Кіріспе

Американдық суретші Джозеф Цсатари (1929 жылы туған, Нью-Джерси штатының Саут-Ривер қаласында, венгр иммигранттарының ұлы) – Норман Роквеллмен бірге жұмыс істеген реалист суретші. Бала кезінде Цсатари Роквелл салған "Saturday Evening Post" журналының мұқабаларын ұқыптап көшіріп суреттеген. 1977 жылы, Роквелл қайтыс болмас бұрын, Цсатари Америка Скауттары (BSA) ұйымының ресми суретшісі болып тағайындалды.

Ерте өмір және мансап

Цсатари Ньюарктағы Нью-Джерси штатындағы Өнер академиясында және Бруклиндегі Пратт институтында өнерді оқыды. 1953 жылы ол BSA Supply Division жарнама бөлімінде макеттеуші-суретші болып жұмыс істеді. 1958 жылы ол көркемдік директор болды; жарнамалық және сатуды ынталандыру материалдарын, мұқаба суреттерін және плакаттарды жасады. Ұстазы Роквелл сияқты, ол мансабының басында Boys' Life журналының көркемдік директоры қызметін атқарды және 1973 жылы осы лауазымға тағайындалды. Осы кезде ол Роквеллмен тығыз байланыста жұмыс істеді. Цсатариның міндеті – суреттерге арналған мүмкін болатын тақырыптарды ойлап табу және Роквелл үшін эскиздер жасау болды. Роквелл түсінікке келгеннен кейін, Цсатари модельдерді жинап, оларды Массачусетс штатының Стокбридж қаласындағы суретшінің студиясына фотосессияға алып баратын. Роквелл қарттап қалғандықтан, Цсатари сол кезде оның жұмысына көмектесетін. 1976 жылы Роквелл күнтізбелік тапсырыстан зейнеткерлікке шыққанда, BSA Цсатариден Роквелл дәстүрін жалғастыруды сұрады. Цсатари Роквелл стилінде сурет салғанын айтса да, ол Роквелл емес екенін, оның одан өзгеше деңгейде екенін санайды. 1977 жылғы BSA күнтізбесінен бастап Цсатари Американың скауттары үшін 24 картина жасады, соның ішінде 1910 жылғы қорландыру бағдарламасының қоғамын еске түсіретін сурет те бар. 1997 жылы осы суреттердің көрмесі АҚШ бойынша жергілікті кеңестерде өткізілген қайырымдастық шараларында көрсетілді. Көпшілікке кеңінен танымал болмаса да, Цсатари мансабында BSA президенттері мен Бас скауттардың 10-нан астам ресми портреттерін салған. Бірақ ол "бойскауттардың бойскауттар болып, табиғатта көңіл көтеріп, қоғамдық жұмыстар атқаруы" бейнеленген суреттерін ең маңызды деп санайды. Цсатари 1977 жылы бос суретші болып жұмыс істеді және көптеген журналдар мен компаниялар үшін суреттер салды, сондай-ақ екі АҚШ пошта маркасының және бірнеше кітап мұқабаларының дизайнын жасады. Ол Нью-Джерси штатының Саут-Ривер қаласында тұрады, онда үйінде сурет салу студиясы бар, сонымен қатар әйелі мен үш баласы бар. Ол Нью-Йорктегі Иллюстраторлар қоғамынан редакциялық көркемдік режиссура саласында бірнеше марапат алды. 2005 жылдың маусым айының басында Цсатариге BSA-ның ең жоғары наградасы – "Күміс Буффало" сыйлығы табысталды. 2008 жылы Норман Роквелл мен Цсатаридің туындыларының АҚШ-тың он екі қаласын аралайтын көрмесі жоспарланды.

Оның шығармашылығының сын-пікірлері

Роквеллдің ынталы және ізгі шәкірті болғандықтан, Цсатари көбінесе осылай қарастырылады – суретші, әртіс емес, ол адамдар мен американдық мотивтерді суреттегенде шамадан тыс сезімталдықпен бояйды. Цсатари мұндай салыстырулар мен сынға наразы емес, Роквелл да наразы болған емес. Цсатаридың табиғат көріністері өте нақты және толыққанды бейнеленген.