Кіріспе

Ағаш талшықтарынан жасалған инженерлік ағаш өнімдері – ағаш талшықтарынан жасалған инженерлік ағаш өнімдері.

Ағаш талшықты тақта (американдық ағылшын тілінде) немесе фибра тақта (британдық ағылшын тілінде) – ағаш талшықтарынан жасалған инженерлік ағаш өнімдерінің бір түрі. Ағаш талшықты тақтаның түрлері (тығыздығының өсу ретімен) келесілерді қамтиды: бөлшекті тақта немесе төмен тығыздықты фибра тақта (LDF), орташа тығыздықты фибра тақта (MDF) және қатты тақта немесе жоғары тығыздықты фибра тақта (HDF). Кейде бұл сөз бөлшекті тақтаның синонимі ретінде қолданылады, бірақ бөлшекті тақта көбінесе төмен тығыздықты талшықты тақтаны білдіреді. Фанера – ағаш талшықтарынан немесе бөлшектерінен емес, жұқа ағаш қабаттарынан жасалғандықтан, ағаш талшықты тақтаның түрі емес. Фибра тақта, әсіресе орташа тығыздықты фибра тақта, жиһаз өнеркәсібінде кеңінен қолданылады. Көрінетін бұйымдар үшін, әдеттегі ағашқа ұқсас көрініс беру үшін фибра тақтаға ағаш шпоны жабыстырылады. Қаптама саласында "фибра тақта" термині көбінесе берік крафт қағазынан жасалған картонды немесе қораптар үшін толқынды фибра тақтаны сипаттау үшін қолданылады. "Фибра тақта" – сондай-ақ аралық өнім, целлюлоза фабрикасының өнімі, ол қағаз фабрикасы үшін шикізат ретінде қолданылады.

Өндiру

Фиберкартонды өндіру ағаш кесуден басталады: жаңа немесе қайта өңделген ағаш материалдары кесіліп, ұқсас өлшемді кішкентай бөліктерге сұрыпталады. Чиптерді кір, құм сияқты ластануларды кетіру үшін жуылады. Металл сынықтары, мысалы, шегелер, чиптер жылжитын конвейер лентасының үстіне орналастырылған магнит арқылы алынып тасталады. Мысалы, MDF (орта тығыздықтағы талшықты тақта), емес, бөлшектік тақта жағдайында, чиптер дефибрация үшін жұмсарту үшін бумен өңделеді. Буда пісірілген чиптерге парафин шамының аздаған мөлшері қосылады, содан кейін олар дефибраторда жұмсақ талшықтарға айналады және дереу карбамид-формальдегид (UF) немесе фенол-формальдегид (PF) шайырлары сияқты жабысқыштармен бүркіледі. Шайыр сақтау кезінде талшықтардың бірігіп қалуына кедерілтіңіз. Бөлшектік тақта жағдайында чиптер де келесі қадамдар алдында тиісті жабысқышпен бүркіледі. Талшықтар немесе чиптер конвейер лентасында біртекті "кілемше" ретінде орналастырылады. Бұл кілемше алдын ала сығымдалып, содан кейін ыстық престеледі. Ыстық престеу жабысқышты белсендіреді және талшықтарды немесе чиптерді бірге тікелей біріктіреді. Содан кейін тақта салқындатылып, кесіледі, тегістеледі және қажет болса, шпонмен қапталады немесе ламинатталды. UF шайырлары МДФ өндірісінде олардың төмен құны мен жылдам кебу қасиеттеріне байланысты басым қолданылады. Дегенмен, формальдегид шығарылымдарымен байланысты потенциалды мәселелерге байланысты UF шайырларын қолдануға қатысты қысым күшейіп келеді. PF шайырлары керісінше, одан да берік және кепкеннен кейін формальдегид шығармайды. Өнеркәсіп дәстүрлі түрде PF шайырларын қолданудан қанағаттанбайды, себебі олардың құны жоғары және UF шайырларына қарағанда кебу уақыты ұзақ. Алайда, PF байланысқан фиберкартонды престеу уақытын талшықты кілемшенің температурасын, PF шайырларының молекулалық салмақ таралуын және престеу параметрлерін реттеу арқылы айтарлықтай қысқартуға болады. Нәтижесінде, PF байланысқан фиберкартонды престеу уақытын UF байланысқан фиберкартонды престеу уақытына жақындатуға болады. Сонымен қатар, жақсы тақтаны жылдам алу үшін PF байланысқан фиберкартон үшін қажетті шайыр мөлшері 5%-дан кем. Бұл UF байланысқан фиберкартон үшін қажетті мөлшерден едәуір төмен. Фиберкартонның кейбір түрлерін "эко-таза" құрылыс өнімдері деп санауға болады. Био-негізгі, екінші шикізаттан (ағаш чиптері немесе қызыл құра талшықтары) жасалған және өндіріс орындарынан 100 миль (161 км) радиуста алынған, осындай фиберкартонды байланыстыру үшін қолданылатын зат – формальдегид қосылмаған көкөніс крахмалынан тұратын табиғи өнім.