эфирде комментатор болып жұмыс істейді. 2008 жылы Фан TVB телеарнасының Олимпиадаға қатысты телебағдарламасына қонақ ретінде шақырылды.